TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 1 LỜI GIỚI THIỆU Giáo trình AUTOCAD được biên soạn dựa theo chương trình đào tạo chất lượng cao đã xây dựng và ban hành năm 2021 của trường Cao đẳng nghề Cần Thơ dành cho nghề Công nghệ Ô tô hệ Cao đẳng. Giáo trình được biên soạn làm tài liệu học tập, giảng dạy nên giáo trình đã được xây dựng ở mức độ đơn giản và dễ hiểu, trong mỗi bài học đều có ví dụ và bài tập tương ứng để áp dụng và làm sáng tỏ phần lý thuyết.
Trong quá trình thực hiện, ban biên soạn đã nhận được nhiều ý kiến đóng góp thẳng thắn, khoa học và trách nhiệm của nhiều chuyên gia, biên soạn giáo trình dựa trên năng lực thực hiện, tuy nhiên, không tránh được những thiếu sót. Rất mong nhận được những ý kiến đóng góp để giáo trình được hoàn thiện hơn, đáp ứng được yêu cầu thực tế sản xuất của các doanh nghiệp hiện tại và trong tương lai. Cần Thơ, ngày tháng năm 20 Tham gia biên soạn 1.Chủ biên: Võ Thanh Giang 2.Huỳnh Chí Linh 2 MỤC LỤC TRANG TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN. 1 LỜI GIỚI THIỆU.
3 BÀI 1: THIẾT LẬP BẢN VẼ. Khởi động AutoCad. Định giới hạn bản vẽ. Định đơn vị bản vẽ.
Tạo khung bản vẽ. 9 BÀI 2: CÁC LỆNH VẼ CƠ BẢN. Phương pháp nhập toạ độ điểm. Các Lệnh vẽ cơ bản .Phương pháp truy bắt đối tượng.
Ghi kích thước .Hiệu chỉnh đối tượng. Lệnh vẽ nhanh. Hình cắt và mặt cắt. 38 BÀI 3: QUẢN LÝ ĐỐI TƯỢNG TRONG BẢN VẼ.
Tạo lớp mới. Gán lớp hiện hành. 41 3 Gán và thay đổi màu của lớp. Gán dạng đường cho lớp.
Gán chiều rộng cho lớp. Trạng thái lớp. Hiệu chỉnh các tính chất của đối tượng. 43 BÀI 4: TẠO VĂN BẢN VÀ IN BẢN VẼ.
Tạo kiểu chữ. Nhập dòng chữ vào bản vẽ .Hiệu chỉnh văn bản DDedit. In bản vẽ. 48 TÀI LIỆU THAM KHẢO.
55 3 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN Tên mô đun: AUTOCAD Mã mô đun: MĐ 16 Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của mô đun: - Vị trí mô đun: Mô đun AutoCAD được học sau khi sinh viên đã học xong các môn học Vẽ kỹ thuật, Tin học. - Tính chất mô đun: Là mô đun kỹ thuật cơ sở thuộc các môn học, mô đun đào tạo nghề bắt buộc. - Ý nghĩa mô đun: Là mô đun giúp cho sinh viên có khả năng vẽ các bản vẽ kỹ thuật bằng phần mềm AutoCAD. - Vai trì mô đun: Mô đun Vẽ AutoCAD là một mô đun chuyên ngành, là một phần kiến thức không thể thiếu được trong việc đào tạo hình thành tay nghề cho học viên.
Mô đun giúp cho học sinh hoàn thành bản vẽ nhanh chóng, thiết kế sản phẩm Cơ khí, trang bị điện. Mục tiêu của mô đun: Kiến thức: - Giải thích được những ưu điểm khi dùng AutoCAD thực hiện bản vẽ trong chuyên ngành cơ khí, kỹ thuật điện. - Trình bày được các phương pháp vẽ các đối tượng cơ bản (đoạn thẳng, đường tròn, elip, đa giác …), các phương pháp phối hợp các đối tượng lại tạo thành bản vẽ chi tiết máy, các công cụ hỗ trợ cho phép hiệu chỉnh bản vẽ với độ chính xác cao. Kỹ năng: - Vận dụng những kiến thức của mô đun để thiết kế bản vẽ kỹ thuật 2D.
