Giáo Trình AutoCAD Nghề Cắt Gọt Kim Loại Cao Đẳng

Giáo trình về autocad nghề cắt gọt kim loại cao đẳng, biên soạn theo chương trình đào tạo chuẩn, hệ thống hóa kiến thức từ cơ bản đến nâng cao.

• Tác giả: Lê Anh Dũng
• Trường học: Trường Cao Đẳng Dầu Khí
• Chuyên ngành: Cắt Gọt Kim Loại
• Đề tài: Giáo Trình AutoCAD Cho Nghề Cắt Gọt Kim Loại Cao Đẳng
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Vũng Tàu

Mục lục chi tiết

• LỜI GIỚI THIỆU
• DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ
• GIÁO TRÌNH MÔN HỌC: AUTOCAD
• 1. CHƯƠNG 1: CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN
• 1.1. GIỚI THIỆU AUTO CAD:
• 1.2. KHỞI ĐỘNG AUTO CAD:
• 1.3. CẤU TRÚC MÀN HÌNH ĐỒ HỌA:
• 1.4. THANH CÔNG CỤ (TOOLBAR)
• 1.5. ĐIỀU KHIỂN CÁC DANH MỤC (MENU BAR)
• 1.6. CÁC CHỨC NĂNG CỦA CÁC HỘP THOẠI VỀ FILE:
• 1.7. GHI BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH SAVE,SAVE AS, QSAVE)
• 1.8. XUẤT BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH EXPORT)
• 1.9. MỞ BẢN VẼ CÓ SẴN TRÊN ĐĨA (LỆNH OPEN)
• 1.10. THOÁT KHỎI AUTOCAD: (LỆNH QUIT, HAY EXIT)
• 2. CHƯƠNG 2: NHẬP ĐIỂM TRONG AUTOCAD 2D
• 2.1. TẠO BẢN VẼ MỚI :
• 2.2. CÁC ĐỐI TƯỢNG 2D CỦA AUTO CAD
• 2.3. CÁC PHƯƠNG PHÁP NHẬP TỌA ĐỘ ĐIỂM
• 3. CHƯƠNG 3: SỬ DỤNG CÁC LỆNH VẼ TRONG AUTOCAD
• 3.1. VẼ ĐOẠN THẲNG (LỆNH LINE)
• 3.2. VẼ ĐƯỜNG TRÒN (LỆNH CIRCLE)
• 3.3. VẼ CUNG TRÒN (LỆNH ARC)
• 3.4. VẼ ĐIỂM LỆNH POINT
• 3.5. VẼ HÌNH ĐA GIÁC ĐỀU (LỆNH POLYGON)
• 3.6. VẼ HÌNH CHỮ NHẬT LỆNH RECTANGLE VẼ HÌNH CHỮ NHẬT (LỆNH RECTANG)
• 4. CHƯƠNG 4: CÁC LỆNH HIỆU CHỈNH BẢN VẼ TRONG AUTOCAD
• 4.1. DỜI ĐỐI TƯỢNG LỆNH MOVE
• 4.2. XÉN MỘT PHẦN ĐỐI TƯỢNG LỆNH TRIM
• 4.3. XÉN MỘT PHẦN ĐỐI TƯỢNG GIỮA HAI ĐIỂM CHỌN LỆNH BREAK
• 4.4. KÉO DÀI ĐỐI TƯỢNG LỆNH EXTEND
• 4.5. QUAY ĐỐI TƯỢNG QUANH 1 ĐIỂM LỆNH ROTATE
• 4.6. PHÉP TỈ LỆ LỆNH SCALE
• 4.7. THAY ĐỔI CHIỀU DÀI ĐỐI TƯỢNG LỆNH LENGTHEN
• 4.8. PHÉP DỜI VÀ KÉO DÀI ĐỐI TƯỢNG LỆNH STRETCH
• 5. CHƯƠNG 5: GHI VÀ HIỆU CHỈNH VĂN BẢN TRONG BẢN VẼ AUTOCAD
• 5.1. TẠO KIỂU CHỮ ( LỆNH STYLE )
• 5.2. NHẬP ĐOẠN VĂN BẢN VÀO BẢN VẼ LỆNH MTEXT
• 5.3. KIỂM TRA LỔI CHÍNH TẢ ( LỆNH SPELL )
• 6. CHƯƠNG 6: GHI VÀ HIỆU CHỈNH KÍCH THƯỚC TRONG BẢN VẼ AUTOCAD
• 6.1. THÀNH PHẦN KÍCH THƯỚC
• 6.2. TRÌNH TỰ GHI KÍCH THƯỚC
• 6.3. CÁC NHÓM LỆNH GHI VÀ HIỆU CHỈNH KÍCH THƯỚC
• 6.4. GHI KÍCH THƯỚC THEO ĐƯỜNG DẪN (LỆNH LEADER )
• 6.5. GHI KÍCH THƯỚC BÁN KÍNH
• 6.6. GHI KÍCH THƯỚC ĐƯỜNG KÍNH
• 6.7. GHI TỌA ĐỘ ĐIỂM LỆNH: DIMORDINATE
• 6.8. GHI CHUỖI KÍCH THƯỚC SONG SONG LỆNH: DIMBASELINE
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Giáo Trình AutoCAD Cho Nghề Cắt Gọt Kim Loại

Giáo trình AutoCAD cho nghề cắt gọt kim loại cao đẳng là tài liệu quan trọng giúp sinh viên nắm vững các khái niệm cơ bản và ứng dụng phần mềm AutoCAD trong thiết kế kỹ thuật. Tài liệu này được biên soạn dựa trên nhu cầu thực tế của ngành cơ khí, nhằm trang bị cho sinh viên những kỹ năng cần thiết để thực hiện các bản vẽ kỹ thuật. Nội dung giáo trình bao gồm các bài học từ cơ bản đến nâng cao, giúp sinh viên có thể tự tin sử dụng AutoCAD trong công việc.

