Giải pháp nâng cao chất lượng cho vay đối với người nghèo tại ngân hàng chính sách xã hội tỉnh bắc ninh

Khám phá giải pháp nâng cao chất lượng cho vay cho người nghèo tại ngân hàng chính sách xã hội tỉnh Bắc Ninh, góp phần phát triển bền vững.

• Tác giả: Ngô Hồng Vân
• Người hướng dẫn: TS. Lê Việt Thủy
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế quốc dân
• Chuyên ngành: Kinh tế tài chính - Ngân hàng
• Đề tài: Giải Pháp Nâng Cao Chất Lượng Cho Vay Đối Với Người Nghèo Tại Ngân Hàng Chính Sách Xã Hội Bắc Ninh
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHẤT LƯỢNG CHO VAY ĐỐI VỚI NGƯỜI NGHÈO CỦA NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI
• 1.1. Cho vay đối với người nghèo của NHCSXH
• 1.2. Tổng quan về Ngân hàng chính sách xã hội
• 1.3. Cho vay đối với người nghèo của NHCSXH
• 1.4. Chất lượng cho vay đối với người nghèo của NHCSXH
• 1.5. Khái niệm về chất lượng cho vay đối với người nghèo
• 1.6. Sự cần thiết phải nâng cao chất lượng cho vay đối với người nghèo
• 1.7. Các chỉ tiêu đánh giá chất lượng cho vay đối với người nghèo
• 1.8. Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng cho vay đối với người nghèo
• 1.8.1. Nhân tố chủ quan
• 1.8.2. Nhân tố khách quan
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG CHO VAY ĐỐI VỚI NGƯỜI NGHÈO CỦA NHCSXH TỈNH BẮC NINH
• 2.1. Giới thiệu khái quát về NHCSXH tỉnh Bắc Ninh
• 2.2. Quá trình hình thành và phát triển của Ngân hàng
• 2.3. Mô hình tổ chức và bộ máy hoạt động của Ngân hàng
• 2.4. Đối tượng phục vụ của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Bắc Ninh
• 2.5. Tình hình hoạt động của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Bắc Ninh trong những năm qua
• 2.6. Thực trạng chất lượng cho vay đối với người nghèo của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Bắc Ninh
• 2.6.1. Tình hình cho vay đối với người nghèo của NHCSXH tỉnh Bắc Ninh
• 2.6.2. Phân tích chất lượng cho vay đối với người nghèo qua một số chỉ tiêu
• 2.6.3. Đánh giá tình hình chất lượng cho vay đối với người nghèo của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Bắc Ninh
• 2.6.4. Những kết quả đạt được trong hoạt động cho vay đối với người nghèo của NHCSXH tỉnh Bắc Ninh
• 2.6.5. Những hạn chế và nguyên nhân trong hoạt động cho vay đối với người nghèo của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Bắc Ninh
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CHO VAY ĐỐI VỚI NGƯỜI NGHÈO CỦA NHCSXH TỈNH BẮC NINH
• 3.1. Định hướng và mục tiêu hoạt động của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Bắc Ninh trong giai đoạn tới
• 3.2. Giải pháp nâng cao chất lượng cho vay đối với người nghèo của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Bắc Ninh
• 3.2.1. Tăng trưởng nguồn vốn nhằm mở rộng cho vay đối với người nghèo
• 3.2.2. Giải pháp về nghiệp vụ cho vay đối với người nghèo
• 3.2.3. Nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức chính trị - xã hội trong việc nhận uỷ thác cho vay đối với người nghèo
• 3.2.4. Nâng cao chất lượng hoạt động đối với tổ tiết kiệm và vay vốn
• 3.2.5. Tăng cường hoạt động kiểm tra, kiểm soát nội bộ
• 3.2.6. Ngăn ngừa và giải quyết dứt điểm nợ quá hạn
• 3.2.7. Nâng cao trình độ, phẩm chất của cán bộ tín dụng và sử dụng cán bộ một cách hợp lý
• 3.2.8. Các giải pháp khác
• 3.3. Một số kiến nghị
• 3.3.1. Kiến nghị với Nhà nước
• 3.3.2. Kiến nghị với Ngân hàng Chính sách xã hội Việt Nam
• 3.3.3. Kiến nghị với HĐND và UBND các cấp
• 3.3.4. Kiến nghị với Hội - Đoàn thể các cấp
• Tài liệu tham khảo
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG, BIỂU, SƠ ĐỒ

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp nâng cao chất lượng cho vay người nghèo

Giải pháp nâng cao chất lượng cho vay đối với người nghèo tại Ngân hàng Chính sách xã hội Bắc Ninh là một vấn đề quan trọng. Đối tượng này thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn. Việc nâng cao chất lượng cho vay không chỉ giúp người nghèo cải thiện đời sống mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế địa phương.

