LỜI NÓI ĐẦU Đƣợc sự nhất chí của Trƣờng Đại học Lâm Nghiệp, Khoa Quản lý tài nguyên rừng & Môi trƣờng em đã tiến hành nghiên cứu đề tài khóa luận tốt nghiệp “Điều tra phân bố và đề xuất các biện pháp bảo tồn loài Bát giác liên (Podophyllum tonkinense Gagnep.) tại Vƣờn Quốc gia Ba Vì - Hà Nội”. Đến nay, đề tài đã đƣợc hoàn thành, em xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới các quý thầy, cô ban chủ nhiệm khoa Quản tài lý nguyên rừng & Môi trƣờng đã tạo điều kiện cho em đƣợc làm khóa luận tốt nghiệp để củng cố kiến thức chuyên môn. Em xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất tới thầy TS Vƣơng Duy Hƣng đã tận tình hƣớng dẫn, giúp đỡ em trong suốt quá trình làm khóa luận tốt nghiệp này. Qua đây cũng cho em gửi lời cảm ơn tới ban lãnh đạo, các bác, các chú, các cô, anh, chị kiểm lâm ở Vƣờn Quốc gia Ba Vì đã tạo điều kiện giúp đỡ em trong quá trình thực tập tại đây. Em xin gửi lời biết ơn sâu sắc tới ngƣời thân, bạn bè và gia đình những ngƣời đã luôn sát cánh bên em, đã tạo điều kiện về mọi mặt, giúp đỡ và động viên em trong suốt quá trình làm khóa luận tốt nghiệp. Bƣớc đầu mới tiếp xúc với nghiên cứu khoa học nên đề tài sẽ không tránh khỏi có những sai sót rất mong đƣợc sự góp ý chân thành của mọi ngƣời để đề tài đƣợc hoàn thiện hơn. Em xin chân thành cảm ơn ! Hà Nội, ngày 29 tháng 4 năm 2015 Sinh viên Kiều Thị Thu i MỤC LỤC LỜI NÓI ĐẦU .ii TÓM TẮT KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP . vi DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT .viii DANH LỤC BẢNG VÀ BIỂU ĐỒ . ix DANH LỤC HÌNH . TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU . Các nghiên cứu trên thế giới . Các nghiên cứu cây thuốc ở Việt Nam . Các công trình nghiên cứu tại Vƣờn Quốc gia Ba Vì . Các thông tin về loài Bát giác liên . MỤC TIÊU, NỘI DUNG, ĐỐI TƢỢNG, PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU . Nội dung nghiên cứu . Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu . Phƣơng pháp nghiên cứu . Phƣơng pháp kế thừa tài liệu . Phƣơng pháp điều tra ngoại nghiệp. Phƣơng pháp nội nghiệp. Phân bố loài Bát giác liên . Cấu trúc rừng tại khu vực có phân bố của Bát giác liên . Xác định các nhân tố tác động tiêu cực đến loài . Đề xuất giải pháp bảo tồn, phát triển các loài Bát giác liên. ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN VÀ KINH TẾ -XÃ HỘI CỦA KHU VỰC NGHIÊN CỨU . Điều kiện tự nhiên . Vị trí địa lý . Địa hình, địa thế . Địa chất, đất đai . Khí hậu thủy văn . Thủy văn và tài nguyên nước . Tài nguyên rừng. Diện tích các loại rừng . Trữ lượng các loại rừng. Thảm thực vật, động vật và phân bố của các loài quý hiếm. Đặc điểm cơ bản về kinh tế xã hội . Dân tộc, dân số và lao động . Tình hình phát triển kinh tế chung . Hiện trạng xã hội và cơ sở hạ tầng tại các xã vùng Đệm . Đánh giá chung về kinh tế, xã hội . KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU . Phân bố loài Bát giác liên . Phân bố theo mặt phẳng thẳng đứng . Phân bố theo độ cao so với mặt nước biển. Phân bố theo độ cao tương đối (chân, sườn, đỉnh) . Phân bố theo tầng tán rừng . Phân bố theo mặt phẳng ngang . Phân bố theo thời gian . Cấu trúc rừng tại khu vực có phân bố của Bát giác liên . Cấu trúc tầng tán rừng tại khu vực có Bát giác liên phân bố . Cấu trúc tổ thành rừng . Tổ thành tầng cây cao . Tổ thành tầng cây tái sinh. Cấu trúc mật độ . Mật độ và các chỉ tiêu sinh trưởng tầng cây gỗ . Mật độ và các chỉ tiêu sinh trưởng tầng cây tái sinh. Các nhân tố tác động tiêu cực đến Bát giác liên tại VQG Ba Vì . Nhóm nhân tố do con ngƣời . Nhóm nhân tố từ tự nhiên . Đề xuất giải pháp bảo tồn, phát triển các loài Bát giác liên. Bảo tồn nguyên vị . Bảo tồn chuyển vị . Biện pháp giáo dục . Chính sách về pháp luật . Các giải pháp về kinh tế . 