1.1. Mục tiêu của giáo trình AutoCAD

Giáo trình nhằm mục tiêu cung cấp kiến thức và kỹ năng sử dụng AutoCAD cho sinh viên ngành cắt gọt kim loại. Sinh viên sẽ học cách tạo ra các bản vẽ 2D chính xác và hiệu quả.

1.2. Đối tượng sử dụng giáo trình

Giáo trình này được thiết kế cho sinh viên cao đẳng ngành cắt gọt kim loại, những người muốn nâng cao kỹ năng thiết kế kỹ thuật bằng phần mềm AutoCAD.

II. Những thách thức trong việc học AutoCAD cho nghề cắt gọt kim loại

Việc học AutoCAD không chỉ đơn thuần là nắm vững các lệnh mà còn cần hiểu rõ cách áp dụng chúng vào thực tế. Sinh viên thường gặp khó khăn trong việc chuyển đổi từ lý thuyết sang thực hành. Ngoài ra, việc làm quen với giao diện phần mềm và các công cụ vẽ cũng là một thách thức lớn.

2.1. Khó khăn trong việc sử dụng phần mềm

Nhiều sinh viên gặp khó khăn trong việc làm quen với giao diện và các lệnh của AutoCAD, dẫn đến việc không thể hoàn thành bài tập đúng hạn.

2.2. Thiếu tài liệu hỗ trợ

Sinh viên thường thiếu tài liệu tham khảo chất lượng để tự học và thực hành, điều này ảnh hưởng đến quá trình tiếp thu kiến thức.

III. Phương pháp học AutoCAD hiệu quả cho sinh viên cắt gọt kim loại

Để học AutoCAD hiệu quả, sinh viên cần áp dụng các phương pháp học tập tích cực. Việc thực hành thường xuyên và tham gia các buổi học thực hành sẽ giúp sinh viên nắm vững kiến thức nhanh chóng hơn. Ngoài ra, việc sử dụng tài liệu tham khảo và video hướng dẫn cũng rất hữu ích.

3.1. Thực hành thường xuyên

Thực hành là cách tốt nhất để ghi nhớ các lệnh và công cụ trong AutoCAD. Sinh viên nên dành thời gian mỗi ngày để thực hành.

3.2. Sử dụng tài liệu tham khảo

Tài liệu tham khảo từ các giáo trình và video hướng dẫn sẽ giúp sinh viên hiểu rõ hơn về các lệnh và cách sử dụng AutoCAD.

IV. Ứng dụng thực tiễn của AutoCAD trong ngành cắt gọt kim loại

AutoCAD là công cụ không thể thiếu trong ngành cắt gọt kim loại. Nó giúp thiết kế các bản vẽ kỹ thuật chính xác, từ đó nâng cao hiệu quả sản xuất. Việc sử dụng AutoCAD giúp tiết kiệm thời gian và chi phí trong quá trình thiết kế và sản xuất.

4.1. Thiết kế bản vẽ kỹ thuật

AutoCAD cho phép thiết kế các bản vẽ kỹ thuật với độ chính xác cao, giúp giảm thiểu sai sót trong sản xuất.

4.2. Tối ưu hóa quy trình sản xuất

Sử dụng AutoCAD giúp tối ưu hóa quy trình sản xuất, từ việc thiết kế đến gia công, nâng cao năng suất lao động.

V. Kết luận và tương lai của giáo trình AutoCAD cho nghề cắt gọt kim loại

Giáo trình AutoCAD cho nghề cắt gọt kim loại là tài liệu quan trọng giúp sinh viên trang bị kiến thức và kỹ năng cần thiết. Tương lai, giáo trình sẽ được cập nhật thường xuyên để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của ngành công nghiệp. Việc học AutoCAD sẽ mở ra nhiều cơ hội nghề nghiệp cho sinh viên trong lĩnh vực cơ khí.

5.1. Cập nhật giáo trình

Giáo trình sẽ được cập nhật thường xuyên để phù hợp với sự phát triển của công nghệ và nhu cầu của ngành.

5.2. Cơ hội nghề nghiệp

Học AutoCAD sẽ giúp sinh viên có nhiều cơ hội việc làm trong ngành cắt gọt kim loại và các lĩnh vực liên quan.

Nội dung chính

TỔNG QUAN VỀ GIÁO TRÌNH AUTOCAD (NGHỀ CẮT GỌT KIM LOẠI - TRÌNH ĐỘ CAO ĐẲNG)

---

Tổng quan về giáo trình (250-300 từ)

Giáo trình môn học AutoCAD (Mã số môn học: MECM63013) được ban hành theo Quyết định số 204/QĐ-CĐDK ngày 01 tháng 03 năm 2022 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Dầu khí (thành phố Vũng Tàu). Tài liệu do tập thể giảng viên tổ bộ môn Cơ khí biên soạn, với ban biên soạn gồm ông Lê Anh Dũng (Chủ biên), ông Trần Nam An và ông An Đình Quân.