1.1. Khái niệm về chất lượng cho vay đối với người nghèo

Chất lượng cho vay đối với người nghèo được hiểu là quy trình cho vay đảm bảo đúng đối tượng, thủ tục đơn giản và hiệu quả. Điều này giúp người nghèo tiếp cận nguồn vốn ưu đãi một cách nhanh chóng.

1.2. Tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng cho vay

Nâng cao chất lượng cho vay không chỉ giúp người nghèo thoát nghèo mà còn tạo ra sự ổn định xã hội. Chất lượng cho vay tốt sẽ giảm thiểu nợ xấu và tăng cường sự tin tưởng của người dân vào ngân hàng.

II. Những thách thức trong việc cho vay đối với người nghèo tại Bắc Ninh

Mặc dù Ngân hàng Chính sách xã hội Bắc Ninh đã có nhiều nỗ lực trong việc cho vay đối với người nghèo, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua. Những thách thức này bao gồm quy trình cho vay phức tạp, thiếu thông tin và sự hỗ trợ từ các tổ chức chính trị - xã hội.

2.1. Quy trình cho vay phức tạp

Quy trình cho vay hiện tại còn nhiều bước phức tạp, gây khó khăn cho người nghèo trong việc tiếp cận vốn. Cần đơn giản hóa quy trình để người nghèo dễ dàng hơn trong việc vay vốn.

2.2. Thiếu thông tin và hỗ trợ

Nhiều người nghèo không nắm rõ thông tin về các chương trình cho vay. Việc thiếu sự hỗ trợ từ các tổ chức chính trị - xã hội cũng làm giảm hiệu quả của các chương trình cho vay.

III. Phương pháp nâng cao chất lượng cho vay đối với người nghèo

Để nâng cao chất lượng cho vay đối với người nghèo, Ngân hàng Chính sách xã hội Bắc Ninh cần áp dụng một số phương pháp hiệu quả. Các phương pháp này bao gồm cải tiến quy trình cho vay, tăng cường đào tạo cán bộ và nâng cao sự phối hợp với các tổ chức xã hội.

3.1. Cải tiến quy trình cho vay

Cần đơn giản hóa quy trình cho vay để người nghèo có thể tiếp cận vốn dễ dàng hơn. Việc rút ngắn thời gian xét duyệt cũng là một yếu tố quan trọng.

3.2. Tăng cường đào tạo cán bộ tín dụng

Đào tạo cán bộ tín dụng về kỹ năng giao tiếp và hiểu biết về nhu cầu của người nghèo sẽ giúp nâng cao chất lượng dịch vụ cho vay.

3.3. Nâng cao sự phối hợp với tổ chức xã hội

Tăng cường hợp tác với các tổ chức chính trị - xã hội để hỗ trợ người nghèo trong việc tiếp cận thông tin và nguồn vốn.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại Bắc Ninh

Các giải pháp nâng cao chất lượng cho vay đã được áp dụng tại Ngân hàng Chính sách xã hội Bắc Ninh và đã đạt được một số kết quả tích cực. Sự cải thiện trong quy trình cho vay và sự hỗ trợ từ các tổ chức xã hội đã giúp nhiều hộ nghèo tiếp cận được nguồn vốn.

4.1. Kết quả đạt được từ các giải pháp

Nhiều hộ nghèo đã được vay vốn và cải thiện đời sống nhờ vào các chương trình cho vay. Tỷ lệ nợ xấu cũng giảm đáng kể.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Các bài học từ thực tiễn cho thấy rằng việc phối hợp chặt chẽ giữa ngân hàng và các tổ chức xã hội là rất quan trọng trong việc nâng cao chất lượng cho vay.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho chất lượng cho vay

Việc nâng cao chất lượng cho vay đối với người nghèo tại Ngân hàng Chính sách xã hội Bắc Ninh là một nhiệm vụ quan trọng. Cần tiếp tục cải tiến quy trình cho vay và tăng cường sự hỗ trợ từ các tổ chức xã hội để đạt được mục tiêu xóa đói giảm nghèo.