51 TÀI LIỆU THAM KHẢO . ix PHỤ LỤC . x Phụ lục 1: Tọa độ bắt gặp Bát giác liên . x Phụ lục 2: Số liệu điều tra tầng cây gỗ . xi v TÓM TẮT KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP Tên khóa luận tốt ngiệp : “Điều tra phân bố và đề xuất các biện pháp bảo tồn loài Bát giác liên (Podophyllum tonkinense Gagnep.) tại Vƣờn Quốc gia Ba Vì - Hà Nội”. (Distribution investigation and recommended conservation measure Podophyllum tonkinense Gagnep. in Ba Vi National Park – Hanoi). Họ và tên sinh viên: Kiều Thị Thu Mã sinh viên : 1153101981 Lớp: 56B_ QLTNTN Khoa: QLTNR&MT Giáo viên hƣớng dẫn : TS Vƣơng Duy Hƣng Địa điểm thực tập làm KLTN: Vƣờn Quốc gia Ba Vì_ Hà Nội Tóm tắt nội dung khóa luận tốt nghiệp: Bát giác liên là loài cây thuốc quý có tên trong Sách Đỏ Việt Nam 2007 (phần thực vật), một loài đa tác dụng có giá trị cao về nhiều mặt: đa dạng sinh học, làm dƣợc liệu, cây cảnh. Trong tự nhiên loài này bị khai thác quá mức nên việc nghiên cứu xác định vùng phân bố và giải pháp bảo tồn là cần thiết. Tại khu vực nghiên cứu Bát giác liên tập trung phân bố tại khu vực sƣờn Đông Bắc, xung quanh các khu vực: Ở độ cao từ 400 – 1236m nhƣng chủ yếu là ở khu vực có độ cao 600 – 800m, khu vực sƣờn núi hƣớng Đông Bắc. Cây mọc ở tầng cây bụi thảm tƣơi gần sát mặt đất. Nghiên cứu đã điều tra đƣợc 23 cá thể Bát giác liên trên các tuyến, chủ yếu là cây trƣởng thành, đang ra hoa, sinh trƣởng và phát triển tốt. Cây có chiều cao trung bình khoảng 46 cm. Cấu trúc rừng tại khu vực phân bố cây Bát giác liên gồm 5 tầng tán rừng là: Tầng vƣợt tán, Tầng tán chính, Tầng dƣới tán, Tầng thảm tƣơi, Tầng tái sinh. Tầng cây gỗ chủ yếu là các loài Kháo tầng, Dẻ gai, Dẻ cau, Lát hoa, Lộc mại lá dài, Máu chó, với chiều cao trung bình khoảng 9.23 m, đƣờng kính ngang ngực trung bình đạt 21.32 cm, mật độ khoảng 1080 cây/ha. Tầng cây vi tái sinh chủ yếu là các loài Lộc mại lá dài, Dẻ gai, Dẻ cau, Máu cho, mật độ trung bình khoảng 12000/ha. Nghiên cứu đã xác định Bát giác liên tại khu vực VQG Ba Vì bị tác động trực tiếp hoặc gián tiếp chủ yếu là do các hoạt động của con ngƣời nhƣ khai thác du lịch, khai thác lâm sản ngoài gỗ trái phép. Ngoài ra khu vực cũng có một số nguy cơ từ tự nhiên gây ảnh hƣởng đến loài nhƣ: Cháy rừng, sâu bệnh hại. tuy nhiên khả năng này xảy ra là khá nhỏ. - Đề tài cũng đƣa ra biện pháp bảo tồn chính cho loài Bát giác liên tại khu vực nghiên cứu là: bảo tồn tại chỗ, gây trồng trong các vƣờn thuốc của ngƣời dân vùng đệm hoặc trong vƣờn thuốc của Vƣờn Quốc gia. Thực hiện các chƣơng trình tuyên truyền, giáo dục cho ngƣời dân hiểu tầm quan trọng trong công tác bảo tồn DDSH. Hoàn thiện hệ thống bảng chỉ dẫn trong khu du lịch. Nâng cao trình độ dân trí, phát triển cơ sở hạng tầng, kinh tế các xã vùng đệm. Phổ biến và thực hiện tốt các văn bản pháp luật về bảo tồn đa dạng sinh học nói chung và tài nguyên thực vật rừng quý hiếm nói riêng tại khu vực nghiên cứu. vii DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT BVNN Bảo vệ nghiêm ngặt CP Chính phủ CTTT Công thức tổ thành ĐVCXS Động vật có xƣơng sống ĐVR Động vật rừng HC&DVDL Hành chính và dịch vụ du lịch KHLN Khoa học