Đồ án: Áp dụng tiêu chuẩn hóa sản xuất bao bì vào hệ thống ISO 9001:2015

Đồ án tốt nghiệp ngành công nghệ in áp dụng tiêu chuẩn hóa quy trình sản xuất bao bì nhằm tối ưu hóa chất lượng theo tiêu chuẩn quản lý ISO 9001:2015.

• Tác giả: Văn Thị Thu Hoa
• Người hướng dẫn: ThS. Chế Quốc Long
• Trường học: Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Công nghệ in
• Đề tài: Áp dụng tiêu chuẩn hóa quá trình sản xuất bao bì vào hệ thống ISO 9001- 2015
• Loại tài liệu: Đồ án tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Tổng quan về tiêu chuẩn hóa sản xuất bao bì theo ISO 9001 2015

Hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001:2015 là tiêu chuẩn quốc tế phổ quát. Tiêu chuẩn này định hình phương pháp kiểm soát vận hành dựa trên tư duy rủi ro. Ngành in ấn và sản xuất bao bì đòi hỏi tính chính xác cơ lý rất cao. Quá trình in offset, tráng phủ, bế dán yêu cầu sự đồng nhất nghiêm ngặt. Việc áp dụng ISO 9001:2015 giúp doanh nghiệp chuẩn hóa từng công đoạn kỹ thuật. Tiêu chuẩn hóa sản xuất bao bì chuyển đổi phương pháp làm việc từ kinh nghiệm sang quy trình số liệu. Mọi thông số từ độ nhớt mực, áp lực in, độ dày màng đều được định lượng rõ ràng. Hoạt động kiểm tra chất lượng không còn dựa vào phán đoán cảm quan đơn thuần. Hệ thống cung cấp khung làm việc chặt chẽ từ khâu tiếp nhận vật tư đến giao hàng. Doanh nghiệp sản xuất bao bì giảm thiểu đáng kể tỷ lệ hàng lỗi hỏng. Năng lực cạnh tranh và uy tín thương hiệu trên thị trường quốc tế được nâng cao rõ rệt. Việc tích hợp này tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững lâu dài.

1.1. Bản chất của hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001 2015

ISO 9001:2015 là phiên bản tiêu chuẩn chất lượng hiện đại nhất. Phiên bản này nhấn mạnh vào cấu trúc bậc cao và tư duy quản trị rủi ro. Tiêu chuẩn không chỉ tập trung vào kiểm soát sản phẩm cuối cùng. Trọng tâm chính là tối ưu hóa toàn bộ chuỗi quá trình tạo ra giá trị. Mô hình chu trình Plan-Do-Check-Act được vận hành xuyên suốt mọi phòng ban. Các yêu cầu về bối cảnh tổ chức buộc doanh nghiệp phải phân tích rõ các yếu tố ảnh hưởng. Sự tham gia của cấp lãnh đạo được quy định thành trách nhiệm cụ thể. Tiêu chuẩn hóa giúp duy trì tính ổn định của quy trình vận hành và cải tiến liên tục hiệu suất làm việc.

1.2. Vai trò tiêu chuẩn hóa kỹ thuật trong sản xuất bao bì

Sản xuất bao bì là ngành công nghiệp kỹ thuật phức tạp với nhiều công đoạn. Các công đoạn gồm chế bản, in offset, cán màng, bồi giấy và thành phẩm. Mỗi bước đều chứa đựng các biến số ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng. Tiêu chuẩn hóa kỹ thuật thiết lập các thông số vận hành chuẩn xác cho từng máy móc. Quy định rõ ràng về tỷ lệ pha mực, độ pH dung dịch làm ẩm và áp lực nén. Nhân viên kỹ thuật có căn cứ số liệu rõ ràng để thao tác chính xác. Điều này loại bỏ hoàn toàn các sai lệch do cảm tính cá nhân gây ra. Sản phẩm bao bì đạt độ đồng màu và tính chuẩn xác cơ lý cao.

II. Thực trạng kiểm soát và rủi ro sản xuất bao bì theo ISO 9001 2015

Thực tế sản xuất bao bì tại nhiều doanh nghiệp còn bộc lộ nhiều điểm nghẽn nghiêm trọng. Đánh giá chất lượng bằng mắt thường vẫn còn phổ biến ở khâu in ấn. Kỹ thuật viên thường so sánh mẫu in với bài in gốc dưới điều kiện ánh sáng không chuẩn. Sự thiếu hụt các thiết bị đo quang phổ và mật độ quang học dẫn đến sai lệch màu sắc. Hồ sơ ghi chép thông số vận hành máy móc thường không đầy đủ hoặc mang tính hình thức. Khi phát sinh lỗi, việc truy xuất nguyên nhân gốc rễ gặp nhiều trở ngại. Xử lý sản phẩm không phù hợp thường chỉ mang tính đối phó tức thời. Thiếu hụt quy trình phân loại và cô lập phế phẩm khiến chi phí hao hụt tăng cao. Rủi ro hỏng hóc thiết bị đột xuất do thiếu kế hoạch bảo trì định kỳ gây chậm tiến độ. Áp lực tiến độ giao hàng làm gia tăng tỷ lệ bao bì lỗi lọt qua khâu kiểm tra cuối. Điều này gây tổn hại lớn đến uy tín doanh nghiệp và phát sinh chi phí đền bù.

2.1. Hạn chế từ phương pháp kiểm tra cảm quan trong in ấn

Đánh giá chất lượng dựa vào cảm nhận bằng mắt là phương pháp truyền thống tồn tại nhiều rủi ro. Khả năng nhận biết màu sắc của con người thay đổi theo thể trạng và ánh sáng môi trường. Hiện tượng mỏi mắt sau thời gian làm việc dài làm giảm độ chính xác kiểm tra. Khách hàng và nhà sản xuất dễ phát sinh tranh chấp về độ lệch màu của lô bao bì. Việc thiếu máy đo mật độ quang học khiến thợ in không kiểm soát được độ dày lớp mực. Sai lệch về độ gia tăng tầng thứ hạt trame không được phát hiện kịp thời. Hậu quả là toàn bộ lô hàng in offset bị lỗi tông màu và phải tái chế.