5.1. Tầm nhìn tương lai cho chất lượng cho vay

Ngân hàng cần có một tầm nhìn rõ ràng về việc nâng cao chất lượng cho vay, từ đó xây dựng các chiến lược phù hợp.

5.2. Khuyến nghị cho các bên liên quan

Các bên liên quan cần hợp tác chặt chẽ để tạo ra môi trường thuận lợi cho người nghèo tiếp cận nguồn vốn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu, đói nghèo vẫn là một vấn đề xã hội bức xúc, ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển kinh tế - xã hội của nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. Tỷ lệ hộ nghèo tại Việt Nam vẫn còn ở mức cao, đặc biệt tại các vùng nông thôn, đòi hỏi các chính sách hỗ trợ hiệu quả nhằm giúp người nghèo tiếp cận nguồn vốn phát triển sản xuất, kinh doanh. Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) tỉnh Bắc Ninh được thành lập nhằm thực hiện mục tiêu quốc gia xóa đói giảm nghèo, cung cấp các khoản vay ưu đãi cho hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác. Từ năm 2005 đến 2009, NHCSXH tỉnh Bắc Ninh đã cho vay 153.227 lượt hộ nghèo, đạt 95% tổng số hộ nghèo trên địa bàn, giúp 28.561 hộ thoát nghèo, góp phần giảm tỷ lệ hộ nghèo xuống còn 5,82% theo tiêu chí mới.

Tuy nhiên, chất lượng cho vay đối với người nghèo tại NHCSXH tỉnh Bắc Ninh còn gặp nhiều khó khăn như thông tin hộ nghèo chưa chính xác, thủ tục cho vay phức tạp, nguồn vốn hạn chế và năng lực cán bộ tín dụng chưa đồng đều. Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là phân tích thực trạng chất lượng cho vay đối với người nghèo tại NHCSXH tỉnh Bắc Ninh trong giai đoạn 2005-2009, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động cho vay, góp phần thực hiện thành công chương trình mục tiêu quốc gia xóa đói giảm nghèo. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cải thiện các chỉ số như tốc độ tăng trưởng dư nợ, tỷ lệ nợ quá hạn, số lượt hộ nghèo được vay vốn và tỷ lệ hộ thoát nghèo, qua đó nâng cao hiệu quả tín dụng chính sách tại địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết về chất lượng tín dụng và quản lý rủi ro trong hoạt động ngân hàng, đặc biệt tập trung vào tín dụng chính sách dành cho người nghèo. Hai mô hình nghiên cứu chính được áp dụng gồm:

1. Mô hình đánh giá chất lượng cho vay: Bao gồm các chỉ tiêu định lượng như doanh số cho vay, tốc độ tăng trưởng dư nợ, tỷ lệ nợ quá hạn, số lượt hộ nghèo được vay vốn, thu nhập từ hoạt động cho vay và các chỉ tiêu định tính như thủ tục cho vay, thời gian xét duyệt, quy trình nghiệp vụ.

2. Mô hình các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng cho vay: Phân tích các nhân tố chủ quan (chính sách cho vay, quy trình cho vay, kiểm tra nội bộ, năng lực cán bộ tín dụng, nguồn vốn) và nhân tố khách quan (đối tượng vay, tổ chức chính trị - xã hội, môi trường pháp lý, kinh tế, tự nhiên).

Các khái niệm chính bao gồm: cho vay đối với người nghèo, chất lượng cho vay, nợ quá hạn, tổ tiết kiệm và vay vốn (TK&VV), và các chương trình tín dụng ưu đãi.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp định lượng và định tính. Dữ liệu chính được thu thập từ báo cáo hoạt động của NHCSXH tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2005-2009, bao gồm số liệu về dư nợ, doanh số cho vay, tỷ lệ nợ quá hạn, số lượt hộ nghèo vay vốn và thoát nghèo. Phương pháp phân tích thống kê mô tả, so sánh các chỉ tiêu qua các năm được áp dụng để đánh giá xu hướng và hiệu quả hoạt động cho vay.

