Tiểu luận Thiết kế đô thị các tuyến đường Lê Lợi, Hùng Vương, Nguyễn Huệ tại TP. Huế

Tiểu luận môn học Thiết kế đô thị, phân tích và đánh giá dự án cải tạo các tuyến đường Lê Lợi, Hùng Vương và Nguyễn Huệ, thành phố Huế.

• Người hướng dẫn: TS. Phạm Anh Tuấn
• Trường học: Trường Đại học Xây dựng Hà Nội
• Chuyên ngành: Thiết kế đô thị
• Đề tài: Đồ án Thiết kế đô thị Lê Lợi, Hùng Vương, Nguyễn Huệ - Huế
• Loại tài liệu: Tiểu luận môn học
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Khái Niệm và Ý Nghĩa của Thiết Kế Đô Thị Lê Lợi Hùng Vương Nguyễn Huệ

Thiết kế đô thị là một lĩnh vực quan trọng trong quy hoạch và phát triển đô thị hiện đại. Dự án thiết kế đô thị tuyến đường Lê Lợi, Hùng Vương và Nguyễn Huệ tại thành phố Huế đặc biệt có ý nghĩa lớn trong việc tôn tạo và phát triển các tuyến đường chính của thành phố cổ kính này. Các tuyến đường này không chỉ là những tuyến giao thông quan trọng mà còn là những không gian công cộng có giá trị lịch sử và văn hóa cao. Thiết kế đô thị cho ba tuyến đường này nhằm mục đích cải thiện cảnh quan đô thị, tạo ra những không gian xanh và không gian mở hợp lý, đồng thời bảo tồn các công trình kiến trúc tiêu biểu thể hiện vẻ đẹp và giá trị của Huế cổ kính.

1.1. Định Nghĩa Thiết Kế Đô Thị

Thiết kế đô thị là quá trình tạo hình không gian đô thị thông qua các yếu tố về kiến trúc, cảnh quan, và giao thông. Nó liên quan đến việc sắp xếp không gian công cộng, phân tích cấu trúc không gian, và xây dựng hình ảnh đô thị bền vững. Dự án này áp dụng các nguyên tắc thiết kế để nâng cao chất lượng sống và tạo ra môi trường đô thị lý tưởng.

1.2. Tầm Quan Trọng của Dự Án

Dự án thiết kế đô thị Lê Lợi, Hùng Vương, Nguyễn Huệ có ý nghĩa chiến lược trong phát triển du lịch và bảo tồn di sản của Huế. Việc cải thiện cảnh quan đô thị góp phần nâng cao sức hút của thành phố, thu hút du khách và đầu tư. Đồng thời, dự án bảo vệ giá trị kiến trúc lịch sử, tạo nên không gian sống chất lượng cao cho cộng đồng địa phương.

II. Phân Tích Hiện Trạng và Cơ Sở Pháp Lý của Dự Án

Trước khi thực hiện dự án thiết kế đô thị, cần phải tiến hành phân tích hiện trạng chi tiết về các yếu tố tự nhiên, xây dựng và giao thông. Khu vực nghiên cứu bao gồm ba tuyến đường chính của thành phố Huế với địa hình đặc trưng và mật độ xây dựng không đều. Dự án có cơ sở pháp lý vững chắc từ tiêu chuẩn quy chuẩn quốc gia và các quy định về quy hoạch chung thành phố. Những tài liệu tham khảo và bản đồ khảo sát chi tiết giúp đảm bảo tính khoa học và hiệu quả của dự án thiết kế. Điều kiện tự nhiên của Huế, bao gồm khí hậu, địa hình, và hệ thống nước, được xem xét kỹ lưỡng trong quá trình thiết kế.