Trong cấu trúc chương trình đào tạo nghề Cắt gọt kim loại và nghề Sửa chữa thiết bị chế biến dầu khí trình độ Cao đẳng, môn học có thời lượng 3 tín chỉ (tương đương 60 giờ học tập; trong đó gồm 28 giờ lý thuyết, 29 giờ thực hành/thảo luận và 3 giờ kiểm tra). Môn học thuộc nhóm mô đun/môn học cơ sở chuyên môn bắt buộc, được bố trí giảng dạy sau khi sinh viên hoàn thành các môn học chung và môn kỹ thuật cơ sở như Vẽ kỹ thuật 1, Vẽ kỹ thuật 2, Dung sai, Cơ kỹ thuật.

+-------------------------------------------------------------------------------+
| THÔNG TIN XUẤT BẢN & ĐƠN VỊ BAN HÀNH                                          |
+-------------------+-----------------------------------------------------------+
| Cơ quan ban hành  | Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam - CĐ Dầu khí (Vũng Tàu)|
| Văn bản pháp quy  | Quyết định số 204/QĐ-CĐDK ngày 01/03/2022                 |
| Mã môn học        | MECM63013 (3 Tín chỉ: 28h LT, 29h TH/Bài tập, 3h KT)      |
| Nhóm tác giả      | Lê Anh Dũng (Chủ biên), Trần Nam An, An Đình Quân         |
+-------------------+-----------------------------------------------------------+

Mục tiêu học tập của giáo trình hướng đến việc trang bị cho người học 6 chuẩn đầu ra kiến thức (A1–A6) từ nhận biết giao diện, xác định tọa độ đến các lệnh vẽ, hiệu chỉnh và ghi kích thước; 5 chuẩn đầu ra kỹ năng (B1–B5) về tạo lập bản vẽ 2D kỹ thuật chính xác; cùng 3 tiêu chí năng lực tự chủ và trách nhiệm (C1–C3).

Giáo trình được thiết kế theo cách tiếp cận mô đun hóa 6 bài học logic, kết hợp giữa cú pháp câu lệnh trực tiếp trên dòng lệnh (Command line) và hệ thống bài tập thực hành ứng dụng trong sản xuất cơ khí.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi (500-600 từ)

Các chương/chủ đề chính

Nội dung giáo trình được phân bố thành 6 bài học chính theo tiến trình sư phạm từ cơ bản đến hoàn thiện bản vẽ chi tiết:

• Bài 1: Các khái niệm cơ bản (4 giờ LT): Cung cấp kiến thức về môi trường đồ họa, cấu trúc màn hình (Graphics Area, Menu Bar, Toolbars, Status Line, Command Line), 5 phương pháp nhập lệnh, cùng các chức năng quản lý tệp tin đồ họa (New, Open, Save, Save As, Export, Exit).
• Bài 2: Nhập điểm trong AutoCAD 2D (2 giờ: 1 LT, 1 TH): Khái niệm đối tượng 2D và 4 phương pháp định vị điểm: nhập khoảng cách trực tiếp (Direct Distance kết hợp chế độ ORTHO - phím F8), bỏ qua góc (Angle Override), nhập điểm tham chiếu (From) và dò tìm trực giao (Tracking - tk).
• Bài 3: Sử dụng các lệnh vẽ trong AutoCAD (12 giờ: 6 LT, 5 TH, 1 KT): Hệ thống lệnh tạo hình cơ bản gồm đoạn thẳng (Line), đường tròn (Circle), cung tròn (Arc), điểm (Point - biến pdmode, pdsize, lệnh ddptype), đa tuyến (Pline), đa giác đều (Polygon), và hình chữ nhật (Rectangle/Rectang).
• Bài 4: Các lệnh hiệu chỉnh bản vẽ trong AutoCAD (20 giờ: 9 LT, 11 TH): Kỹ thuật chỉnh sửa hình học thông qua các lệnh dời (Move), xén đối tượng (Trim), ngắt đối tượng (Break), kéo dài (Extend), quay (Rotate), tỉ lệ (Scale), đổi chiều dài (Lengthen), và co giãn đối tượng (Stretch bằng cửa sổ chọn Crossing Window).
• Bài 5: Ghi và hiệu chỉnh văn bản trong bản vẽ AutoCAD (8 giờ: 4 LT, 3 TH, 1 KT): Thiết lập kiểu chữ (Style), tạo văn bản đơn dòng (Text), văn bản đa dòng (Mtext), chèn ký tự kỹ thuật và xử lý phông chữ tiếng Việt (romans.shx, vn.shx, VNI-Times).
• Bài 6: Ghi và hiệu chỉnh kích thước trong bản vẽ AutoCAD (14 giờ: 4 LT, 9 TH, 1 KT): Quy chuẩn thành phần đường kích thước, kiểu kích thước MISO-25, các lệnh đo bán kính (Dimradius), đường kính (Dimdiameter), tọa độ (Dimordinate), đường dóng song song (Dimbaseline) và đường dẫn chú thích (Leader).