Phương pháp điều tra chọn mẫu được sử dụng để khảo sát ý kiến cán bộ tín dụng và các tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác cho vay nhằm đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng cho vay. Thời gian nghiên cứu tập trung từ năm 2005 đến 2009, phạm vi nghiên cứu là NHCSXH tỉnh Bắc Ninh với cỡ mẫu khảo sát khoảng vài trăm cán bộ và tổ chức liên quan.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng nguồn vốn và dư nợ cho vay: Tổng dư nợ cho vay hộ nghèo tại NHCSXH tỉnh Bắc Ninh tăng dần qua các năm, đạt 957 tỷ đồng vào năm 2009. Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng dư nợ có xu hướng giảm, phản ánh sự hạn chế trong mở rộng quy mô cho vay do số lượng hộ nghèo được vay vốn bị giới hạn.

2. Số lượt hộ nghèo vay vốn và tỷ lệ thoát nghèo: Đã có 153.227 lượt hộ nghèo vay vốn, chiếm 95% tổng số hộ nghèo trên địa bàn. Nhờ nguồn vốn ưu đãi, 28.561 hộ đã thoát nghèo, góp phần giảm tỷ lệ hộ nghèo xuống còn 5,82%. Dư nợ bình quân một hộ vay cũng tăng qua các năm, cho thấy mức đầu tư ngày càng được nâng cao.

3. Chất lượng tín dụng và nợ quá hạn: Tỷ lệ nợ quá hạn luôn duy trì dưới 1% và giảm dần qua các năm, thể hiện chất lượng cho vay tương đối tốt. Tuy nhiên, nợ quá hạn tuyệt đối vẫn còn trên 1 tỷ đồng, chủ yếu do các khoản chuyển giao từ Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NHNo&PTNT).

4. Thu nhập từ hoạt động cho vay: Thu nhập từ cho vay hộ nghèo chiếm tỷ trọng lớn trong tổng thu nhập của NHCSXH tỉnh Bắc Ninh và có xu hướng tăng, phản ánh hiệu quả kinh tế từ hoạt động tín dụng chính sách.

Thảo luận kết quả

Các kết quả trên cho thấy NHCSXH tỉnh Bắc Ninh đã thực hiện tốt vai trò là kênh dẫn vốn ưu đãi đến người nghèo, góp phần tích cực vào công cuộc xóa đói giảm nghèo. Việc duy trì tỷ lệ nợ quá hạn thấp dưới 1% là minh chứng cho hiệu quả quản lý tín dụng và sự phối hợp chặt chẽ với các tổ chức chính trị - xã hội trong việc kiểm tra, giám sát sử dụng vốn vay.

Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng dư nợ giảm dần phản ánh sự hạn chế về nguồn vốn và số lượng hộ nghèo đủ điều kiện vay vốn. Ngoài ra, các hạn chế về thủ tục cho vay, năng lực cán bộ tín dụng và cơ sở vật chất cũng ảnh hưởng đến chất lượng cho vay. So sánh với một số nghiên cứu trong ngành, kết quả này phù hợp với xu hướng chung của các chi nhánh NHCSXH tại các tỉnh khác, nơi mà việc mở rộng quy mô cho vay gặp khó khăn do nguồn vốn hạn chế và quy trình phức tạp.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng dư nợ, biểu đồ tỷ lệ nợ quá hạn qua các năm và bảng tổng hợp số lượt hộ nghèo vay vốn và thoát nghèo, giúp minh họa rõ nét hiệu quả và những thách thức trong hoạt động cho vay.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng trưởng nguồn vốn cho vay: Chủ động huy động vốn từ ngân sách nhà nước cấp tỉnh, các ngân hàng thương mại và các tổ chức tài chính trong và ngoài nước. Đẩy mạnh huy động vốn qua tổ tiết kiệm và vay vốn (TK&VV) nhằm tăng nguồn vốn cho vay người nghèo trong vòng 3 năm tới. Chủ thể thực hiện: NHCSXH tỉnh Bắc Ninh phối hợp với UBND tỉnh và các tổ chức tín dụng.