2.1. Phân Tích Cấu Trúc Không Gian Hiện Trạng

Bản đồ khảo sát hiện trạng cho thấy không gian xanh và không gian mở chưa được sử dụng hiệu quả. Mật độ xây dựng cao tập trung ở một số khu vực nhất định, trong khi các khu vực khác còn có tiềm năng phát triển. Sử dụng đất hiện tại chủ yếu là thương mại, dân cư và hành chính. Phân tích cấu trúc không gian giúp xác định những điểm nút và hành lang liên kết quan trọng cần được cải thiện.

2.2. Cơ Sở Pháp Lý và Tài Liệu Tham Khảo

Dự án tuân thủ tiêu chuẩn quy chuẩn thiết kế đô thị hiện hành và quy hoạch chung thành phố Huế. Tài liệu tham khảo bao gồm các bản vẽ quy hoạch chính thức, số liệu thống kê dân cư, và đánh giá điều kiện tự nhiên. Các cơ sở pháp lý đảm bảo dự án phù hợp với kế hoạch phát triển bền vững của thành phố và khu vực.

III. Lý Thuyết Thiết Kế và Các Yếu Tố Cấu Thành

Thiết kế đô thị dựa trên nhiều lý thuyết cơ bản về không gian, hình thức và trải nghiệm đường phố. Dự án này áp dụng lý luận về địa điểm, lý luận hình nền, và lý luận liên hệ để tạo ra những không gian có tính chỉ đạo rõ ràng. Định hướng không gian được xác định thông qua các cột mốc kiến trúc tiêu biểu và cạnh biên của khu vực. Hình ảnh đô thị được cấu thành từ các yếu tố như hình thức kiến trúc, sử dụng đất, không gian công cộng, và hoạt động sử dụng. Dự án chú trọng bảo tồn và tôn tạo các công trình có giá trị lịch sử kiến trúc, tạo nên ký hiệu và tiêu chí cho phát triển bền vững của thành phố.

3.1. Nhân Tố Cấu Thành Hình Ảnh Đô Thị

Hình ảnh đô thị được xây dựng từ lưu tuyến, cạnh biên, điểm nút, và lãnh địa. Các công trình kiến trúc tiêu biểu trên ba tuyến đường tạo thành những cột mốc định hướng quan trọng. Tầm vóc kiến trúc và hình thức của các công trình cần phải hài hòa với cảnh quan xung quanh. Điểm nhìn chiến l略từ các vị trí đặc biệt giúp nhấn mạnh vẻ đẹp của không gian công cộng và tạo trải nghiệm đường phố thú vị cho người đi bộ.

3.2. Phân Tích Các Yếu Tố Thiết Kế

Giao thông là yếu tố then chốt, bao gồm hệ thống đường bộ chính yếu và chỗ để xe hợp lý. Không gian công cộng cần được thiết kế để khuyến khích hoạt động xã hội và giao tiếp cộng đồng. Bảo tồn và tôn tạo các công trình có giá trị không chỉ bảo vệ di sản mà còn tạo sự liên tục lịch sử. Tiêu chí thiết kế bao gồm an toàn, khả năng tiếp cận, và tính bền vững về môi trường.

IV. Hiệu Quả Dự Án và Triển Vọng Phát Triển

Đánh giá hiệu quả của dự án thiết kế đô thị Lê Lợi, Hùng Vương, Nguyễn Huệ dựa trên các tiêu chí cụ thể về cảnh quan đô thị, trải nghiệm người dùng, và tính khả thi kinh tế. Dự án được thiết kế nhằm tạo ra không gian công cộng chất lượng cao, cải thiện giao thông liên kết, và bảo tồn các giá trị lịch sử. Cảnh quan đô thị được nâng cao thông qua không gian xanh, chiếu sáng công cộng hiện đại, và thiết kế hạ tầng bền vững. Tính khả thi của dự án được đánh giá thông qua khả năng thực hiện, chi phí đầu tư, và lợi ích dài hạn. Dự án hướng tới mục tiêu phát triển du lịch bền vững, nâng cao chất lượng sống và tạo ra những không gian sống lý tưởng cho cư dân Huế cũng như du khách.