2.2. Lỗ hổng trong quy trình xử lý sản phẩm không phù hợp

Nhiều nhà máy bao bì chưa xây dựng quy trình phân loại sản phẩm lỗi chặt chẽ. Sản phẩm không phù hợp thường để lẫn lộn với bán thành phẩm đạt chuẩn. Công tác dán nhãn nhận diện trạng thái kiểm tra chưa được thực hiện nghiêm túc. Tình trạng chuyển nhầm công đoạn bán thành phẩm hỏng vẫn xảy ra thường xuyên. Việc phân tích nguyên nhân lỗi bằng công cụ 5 Why hay biểu đồ xương cá bị bỏ qua. Các hành động khắc phục chỉ dừng lại ở mức sửa chữa bề nổi. Do đó, các lỗi kỹ thuật tương tự liên tục tái diễn qua nhiều lô sản xuất. Chi phí lãng phí nguyên vật liệu và nhân công tăng cao qua từng năm.

III. Giải pháp tiêu chuẩn hóa sản xuất bao bì theo ISO 9001 2015

Để giải quyết triệt để các tồn tại, doanh nghiệp cần triển khai bộ giải pháp đồng bộ. Trước hết là việc xây dựng hệ thống quy trình tác nghiệp chuẩn hóa cho từng công đoạn. Các thông số kỹ thuật in offset phải được định lượng bằng giá trị đo lường số học. Ứng dụng thanh màu kiểm soát chất lượng trên từng bản in để đo mật độ màu. Thiết lập phiếu kiểm tra chất lượng tại từng công đoạn sản xuất bao bì. Mọi sai lệch thông số kỹ thuật phải được ghi nhận và điều chỉnh tức thì. Doanh nghiệp cần ban hành quy trình kiểm soát sản phẩm không phù hợp theo điều khoản ISO 9001:2015. Phân định rõ trách nhiệm cô lập, thẩm tra và xử lý lô hàng lỗi. Áp dụng các công cụ quản lý chất lượng để phân tích nguyên nhân cốt lõi. Đầu tư nâng cấp trang thiết bị đo kiểm và đào tạo kỹ năng cho đội ngũ vận hành. Xây dựng kế hoạch bảo dưỡng phòng ngừa định kỳ cho hệ thống máy in và thiết bị gia công.

3.1. Thiết lập quy trình vận hành chuẩn cho công đoạn in offset

Doanh nghiệp cần ban hành hướng dẫn công việc chi tiết cho máy in offset. Quy định cụ thể dải giá trị mật độ quang học chuẩn cho từng loại mực C, M, Y, K. Kiểm soát nghiêm ngặt độ pH dung dịch làm ẩm trong khoảng từ 4.8 đến 5.5. Đo độ dẫn điện của nước máng để đảm bảo khả năng truyền mực tối ưu. Chuẩn hóa quy trình căn chỉnh áp lực giữa ống bản, ống cao su và ống ép. Sử dụng kính lúp chuyên dụng kiểm tra hiện tượng chồng màu và độ nét hạt trame. Nhân viên vận hành phải ký xác nhận thông số trên phiếu kiểm tra trước khi in đại trà.

3.2. Hoàn thiện quy trình kiểm soát sản phẩm không phù hợp

Quy trình kiểm soát sản phẩm không phù hợp phải được văn bản hóa cụ thể. Khi phát hiện lỗi kỹ thuật, nhân viên lập tức dừng chuyền và gắn thẻ nhận diện màu đỏ. Lô hàng không đạt chuẩn được chuyển ngay vào khu vực cách ly quy định. Đội ngũ quản lý chất lượng tiến hành họp đánh giá mức độ nghiêm trọng của lỗi. Phân tích nguyên nhân gốc rễ bằng biểu đồ Ishikawa và phương pháp 5 Why. Đề xuất hành động khắc phục, phòng ngừa và chỉ định người chịu trách nhiệm thực hiện. Hồ sơ xử lý lỗi phải được lưu trữ để phục vụ công tác đánh giá nội bộ định kỳ.

IV. Hiệu quả ứng dụng tiêu chuẩn hóa sản xuất bao bì và ISO 9001 2015

Tiêu chuẩn hóa sản xuất bao bì theo hệ thống ISO 9001:2015 mang lại bước chuyển biến toàn diện. Doanh nghiệp thiết lập được chuỗi kiểm soát chất lượng liền mạch và minh bạch. Tỷ lệ phế phẩm trong các công đoạn in và gia công sau in giảm thiểu rõ rệt. Năng suất lao động tăng cao nhờ quy trình làm việc được tối ưu hóa. Chi phí sản xuất được kiểm soát chặt chẽ thông qua việc giảm lãng phí nguyên vật liệu. Tinh thần trách nhiệm và tính kỷ luật của đội ngũ công nhân được nâng cao. Việc duy trì hệ thống chất lượng giúp doanh nghiệp dễ dàng vượt qua các kỳ đánh giá chứng nhận. Khách hàng gia tăng niềm tin đối với chất lượng ổn định của sản phẩm bao bì. Đây là chìa khóa mở rộng cơ hội hợp tác với các tập đoàn đa quốc gia. Tiêu chuẩn hóa tạo nền tảng vững chắc cho quá trình chuyển đổi số và phát triển bền vững của ngành in.