Năng lực tự chủ và trách nhiệm: - Tích cực trong học tập, tìm hiểu thêm trong quá trình thực tập xưởng. - Rèn luyện tính kỷ luật, kiên trì, cẩn thận, nghiêm túc, chủ động và tích cực sáng tạo trong học tập. Nội dung mô đun: Thời gian (giờ) Thực Số hành, thí Tên các bài trong mô đun Lý Kiểm TT Tổng số nghiệm, thuyết tra thảo luận, bài tập 1 Bài 1: Thiết lập bản vẽ 2 1 1 1.Khởi động Autocad 0.Định giới hạn bản vẽ 0.Định đơn vị bản vẽ 0.Tạo khung bản vẽ 0.Thực hành 1 1 2 Bài 2: Lệnh vẽ cơ bản 32 11 20 1 1.Phương pháp nhập tọa độ điểm 0.Các lệnh vẽ cơ bản 2 2 3.Phương pháp truy bắt đối tượng 0.Ghi kích thước 2 2 5.Hiệu chỉnh đối tượng 2 2 6.Lệnh vẽ nhanh 2 2 7.Hình cắt và mặt cắt 2 2 4 8.Thực hành 20 20 Kiểm tra 1 1 Bài 3: Quản lý đối tượng trong 3 7 2 4 1 bản vẽ 1.Tạo lớp mới 0.Gán lớp hiện hành 0.Gán và thay đổi màu của lớp 0.Gán dạng đường cho lớp 0.Gán chiều rộng cho lớp 0.Trạng thái lớp 0.Hiệu chỉnh các tính chất của đối 0.Thực hành 4 4 Kiểm tra 1 1 4 Bài 4: Tạo văn bản và in bản vẽ 4 1 3 1.Tạo kiểu chữ 0.Nhập dòng chữ vào bản vẽ 0.Hiệu chỉnh văn bản 0.In bản vẽ 0.Thực hành 3 3 Cộng 45 15 28 2 5 BÀI 1: THIẾT LẬP BẢN VẼ Mã bài: MĐ16-01 Giới thiệu: - Bài học này giúp sinh viên nắm được cách tạo bản vẽ mới. - Cách thiết lập giới hạn bản vẽ trong Autocad.
Mục tiêu: - Trình bày được phương pháp thiết lập bản vẽ cơ bản. - Sử dụng thành thạo các lệnh : Mvsetup, Limits, thiết lập khung vẽ, khung tên theo quy định. - Có ý thức tự giác, tính kỷ luật cao, tinh thần trách nhiệm trong công việc, có tinh thần hợp tác, giúp đỡ lẫn nhau Nội dung chính: 1. Khởi động AutoCad Ðể khởi động AutoCAD, ta có thể thực hiện theo các cách sau: - Double click vào biểu tượng AutoCAD trên màn hình Desktop.
- Click vào nút Start/ Programs/ Autodesk/ AutoCAD. Sau khi khởi động AutoCAD ta có màn hình làm việc: Đi từ trên xuống dưới ta có các thanh sau: Hình 1.1: Giao diện AutoCAD -Menu ứng dụng: cho phép mở tài liệu, tìm kiếm câu lệnh trong autocad,… -Thanh công cụ truy xuất nhanh: gồm những câu lệnh như tạo bản vẽ mới, lưu bản vẽ, mở bản vẽ,… -ViewCube: cho phép điều chỉnh hướng nhìn mô hình thiết kế như: Top, Bottom, left, right. -Dòng lệnh (Command Lines): thực hiện lệnh bằng cách gõ từ bàn phím vào dòng Command này. -Dòng trạng thái (Status Lines): cho biết tọa độ điểm và các chế độ SNAP, GRIP, 6 ORTHO, OSNAP,… 2.
Định giới hạn bản vẽ Lệnh Limits xác định kích thước vùng đồ hoạ bằng cách xác định các điểm gốc trái phía dưới (Lower left corner) và gốc phải trên (Upper right corner) bằng toạ độ X, Y. Nếu ta muốn thay đổi (đã chọn Metric) các giá trị này thì trước khi vẽ ta phải sử dụng lệnh Limits. Quy ước: Chiều trục X, Y trong AutoCAD tương tự chiều X, Y khi vẽ đồ thị. Command: Limits Specify lower left corner or [ON/OFF] <0.0000>: Điểm gốc trái phía dưới (Lower left corner) được đặt trùng với gốc toạđộ 0, 0.