4.1. Đặc Trưng Công Trình Kiến Trúc và Cảnh Quan

Các công trình kiến trúc tiêu biểu trên ba tuyến đường đã được xác định và phân loại theo giá trị lịch sử. Sự biểu đạt của từng công trình thông qua hình thức, tầm vóc, và vị trí không gian tạo nên ký hiệu của thành phố. Cảnh quan xung quanh được cải thiện bằng cách tiếp cận công trình hợp lý, tạo điểm nhìn đẹp, và sắp xếp không gian xanh phù hợp. Chiếu sáng công cộng được nâng cấp để nhấn mạnh đặc trưng kiến trúc và tạo môi trường an toàn.

4.2. Tính Khả Thi và Triển Vọng Tương Lai

Tính khả thi của dự án được đảm bảo bằng phương pháp nghiên cứu khoa học và cơ sở pháp lý vững chắc. Triển vọng phát triển dự án hướng tới nâng cao du lịch Thừa Thiên Huế, tạo ra giá trị kinh tế cho cộng đồng địa phương. Dự án góp phần phát triển bền vững thành phố, kết hợp bảo tồn di sản với hiện đại hóa hạ tầng, tạo nên một Huế sôi động, an toàn và hấp dẫn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

TRƯỜNG ĐẠI HỌC XÂY DỰNG HÀ NỘI BAN QUẢN LÝ VÀ ĐÀO TẠO KỸ SƯ CHẤT LƯỢNG CAO BÀI TIỂU LUẬN MÔN HỌC : THIẾT KẾ ĐÔ THỊ Giảng viên hướng dẫn: TS. PHẠM ANH TUẤN PROGRAMME DE FORMATION D’INGÉNIEURS D’EXCELLENCE AU VIETNAM MỤC LỤC MỤC LỤC. 1 MỤC LỤC ẢNH. 5 PHẦN 1: TỔNG QUAN VỀ THIẾT KẾ ĐÔ THỊ.

7 I- KHÁI NIỆM VỀ THIẾT KẾ ĐÔ THỊ [1]. 7 II- Ý NGHĨA VÀ TẦM QUAN TRỌNG CỦA THIẾT KẾ ĐÔ THỊ [1]. 9 III- ĐỐI TƯỢNG VÀ MỤC TIÊU CỦA THIẾT KẾ ĐÔ THỊ. 11 IV- VỊ TRÍ CỦA THIẾT KẾ ĐÔ THỊ [1].

Mối quan hệ với Quy hoạch đô thị. Mối quan hệ với Thiết kế kiến trúc. Phạm trù của Thiết kế đô thị. 13 V- QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA THIẾT KẾ ĐÔ THỊ 14 1.

Nguồn gốc của thiết kế đô thị [1]. Những quan điểm và xu hướng nổi trội trong thiết kế đô thị [3]. 16 VI- NHỮNG YẾU TỐ VÀ THÀNH PHẦN CƠ BẢN CỦA THIẾT KẾ ĐÔ THỊ 17 1. Phân định không gian [3].

Những yếu tố của thiết kế đô thị [3]. Những đặc trưng cơ bản. 18 1|Page Thiết kế đô thị Tiểu luận môn học PROGRAMME DE FORMATION D’INGÉNIEURS D’EXCELLENCE AU VIETNAM VII- CÁC NỘI DUNG CỦA THIẾT KẾ ĐÔ THỊ [1]. Các loại hình thiết kế đô thị.

Nội dung của thiết kế đô thị. 20 VIII- CÁC BƯỚC THIẾT KẾ ĐÔ THỊ [3]. 20 PHẦN 2: GIỚI THIỆU DỰ ÁN THIẾT KẾ ĐÔ THỊ TUYẾN ĐƯỜNG LÊ LỢI, HÙNG VƯƠNG VÀ NGUYỄN HUỆ TP HUẾ, TỈNH THỪA THIÊN HUẾ [5]. 23 I- LÝ DO VÀ SỰ CẦN THIẾT.