+---------------------------------------------------------------------------------+
| MA TRẬN PHÂN BỔ NỘI DUNG VÀ THỜI LƯỢNG MÔN HỌC                                  |
+--------+------------------------------------------+-------+----+----+----+------+
| Thứ tự | Nội dung bài học                         | Tổng  | LT | TH | KT | Mã CĐR|
+--------+------------------------------------------+-------+----+----+----+------+
| Bài 1  | Các khái niệm cơ bản                     | 04    | 04 | 00 | 00 | A1, C |
| Bài 2  | Nhập điểm trong AutoCAD 2D               | 02    | 01 | 01 | 00 | A2, B1|
| Bài 3  | Sử dụng các lệnh vẽ trong AutoCAD        | 12    | 06 | 05 | 01 | A3, B2|
| Bài 4  | Các lệnh hiệu chỉnh bản vẽ               | 20    | 09 | 11 | 00 | A4, B4|
| Bài 5  | Ghi và hiệu chỉnh văn bản                | 08    | 04 | 03 | 01 | A5, B4|
| Bài 6  | Ghi và hiệu chỉnh kích thước             | 14    | 04 | 09 | 01 | A6, B5|
+--------+------------------------------------------+-------+----+----+----+------+
| Tổng   | Toàn bộ chương trình môn học             | 60    | 28 | 29 | 03 | A,B,C |
+--------+------------------------------------------+-------+----+----+----+------+

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình hình thành nền tảng về đồ họa kỹ thuật máy tính (CAD - Computer Aided Design / Computer Aided Drafting), nguyên lý quản lý đối tượng đồ họa dạng vector, nguyên tắc tọa độ Descartes và tọa độ cực. Đi kèm với đó là các tiêu chuẩn thể hiện bản vẽ kỹ thuật cơ khí theo Tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN) và quốc tế (ISO), bao gồm chuẩn hóa lớp bản vẽ (Layer), bề rộng nét vẽ (Lineweight), định dạng kiểu chữ kỹ thuật và các quy tắc ghi dung sai, kích thước cơ khí.

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng kỹ thuật: Thao tác nhập lệnh linh hoạt qua phím tắt, thanh công cụ và hộp thoại; thiết lập môi trường vẽ (Limits, Units, Template); kiểm soát chế độ truy bắt điểm và hiệu chỉnh các thông số hệ thống.
• Kỹ năng phân tích: Đọc hiểu và phân tích cấu trúc hình học của chi tiết máy để lựa chọn phương pháp dựng hình, thứ tự câu lệnh vẽ và giải pháp hiệu chỉnh hình học tối ưu.
• Năng lực thực hành chuyên môn: Hoàn thiện bản vẽ kỹ thuật 2D đạt độ chính xác kích thước, thể hiện đầy đủ khung bản vẽ, khung tên, các đường gióng, ký hiệu ren, ký hiệu đường kính và xuất bản vẽ phục vụ quá trình gia công cơ khí.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập (300-350 từ)

Chương trình áp dụng phương pháp dạy học tích cực. Đối với nội dung lý thuyết, giảng viên sử dụng phương pháp thuyết trình ngắn gọn kết hợp trình chiếu trực quan (Projector), nêu vấn đề và thực hiện thao tác mẫu trực tiếp trên phần mềm AutoCAD. Đối với phần thực hành, sinh viên được tổ chức làm việc cá nhân kết hợp thảo luận theo nhóm nhỏ (2 sinh viên/nhóm làm việc tại phòng máy vi tính), phân công nhóm trưởng theo dõi tiến độ, thực hiện bài tập và rút kinh nghiệm theo phiếu học tập.

+-------------------------------------------------------------------------------+
| CƠ CẤU ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC TẬP (THEO TT 09/2017/TT-BLĐTBXH)                 |
+---------------------+---------+-------------------+---------------------------+
| Thành phần đánh giá | Tỷ trọng| Thời điểm kiểm tra| Chuẩn đầu ra đánh giá     |
+---------------------+---------+-------------------+---------------------------+
| Kiểm tra thường xuyên| 40%    | Sau 35 giờ        | A1-A5, B1-B3, C1-C2       |
| Kiểm tra định kỳ     | (Hệ số 2)| Sau 45 giờ      | A1-A6, B1-B4, C1-C2       |
| Thi kết thúc môn học| 60%     | Sau 60 giờ        | A1-A6, B1-B5, C1-C3       |
+---------------------+---------+-------------------+---------------------------+

Quy trình đánh giá tuân thủ Quy chế đào tạo Cao đẳng hệ chính quy (Thông tư số 09/2017/TT-BLĐTBXH ngày 13/3/2017 của Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội). Thang điểm chấm thực hiện theo thang điểm 10 (làm tròn một chữ số thập phân) và quy đổi sang thang điểm chữ cùng thang điểm 4.

Về quy định tự học và chuyên cần:

• Người học phải nghiên cứu trước giáo trình và tài liệu tham khảo theo từng bài học trước khi lên lớp.
• Bắt buộc tham dự 100% thời lượng các buổi thực hành (nếu vắng trên 1% số tiết thực hành sẽ không đủ điều kiện dự thi và phải học lại môn học).
• Tham dự tối thiểu 70% thời lượng lý thuyết (vắng quá 31% tổng thời lượng lý thuyết phải học lại môn học).