4.1. Lợi ích kinh tế và tối ưu hóa chi phí vận hành

Việc chuẩn hóa quy trình giúp giảm thiểu tối đa hao hụt giấy in và mực in đắt tiền. Số lượng bài in thử giảm đáng kể nhờ thông số máy được cài đặt chính xác. Thời gian dừng máy do sự cố kỹ thuật và căn chỉnh màu sắc rút ngắn rõ rệt. Năng suất của các dây chuyền bế dán tự động tăng trưởng ổn định. Doanh nghiệp tiết kiệm được chi phí lớn từ việc không phải tái chế hay đền bù hàng hỏng. Lợi nhuận gộp trên từng đơn hàng bao bì được cải thiện đáng kể. Dòng tiền sản xuất được tối ưu hóa và mang lại hiệu quả tài chính bền vững cho doanh nghiệp.

4.2. Nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững

Chứng nhận ISO 9001:2015 kết hợp tiêu chuẩn hóa kỹ thuật là tấm vé thông hành quốc tế. Doanh nghiệp đáp ứng hoàn hảo các yêu cầu khắt khe từ đối tác xuất khẩu bao bì. Uy tín thương hiệu được khẳng định thông qua tính ổn định của từng lô hàng giao dịch. Doanh nghiệp dễ dàng tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu của các tập đoàn lớn. Hệ thống tài liệu quy trình chuẩn tạo thuận lợi cho công tác đào tạo nhân sự mới. Văn hóa cải tiến liên tục Kaizen được hình thành và lan tỏa trong toàn thể tổ chức. Đây là bệ phóng vững chắc cho sự phát triển lâu dài của nhà máy.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và chuyển giao công nghệ diễn ra mạnh mẽ, việc nâng cao và duy trì ổn định chất lượng sản phẩm là yêu cầu sống còn đối với các doanh nghiệp sản xuất. Tại Việt Nam, sự tăng trưởng vượt bậc của ngành hàng thực phẩm và hàng tiêu dùng đã thúc đẩy lĩnh vực bao bì đóng gói đạt mức tăng trưởng bình quân từ 15% đến 20%/năm. Dẫn liệu từ Hãng Nghiên cứu thị trường Euromonitor cho thấy nhu cầu bao bì thực phẩm tại Việt Nam năm 2015 đạt 3,915 triệu tấn và tăng lên 5,396 triệu tấn vào năm 2020 (tương đương mức tăng 38%, vượt xa mức tăng trưởng 13% của toàn thế giới trong cùng giai đoạn). Thống kê của Hiệp hội Giấy và Bột giấy Việt Nam (VPPA) cũng ghi nhận sản lượng tiêu dùng bao bì giấy nội địa năm 2019 ước đạt 4,2 triệu tấn, xuất khẩu đạt 0,8 triệu tấn, với dự báo tăng trưởng duy trì ở mức 14% – 18%/năm trong giai đoạn 5 đến 10 năm tiếp theo.

Sự gia tăng quy mô thị trường kéo theo sự cạnh tranh khốc liệt giữa các nhà máy sản xuất bao bì không chỉ về giá thành mà còn về độ đồng đều và tính thẩm mỹ của sản phẩm. Việc chuyển đổi từ phương thức kiểm tra chất lượng cảm quan truyền thống sang việc chuẩn hóa quy trình và tích hợp hệ thống quản lý chất lượng quốc tế trở thành giải pháp cốt lõi. Đồ án tốt nghiệp "Áp dụng tiêu chuẩn hóa quá trình sản xuất bao bì vào hệ thống ISO 9001-2015" được thực hiện nhằm giải quyết bài toán kiểm soát quá trình sản xuất thực tế tại Công ty Cổ phần In Tổng Hợp Cần Thơ.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài được xác định cụ thể bao gồm:

1. Đánh giá thực trạng quy trình sản xuất chung, công tác kiểm soát chất lượng (QC) và mức độ đáp ứng các yêu cầu của tiêu chuẩn ISO 9001:2015 tại Công ty Cổ phần In Tổng Hợp Cần Thơ.
2. Phân tích tầm ảnh hưởng và vai trò của Hệ thống Quản lý Chất lượng (HTQLCL) ISO 9001:2015 trong việc tối ưu hóa chuỗi hoạt động sản xuất bao bì.
3. Đề xuất các giải pháp cải thiện chất lượng từ công tác điều hành đến sản xuất trực tiếp; trọng tâm là xây dựng quy trình kiểm soát đầu ra không phù hợp, quy trình xử lý lỗi phát sinh và cơ chế đánh giá cải tiến liên tục ở từng công đoạn.
4. Tiêu chuẩn hóa các yếu tố kỹ thuật và thông số ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng công đoạn in offset tờ rời, hoàn thiện hệ thống hướng dẫn kiểm tra nhằm giảm thiểu phế phẩm và nâng cao năng suất.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn quốc tế ISO 9001:2015 và các công đoạn trong quá trình sản xuất bao bì giấy.
• Phạm vi không gian: Thực tế sản xuất tại các phân xưởng Chế bản, In và Thành phẩm của Công ty Cổ phần In Tổng Hợp Cần Thơ.
• Phạm vi kỹ thuật và vật liệu: Giới hạn trên dòng sản phẩm bao bì giấy được sản xuất bằng công nghệ in offset tờ rời (Sheet-fed Offset Printing).
• Phạm vi thời gian: Số liệu và điều kiện sản xuất được khảo sát, thu thập trong giai đoạn năm 2021.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Đồ án xây dựng nền tảng nghiên cứu dựa trên sự giao thoa giữa khoa học quản lý chất lượng hiện đại và kỹ thuật công nghệ in offset chuyên ngành:

1. Khung lý thuyết và các tiêu chuẩn áp dụng

• Lý thuyết quản lý chất lượng: Hệ thống hóa quá trình phát triển từ kiểm tra chất lượng sơ khai thời trung cổ, hệ thống phân công chuyên môn hóa của Frederick W. Taylor, phương pháp tiếp cận quá trình của Walter Shewhart, cho đến mô hình Quản lý chất lượng toàn diện (TQM) theo quan điểm của A.V. Feigenbaum, J.M. Juran, P. Crosby và K. Ishikawa.
• Vòng tròn cải tiến liên tục PDCA (Plan - Do - Check - Act): Vận dụng mô hình Deming làm nền tảng triển khai các dự án thử nghiệm (Pilot Project) trước khi chuẩn hóa trên diện rộng.
• Bộ tiêu chuẩn ISO 9001:2015: Khai thác cấu trúc 10 điều khoản cấp cao, tập trung vào tư duy dựa trên rủi ro (Risk-based thinking) và 7 nguyên tắc quản lý chất lượng. Các điều khoản trọng tâm được đối chiếu trực tiếp vào quy trình sản xuất ngành in bao gồm:
  • Điều khoản 4 (4.1, 4.3, 4.4): Bối cảnh tổ chức, phạm vi và các quá trình của HTQLCL.
  • Điều khoản 6 (6.1, 6.2): Hoạch định hành động giải quyết rủi ro/cơ hội và thiết lập mục tiêu chất lượng đo lường được.
  • Điều khoản 7 (7.1.3, 7.1.4, 7.1.5.2, 7.5): Quản lý cơ sở hạ tầng, môi trường vận hành, liên kết chuẩn đo lường và kiểm soát thông tin dạng văn bản.
  • Điều khoản 8 (8.1, 8.5.2, 8.7): Kiểm soát điều hành sản xuất, nhận biết - truy xuất nguồn gốc và kiểm soát đầu ra không phù hợp.
  • Điều khoản 9 (9.1, 9.2): Theo dõi, đo lường, phân tích dữ liệu và quy trình đánh giá nội bộ.
  • Điều khoản 10 (10.2): Xử lý sự không phù hợp và thực hiện hành động khắc phục.
• Tiêu chuẩn kỹ thuật chuyên ngành in: Viện dẫn các tiêu chuẩn kiểm soát thông số in offset như ISO 12647-2 (Process Standard Offset - PSO), hệ thống đánh giá Graphic Measures International (GMI) và các phương pháp thử nghiệm vật liệu theo tiêu chuẩn ASTM.

Tiêu chí	Hệ thống Quản lý Chất lượng ISO 9001:2015	Tiêu chuẩn hóa Kỹ thuật In (ISO 12647-2, PSO)
Bản chất	Tiêu chuẩn quản lý mang tính hệ thống, bao quát toàn bộ tổ chức	Tiêu chuẩn kỹ thuật chuyên ngành, quy định thông số cụ thể
Mục tiêu	Đảm bảo tính nhất quán của hệ thống và sự thỏa mãn khách hàng	Kiểm soát sai số quang học, cơ lý và hóa lý trong quá trình in
Đối tượng áp dụng	Quy trình, con người, tài liệu, hồ sơ, phương thức điều hành	Vật liệu (giấy, mực), dung dịch ẩm, bản in, tờ in, thiết bị đo
Công cụ đánh giá	Đánh giá nội bộ, báo cáo NCR, chỉ số KPIs, soát xét lãnh đạo	Mật độ tông nguyên, độ gia tăng tầng thứ (Dot Gain), sai lệch màu ($\Delta E$)

2. Cơ sở kỹ thuật in offset tờ rời

• Nguyên lý in phẳng: Quá trình truyền mực gián tiếp từ bản in kim loại qua ống cao su trung gian sang bề mặt giấy, dựa trên sự cân bằng hóa lý và lực đẩy tương đối giữa phần tử in (hút mực, đẩy nước) và phần tử không in (hút nước, đẩy mực).
• Hiện tượng nhũ tương hóa: Sự thâm nhập của màng dung dịch làm ẩm vào màng mực in offset do sức căng bề mặt thấp, đòi hỏi việc kiểm soát khắt khe các thông số hóa lý của nước dập ẩm (pH, độ dẫn điện, nhiệt độ).

3. Phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu

• Phương pháp thu thập và nghiên cứu tài liệu: Khảo cứu tài liệu học thuật về quản trị chất lượng, sổ tay vận hành thiết bị in và các bộ tiêu chuẩn quốc tế (ISO, GMI, ASTM).
• Phương pháp phân tích - tổng hợp: Khảo sát thực địa hệ thống máy móc, thiết bị đo kiểm tại Công ty Cổ phần In Tổng Hợp Cần Thơ; lập sơ đồ dòng chảy quy trình hiện hữu và đối chiếu khoảng cách (Gap analysis) so với các điều khoản ISO 9001:2015.
• Phương pháp thực nghiệm và chuyên gia: Đo đạc các thông số kỹ thuật thực tế (mật độ mực, độ biến dạng tram, dung dịch ẩm) tại xưởng in; tham vấn chuyên môn từ giảng viên hướng dẫn và đội ngũ quản lý chất lượng (Trưởng phòng QLCL) tại doanh nghiệp.

Nội dung chính theo từng chương

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN

Chương này thiết lập nền tảng khoa học quản trị và cơ sở công nghệ. Tác giả phân tích chi tiết tiến trình phát triển của quản lý chất lượng qua 5 phiên bản ISO 9001 (từ 1987 đến 2015), nhấn mạnh bước chuyển biến từ "hành động phòng ngừa" sang "tư duy dựa trên rủi ro". Nội dung làm rõ 8 nguyên tắc quản lý chất lượng (định hướng khách hàng, sự lãnh đạo, sự tham gia của mọi người, tiếp cận theo quá trình, quản lý theo hệ thống, cải tiến liên tục, quyết định dựa trên sự kiện, quan hệ hợp tác cùng có lợi với nhà cung cấp) và 8 lợi ích cốt lõi khi doanh nghiệp áp dụng ISO 9001:2015.

