LêI Më §ÇU Nh÷ng n¨m qua, thùc hiÖn ®êng lèi ®æi míi do §¶ng ta khëi xíng vµ l·nh ®¹o, ngµnh th¬ng m¹i ®· cïng c¸c ngµnh, ®Þa ph¬ng nç lùc phÊn ®Êu, ®¹t ®îc nh÷ng thµnh tùu bíc ®Çu quan träng trong lÜnh vùc lu th«ng hµng ho¸ vµ dÞch vô, gãp phÇn t¹o nªn nh÷ng biÕn ®æi s©u s¾c trªn thÞ trêng trong níc vµ vÞ thÕ trªn thÞ trêng níc ngoµi. C¸c lo¹i h×nh dÞch vô g¾n víi lu th«ng hµng ho¸ ph¸t triÓn m¹nh, thóc ®Èy s¶n xuÊt kinh doanh, gãp phÇn phôc vô ®êi sèng vµ gi¶i quyÕt viÖc lµm cho ngêi lao ®éng. Trong sè ®ã kh«ng thÓ kh«ng nh¾c tíi ngµnh s¶n xuÊt kinh doanh thùc phÈm lµ ngµnh s¶n xuÊt hµng tiªu dïng lu«n g¾n liÒn víi ®êi sèng hµng ngµy cña ngêi d©n. Mçi doanh nghiÖp ®Òu thÊy râ sù quan träng cña thÞ trêng t¸c ®éng tíi kinh doanh, thÊy ®îc c¸c nh©n tè t¸c ®éng tíi hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh, tõ ®ã x©y dùng ph¬ng ¸n kinh doanh phï hîp.
§èi víi xÝ nghiÖp khai th¸c vµ cung øng thùc phÈm tæng hîp th× vÊn ®Ò thóc ®Èy tiªu thô hµng ho¸ quan träng h¬n bao giê hÕt v× chøc n¨ng chñ yÕu cña xÝ nghiÖp lµ khai th¸c vµ kinh doanh thùc phÈm. Qua thêi gian thùc tËp t¹i xÝ nghiÖp, cã ®îc mét sù hiÓu biÕt Ýt ái vÒ thùc tr¹ng, t×nh h×nh s¶n xuÊt kinh doanh cña xÝ nghiÖp. B»ng nh÷ng kiÕn thøc cña b¶n th©n céng víi sù gióp ®ì nhiÖt t×nh cña thÇy gi¸o híng dÉn vµ c¸c c«, chó trong xÝ nghiÖp, em xin ®Ò xuÊt mét sè gi¶i ph¸p nhá ®Ó gãp mét phÇn nµo vµo sù thóc ®Èy ph¸t triÓn kinh doanh cña xÝ nghiÖp. Víi ®Ò tµi: "Mét sè gi¶i ph¸p ®Èy m¹nh ho¹t ®éng kinh doanh thùc phÈm t¹i xÝ nghiÖp Khai th¸c vµ Cung øng thùc phÈm tæng hîp".
Ngoµi lêi më ®Çu vµ kÕt luËn ®îc chia lµm 3 ch¬ng: - Ch¬ng I: lý luËn chung vÒ kinh doanh thùc phÈm cña doanh nghiÖp - Ch¬ng II: Thùc tr¹ng ho¹t ®éng kinh doanh thùc phÈm t¹i xÝ nghiÖp Khai th¸c vµ Cung øng thùc phÈm tæng hîp - Ch¬ng III: Mét sè gi¶i ph¸p nh»m ®Èy m¹nh kinh doanh thùc phÈm t¹i xÝ nghiÖp khai th¸c vµ cung øng thùc phÈm tæng hîp Ch¬ng I lý luËn chung vÒ kinh doanh thùc phÈm cña doanh nghiÖp 1. Kh¸i niÖm vµ vai trß cña kinh doanh thùc phÈm ®èi víi qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh 1. Kh¸i niÖm kinh doanh vµ kinh doanh thùc phÈm HiÖn cã nhiÒu c¸ch hiÓu kh¸c nhau vÒ kinh doanh sau ®©y lµ mét vµi ®Þnh nghÜa: Kinh doanh lµ viÖc thùc hiÖn mét, mét sè hoÆc tÊt c¶ c¸c c«ng ®o¹n cña qu¸ tr×nh ®Çu t tõ s¶n xuÊt ®Õn tiªu thô s¶n phÈm hoÆc thùc hiÖn dÞch vô trªn thÞ trêng nh»m môc ®Ých sinh lêi. (TrÝch luËt doanh nghiÖp ViÖt Nam) Kinh doanh lµ mét ho¹t ®éng kinh tÕ nh»m môc tiªu sinh lêi cña chñ thÓ kinh doanh trªn thÞ trêng.