---

Điểm nổi bật và cập nhật (250-300 từ)

Giáo trình môn học AutoCAD Trường Cao đẳng Dầu khí được xây dựng dựa trên việc chuẩn hóa các thao tác giao tiếp phần mềm và quy chuẩn vẽ cơ khí:

+-------------------------------------------------------------------------------+
| ĐẶC ĐIỂM KỸ THUẬT VÀ QUY CHUẨN ĐƯỢC CHUẨN HÓA TRONG GIÁO TRÌNH               |
+------------------------+------------------------------------------------------+
| Cú pháp dòng lệnh      | Chuẩn hóa qua Command Prompt (VD: Line, Circle, Trim)|
| Xử lý phông chữ SHX    | Font romans.shx kết hợp Bigfont vn.shx (gõ dấu tiếng |
|                        | Việt qua ký tự ' trước nguyên âm)                    |
| Ký tự kỹ thuật đặc biệt| %%c (Đường kính ⌀), %%d (Độ °), %%p (Dung sai ±)      |
| Tiêu chuẩn kích thước  | Định dạng Dimension Style MISO-25                     |
+------------------------+------------------------------------------------------+

1. Chuẩn hóa giao tiếp hệ thống: Hướng dẫn đầy đủ cấu trúc hộp thoại quản lý (Options, Create New Drawing, Dimension Style Manager) và các biến hệ thống điều khiển hiển thị điểm (pdmode, pdsize), giúp người học kiểm soát chính xác môi trường làm việc trên máy tính.
2. Giải pháp thể hiện ngôn ngữ và ký hiệu chuyên ngành: Đưa ra giải pháp sử dụng phông chữ kỹ thuật romans.shx kết hợp tệp dấu vn.shx để hiển thị tiếng Việt chuẩn trên bản vẽ kỹ thuật cơ khí, tránh lỗi phông. Đồng thời, giáo trình thống kê chi tiết cú pháp nhập ký hiệu đặc biệt như %%c (ký hiệu đường kính $\varnothing$), %%d (ký hiệu độ $^\circ$), %%p (ký hiệu dung sai $\pm$).
3. Tích hợp thực tiễn ngành nghề: Toàn bộ hệ thống lệnh và bài tập được chọn lọc để phục vụ trực tiếp công tác đọc, vẽ bản vẽ chi tiết các thiết bị cơ khí, thiết bị lọc hóa dầu và chuẩn bị dữ liệu hình học cho các môn học thực hành gia công cắt gọt tiếp theo.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình (200-250 từ)

Giáo trình được biên soạn phục vụ các nhóm đối tượng và điều kiện tiên quyết sau:

• Sinh viên đào tạo chính quy: Sinh viên trình độ Cao đẳng nghề Cắt gọt kim loại, nghề Sửa chữa thiết bị chế biến dầu khí và các ngành kỹ thuật cơ khí liên quan tại Trường Cao đẳng Dầu khí hoặc các cơ sở giáo dục nghề nghiệp có chương trình tương đương.
• Kiến thức tiên quyết (Prerequisites): Người học cần hoàn thành khối kiến thức tin học cơ bản (COMP63006) và các môn kỹ thuật cơ sở như Vẽ kỹ thuật 1 (MECM52003), Vẽ kỹ thuật 2 (MECM62012), Dung sai (MECM53001), và Vật liệu cơ khí (MECM53002).

+-------------------------------------------------------------------------------+
| SƠ ĐỒ MÔN HỌC TIÊN QUYẾT VÀ MÔN HỌC TIẾP NỐI                                 |
+-------------------------------------------------------------------------------+
| [Môn tiên quyết: Tin học COMP63006, Vẽ kỹ thuật MECM52003, Dung sai MECM53001]|
|                                    ↓                                          |
|                 [MÔN HỌC TRỌNG TÂM: AUTOCAD MECM63013]                        |
|                                    ↓                                          |
| [Môn tiếp nối: Tiện MECC55131, Phay MECC55134, Tiện CNC 1-2, Khóa luận TN]    |
+-------------------------------------------------------------------------------+

• Giảng viên chuyên ngành: Sử dụng làm tài liệu giảng dạy chuẩn mực để lập kế hoạch bài giảng, biên soạn giáo án lý thuyết, thiết kế bài tập thực hành và xây dựng ngân hàng đề kiểm tra theo chuẩn đầu ra.
• Học viên tự học và kỹ thuật viên: Dùng làm tài liệu tra cứu các cú pháp lệnh vẽ 2D, các phương pháp nhập tọa độ chính xác và quy cách thiết lập bản vẽ kỹ thuật cơ khí theo chuẩn.

---

Câu hỏi thường gặp (250-300 từ)

1. Giáo trình này phù hợp với ai?

Giáo trình được thiết kế cho sinh viên trình độ cao đẳng các nghề Cắt gọt kim loại, Sửa chữa thiết bị chế biến dầu khí và cán bộ kỹ thuật cần củng cố kỹ năng lập bản vẽ cơ khí 2D trên phần mềm AutoCAD.

2. Cần kiến thức nền nào để học?

Người học cần nắm vững kiến thức Tin học cơ bản (sử dụng hệ điều hành Windows, quản lý tệp tin), kiến thức Vẽ kỹ thuật (hình chiếu vuông góc, mặt cắt, hình cắt) và tiêu chuẩn Dung sai lắp ghép.

3. Điểm khác biệt của giáo trình này so với các tài liệu AutoCAD thông thường?

Tài liệu tập trung cô đọng vào 6 bài học ứng dụng trong cơ khí, hướng dẫn chi tiết quy trình dòng lệnh (Command prompt), phương pháp nhập tọa độ chuyên sâu và chuẩn hóa phông chữ kỹ thuật Việt Nam (romans.shx, vn.shx), bám sát khung đào tạo nghề của Bộ LĐ-TB&XH.

