Chương I, điều 4 thì Du lịch được hiểu là: “Các hoạt động có liên quan đến chuyến đi của con người ngoài nơi cư trú thường xuyên của mình, nhằm đáp ứng nhu cầu tham quan, tìm hiểu, giải trí, nghỉ dưỡng trong một khoảng thời gian nhất định”. Khái niệm du lịch sinh thái Ngày nay sự hiểu biết về du lịch sinh thái đã phần nào được cải thiện và là chủ đề hấp dẫn của các hội thảo về chiến lược, chính sách bảo tồn và phát triển các vùng sinh thái quan trọng của các quốc gia và thế giới. Đã có nhiều nhà khoa học danh tiếng tiên phong nghiên cứu lĩnh vực này, điển hình như: Hector Ceballos-Lascurain- một nhà nghiên cứu tiên phong về du lịch sinh thái, định nghĩa Du lịch sinh thái lần đầu tiên vào năm 1987 như sau: "Du lịch sinh thái là du lịch đến những khu vực tự nhiên ít bị ô nhiễm hoặc ít bị xáo trộn với những mục tiêu đặc biệt: nghiên cứu; trân trọng, thưởng ngoạn phong cảnh và giới động-thực vật hoang dã, cũng như những biểu thị văn hoá (cả quá khứ và hiện tại) được khám phá trong những khu vực này" trích trong bài giảng Du lịch sinh thái của Nguyễn Thị Sơn. Theo Hiệp hội Du lịch sinh thái Hoa Kỳ, năm 1998 “Du lịch sinh thái là du lịch có mục đích với các khu tự nhiên, hiểu biết về lịch sử văn hóa và lịch sử tự nhiên của môi trường, không làm biến đổi tình trạng của hệ sinh thái, đồng thời ta có cơ hội để phát triển kinh tế, bảo vệ nguồn tài nguyên thiên nhiên và lợi ích tài chính cho cộng đồng địa phương”…v….
Ở Việt Nam vào năm 1999 trong khuôn khổ hội thảo xây dựng chiến lược quốc gia về phát triển du lịch sinh thái đã đưa ra định nghĩa như sau: “Du lịch sinh thái là hình thức du lịch thiên nhiên, có mức độ giáo dục cao về sinh thái và môi trường, có tác động tích cực đến việc bảo vệ môi trường và văn hóa, đảm bảo mang lại các lợi ích về tài chính cho cộng đồng địa phương và có đóng góp cho các nỗ lực bảo tồn”. Trong luật du lịch năm 2005, Du lịch sinh thái được hiểu khá ngắn gọn c 6 “Du lịch sinh thái là hình thức du lịch dựa vào thiên nhiên, gắn với bản sắc văn hoá địa phương với sự tham gia của cộng đồng nhằm phát triển bền vững”. Những đặc trưng cơ bản của Du lịch sinh thái Trước hết Du lịch sinh thái là một của hoạt động Du lịch nói chung, nên nó cũng bao gồm những đặc trưng cơ bản của hoạt động Du lịch như : -Tính đa ngành, thể hiện ở đối tượng được khai thác để phục vụ du lịch như : Cảnh quang thiên nhiên; các giá trị lịch sử, kiến trúc văn hóa; môi trường văn hóa; truyền thống địa phương …v. -Tính đa thành phần, thể hiện tính đa dạng trong thành phần khách Du lịch; những người phục vụ Du lịch; Cộng đồng địa phương; các tổ chức tư nhân .v…tham gia vào hoạt động Du lịch.