(TrÝch tõ gi¸o tr×nh lý thuyÕt qu¶n trÞ kinh doanh) Khi tiÕn hµnh bÊt cø ho¹t ®éng kinh doanh nµo th× ®Òu ph¶i sö dông tËp hîp c¸c ph¬ng tiÖn, con ngêi, nguån vèn… vµ ®a c¸c nguån lùc nµy vµo ho¹t ®éng ®Ó sinh lêi cho doanh nghiÖp. Nhng chóng ®Òu cã ®Æc ®iÓm chung lµ g¾n liÒn víi sù vËn ®éng cña nguån vèn, mét chñ thÓ kinh doanh kh«ng chØ cã cÇn vèn mµ cÇn c¶ nh÷ng c¸ch thøc lµm cho ®ång vèn cña m×nh quay vßng kh«ng ngõng, ®Ó ®Õn cuèi chu kú kinh doanh sè vèn l¹i t¨ng thªm. MÆt kh¸c chñ thÓ kinh doanh ph¶i cã ®îc doanh thu ®Ó bï ®¾p chi phÝ vµ cã lîi nhuËn. Kinh doanh thùc phÈm lµ mét trong sè hµng ngh×n h×nh thøc kinh doanh, lµ lÜnh vùc kinh doanh hµng tiªu dïng, nã cã ®Æc ®iÓm chung gièng nh trªn nhng cã nh÷ng ®Æc ®iÓm riªng ®ã lµ: - Ngêi tiªu dïng Ýt hiÓu biÕt vÒ hµng ho¸ cã hÖ thèng: trªn thÞ trêng cã tíi hµng chôc ngµn mÆt hµng, dï ngêi ta ®· tËn dông ®îc nhiÒu ph¬ng ph¸p giíi thiÖu hµng ho¸, vÒ doanh nghiÖp nhng ngêi tiªu dïng vÉn cha hiÓu râ hÕt ®îc vÒ ®Þa chØ s¶n xuÊt, chÊt lîng, ®Æc tÝnh, c«ng dông vµ c¸ch thøc sö dông cña tÊt c¶ c¸c lo¹i hµng ho¸.
- Søc mua trªn thÞ trêng biÕn ®æi lín, theo thêi gian, theo ®Þa ph¬ng…ngêi tiªu dïng cã thÓ c©n nh¾c rÊt kü khi cÇn mua s¾m nhÊt lµ vµo thêi ®iÓm cã rÊt nhiÒu hµng tiªu dïng cã kh¶ n¨ng thay thÕ lÉn nhau. - Sù kh¸c biÖt vÒ ngêi tiªu dïng rÊt lín: gi÷a tÇng líp d©n c, ®Þa vÞ, c¸c tËp ®oµn kh¸c nhau vÒ nghÒ nghiÖp, d©n téc, giíi tÝnh, tr×nh ®é v¨n hãa, ®é tuæi, tËp qu¸n sinh ho¹t nªn sù hiÓu biÕt vµ tiªu dïng cña hä vÒ c¸c lo¹i s¶n phÈm vÒ thùc phÈm kh¸c biÖt nhau. - NhiÒu ngêi mua v× hµng thùc phÈm g¾n víi cuéc sèng hµng ngµy cña nh©n d©n, c¸c thµnh viªn trong x· h«i ®Òu cã nhu cÇu tiªu dïng nhng mçi lÇn mua kh«ng nhiÒu, lÆt vÆt vµ ph©n t¸n v× nhu cÇu ®êi sèng rÊt ®a d¹ng. ë ®©y mÆt hµng kinh doanh lµ hµng thùc phÈm g¾n liÒn víi nhu cÇu sinh ho¹t cña con ngêi: l¬ng thùc, ®êng, s÷a, ®å hép, dÇu ¨n, bia, rîu, bét m×, b¸nh kÑo… Nguyªn liÖu cña nã lµ c¸c s¶n phÈm cña ngµnh n«ng nghiÖp, l©m nghiÖp, ch¨n nu«i, thuû s¶n, vµ mét sè ngµnh chÕ biÕn kh¸c.