+--------------------------------------------------------------------------------+
| BẢNG SO SÁNH ĐẶC ĐIỂM NỘI DUNG GIÁO TRÌNH                                      |
+----------------------+-----------------------------+---------------------------+
| Tiêu chí             | Giáo trình AutoCAD CĐDK     | Tài liệu AutoCAD phổ thông|
+----------------------+-----------------------------+---------------------------+
| Mục tiêu đào tạo     | Nghề Cơ khí, Cắt gọt kim loại| Đồ họa đa ngành tổng quát |
| Trọng tâm kỹ thuật   | Dòng lệnh 2D, MISO-25, phông| Giao diện dựng hình chung |
|                      | SHX, ký tự gia công cơ khí  |                           |
| Tính liên kết môn học| Nối tiếp Tiện, Phay, CNC    | Không gắn với xưởng máy   |
+----------------------+-----------------------------+---------------------------+

4. Làm sao để tự học hiệu quả theo giáo trình này?

Người học cần đọc trước nội dung từng bài, ghi nhớ các phím tắt và tham số lựa chọn của lệnh trong ngoặc vuông [...], sau đó thực hành trực tiếp các bài tập vẽ hình học từ Bài 3 đến Bài 6 trên máy tính.

5. Có tài liệu bổ trợ nào kèm theo giáo trình?

Giáo trình đi kèm phiếu học tập, giáo án của giảng viên và các tài liệu tham khảo chính thức được trích dẫn gồm bộ sách Sử dụng AutoCAD 2004 (Tập 1, 2) và Thiết kế mô hình ba chiều với AutoCAD 2008 của tác giả Nguyễn Hữu Lộc (NXB TP. Hồ Chí Minh).

---

Kết luận (150 từ)

Giáo trình môn học AutoCAD (Mã số: MECM63013) của Trường Cao đẳng Dầu khí cung cấp hệ thống kiến thức và kỹ năng thực hành đồ họa 2D cơ bản, đáp ứng đúng yêu cầu của chương trình đào tạo nghề Cắt gọt kim loại trình độ Cao đẳng.

Lộ trình học tập đề xuất cho sinh viên là hoàn thành tuần tự từ việc làm chủ phương pháp định vị điểm, sử dụng thành thạo các nhóm lệnh vẽ - hiệu chỉnh, đến việc hoàn thiện ghi kích thước và văn bản kỹ thuật theo chuẩn ISO/TCVN. Đây là cơ sở thực hành trực tiếp để người học tiếp thu các mô đun chuyên môn nâng cao trong chương trình như Gia công trên máy tiện CNC (MECC54133), Gia công trên máy phay CNC (MECC54135), và hoàn thành Khóa luận tốt nghiệp (MECM63222).

Người học có thể tham khảo thêm các tài liệu bổ trợ của PGS. TS. Nguyễn Hữu Lộc và các tài liệu hướng dẫn kỹ thuật Command Reference helps AutoCAD để mở rộng kiến thức thiết kế chuyên ngành.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 1. GIỚI THIỆU AUTO CAD: CAD là chữ viết tắt của Computer Aided Design hay Computer Aided Drafting. KHỞI ĐỘNG AUTO CAD: - Double Click vào biểu tượng AutoCAD trên Desktop. - Chọn Start\ All Programs\ AutoDesk\ AutoCAD \ AutoCAD 2004.

CẤU TRÚC MÀN HÌNH ĐỒ HỌA: Hình 1-1: Màn hình đồ họa Autocad 2004 Menu gọi tắt (shortcut menu) • Giúp truy xuất lệnh liên quan tới hoạt động hiện thời một cách nhanh chóng. Trang 14 • Để gọi shortcut menu, nhấp chuột phải (right – click) tại các vùng khác nhau của màn hình gồm: - Vùng bản vẽ (drawing area). - Cửa sổ lệnh. - Nút trên thanh công cụ.

- Các nút trên thanh trạng thái (status bar) nằm ở đáy màn hình. - Các tab Model, Layout. - Vị trí bất kỳ nếu đang thực thi lệnh ZOOM hoặc PAN. • Nội dung của shortcut menu phụ thuộc vào ngữ cảnh (context), vị trí right – click.

vị trí right-click Hình 1-2.: Các dạng shortcut menu 1. THANH CÔNG CỤ (TOOLBAR) • Chứa các nút (button) tương ứng các lệnh AutoCAD. • Các nút có dấu tam giác ở góc phải phía dưới tượng trưng cho thanh công cụ thu nhỏ (flyout). • Màn hình ban đầu có sẵn bốn thanh công cụ là: Trang 15 Hình 1-3.

:Standard toolbar Hình 1-4.: Object Properties toolbar Hình 1-5.: Draw toolbar Hình 1. Modify toolbar • Truy xuất lệnh từ thanh công cụ: dùng mouse click lên biểu tượng tương ứng trên thanh công cụ (toolbars). Thí dụ: Vẽ vòng tròn xác định theo tâm và bán kính. o Click nút trên Draw toolbar, xuất hiện các dòng nhắc (prompt) trong cửa sổ lệnh: Command: _circle Specify center point for circle or [3P/2P/Ttr (tan tan radius)]: Specify radius of circle or [Diameter]: Chú ý: Từ _circle cho biết nút trên tương ứng với việc gọi lệnh “CIRCLE”.