2. Cải tiến cơ chế cho vay: Nâng mức cho vay bình quân từ 30 triệu đồng lên 15 triệu đồng/hộ (điều chỉnh phù hợp với thực tế), kéo dài kỳ hạn cho vay từ 24 tháng lên 36-48 tháng để phù hợp với nhu cầu sản xuất kinh doanh của hộ nghèo. Đơn giản hóa thủ tục, rút ngắn thời gian xét duyệt xuống còn dưới 7 ngày. Chủ thể thực hiện: Ban lãnh đạo NHCSXH tỉnh Bắc Ninh và Trung ương.

3. Nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức chính trị - xã hội: Tăng cường đào tạo, nâng cao năng lực cho các tổ chức nhận ủy thác, đảm bảo thực hiện đầy đủ 6 công đoạn cho vay theo hợp đồng ủy thác. Chủ thể thực hiện: NHCSXH phối hợp với các tổ chức chính trị - xã hội địa phương.

4. Tăng cường kiểm tra, kiểm soát nội bộ và xử lý nợ quá hạn: Xây dựng chương trình kiểm tra định kỳ, phát hiện và xử lý kịp thời các khoản nợ quá hạn. Tập trung thu hồi nợ, giảm tỷ lệ nợ xấu xuống dưới 0,5% trong 2 năm tới. Chủ thể thực hiện: Ban kiểm soát NHCSXH tỉnh Bắc Ninh.

5. Nâng cao trình độ và phẩm chất cán bộ tín dụng: Tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ, đạo đức nghề nghiệp cho cán bộ tín dụng. Áp dụng chính sách đánh giá, khen thưởng dựa trên chất lượng cho vay và hiệu quả công việc. Chủ thể thực hiện: NHCSXH Việt Nam và chi nhánh tỉnh Bắc Ninh.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý NHCSXH và các ngân hàng chính sách khác: Nghiên cứu để cải thiện quy trình cho vay, nâng cao hiệu quả tín dụng chính sách, đặc biệt trong việc quản lý rủi ro và mở rộng nguồn vốn.

2. Các tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác cho vay: Hiểu rõ vai trò, trách nhiệm và các giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động ủy thác, từ đó phối hợp hiệu quả với NHCSXH.

3. Nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý nhà nước: Sử dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng chính sách hỗ trợ tín dụng ưu đãi, điều chỉnh cơ chế cho vay phù hợp với thực tiễn địa phương.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành kinh tế tài chính - ngân hàng: Tham khảo mô hình nghiên cứu, phương pháp phân tích và các giải pháp thực tiễn trong lĩnh vực tín dụng chính sách dành cho người nghèo.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao cần nâng cao chất lượng cho vay đối với người nghèo?
   Chất lượng cho vay đảm bảo vốn được sử dụng hiệu quả, giảm rủi ro nợ xấu, giúp người nghèo tiếp cận nguồn vốn ưu đãi nhanh chóng và nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh, góp phần xóa đói giảm nghèo bền vững.

2. Các chỉ tiêu nào được dùng để đánh giá chất lượng cho vay?
   Bao gồm doanh số cho vay, tốc độ tăng trưởng dư nợ, tỷ lệ nợ quá hạn, số lượt hộ nghèo vay vốn, thu nhập từ hoạt động cho vay, thủ tục và thời gian xét duyệt cho vay.

3. Những khó khăn chính trong hoạt động cho vay người nghèo tại Bắc Ninh là gì?
   Khó khăn gồm nguồn vốn hạn chế, thủ tục cho vay phức tạp, năng lực cán bộ tín dụng chưa đồng đều, thông tin hộ nghèo chưa chính xác và cơ sở vật chất chưa đáp ứng đủ.

4. Giải pháp nào giúp giảm tỷ lệ nợ quá hạn?
   Tăng cường kiểm tra, kiểm soát nội bộ, thu hồi nợ kịp thời, nâng cao năng lực cán bộ tín dụng và phối hợp chặt chẽ với các tổ chức chính trị - xã hội trong giám sát sử dụng vốn.

5. Làm thế nào để mở rộng nguồn vốn cho vay người nghèo?
   Huy động vốn từ ngân sách nhà nước, các ngân hàng thương mại, tổ chức tài chính trong và ngoài nước, đồng thời phát triển các tổ tiết kiệm và vay vốn tại cộng đồng người nghèo.