-Tính đa mục tiêu, thể hiện ở những lợi ích đa dạng về bảo tồn thiên nhiên; cảnh quang lịch sử, kiến trúc văn hóa; nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, các di sản văn hóa; trách nhiệm của cộng đồng và nâng cao chất lượng cuộc sống của những người tham gia vào hoạt động Du lịch. -Tính liên vùng, thể hiện qua các tuyến Du lịch giữa các địa phương trong một quốc gia hay giữa các quốc gia với nhau. -Tính mùa vụ, thể hiện ở thời gian diễn ra hoạt động Du lịch tập trung với cường độ cao trong năm; thời tiết theo vùng, miền. -Tính xã hội hóa, thể hiện ở việc thu hút mọi thành phần trong xã hội tham gia vào hoạt động Du lịch như : Chính quyền; Người Dân địa phương; Khách Du lịch; Lao động phục vụ trong ngành Du lịch …v…v….
Ngoài ra, Du lịch sinh thái có những đặc trưng riêng như : -Sản phẩm, tài nguyên Du lịch sinh thái trước hết là Thiên nhiên tạo ra, thể hiện ở cảnh quan thiên nhiên; môi trường khí hậu trong lành; tính đa dạng về sinh học tạo nên …v.Do vậy không phải nơi nào cũng phát triển được Du lịch sinh thái. -Giúp giáo dục con người nâng cao nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, thể hiện ở việc hướng con người tiếp cận gần hơn các vùng tự nhiên, nơi bảo tồn, nơi có c 7 giá trị cao về đa dạng sinh học, môi trường; từ đó giúp con người hiểu được giá trị bảo vệ tài nguyên Du lịch sinh thái, bảo vệ môi trường. -Thu hút sự tham gia tích cực của cộng đồng địa phương, giúp địa phương và cộng đồng dân cư nơi có tài nguyên Du lịch sinh thái phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập, từ đó nâng cao tinh thần trách nhiệm của chính quyền và cộng đồng dân cư trong việc bảo vệ, bảo tồn và tham gia vào các hoạt động Du lịch sinh thái. Đặc trưng nhu cầu của du khách khi đi tham quan Du lịch sinh thái Khách đi tham quan Du lịch sinh thái ngoài thỏa mãn các nhu cầu chung của khách du lịch như : Chất lượng dịch vụ của doanh nghiệp du lịch; tính chuyên nghiệp của đội ngũ nhân viên phục vụ; sự đa dạng về sản phẩm du lịch cũng như dịch vụ du lịch.
thì đặc trưng cơ bản về nhu cầu của du khách đối với du lịch sinh thái là sự thỏa mãn khám phá, tìm hiểu về thiên nhiên hoặc tập tục, truyền thống văn hóa và ẩm thực của địa phương; tận hưởng không khí trong lành, dễ chịu, được hoàn mình với thiên nhiên; được nghỉ ngơi, tận hưởng không gian yên tĩnh, không thí mát mẻ, trong lành của thiên nhiên. Các nhân tố ảnh hưởng đến Du lịch sinh thái 1. Khí hậu, cảnh quang, môi trường -Khí hậu bao gồm các yếu tố về thời tiết như, nhiệt độ, độ ẩm, bức xạ mặt trời, lượng mưa …v…v… có vai trò rất lớn trong đời sống và sự phát triển của sinh vật và con người, quyết định sự đa dạng sinh học trong quần thể nơi đó. -Cảnh quang, môi trường, là không gian, địa hình, môi trường thiên nhiên tạo lên ở một vị trí, hay một quần thể nhất định, giúp thỏa mãn được các nhu cầu thẩm mĩ, nghỉ ngơi, khám phá, thư giãn của con người.