• Bật / tắt các thanh công cụ trên màn hình: o View menu > Toolbars > hộp thoại Customize: chọn / hủy chọn tên các thanh công cụ. o Shortcut menu: right – click trên một nút của thanh công cụ bất kỳ. • Bố trí thanh công cụ trên màn hình: dùng mouse kéo – thả toolbar tới vị trí thích hợp. Toolbar có hai kiểu vị trí: o Docked: đính toolbar vào các cạnh của màn hình, tên toolbar không thể hiện.

o Floating: có vị trí bất kỳ trên màn hình, tên toolbar được thể hiện Trang 16 1. ĐIỀU KHIỂN CÁC DANH MỤC (MENU BAR) Thanh menu Hình 1-6.: Menu bar • Mỗi menu tương ứng với một nhóm lệnh của AutoCAD, mỗi mục chọn (option) trong menu tương ứng với việc gọi lệnh thực thi. • Mục chọn của menu có dấu tam giác bên phải tương ứng với menu con (submenu), có dấu “. “ tương ứng với hộp thoại (dialog box) • Để chọn một mục của menu có 2 cách: o Lần lượt click tên menu, click chọn option trong danh sách thả xuống, hoặc o Nhấn tổ hợp phím Alt + ký tự gạch dưới của tên menu, phối hợp các phím , → để chọn.

Thí dụ: Vẽ vòng tròn theo tâm và bán kính: o Draw menu > Circle > Center, Radius hoặc: o Alt + D > Circle > Center, Radius Xuất hiện dòng nhắc trong cửa sổ lệnh: Command: _circle Specify center point for circle or [3P/2P/Ttr (tan tan radius)]: Chú ý: Từ _circle cho biết mục chọn trên tương ứng với việc gọi lệnh “CIRCLE”.: Vẽ circle từ menu bar Trang 17 - Graphics Area (Vùng đồ họa): là vùng thực hiện các lệnh vẽ. - Menu Bar (Thanh Menu lệnh): nằm ngang phía trên vùng đồ họa, gồm các menu: File, Edit, View,… Mỗi menu chứa một nhóm lệnh (hay danh mục), ta có thể gọi lệnh tương ứng từ các menu này. Nếu danh mục nào có dấu thì sẽ có thêm một danh sách các lựa chọn khác, hay các lệnh con tương ứng. - Tools Bar (Thanh công cụ) gồm có nhiều nút lệnh trên mỗi thanh công cụ, mỗi nút lệnh là biểu tượng của một lệnh.

- Crosshairs (Cursor) giao điểm của hai sợi tóc theo phương X – Y, tọa độ điểm được thông báo ở góc trái màn hình. Status Line (Dòng trạng thái): nằm ngang phía dưới vùng đồ họa, thể hiện các trạng thái SNAP, GRID, ORTHO,… Những trạng thái này nếu ở chế độ ON thì “chìm xuống”, còn OFF thì “nổi lên”. Command Line (Dòng nhập lệnh): tất cả các thông báo lệnh đều xuất hiện tại đây. Dùng để nhập các lệnh bằng phương pháp nhập lệnh thủ công (type in).

- Pulldown Menu (Danh mục kéo xuống của một menu): tại đây có thể chọn lệnh trực tiếp. - Screen Menu (Menu màn hình): có cấu trúc tương tự như Menu Bar, nằm bên trái của Graphics Area, mặc định menu này không xuất hiện, để xuất hiện menu này ta thực hiện các bước sau: Từ Menu Bar\ Tools\ Options\ Display\Chọn ô Display Screen Menu\ Apply\ OK. Chữ in hoa: Tên Menu. - Chữ đầu in hoa, ở sau có dấu hai chấm: Tên Lệnh.

- Chữ đầu in hoa, ở sau không có dấu hai chấm: Tên Lựa chọn. Đối với AutoCAD 2004 ta có 5 phương pháp nhập lệnh: - · Type in: nhập lệnh trực tiếp từ bàn phím. - · Pulldown menu: gọi lệnh từ danh mục kéo xuống. - · Tools bar: gọi lệnh từ các nút biểu tượng của lệnh.

- · Screen menu: gọi lệnh từ menu màn hình. CÁC CHỨC NĂNG CỦA CÁC HỘP THOẠI VỀ FILE: Hình 1-8.: Hộp thoại Create New Drawing Nếu hộp thoại trên không xuất hiện khi mở bản vẽ mới, cần tiến hành xác lập như sau: o Mở hộp thoại Options bằng một trong các cách sau: ✓ Tools menu: Options ✓ Shortcut menu: right – click trong command window (ở dòng nhắc “Command:” và không có đối tượng nào đang được chọn), hoặc trong drawing area rồi chọn Options. ✓ Command: options o Chọn tab System, chọn Show traditional startup dialog trong listbox Startup, rồi click Apply OK.: Hộp thoại Options • Bản vẽ mới ban đầu được tạo dựa trên một số xác lập tiêu chuẩn: o Kiểu đơn vị (unit type), độ chính xác (precision) – số chữ số sau dấu thập phân. o Kiểu kích thước (dimension style).

o Vùng giới hạn bản vẽ (drawing limits). o Khung tên, khung bản vẽ. o Xác lập khổ giấy, máy in. Các xác lập nói trên thường được cất trong các bản vẽ mẫu có kiểu file là *.