Kết luận

• Luận văn làm rõ khái niệm và vai trò của chất lượng cho vay đối với người nghèo tại NHCSXH tỉnh Bắc Ninh, nhấn mạnh tầm quan trọng trong công cuộc xóa đói giảm nghèo.
• Phân tích thực trạng cho vay giai đoạn 2005-2009 cho thấy tăng trưởng dư nợ và số lượt hộ nghèo vay vốn tăng, tỷ lệ nợ quá hạn duy trì dưới 1%, nhưng vẫn còn hạn chế về nguồn vốn và quy trình cho vay.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể về tăng trưởng nguồn vốn, cải tiến cơ chế cho vay, nâng cao năng lực tổ chức chính trị - xã hội, kiểm soát nợ quá hạn và đào tạo cán bộ tín dụng.
• Kiến nghị với Nhà nước, NHCSXH Việt Nam và các cấp chính quyền nhằm tạo môi trường thuận lợi cho hoạt động tín dụng chính sách.
• Tiếp tục nghiên cứu và triển khai các giải pháp trong thời gian tới để nâng cao hiệu quả cho vay, góp phần thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế xã hội bền vững tại tỉnh Bắc Ninh.

Tác giả kêu gọi các cơ quan liên quan phối hợp chặt chẽ để triển khai các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng cho vay đối với người nghèo, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận về chất lượng cho vay đối với người nghèo của ngân hàng chính sách xã hội 1. Cho vay đối với người nghèo của ngân hàng chính sách xã hội Trong mục này tác giả đưa ra lý luận chung về NHCSXH, về cho vay đối với người nghèo của NHCSXH: khái niệm, đặc điểm của NHCSXH và cho vay đối với người nghèo. Trước hết, tác giả đưa ra khái niệm về NHCSXH: Ngân hàng Chính sách xã hội Việt Nam là một tổ chức tín dụng của Nhà nước, hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận, thực hiện cho vay với lãi suất và các điều kiện ưu đãi. Ngân hàng Chính sách xã hội được Nhà nước cấp, giao vốn và đảm bảo khả năng thanh toán; huy động vốn có trả lãi hoặc tự nguyện không lấy lãi, vốn đóng góp tự nguyện không hoàn trả, vốn nhận ủy thác của các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước để uỷ thác hoặc trực tiếp cho vay ưu đãi đối với hộ nghèo, học sinh sinh viên có hoàn cảnh khó khăn, cho vay quỹ quốc gia về việc làm, cho vay đối tượng chính sách đi lao động có thời hạn ở nước ngoài và các đối tượng chính sách khác… Nhằm góp phần thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia về xóa đói giảm nghèo, ổn định xã hội.

Theo khái niệm trên thì NHCSXH có các hoạt động chủ yếu như: nhận tiền gửi từ các tổ chức trong và ngoài nước, tiến hành cho vay hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác; cho vay theo các chương trình chỉ định của Chính Phủ. Tham gia thực hiện thanh toán hệ thống liên ngân hàng, có hệ thống thanh toán nội bộ từ Trung ương đến địa phương. iii Hiện nay, NHCSXH đang thực hiện cho vay 17 chương trình tín dụng, trong đó có 13 chương trình cho vay bằng nguồn vốn trong nước và 4 chương trình cho vay bằng nguồn vốn nước ngoài. Trong 17 chương trình cho vay của NHCSXH thì chương trình cho vay người nghèo là chương trình lớn nhất và có một vai trò quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển của NHCSXH trong sự nghiệp xóa đói giảm nghèo của Đảng và Nhà nước.

Khái niệm cho vay đối với người nghèo: Cho vay đối với người nghèo là những khoản cho vay chỉ dành riêng cho hộ nghèo, có sức lao động, nhưng thiếu vốn để phát triển sản xuất, kinh doanh. NHCSXH cho hộ nghèo vay trong một khoảng thời gian nhất định, hộ nghèo có nghĩa vụ hoàn trả số tiền gốc và lãi vay; tuỳ theo từng đối tượng và từng thời kỳ hộ nghèo vay vốn có thể được hưởng các chế độ ưu đãi khác nhau. Xuất phát từ mục đích cho vay khác nhau, cho vay đối với người nghèo có nhiều điểm khác biệt so với các NHTM cụ thể: Về đối tượng vay vốn người nghèo của NHCSXH phải là hộ nghèo có sức lao động nhưng thiếu vốn sản xuất kinh doanh. Hộ nghèo vay vốn phải sử dụng vốn vay đúng mục đích xin vay đồng thời phải có nghĩa vụ hoàn trả nợ gốc và lãi vốn vay đúng thời hạn đã thỏa thuận.