Hµng n«ng s¶n dïng lµm nguyªn liÖu ®Çu vµo cho s¶n xuÊt kinh doanh hµng thùc phÈm nªn ta ph¶i hiÓu râ ®Æc ®iÓm cña nã ®Ó chñ ®éng khai th¸c tèt nhÊt nguån ®Çu vµo nµy. Kinh doanh hµng n«ng s¶n cã nh÷ng ®Æc ®iÓm sau: + TÝnh thêi vô: v× ch¨n nu«i, trång trät cã tÝnh thêi vô nªn cÇn ph¶i biÕt quy luËt s¶n xuÊt c¸c mÆt hµng n«ng s¶n ®Ó lµm tèt c«ng t¸c chuÈn bÞ tríc mïa thu ho¹ch, ®Õn kú thu ho¹ch ph¶i tËp trung nhanh nguån lao ®éng ®Ó triÓn khai c«ng t¸c thu mua vµ chÕ biÕn s¶n phÈm tõ c¸c ngµnh nµy. + TÝnh ph©n t¸n: hµng n«ng s¶n ph©n t¸n ë c¸c vïng n«ng th«n vµ trong tay hµng triÖu n«ng d©n, søc tiªu thô th× tËp trung ë thµnh phè vµ khu c«ng nghiÖp tËp trung. V× vËy ph¶i bè trÝ ®Þa ®iÓm thu mua, ph¬ng thøc thu mua, chÕ biÕn vµ vËn chuyÓn ®Òu ph¶i phï hîp víi ®Æc ®iÓm nãi trªn.
+ TÝnh khu vùc: tuú theo ®Þa h×nh cña tõng n¬i mµ cã vïng th× thÝch hîp víi trång trät c©y n«ng nghiÖp, n¬i th× c©y c«ng nghiÖp, n¬i th× víi nghÒ ch¨n nu«i, v× thÕ cã nh÷ng c¬ së s¶n xuÊt s¶n phÈm hµng n«ng s¶n rÊt kh¸c nhau víi tû lÖ hµng ho¸ kh¸ cao. + TÝnh kh«ng æn ®Þnh: S¶n xuÊt hµng n«ng s¶n kh«ng æn ®Þnh, s¶n lîng hµng n«ng nghiÖp cã thÓ lªn xuèng thÊt thêng, vïng nµy ®îc mïa vïng kh¸c mÊt mïa… Hµng n«ng s¶n rÊt phong phó, n¬i s¶n xuÊt vµ tiªu thô r¶i r¸c kh¾p n¬i, quan hÖ cung cÇu rÊt phøc t¹p, v× vËy ngµnh kinh doanh hµng n«ng s¶n ph¶i n¾m v÷ng quy luËt lu©n chuyÓn cña chóng: n¾m ch¾c khu vùc s¶n xuÊt, n¾m ®îc híng vµ khu vùc tiªu thô hµng n«ng s¶n truyÒn thèng, n¾m ch¾c ®Æc ®iÓm, chÊt lîng vµ thêi vô hµng ho¸ n«ng s¶n. Chñ thÓ kinh doanh cã thÓ lµ mét c«ng ty th¬ng m¹i chØ lµm cÇu nèi gi÷a s¶n xuÊt víi tiªu dïng hoÆc lµ mét nhµ s¶n xuÊt, chÕ biÕn. Nh÷ng s¶n phÈm s¶n xuÊt ra ngoµi viÖc cÇn giÊy phÐp ®¨ng ký kinh doanh ra cßn ph¶i cã giÊy chøng nhËn ®¹t chÊt lîng vÖ sinh an toµn thùc phÈm do bé y tÕ cÊp.
Vai trß cña kinh doanh thùc phÈm 1. Vai trß cña kinh doanh thùc phÈm ®èi víi sù ph¸t triÓn kinh tÕ - x· héi Kinh doanh thùc phÈm lµ mét qu¸ tr×nh bao gåm nhiÒu kh©u, nhiÒu c«ng ®o¹n, nhiÒu bé phËn phøc t¹p vµ liªn tôc cã mèi liªn hÖ chÆt chÏ, g¾n bã víi nhau. KÕt qu¶ cña kh©u nµy bé phËn nµy cã ¶nh hëng tíi chÊt lîng cña c¸c kh©u kh¸c hay toµn bé qu¸ tr×nh kinh doanh, trong ®ã kh©u tiªu thô s¶n phÈm ®îc ®¸nh gi¸ lµ kh©u then chèt quyÕt ®Þnh ®Õn sù thµnh b¹i cña doanh nghiÖp. S¶n xuÊt ®îc mµ kh«ng tiªu thô ®îc hay s¶n phÈm thùc phÈm tiªu thô chËm th× lµm cho doanh nghiÖp ®ã kinh doanh lç råi dÉn tíi ph¸ s¶n.