23 II- MỤC TIÊU. 23 III- CÁC CĂN CỨ PHÁP LÝ. Tiêu chuẩn, quy chuẩn:. Nguồn tài liệu, số liệu, bản đồ:.

25 IV- VỊ TRÍ, PHẠM VI NGHIÊN CỨU. 25 V- ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN. 29 VI- LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN. 30 PHẦN 3: LÝ THUYẾT VỀ THIẾT KẾ ĐÔ THỊ - PHÂN TÍCH LIÊN HỆ VỚI ĐỒ ÁN.

32 I- PHÂN TÍCH CẤU TRÚC KHÔNG GIAN. 32 II- PHÂN TÍCH VỀ MẶT HÌNH THỨC. 35 III- PHÂN TÍCH YẾU TỐ TỈ LỆ. 39 IV- PHÂN TÍCH VỀ GIAO THÔNG LIÊN KẾT.

40 V- CƠ SỞ LÝ LUẬN – PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Lý luận về địa điểm. 41 2|Page Thiết kế đô thị Tiểu luận môn học PROGRAMME DE FORMATION D’INGÉNIEURS D’EXCELLENCE AU VIETNAM 2. Lý luận hình nền.

Lý luận liên hệ. 45 VI- PHÂN TÍCH ĐẶC TRƯNG CỦA THIẾT KẾ ĐÔ THỊ. Định hướng không gian. Định hướng thời gian.

Con người và môi trường cảnh quan. Đặc trưng đa thân chủ. Mang tính chất chỉ đạo. 48 VII- PHÂN TÍCH NHÂN TỐ CẤU THÀNH HÌNH ẢNH ĐÔ THỊ.

53 VIII- PHÂN TÍCH NHÂN TỐ CỦA THIẾT KẾ ĐÔ THỊ. Hình thức và tầm vóc kiến trúc. Sử dụng đất. Không gian công cộng.

Hoạt động sử dụng. Giao thông và chỗ để xe. Bảo tồn và tôn tạo. Tiêu chí và kí hiệu.

61 3|Page Thiết kế đô thị Tiểu luận môn học PROGRAMME DE FORMATION D’INGÉNIEURS D’EXCELLENCE AU VIETNAM 8. 62 IX- PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ CỦA THIẾT KẾ ĐÔ THỊ. Đặc trưng của công trình kiến trúc. Trải nghiệm đường phố.

Sự biểu đạt của công trình kiến trúc. Tiếp cận công trình kiến trúc. 65 X- CẢNH QUAN VÀ KHÔNG GIAN ĐÔ THỊ. 66 PHẦN 4: KẾT LUẬN.

68 I- ĐÁNH GIÁ CÁC BƯỚC THỰC HIỆN ĐỒ ÁN. 68 II- ĐÁNH GIÁ TÍNH KHẢ THI CỦA ĐỒ ÁN. 68 PHẦN 5: HỆ THỐNG TÀI LIỆU THAM KHẢO. 69 4|Page Thiết kế đô thị Tiểu luận môn học PROGRAMME DE FORMATION D’INGÉNIEURS D’EXCELLENCE AU VIETNAM MỤC LỤC ẢNH Hình 1: Thiết kế đô thị.

7 Hình 2: Vị trí của thiết kế đô thị. 12 Hình 3: Mối quan hệ giữa TKĐT với TKKT và QHĐT. 13 Hình 4:Vị trí của Thiết kế đô thị. 14 Hình 5: Đặc trưng con người và môi trường cảnh quan.

19 Hình 6: Trình tự thiết kế đô thị. 22 Hình 7: Tuyến đường Lê Lợi. 26 Hình 8: Tuyến đường Hùng Vương. 27 Hình 9: Tuyến đường Nguyễn Huệ.

28 Hình 10: Ranh giới tuyến đường trên trích đoạn bản vẽ QHC thành phố Huế. 29 Hình 11: Địa hình khu vực. 30 Hình 12: Bản đồ khảo sát mật độ xây dựng. 32 Hình 13: Bản đồ khảo sát không gian xanh và không gian mở.