Tác giả giải thích chi tiết cơ chế hoạt động của 6 quy trình bắt buộc theo ISO 9001:2015:

1. Quy trình kiểm soát chất lượng (QC).
2. Quy trình điều hành sản xuất (từ tiếp nhận lệnh, lập kế hoạch đến kiểm tra và nhập kho).
3. Quy trình kiểm soát đầu ra không phù hợp (nhận diện, cô lập, xử lý theo thẩm quyền).
4. Quy trình quản lý rủi ro (4 chiến lược: loại bỏ, chuyển giao, giảm thiểu, chấp nhận).
5. Quy trình kiểm soát thông tin dạng văn bản (9 bước từ xác định yêu cầu đến lưu trữ).
6. Quy trình đánh giá nội bộ và thực hiện hành động khắc phục (xác định nguyên nhân gốc rễ và phòng ngừa tái diễn).

Phần kỹ thuật in offset hệ thống hóa các đặc tính vật lý của phương pháp in gián tiếp, phân tích ưu thế về độ sắc nét hình ảnh, độ bền bản in cũng như các thách thức kỹ thuật do sự nhạy cảm của màng mực - nước và sự biến thiên của hệ hạt tram trong quá trình ép in.

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUÁ TRÌNH IN SẢN XUẤT BAO BÌ GIẤY TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN IN TỔNG HỢP CẦN THƠ

Chương 2 phản ánh bức tranh thực tế tại doanh nghiệp khảo sát thông qua việc phân tích chuỗi công đoạn sản xuất bao bì giấy:

• Hiện trạng quy trình sản xuất và vai trò QC: Hoạt động kiểm tra chất lượng tại xưởng còn mang nặng tính thụ động, phụ thuộc vào kiểm tra cuối chuyền của bộ phận KCS. Thiếu các trạm kiểm soát thông số trung gian giữa các công đoạn dẫn đến việc phát hiện lỗi trễ, làm tăng chi phí phế phẩm và thời gian khắc phục.
• Đánh giá thiết bị và điều kiện công nghệ:
  • Công đoạn Chế bản: Khảo sát hệ thống ghi bản kẽm CTP (Computer to Plate) và phần mềm điều khiển chế bản, đánh giá độ ổn định của nguồn phát laser và hóa chất máy hiện bản.
  • Công đoạn In: Khảo sát các dòng máy in offset tờ rời đa màu, việc kiểm soát độ cân bằng mực - nước và tình trạng bảo dưỡng hệ thống cấp ẩm, lô chà mực, tấm cao su (blanket).
  • Công đoạn Thành phẩm: Khảo sát các công đoạn cán màng, bế hộp, dán tự động và kiểm tra độ chính xác đường cấn bế.
• Đánh giá mức độ thỏa mãn yêu cầu ISO 9001:2015: Tổng kết ma trận đáp ứng cho thấy doanh nghiệp đã có ý thức áp dụng quy trình nhưng việc duy trì hồ sơ dạng văn bản, kế hoạch bảo dưỡng ngăn ngừa sự cố, kiểm chuẩn thiết bị đo và quy trình xử lý sản phẩm không phù hợp (NCR) chưa được thực hiện đồng bộ và khép kín.

CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP CẢI THIỆN CHẤT LƯỢNG CHO QUY TRÌNH SẢN XUẤT

Chương 3 trình bày các giải pháp cải tiến mang tính thực thi cao, phân chia thành hai nhóm: quản lý hệ thống và kỹ thuật công nghệ:

1. Hoàn thiện công tác điều hành và hoạch định chất lượng

• Thiết lập hệ thống mục tiêu chất lượng cụ thể cho từng phân xưởng (giảm tỷ lệ phế phẩm, tăng tỷ lệ giao hàng đúng hạn).
• Nhận diện và lập bảng quản trị rủi ro ở từng công đoạn sản xuất (rủi ro sai hỏng màu sắc, rủi ro biến dạng giấy do độ ẩm, rủi ro trầy xước bề mặt khi thành phẩm).
• Tái cấu trúc quy trình sản xuất bao bì giấy tổng thể, tích hợp các điểm kiểm soát chất lượng bắt buộc (Gate-check).
• Ban hành mẫu Phiếu xử lý sản phẩm không phù hợp (NCR) và Sổ theo dõi sản phẩm không phù hợp nhằm quản lý chặt chẽ việc cấp quyền nhân nhượng, sửa chữa hoặc phế phẩm.

Lưu đồ khái quát Quy trình Kiểm soát Sản phẩm không phù hợp (NCR) đề xuất:
[Phát hiện sự không phù hợp] 
  → [Cô lập & Đánh dấu nhận biết lô hàng] 
  → [Lập Phiếu NCR mô tả lỗi] 
  → [Đánh giá nguyên nhân & Xác định thẩm quyền xử lý] 
  → [Thực hiện: Làm lại / Sửa chữa / Hạ cấp / Phế phẩm / Xin nhân nhượng] 
  → [Kiểm tra xác nhận sau xử lý] 
  → [Phân tích nguyên nhân gốc rễ & Thực hiện Hành động khắc phục] 
  → [Lưu trữ hồ sơ]

2. Tiêu chuẩn hóa các thông số kỹ thuật quá trình in offset

Tác giả xây dựng chi tiết các bảng hướng dẫn kiểm tra và định mức thông số đo lường:

• Kiểm soát nguyên vật liệu đầu vào: Ban hành quy trình kiểm tra giấy (định lượng, độ ẩm, độ dày, chiều thớ giấy, độ phẳng bề mặt) và mực in (độ nhớt, độ dính, độ mịn, khả năng tương thích dung dịch làm ẩm, hạn sử dụng).
• Tiêu chuẩn hóa dung dịch làm ẩm:
  • Quy định ngưỡng kiểm soát độ pH trong khoảng 4.8 – 5.5.
  • Kiểm soát độ dẫn điện (Conductivity) trong giới hạn tiêu chuẩn nhằm ngăn ngừa hiện tượng nhũ tương hóa quá mức hoặc mòn bản in sớm.
  • Kiểm soát nhiệt độ máng nước làm ẩm từ 10°C đến 15°C.
• Tiêu chuẩn hóa công đoạn chế bản CTP:
  • Định kỳ hiệu chuẩn năng lượng laser của máy ghi bản CTP.
  • Thiết lập bảng kiểm tra máy hiện bản: nồng độ thuốc hiện, nhiệt độ thuốc hiện (thường duy trì ở 23°C – 25°C), tốc độ rửa và độ dẫn của hóa chất hiện.
  • Kiểm tra diện tích hạt tram trên bản kẽm sau khi hiện bằng kính soi bản chuyên dụng, đối chiếu các vùng kiểm tra 2%, 50%, 98%.
• Tiêu chuẩn hóa công đoạn in và kiểm soát tờ in:
  • Thiết lập dải màu kiểm soát tiêu chuẩn (Color Bar) trên mép tờ in bao gồm các ô kiểm tra: Mật độ tông nguyên (Solid Density) của 4 màu cơ bản Cyan (C), Magenta (M), Yellow (Y), Black (K); ô kiểm tra độ gia tăng tầng thứ (Dot Gain/TVI); ô kiểm tra độ chồng màu (Trapping) và ô phát hiện hiện tượng trượt/nhòe tram (Slur/Doubling).
  • Định mức dung sai mật độ tông nguyên và độ lệch màu ($\Delta E$) cho phép trong quá trình chạy bài in.
  • Ban hành bảng đánh giá hiệu suất máy in và tiêu chuẩn vệ sinh, bảo trì định kỳ cho hệ thống lô mực, lô nước và ống cao su.

CHƯƠNG 4: KẾT LUẬN

Tổng kết những kết quả nghiên cứu đã đạt được so với mục tiêu đề ra ban đầu, chỉ rõ những thuận lợi trong quá trình khảo sát tại doanh nghiệp và định hình các hướng phát triển mở rộng của đề tài.

Kết quả và đóng góp

1. Kết quả chính đạt được

• Hệ thống hóa tiêu chuẩn kỹ thuật: Xây dựng thành công bộ hướng dẫn kiểm tra thông số kỹ thuật hoàn chỉnh cho toàn bộ dây chuyền sản xuất bao bì giấy offset tại Công ty Cổ phần In Tổng Hợp Cần Thơ.
• Bộ biểu mẫu và quy trình chuẩn hóa: Thiết lập hoàn chỉnh hệ thống thông tin dạng văn bản đáp ứng yêu cầu ISO 9001:2015, bao gồm:
  • Biên bản kiểm tra nguyên vật liệu đầu vào (giấy, mực, hóa chất).
  • Bảng hướng dẫn kiểm tra máy ghi, máy hiện bản kẽm và kiểm tra phần tử không in.
  • Bảng thông số kiểm soát dung dịch làm ẩm và chất lượng tờ in qua dải Color Bar.
  • Quy trình và biểu mẫu xử lý sản phẩm không phù hợp (Phiếu NCR, Sổ theo dõi NCR).
  • 4 phụ lục hướng dẫn chi tiết điều kiện sản xuất, bảng kiểm tra từng công đoạn, danh mục rủi ro và hồ sơ tài liệu GMI.

Nhóm Thông Số Kỹ Thuật	Điểm Kiểm Soát Tiêu Chuẩn	Phương Pháp / Thiết Bị Kiểm Tra
Vật liệu Giấy	Định lượng ($g/m^2$), độ ẩm (%), chiều thớ giấy, độ nhẵn	Cân phân tích, máy đo độ ẩm giấy, kiểm tra cơ lý mẫu
Dung dịch làm ẩm	Độ pH (4.8 - 5.5), Độ dẫn điện ($\mu S/cm$), Nhiệt độ (°C)	Bút đo pH điện tử, máy đo độ dẫn, cảm biến nhiệt độ máng nước
Bản in CTP	Năng lượng laser, nhiệt độ hóa chất hiện, % hạt tram (2%, 50%, 98%)	Kính đo bản chuyên dụng (Plate Reader), nhật ký máy hiện
Tờ in Offset	Mật độ tông nguyên CMYK, độ gia tăng tầng thứ (Dot Gain), độ chồng màu	Máy đo mật độ quang học (SpectroDens/Densitometer) trên Color Bar
Sản phẩm không phù hợp	Tách biệt lô hàng lỗi, phân loại dạng khuyết tật, cấp quyền xử lý	Phiếu NCR, thẻ nhận diện trạng thái vàng/đỏ, sổ theo dõi

2. Đóng góp của đề tài

• Tính thực tiễn đối với doanh nghiệp: Cung cấp cho Công ty Cổ phần In Tổng Hợp Cần Thơ giải pháp khả thi để chuyển đổi từ cơ chế kiểm soát chất lượng bị động sang chủ động kiểm soát quá trình; giúp phát hiện sai lệch ngay tại từng công đoạn (Chế bản, In, Thành phẩm), giảm tỷ lệ phế phẩm và hạn chế khiếu nại từ khách hàng.
• Đóng góp về mặt phương pháp luận: Khẳng định tính liên kết chặt chẽ giữa việc triển khai hệ thống quản trị chất lượng vĩ mô (ISO 9001:2015) với việc số hóa, định lượng hóa các thông số kỹ thuật vi mô trong công nghệ in bao bì.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

1. Hạn chế

• Dữ liệu khảo sát và các thông số thực nghiệm được thu thập giới hạn tại một doanh nghiệp cụ thể (Công ty Cổ phần In Tổng Hợp Cần Thơ) trong một khung thời gian nhất định, chịu ảnh hưởng bởi hiện trạng máy móc và thiết bị hiện có tại nhà máy.
• Đề tài chỉ tập trung chuyên sâu vào phương pháp in offset tờ rời trên vật liệu bao bì giấy, chưa bao quát các công nghệ in bao bì phổ biến khác (như in Flexo, in Ống đồng) hay các loại vật liệu bao bì màng nhựa phức hợp.