Về điều kiện vay vốn: Có hộ khẩu thường trú hoặc có đăng ký tạm trú dài hạn tại địa phương nơi cho vay. Có tên trong danh sách hộ nghèo ở xã (phường, thị trấn) sở tại theo chuẩn hộ nghèo do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội công bố từng thời kỳ. Hộ vay không phải thế chấp tài sản. Về các chương trình vay vốn: Chương trình cho vay hộ nghèo, chương trình cho vay hộ nghèo về nhà ở, chương trình cho vay điện sinh hoạt, chương trình cho vay nước sạch và vệ sinh môi trường, cho vay giải quyết một phần nhu cầu thiết yếu về học tập.

iv Về phương thức cho vay đối với người nghèo: là phương thức uỷ thác bán phần cho các tổ chức chính trị - xã hội và Ngân hàng giải ngân trực tiếp cho hộ vay vốn có sự chứng kiến của các tổ chức đoàn thể và áp dụng phương thức cho vay từng lần. Về quy trình thủ tục cho vay: Hộ nghèo vay vốn đầu tiên phải tự nguyện gia nhập vào một tổ tiết kiệm và vay vốn của các tổ chức chính trị - xã hội trên địa bàn. Sau đó viết giấy đề nghị vay vốn gửi tổ trưởng Tổ TK&VV, tổ trưởng tiến hành họp tổ và bình xét danh sách hộ nghèo được vay vốn, lập danh sách hộ nghèo đề nghị vay vốn kèm giấy đề nghị vay vốn của các tổ viên trình UBND cấp xã, phường để xác nhận hộ vay đúng là đối tượng hộ nghèo và hiện đang cư trú hợp pháp tại xã. Sau đó, gửi hồ sơ lên Ngân hàng.

NHCSXH tập hợp giấy đề nghị vay vốn và danh sách hộ nghèo vay vốn từ các xã (phường, thị trấn) gửi lên, kiểm tra tính hợp lệ, hợp pháp của bộ hồ sơ vay vốn và ra quyết định cho vay. Cho vay đối với người nghèo có một vai trò rất quan trong đối với công cuộc xóa đói giảm nghèo của Đảng và Nhà nước như: Cho vay đối với người nghèo là phương thức hiệu quả giúp người nghèo vươn lên thoát nghèo; giúp người nghèo tiếp cận được với nguồn vốn rẻ, tránh tình trạng vay nặng lãi; tạo cơ hội cho người nghèo được tham gia hoạt động sản xuất kinh doanh trong nền kinh tế thị trường; tác động trực tiếp vào việc chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông nghiệp nông thôn; góp phần xây dựng nông thôn mới. Chất lượng cho vay đối với người nghèo của NHCSXH Trong mục 1.2 tác giả đã nêu ra khái niệm về chất lượng cho vay, sự cần thiết phải nâng cao chất lượng cho vay và để đánh giá được chất lượng cho vay đối với người nghèo tác giả đưa ra một số chỉ tiêu để phân tích. Khái niệm chất lượng cho vay đối với người nghèo: Chất lượng cho vay đối với người nghèo chính là quy trình cho vay hộ nghèo phải đảm bảo đúng đối tượng cho vay, thủ tục đơn giản thuận tiện nhằm giúp người nghèo tiếp cận được nguồn vốn ưu đãi một cách nhanh nhất, hộ nghèo sử dụng vốn vay hiệu quả, đầu tư sử v dụng vốn đúng mục đích, nâng cao đời sống và vươn lên thoát nghèo.

Đồng thời NHCSXH phải bảo tồn được vốn, tổng dư nợ và doanh số cho vay ngày càng tăng, nợ xấu giảm. Để thấy được chất lượng cho vay đối với người nghèo của ngân hàng, các nhà quản lý sử dụng rất nhiều chỉ tiêu phản ánh khác nhau. Trong luận văn, tác giả đề cập và phân tích một số chỉ tiêu phản ánh chất lượng cho vay đối với người nghèo cơ bản như: Chỉ tiêu doanh số và tốc độ tăng trưởng doanh số cho vay; tổng dư nợ và tốc độ tăng trưởng dư nợ; lũy kế số lượt hộ nghèo được vay vốn; tỷ lệ hộ nghèo được vay vốn; số tiền vay bình quân một hộ; chỉ tiêu thu nhập từ hoạt động cho vay hộ nghèo; nợ quá hạn; thủ tục quy trình cho vay vốn; thời gian xét duyệt cho vay. Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng cho vay đối với người nghèo Chất lượng cho vay hộ nghèo bị ảnh hưởng bởi rất nhiều nhân tố, bao gồm cả nhân tố chủ quan từ phía ngân hàng và nhân tố khách quan.