33 Hình 14: Bản đồ khảo sát sử dụng đất. 34 Hình 15: Mặt cắt ngang các tuyến đường. 35 Hình 16: Tuyến Lê Lợi đoạn từ Đội Cung đến Chu Văn An. 36 Hình 17: Tuyến Hùng Vương đoạn từ Nguyễn Huệ đến cầu An Cựu.

36 Hình 18: Tuyến Nguyễn Huệ đoạn từ Hùng Vương đến cung An Định. 36 Hình 19: Những công trình kiến trúc tiêu biểu trên trục Lê Lợi. 37 Hình 20: Những công trình kiến trúc tiêu biểu trên trục Hùng Vương. 37 Hình 21: Những công trình kiến trúc tiêu biểu trên trục Nguyễn Huệ.

37 Hình 22: Các không gian, tuyến và điểm nhìn quan trọng. 38 Hình 23: Hiện trạng điện chiếu sáng. 39 Hình 24: Bản đồ khảo sát tầng cao. 39 Hình 25: Các công trình cao tầng.

40 Hình 26: Bản đồ giao thông. 41 Hình 27: Hiện trạng du lịch Thừa Thiên Huế năm 2017. 43 Hình 28: Đề xuất về giao thông tĩnh. 44 5|Page Thiết kế đô thị Tiểu luận môn học PROGRAMME DE FORMATION D’INGÉNIEURS D’EXCELLENCE AU VIETNAM Hình 29: Bản đồ độ đặc rỗng của khu vực.

45 Hình 30: Sơ đồ phân tích hành lang liên hệ thị giác. 46 Hình 31: Hình minh họa. 47 Hình 32: Hình minh họa. 47 Hình 33: Đề xuất lưu tuyến, cạnh biên, điểm nút.

49 Hình 34: Diện công trình mang giá trị cảnh quan. 50 Hình 35: Phân đoạn nghiên cứu. 51 Hình 36: Yếu tố cạnh biên. 52 Hình 37: Cột mốc mang tính định hướng không gian đô thị.

54 Hình 38: Hình minh họa. 55 Hình 39: Bản đồ quy hoạch sử dụng đất. 56 Hình 40: Không gian công cộng. 58 Hình 41: Bố trí tiện ích.

59 Hình 42: Giao thông. 61 Hình 43: Các công trình kiến trúc tiêu biểu. 63 Hình 44: Đề xuất khung giao thông tổng thể. 64 Hình 45: hình minh họa.

66 Hình 46: Kiến trúc cảnh quan tuyến đường Lê Lợi. 67 6|Page Thiết kế đô thị Tiểu luận môn học PROGRAMME DE FORMATION D’INGÉNIEURS D’EXCELLENCE AU VIETNAM PHẦN 1: TỔNG QUAN VỀ THIẾT KẾ ĐÔ THỊ I- KHÁI NIỆM VỀ THIẾT KẾ ĐÔ THỊ [1] Thiết kế đô thị là giao điểm của 4 bộ môn: kiến trúc, quy hoạch đô thị, cảnh quan và địa lý. Với mục đích tạo giá trị cho cảnh quan đô thị, nó liên quan đến những đối tượng và những quy mô rất khác nhau: tái cấu trúc lãnh thổ của một thành phố, quy hoạch cả một khu phố hay một quảng trường, quy định kiến trúc cho các công trình xây dựng trên một con đường (chiều cao chính diện, vật liệu xây dựng, v.) hoặc cải tạo các không gian công cộng (vật liệu mặt nền, các trang thiết bị công cộng ở đô thị, cây xanh, chiếu sáng, v. Hình 1: Thiết kế đô thị.