Specify upper right corner <12.0000>: 420,297: Tuỳ vào giới hạn bản vẽ ta nhập điểm gốc phải phía dưới trên (Upper right corner) Khi định giới hạn bản vẽ ta chú ý đến khổ giấy (paper size) ta dự định in. Ví dụ: Khổ giấy A3 : (420x297) Khổ giấy A3 : (840x594) Các lựa chọn khác ON: Không cho phép vẽ ra ngoài vùng giới hạn bản vẽ đã định. Nếu ta vẽ ra ngoài giới hạn sẽ xuất hiện dòng nhắc “ **outside limits” OFF Cho phép vẽ ra ngoài vùng giới hạn đã định 3. Định đơn vị bản vẽ Lệnh units định đơn vị dài và đơn vị góc cho bản vẽ hiện hành Command: Units hoặc Format/ Units… hoặc Command: Ddnuts , khi đó xuất hiện hộp thoại Type (Đơn vị chiều dài) - Scientific: Đơn vị khoa học, 1.55E+01 - Decimal: Theo hệ số 10, 15.50 - Engineering: Kỹ thuật hệ Anh, 1’-3.50” đo theo foot và inch, phần inch thể hiện dưới dạng thập phân - Architectural: Kiến trúc Anh, 1’-3 ½” đo theo foot và inch, phần inch thể hiện dưới dạng hỗn số - Fractional : Phân số, 15 ½ 7 Hình 1.2: Đơn vị vẽ Type (Đơn vị đo góc) - Decimal degrees: Hệ số 10 - Degrees/ minutes/ second: Độ, phút giây - Grads: Theo Grad - Radians: Theo Radian - Surveyor’s units: đo theo góc định hướng trong Trắc lượng.
Số đo góc được thể hiện theo độ/(phút)/(giây) kèm theo hướng, đương nhiên góc thể hiện theo dạng Surveyor sẽ nhỏ hơn hoặc bằng 900 Precision: Chọn cấp chính xác (số các số thập phân) cho đơn vị dài và góc Direction : Nếu ta click vào tùy chọn Direction. Hộp thoại Direction control sẽ mở. Trong đó: - East: Lấy chiều dương trục x làm chuẩn để tính góc 0 - North: Lấy chiều dương trục y làm chuẩn để tính góc 0 - West : Lấy chiều âm trục x làm chuẩn để tính góc 0 - South: Lấy chiều âm trục y làm chuẩn để tính góc 0 - Other: nếu click vào tùy chọn này, sẽ cho phép ta chọn góc 0 là một góc bất kỳ (ta có thể gõ trực tiếp vào dòng angle hoặc chọn pick, theo đó ta có thể chọn góc bằng cách nhặt điểm thứ nhất và điểm thứ hai) 4. Tạo khung bản vẽ Lệnh Mvsetup dùng để tổ chức các vấn đề bản vẽ như: chọn hệ đơn vị, tỉ lệ chung cho bản vẽ và khổ giấy vẽ để hiển thị trên màn hình.
Ðể gọi lệnh Mvsetup, ta thực hiện như sau: Command: Mvsetup Enable paper space? (No/<Yes>): n Dòng này ta chọn n, nghĩa là no, ta làm việc trong không gian mô hình, tức là không gian ta thường vẽ nhất. Units type (Scientific/Decimal/Engineering/Architectural/Metric): m Dòng này yêu cầu ta chọn đơn vị cho bản vẽ, nếu ta chọn là m (Metric) thì một đơn vị ta nhập vào sẽ tương ứng với 1 mm. Enter the scale factor: 50 Dòng này yêu cầu ta chọn scale factor cho bản vẽ, thường nếu bản vẽ có nhiều tỉ 8 lệ, ta sẽ chọn scale factor là tỉ lệ có mẫu số lớn nhất. Ví dụ: Bản vẽ ta có 3 tỉ lệ: 1/10; 1/20; 1/50, ta sẽ chọn scale factor = 50.
Enter the paper width: 297 Dòng này yêu cầu ta chọn bề rộng khổ giấy vẽ. Enter the paper height: 210 Dòng này yêu cầu ta chọn chiều cao khổ giấy vẽ. Thực hành Tạo khung vẽ A4 nằm ngang và khung tên theo tiêu chuẩn TCVN 3821 Trình tự thực hiện Bước 1: Tạo khổ giấy A4 -Nhập lệnh Mvsetup -Enable paper space? (No/<Yes>): n -Units type: m -Enter the scale factor: 1 -Enter the paper width: 297 -Enter the paper height: 210 Bước 2: Tạo khung bản vẽ Bước 3: tạo khung tên 9 Trọng tâm cần chú ý trong bài -Kích thước khổ giấy vẽ, khung tên theo tiêu chuẩn Việt Nam.