2. Hướng nghiên cứu tiếp

• Mở rộng phạm vi tiêu chuẩn hóa quá trình sản xuất cho các công nghệ in khác (Flexography, Rotogravure) và các dạng bao bì carton sóng, bao bì kim loại, bao bì nhựa mềm.
• Ứng dụng tích hợp hệ thống quản lý màu tự động (Closed-loop Color Control System) và kết nối dữ liệu đo kiểm trực tiếp vào hệ thống quản trị sản xuất (MES/ERP) để kiểm soát chất lượng theo thời gian thực (Real-time).

Giá trị tham khảo

Đồ án tốt nghiệp là tài liệu tham khảo hữu ích cho các nhóm đối tượng sau:

• Sinh viên và học viên ngành Công nghệ In, Quản trị Chất lượng, Kỹ thuật Hệ thống Công nghiệp: Cung cấp ví dụ thực tiễn về phương pháp tích hợp tiêu chuẩn quản lý quốc tế ISO 9001:2015 vào một quy trình công nghệ cụ thể; làm rõ cấu trúc xây dựng quy trình, nhận diện rủi ro và lập hồ sơ văn bản hóa.
• Kỹ sư công nghệ, kỹ thuật viên QC/QA tại các nhà máy in ấn và bao bì: Tham khảo trực tiếp hệ thống bảng kiểm chuẩn, định mức dung dịch làm ẩm, phương pháp soi bản kẽm CTP, thiết kế dải Color Bar và quy trình lập phiếu NCR để áp dụng vào hoạt động sản xuất thường nhật.
• Các phần đáng tham khảo nhất trong tài liệu:
  • Bảng hướng dẫn kiểm tra chi tiết các công đoạn Chế bản, In, Thành phẩm tại Phụ lục 2.
  • Danh mục nhận diện rủi ro công đoạn in tại Phụ lục 3 và sơ đồ tài liệu theo tiêu chuẩn GMI tại Phụ lục 4.
  • Quy trình kiểm soát đầu ra không phù hợp và mẫu biểu xử lý NCR tại Chương 3.

Câu hỏi thường gặp

1. Điểm khác biệt cốt lõi giữa việc áp dụng ISO 9001:2015 đơn thuần và việc kết hợp tiêu chuẩn hóa kỹ thuật trong ngành in là gì?
ISO 9001:2015 cung cấp khung quản lý hệ thống, phân định trách nhiệm, kiểm soát hồ sơ và nguyên tắc cải tiến liên tục nhưng không quy định thông số kỹ thuật cụ thể cho từng ngành. Trong ngành in bao bì, nếu chỉ có quy trình quản lý mà thiếu tiêu chuẩn hóa kỹ thuật (như định mức pH, độ dẫn điện, thông số tram, mật độ tông nguyên CMYK), doanh nghiệp không thể kiểm soát được sự sai lệch màu sắc giữa các mẻ in. Việc kết hợp cả hai giúp cụ thể hóa các yêu cầu của ISO bằng các chỉ số kỹ thuật đo lường được trên máy móc.

2. Các điều khoản nào của ISO 9001:2015 được nhóm tác giả tập trung cụ thể hóa cho quy trình in offset bao bì giấy?
Nhóm tác giả tập trung vào các điều khoản gắn liền trực tiếp với chất lượng xưởng in: Điều khoản 4.4 (Quản lý các quá trình), Điều khoản 6.1 & 6.2 (Hoạch định rủi ro và mục tiêu chất lượng), Điều khoản 7.1.3 & 7.1.4 (Cơ sở hạ tầng và môi trường sản xuất), Điều khoản 7.1.5.2 (Liên kết chuẩn đo lường thiết bị đo màu/đo bản), Điều khoản 8.1 & 8.5.2 (Kiểm soát sản xuất, truy xuất nguồn gốc), Điều khoản 8.7 (Kiểm soát đầu ra không phù hợp) và Điều khoản 10.2 (Hành động khắc phục).

3. Tại sao việc kiểm soát dung dịch làm ẩm lại là yếu tố kỹ thuật trọng yếu trong công đoạn in offset tờ rời?
In offset dựa trên nguyên lý cân bằng mực - nước trên mặt bản in phẳng. Dung dịch làm ẩm nếu không được kiểm soát đúng dải pH (tiêu chuẩn từ 4.8 đến 5.5) và độ dẫn điện phù hợp sẽ phá vỡ sức căng bề mặt, gây ra hiện tượng nhũ tương hóa mực in quá mức. Hậu quả trực tiếp là làm nhòe hình ảnh, chậm khô mực, biến dạng hạt tram, làm bẩn phần tử không in hoặc gây mòn bản kẽm sớm.

4. Quy trình kiểm soát sản phẩm không phù hợp (NCR) được đề xuất xử lý lô hàng lỗi theo những phương án nào?
Theo quy trình đề xuất tại Chương 3, khi phát hiện sản phẩm hoặc bán thành phẩm không phù hợp, bộ phận kiểm tra sẽ cô lập lô hàng, dán nhãn nhận diện và lập Phiếu NCR. Tùy thuộc vào mức độ lỗi và thẩm quyền phê duyệt, lô hàng sẽ được xử lý theo 5 hướng: (1) Làm lại; (2) Sửa chữa; (3) Hạ cấp sử dụng; (4) Phế phẩm hủy bỏ hoàn toàn; hoặc (5) Xin ý kiến nhượng bộ (nhân nhượng) từ khách hàng nếu sai lệch nằm trong giới hạn thỏa thuận cho phép.