Hiện nay, việc lý giải và diễn giải khái niệm thiết kế đô thị rất khác nhau. Đến nay đã có nhiều tác giả định nghĩa về thiết kế đô thị theo các góc độ khác nhau:  Theo Ali Madanipour (Urban Design, Space and Society, 2014): “Bằng sự kết hợp giữa yếu tố kỹ thuật, xã hội và khả năng biểu đạt, các nhà thiết kế đô thị kết hợp giữa hình ảnh và hoạt động giao tiếp trong tất cả các cấp độ không gian đô thị.”  Theo Donald Watson (Time-Saver Standards for Urban Design, 2003): “Bản chất của thiết kế đô thị liên quan đến những cảm nhận nghệ thuật xây 7|Page Thiết kế đô thị Tiểu luận môn học PROGRAMME DE FORMATION D’INGÉNIEURS D’EXCELLENCE AU VIETNAM dựng cụ thể phục vụ cuộc sống không chỉ của cộng đồng mà còn của cả hệ thống sinh học tồn tại trong môi trường không gian.”  “Thiết kế đô thị là một quá trình có sự tham gia của nhiều ngành liên quan nhằm định hình cấu trúc hình thể không gian phù hợp với đời sống của người dân đô thị và là nghệ thuật tạo nên đặc trưng của địa điểm hay nơi chốn. Thiết kế đô thị bao gồm: thiết kế các công trình, các nhóm công trình, không gian và cảnh quan hình thành cơ cấu tổ chức thuận lợi cho sự phát triển.” (Urban Design Group)  “Khoa học thiết kế đô thị được thừa nhận vào năm 1910 từ nghệ thuật tổ chức không gian đô thị thỏa mãn đồng thời các yêu cầu về giao thông, vệ sinh và tiện nghi, xã hội, kinh tế, mỹ thuật, trí thức và tinh thần.” (Gaston Bardet, L’Urbanisme, 1975)  “Thiết kế đô thị là một lĩnh vực chuyên môn thông qua quy hoạch và kiến trúc có thể tạo hoặc làm mới hình ảnh của đặc điểm và vẻ đẹp của một khu vực. Nó có tiềm năng to lớn trong việc nâng cao chất lượng và hình ảnh thị giác của các vùng lân cận bằng việc cung cấp hình dạng vật lý 3 chiều cho các chính sách được mô tả trong mặt bằng tổng thể.

Nó tập trung vào thiết kế khu vực công cộng và được tạo bởi không gian công cộng và các công trình kiến trúc.  “Thiết kế đô thị như là sự tìm kiếm để lấp đi những lỗ hổng mà cả hai ngành Kiến trúc và Quy hoạch đô thị để lại, hay thiết kế đô thị là một phần của quy hoạch thành phố, chúng giải quyết cái đẹp và những cái định ra trật tự và hình thức của đô thị.  Theo Kim Quảng Quân, Thiết kế đô thị có minh họa, 2000: “Thiết kế đô thị là một lĩnh vực nghiên cứu của nhiều bộ môn, bao hàm một phạm vi rất rộng và đang ở giai đoạn phát triển, do vậy việc đề ra một định nghĩa về thiết kế đô thị là quá sớm.” 8|Page Thiết kế đô thị Tiểu luận môn học PROGRAMME DE FORMATION D’INGÉNIEURS D’EXCELLENCE AU VIETNAM  Môi trường hình thể luận: Thiết kế đô thị là môi trường hình thể đô thị dưới góc độ không gian ba chiều hoặc thiết kế môi trường công cộng.  Kiến trúc luận: Thiết kế đô thị là sự sáng tạo trật tự không gian, về cơ bản là một vấn đề kiến trúc, là thiết kế kiến trúc đại quy mô hoặc sự mở rộng của thiết kế kiến trúc.

 Quy hoạch luận: Thiết kế đô thị là 1 giai đoạn của quy hoạch đô thị hoặc 1 ngành của quy hoạch đô thị, là sự đi sâu hơn và cụ thể hóa của quy hoạch đô thị.  Quản lý luận: Thiết kế đô thị là 1 bộ phận của công việc nhà nước, là sự vận dụng pháp luật để khống chế tổng hợp sự phát triển đô thị.