Đặc trưng của Du lịch sinh thái là sản phẩm du lịch gắn liền với thiên nhiên, chủ yếu do thiên nhiên tạo ra, nên các yếu tố về khí hậu và cảnh quang môi trường có vai trò đặc biệt quan trọng đối với việc tạo ra sản phẩm du lịch sinh thái và thu hút khách du lịch đến với các sản phẩm này, vì đây cũng là mục đích chính để du khách đến với Du lịch sinh thái. Tài nguyên Du lịch sinh thái Du lịch sinh thái là lĩnh vực mà sản phẩm du lịch đòi hỏi phải có những tài nguyên nhất định và đặc thù, gắn với việc thỏa mẵn nhu cầu của khách du lịch về cảnh quang thiên nhiên, môi trường trong lành, văn hóa bản địa, tín ngưỡng tôn giáo, ngành nghề truyền thống; sự hài hòa, gắn kết với nhau giữa thiên nhiên và sản phẩm do con người sáng tạo lên trở thành một quẩn thể thu hút khách du lịch. Tài nguyên du lịch ảnh hưởng trực thiếp đến công tác tổ chức, phạm vi hoạt động, sản phẩm du lịch của Khu du lịch hay điểm du lịch sinh thái. Với mỗi loại tài nguyên du lịch sinh thái khác nhau có thể hình thành lên các loại hình du lịch, sản phẩm du lịch sinh thái khác nhau mang đặc trực riêng để phục vụ nhu cầu hay mục đích khác nhau của khách du lịch.
Quy mô hoạt động của du lịch sinh thái được xác định trên cơ sở khối lượng, chất lượng nguồn tài nguyên du lịch sinh thái; tài nguyên du lịch sinh thái cũng góp phần xác định tính thời vụ trong hoạt động du lịch, quyết định đến thời gian đi du lịch và thị trường khách du lịch. Tài nguyên du lịch được xem như là tiền đề để phát triển du lịch sinh thái, loại hình du lịch sinh thái, lĩnh vực du lịch sinh thái; tài nguyên du lịch càng phong phú, đa dạng, càng đặc sắc bao nhiêu thì sức hấp dẫn và hiệu quả hoạt động du lịch càng cao bấy nhiêu. Do đặc thù của lĩnh vực du lịch sinh thái gắn với yếu tố thiên nhiên và môi trường; nên việc khai thác sử dụng hiệu quả tài nguyên du lịch sinh thái với bảo vệ nguồn tài nguyên du lịch sinh thái tránh khỏi bị tàn phá, xâm hại là vấn đề sống còn trong kinh doanh du lịch sinh thái bền vững. Một quốc gia hay một khu vực có nguồn tài nguyên du lịch sinh thái phong phú, hệ sinh thái đa dạng, môi trường thiên nhiên trong lành, môi trường văn hóa xã hội độc đáo và có chính sách bảo tồn, phát triển hợp lý, thì sẽ là điểm đến thu hút nhiều du khách trong và ngoài khu vực.
Do vậy việc bảo tồn và phát triển nguồn tài nguyên du lịch hợp lý sẽ là chìa khóa quyết định thời gian khai thác hoạt động du lịch dài hay ngắn; sản phẩm du lịch sinh thái đa dạng, hấp dẫn hay nghèo nàn, thiếu sức hút du khách. Kinh tế, xã hội 1. Về Kinh tế Du lịch nói chung và du lịch sinh thái nói riêng đã trở thành một trong những ngành kinh tế quan trọng của nhiều quốc gia, mang lại nguồn thu ngân sách chủ yếu, kể cả ngoại tệ của địa phương hoặc quốc gia; vì thế việc chính quyền, doanh nghiệp và cộng đồng dân cư luôn quan tâm và có chiến lược phát triển một cách khoa học sẽ mang lại nhiều nguồn lợi về kinh tế cho đất nước, doanh nghiệp và người dân. Với xu thế phát triển kinh tế hiện nay, thì nhu cầu đi du lịch, tham quan, tìm hiểu, nghỉ dưỡng của người dân ngày càng nhiều, là một điều tất yếu trong quá trình thỏa mãn nhu cầu sống của con người, do vậy việc phát triển Du lịch đáp ứng nhu cầu tham quan, tìm hiểu, thỏa mãn du lịch của người dân, đồng thời tăng thu ngân sách, tạo công ăn việc làm cho người dân bản địa, góp phần cải thiện kinh tế địa phương, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho nhân dân là một lĩnh vực quan trọng được chính quyền quan tâm trong định hướng phát triển kinh tế của mỗi quốc gia, khu vực có tài nguyên du lịch.