Những nhân tố chủ quan ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cho vay đối với người nghèo của ngân hàng: Chính sách cho vay; quy trình cho vay; kiểm tra, kiểm soát nội bộ; công tác tổ chức của ngân hàng; khả năng về nguồn vốn; trình độ năng lực, phẩm chất của cán bộ tín dụng. Bên cạnh nhân tố chủ quan còn có các nhân tố khách quan cũng ảnh hưởng tới chất lượng cho vay đối với người nghèo của NHCSXH đó là: Hộ nghèo; tổ chức chính trị - xã hội; môi trường pháp lý; môi trường kinh tế; môi trường tự nhiên; đường lối chủ trương phát triển kinh tế của Đảng, Nhà nước và chính quyền địa phương. Chương 2: Thực trạng chất lượng cho vay đối với người nghèo của NHCSXH tỉnh Bắc Ninh 2. Giới thiệu khái quát về NHCSXH tỉnh Bắc Ninh Ở mục này trước hết tác giả trình bày khái quát về quá trình hình thành và phát vi triển; mô hình tổ chức hoạt động; đối tượng phục vụ của NHCSXH tỉnh Bắc Ninh; khái quát tình hình hoạt động của NHCSHX tỉnh Bắc Ninh trong giai đoạn 2005 - 2009.

Thứ nhất, quá trình hình thành và phát triển của NHCSXH tỉnh Bắc Ninh. Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Bắc Ninh được thành lập theo Quyết định số 30/QĐ-HĐQT ngày 14/01/2003 của Chủ tịch Hội đồng quản trị Ngân hàng Chính sách xã hội trên cơ sở tổ chức lại Ngân hàng Phục vụ người nghèo nhằm tạo dựng kênh tín dụng ưu đãi, giúp hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác được vay vốn để phát triển sản xuất kinh doanh tạo việc làm, cải thiện đời sống góp phần thực hiện chương trình mục tiêu Quốc gia xóa đói giảm nghèo, ổn định xã hội. NHCSXH tỉnh Bắc Ninh gồm có 01 Hội sở chính và 07 Phòng giao dịch huyện, thị; 108 điểm giao dịch xã, phường đã đi vào hoạt động ổn định và phát triển, thực sự là công cụ đắc lực và hiệu quả của cấp ủy, chính quyền các cấp, chuyển tải nguồn vốn ưu đãi của Nhà nước đến 100% xã, phường để cho vay các đối tượng thụ hưởng kịp thời, nhanh chóng, thuận tiện, an toàn và hiệu quả. Thứ hai, đối tượng phục vụ của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Bắc Ninh.

Hộ nghèo; Học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn đang học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp và học nghề; Các đối tượng cần vay vốn để giải quyết việc làm theo Nghị quyết HĐBT ngày 11 tháng 04 năm 1992 của Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ); Các đối tượng chính sách đi lao động có thời hạn ở nước ngoài; Các đối tượng xây dựng hệ thống nước sạch và vệ sinh môi trường trên địa bàn. Thứ ba, tình hình hoạt động của Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Bắc Ninh trong những năm qua. Về nguồn vốn cho vay: Nguồn vốn của NHCSXH tỉnh Bắc Ninh huy động theo nhiều hình thức khác nhau. Nguồn vốn chủ yếu của ngân hàng là vốn được cấp do trung ương chuyển về chiếm tỷ trọng lớn hơn 90% tổng nguồn vốn, nguồn vốn huy động tại địa phương chiếm tỷ trọng rất nhỏ chưa tới 10% tổng nguồn vốn.

vii Trong cơ cấu vốn của NHCSXH tỉnh Bắc Ninh có một nguồn đặc biệt đó là nguồn vốn huy động tiết kiệm từ hộ nghèo vay vốn tại Ngân hàng.