• Tạo bản vẽ mới dựa trên các xác lập có sẵn của bản vẽ mẫu: Trong hộp thoại Create New Drawing: o Click nút Use a Template, o Chọn bản vẽ mẫu thích hợp trong danh sách hoặc dùng nút Browse để duyệt file.3 o Click OK Trang 20 1. GHI BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH SAVE,SAVE AS, QSAVE) • Save: • Nội dung hiện thời sẽ thay thế nội dung trước đó của file. • Save As: • Cất nội dung soạn thảo vào một file bản vẽ khác, nội dung ban đầu của bản vẽ hiện thời được giữ nguyên.: Hộp thoại Save Drawing As 1. XUẤT BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH EXPORT) - Cho phép xuất dữ liệu của bản vẽ sang các dạng file khác, nhờ đó cho phép trao đổi dữ liệu giữa các phần mềm khác nhau.

MỞ BẢN VẼ CÓ SẴN TRÊN ĐĨA (LỆNH OPEN) Trang 21 Xuất hiện hộp thoại Select File.: Hộp thoại Select File Trong hộp thoại Select File cần chỉ định đúng file bản vẽ cần mở, click Open. THOÁT KHỎI AUTOCAD: (LỆNH QUIT, HAY EXIT) - Lệnh Quit dùng để đóng bản vẽ (Close – có thông báo yêu cầu Save) và thoát khỏi AutoCAD 2004, Dùng để thoát khỏi AutoCAD sau khi đã Close các bản vẽ. - Lệnh Exit tương tự, nhưng có thông báo yêu cầu Save các thay đổi của bản vẽ. Xét về qúa trình thoát khỏi AutoCAD, hai lệnh này hoàn toàn giống nhau.

❖ TÓM TẮT CHƯƠNG 1: 1. GIỚI THIỆU AUTO CAD: 2. KHỞI ĐỘNG AUTO CAD: 3. CẤU TRÚC MÀN HÌNH ĐỒ HỌA: 4.

THANH CÔNG CỤ (TOOLBAR) 5. ĐIỀU KHIỂN CÁC DANH MỤC (MENU BAR) 6. CÁC CHỨC NĂNG CỦA CÁC HỘP THOẠI VỀ FILE: 7. GHI BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH SAVE,SAVE AS, QSAVE) 8.

XUẤT BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH EXPORT) 9. MỞ BẢN VẼ CÓ SẴN TRÊN ĐĨA (LỆNH OPEN) 10. THOÁT KHỎI AUTOCAD: (LỆNH QUIT, HAY EXIT) ❖ CÂU HỎI VÀ TÌNH HUỐNG THẢO LUẬN CHƯƠNG 1: 1. Trình bày tác dụng của thanh công cụ (TOOLBAR)? 2.

Trình bày cấu trúc màn hình đồ hoạ trên autocad 2d? Trang 22 CHƯƠNG 2: NHẬP ĐIỂM TRONG AUTOCAD 2D ❖ GIỚI THIỆU CHƯƠNG 2 Chương 2 là chương giới thiệu về nhập điểm trong phần mềm autocad 2d ❖ MỤC TIÊU CHƯƠNG 2 Sau khi học xong chương này, người học có khả năng: ➢ Về kiến thức: - Xác định được toạ độ của các điểm trong hệ toạ độ đề các, toạ độ cực; ➢ Về kỹ năng: - Vẽ được các đoạn thẳng, đường tròn bằng phương pháp nhập toạ độ và bằng phương thức truy bắt điểm; ➢ Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: - Rèn luyện tính kỷ luật, kiên trì, cẩn thận, nghiêm túc, chủ động và tích cực sáng tạo trong học tập, làm việc độc lập; - Làm việc theo mức độ thành thạo, độc lập, và có thể hướng dẫn người khác; - Chủ động và sáng tạo trong công việc ❖ PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY VÀ HỌC TẬP CHƯƠNG 2 - Đối với người dạy: sử dụng phương pháp giảng giảng dạy tích cực (diễn giảng, làm mẫu, hướng dẫn thường xuyên, theo dõi, rút kinh nghiệm cho người học); yêu cầu người học thực hiện theo giáo viên hướng dẫn (cá nhân hoặc nhóm). - Đối với người học: chủ động đọc trước giáo trình (Chương 2) trước buổi học; theo dõi giáo viên làm mẫu, làm theo, rút kinh nghiệm đề thực tập lần sau đạt được các yêu cầu của Chương 2. ❖ ĐIỀU KIỆN THỰC HIỆN CHƯƠNG 2 - Phòng học chuyên môn hóa/nhà xưởng: Phòng học lý thuyết - Trang thiết bị máy móc: Projetor, máy vi tính cài phần mềm autocad, bảng, phấn. - Học liệu, dụng cụ, nguyên vật liệu: Chương trình môn học, giáo trình, tài liệu tham khảo, giáo án, phiếu học tập.

- Các điều kiện khác: Không ❖ KIỂM TRA VÀ ĐÁNH GIÁ CHƯƠNG 2 - Nội dung: ✓ Kiến thức: Kiểm tra và đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kiến thức ✓ Kỹ năng: Đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kĩ năng. ✓ Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Trong quá trình học tập, người học cần: Trang 23 + Nghiên cứu bài trước khi đến lớp + Chuẩn bị đầy đủ tài liệu học tập. + Tham gia đầy đủ thời lượng môn học. + Nghiêm túc trong quá trình học tập.

- Phương pháp: ✓ Điểm kiểm tra thường xuyên: 01 ✓ Kiểm tra định kỳ: không ❖ NỘI DUNG CHƯƠNG 2 2. TẠO BẢN VẼ MỚI : - Vào File\ New xuất hiện hộp thoại Create New Drawing H ì n h 3 : Hình 2-1.