5. Đồ án được khảo sát và kiểm chứng thực tế tại đơn vị nào?
Đề tài được thực hiện dựa trên dữ liệu khảo sát, phân tích quy trình và đo đạc thực nghiệm trực tiếp tại các phân xưởng sản xuất của Công ty Cổ phần In Tổng Hợp Cần Thơ, với sự phối hợp chuyên môn từ phòng Quản lý chất lượng của công ty.

Kết luận

Đồ án tốt nghiệp "Áp dụng tiêu chuẩn hóa quá trình sản xuất bao bì vào hệ thống ISO 9001-2015" đã giải quyết thành công bài toán tích hợp giữa hệ thống quản trị chất lượng quốc tế và các yêu cầu kỹ thuật đặc thù của công nghệ in offset tờ rời trên bao bì giấy. Công trình không chỉ đánh giá toàn diện thực trạng sản xuất tại Công ty Cổ phần In Tổng Hợp Cần Thơ mà còn cung cấp hệ thống giải pháp hoàn chỉnh từ việc chuẩn hóa quy trình xử lý sản phẩm không phù hợp (NCR) đến việc ban hành các bảng định mức thông số kỹ thuật cho công đoạn chế bản, pha dung dịch ẩm và kiểm soát tờ in. Kết quả nghiên cứu mang lại giá trị ứng dụng thực tiễn cao cho doanh nghiệp in ấn trong việc giảm thiểu phế phẩm, ổn định chất lượng màu sắc và nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường bao bì hiện đại.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN Để có thể đánh giá được tình trạng áp dụng ISO 9001- 2015 ở bối cảnh công ty nói chung và quy trình sản xuất nói riêng, cần nắm chắc kiến thức về các phương pháp quản lý chất lượng, các công cụ quản lý, từ đó có thể đánh giá được mô hình hoạt động ở công ty đã đáp ứng được các yêu cầu của ISO 9001- 2015 ở mức độ nào. Vì vậy, ở chương Cở sở lý luận sẽ trình bày các nền tảng lý thuyết trên, song song đó sẽ đánh giá sơ bộ các điều khoản phù hợp và cần thiết cho quy trình sản xuất. Để giúp công ty có thể đáp ứng được các điều khoản ISO 9001- 2015 và mang lại lợi ích thật sự cho công ty. Lịch sử kiểm soát chất lượng Lịch sử chất lượng được ghi nhận là bắt đầu ở cuối thế kỷ XIII, trải qua nhiều năm, phát triển ở thế kỷ XIX và bùng nổ mạnh vào thế kỷ XX.

Phong trào chất lượng được cho là bắt nguồn từ Châu Âu trung cổ, nơi những người thợ thủ công bắt đầu tổ chức thành các phường hội vào cuối thế kỷ XIII. Các hiệp hội này chịu trách nhiệm phát triển các quy tắt nghiêm ngặt, các hội phường thủ công này có các ủy ban hay cụ thể là các đội kiểm tra hàng hóa. Họ kiểm tra hàng hóa bằng cách đánh dấu vào các sản phâm được coi là tốt, là hoàn hảo. Đây được xem là bằng chứng sơ khai nhất về kiểm soát chất lượng hàng hóa.

Giai đoạn tiếp theo của ngành chất lượng là hệ thống nhà máy tập trung vào việc kiểm tra sản phẩm. Bắt đầu ở Anh giữa những năm 1750 và phát triển thành cuộc cách mạng công nghiệp vào đầu những năm 1800. Chất lượng trong hệ thống nhà máy được đảm bảo thông qua kỹ năng của người thợ được bổ sung qua các cuộc đánh giá và kiểm tra. Sản phẩm bị lỗi sẽ được làm lại hoặc loại bỏ ra khỏi thị trường.

Giai đoạn kế tiếp được phát triển tại Mỹ, gọi là khoảng thời gian chất lượng theo hệ thống Taylor. Vào cuối thế kỷ XIX, Hoa Kỳ áp dụng hệ thống quản lý mới do Frederick W. Taylor phát triển với mục tiêu là tăng năng suất mà không tăng số lượng thợ thủ công lành nghề. Bằng cách giao việc lập kế hoạch sản xuất cho kỹ sư chuyên môn và sử dụng các thợ thủ công như là các giám sát viên và thực hiện kế hoạch sản xuất của kỹ sư, từ đó định hình lên các phòng ban chuyên biệt, rõ ràng so với các giai đoạn trước đây.

Tuy cách tiếp cận của Taylor giúp năng suất nâng cao đáng kể nhưng sự chú trọng về năng suất lại có ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng. Sản xuất được nhiều hàng hóa hơn đương nhiên việc chăm chút tỉ mỉ vào hàng hóa sẽ ít đi, và hơn nữa những thợ thủ công lành nghề không còn là công nhân trong nhà máy nữa mà đã trở thành giám sát viên. Do vậy, tuy năng suất cao nhưng chất lượng lại giảm đi nhiều. Để khắc phục việc suy giảm chất lượng, các quản lý nhà máy đã tạo ra các bộ phận kiểm tra ở nhưng công đoạn đặc thù.

Trước đây thì chỉ có hàng 3 hóa làm xong rồi mới kiểm tra và xuất xưởng, lúc bấy giờ họ đưa ra giải pháp là đặt các kiểm tra viên ở vị trí cần thiết để không cho sản phẩm lỗi tiếp cận đến các công đoạn tiếp theo và khách hàng – đây được xem là tiền thân của bộ phận QA và QC.