Thùc phÈm lµ mét nh©n tè quan träng ®èi víi toµn x· héi nãi chung vµ ®èi víi mçi con ngêi nãi riªng. Thùc phÈm cung cÊp cho con ngêi nh÷ng chÊt dinh dìng nh: tinh bét, chÊt bÐo, c¸c lo¹i vitamin, pr«tªin vµ c¸c chÊt kho¸ng kh¸c… gióp con ngêi cã søc khoÎ ®Ó tån t¹i vµ lao ®éng, ph¸t triÓn. Tiªu thô s¶n phÈm cã vai trß trong viÖc c©n ®èi gi÷a cung vµ cÇu thùc phÈm trªn thÞ trêng. Thùc phÈm cã thÓ ë d¹ng tù nhiªn hay lµ ®· qua chÕ biÕn, s¶n xuÊt s¶n phÈm råi ®îc tiªu thô tøc lµ vÊn ®Ò s¶n xuÊt kinh doanh thùc phÈm ®îc diÔn ra b×nh thêng, liªn tôc tr¸nh ®îc nh÷ng mÊt c©n ®èi trong cung vµ cÇu vÒ hµng thùc phÈm.
Doanh nghiÖp kinh doanh thùc phÈm cã nhu cÇu sö dông c¸c nguån lùc cña x· héi ®Ó b¶o ®¶m ®Çu vµo cho s¶n xuÊt nh nguyªn liÖu, vèn, nh©n lùc, thiÕt bÞ m¸y mãc, c«ng nghÖ… ®· t¸c ®éng tíi mét lo¹t c¸c ho¹t ®éng kh¸c, c¸c lÜnh vùc kinh doanh kh¸c nh ngêi ch¨n nu«i, trång trät, yÕu tè con ngêi, yÕu tè v¨n ho¸ x· héi. Tøc nã ®· trùc tiÕp hoÆc gi¸n tiÕp t¸c ®éng tíi sù ph¸t triÓn cña c¸c ngµnh kh¸c hay toµn bé nÒn kinh tÕ quèc d©n. Tiªu thô s¶n phÈm nãi chung vµ tiªu thô thùc phÈm nãi riªng kh«ng trùc tiÕp t¹o ra cña c¶i vËt chÊt cho x· héi mµ nã chØ phôc vô qu¸ tr×nh tiÕp tôc s¶n xuÊt trong kh©u lu th«ng. Kinh doanh thùc phÈm cã t¸c dông nhiÒu mÆt tíi lÜnh vùc s¶n xuÊt vµ tiªu dïng x· héi, nã cung cÊp nh÷ng s¶n phÈm lµ l¬ng thùc, thùc phÈm lµ nh÷ng hµng hãa thiÕt yÕu tíi toµn bé con ngêi mét c¸ch ®Çy ®ñ, kÞp thêi ®ång bé, ®óng sè lîng, chÊt lîng mét c¸ch thuËn lîi, víi quy m« ngµy cµng më réng.
§èi víi c¸c lÜnh vùc s¶n xuÊt, c¸c doanh nghiÖp th¬ng m¹i, ®¹i lý b¸n bu«n b¸n lÎ cã thÓ nhËn ®îc c¸c s¶n phÈm, vËt t kü thuËt ®Çu vµo mét c¸ch kÞp thêi, ®ång bé, ®óng sè lîng, chÊt lîng. §èi víi lÜnh vùc tiªu dïng, c¸c c¸ nh©n cã thÓ dÔ dµng tho¶ m·n nhu cÇu vÒ hµng thùc phÈm trªn thÞ trêng mét c¸ch kÞp thêi vµ v¨n minh, nhê hµng lo¹t c¸c cöa hang, quÇy hµng, siªu thÞ… Cung cÊp cho mäi ngêi, mäi gia ®×nh vµ c¸c nhu cÇu ®a d¹ng cña mäi tÇng líp d©n c, løa tuæi, nghÒ nghiÖp.