lâm nghiệp NXB Nhà xuất bản ODB Ô dạng bản PHST Phục hồi sinh thái TCN Trƣớc công nguyên TNHL Tự nhiên hỗn loài VQG Vƣờn Quốc gia viii DANH LỤC BẢNG VÀ BIỂU ĐỒ Bảng 4.1: Tọa độ và độ cao bắt gặp cây Bát giác liên tại VQG Ba Vì .1: Số lƣợng cá thể Bát giác liên phân bố theo các đai cao .2: Tỷ lệ % cá thể Bát giác liên phân bố theo các đai cao . Phân bố của Bát giác liên theo các vị trí chân, sƣờn, đỉnh . Biểu đồ phân bố số cá thể Bát giác liên theo cấp tuổi .41 ix DANH LỤC HÌNH Hình 2. Bát giác liên tại VQG Ba Vì . Bát giác liên tại VQG Ba Vì . Bản đồ hiện trạng rừng và sử dụng đất VQG Ba Vì . Xác định chiều cao . Cây ra hoa . Thân lá Bát giác liên . Bát giác liên dƣới tán rừng . Bản đồ hiện trạng phân bố cây Bát giác liên tại VQG Ba Vì .40 x ĐẶT VẤN ĐỀ Lâm sản ngoài gỗ là những sản phẩm từ rừng mang lại. Chúng rất phong phú, đa dạng đóng vai trò quan trọng trong đa dạng sinh học của rừng, công tác bảo tồn nguồn gen cũng nhƣ gắn liền với thu nhập kinh tế của ngƣời dân, đặc biệt là ngƣời dân bản địa. Xuất phát từ những lợi ích đó, chúng đã và đang bị con ngƣời khai thác một cách quá mức cạn kiệt nhƣng chƣa nhận thức đƣợc hành vi của mình đồng thời cũng chƣa có kiến thức về các biện pháp gây trồng hay khai thác một cách bền vững có khoa học. Đặc biệt những cây dƣợc liệu quý hiếm có giá trị cao về mặt kinh tế, cũng nhƣ y học lại càng bị khai thác một cách triệt để. Vƣờn Quốc gia Ba Vì là một trong những khu bảo tồn thiên nhiên quan trọng ở Việt Nam. Có thể nói không một khu vực nào lại có sự ƣu đãi của thiên nhiên nhƣ Vƣờn Quốc gia Ba Vì. Ở đây có hệ động thực vật phong phú và đa dạng. Hiện tại, ngƣời ta đã biết có 1209 loài thực vật bậc cao có mạch thuộc 633 chi và 160 họ (Theo danh mục thực vật đã đƣợc thu thập mẫu và kết quả điều tra bổ sung năm 2008), trong số đó có khoảng 200 loài cây dƣợc liệu, nhiều loài quý nhƣ Bách xanh, Đỉnh tùng, Lát hoa, Trầu tiên, Lan kim tuyến, Hoàng tinh hoa trắng…về động vật, có 45 loài thú, 115 loài chim, 61 loài bò sát và 27 loài ếch nhái. Trong đó có nhiều loài quý hiếm có tên trong Sách đỏ Việt Nam và thế giới nhƣ Gà lôi trắng, Khỉ, Báo, Sóc bay,…Loài Bát giác liên (Podophyllum tonkinense Gagnep.) thuộc họ Hoàng liên gai (Berberidaceae) đƣợc Sách Đỏ Việt Nam (phần thực vật) xếp vào mức Nguy cấp cũng có phân bố tại Vƣờn Quốc gia Ba Vì.
Nghiên cứu phân bố và đề xuất biện pháp bảo tồn loài Bát giác liên (Podophyllum tonkinense) tại ...
Điều tra phân bố và bảo tồn loài Bát giác liên Ba Vì, nghiên cứu về tình trạng và biện pháp bảo vệ loài động vật quý hiếm tại khu vực Ba Vì.
Trường đại học
Trường Đại học Lâm NghiệpChuyên ngành
Quản lý tài nguyên rừng & Môi trườngNgười đăng
Ẩn danhThể loại
Khóa luận tốt nghiệp2015
Phí lưu trữ
30 PointMục lục chi tiết
Tóm tắt
I. Tổng quan loài Bát giác liên Dược liệu quý tại VQG Ba Vì
Loài Bát giác liên (Podophyllum tonkinense Gagnep.) là một trong những nguồn gen thực vật quý giá của hệ thực vật Vườn quốc gia Ba Vì. Thuộc họ Hoàng liên gai (Berberaceae), loài cây này được biết đến với nhiều tên gọi khác như cây một lá hai hoa. Đây là loài cây thảo, sống lâu năm, có chiều cao trung bình từ 30-50cm, với thân rễ cứng chia nhiều đốt và hệ rễ nhỏ dạng sợi. Đặc điểm hình thái nổi bật là lá có 6-8 cạnh, mép răng cưa, gân lá hình khiên, và cụm hoa màu đỏ tím mọc độc đáo bên dưới tán lá. Do giá trị dược liệu cao và vẻ ngoài đặc biệt, Bát giác liên không chỉ là một cây dược liệu quý mà còn có tiềm năng làm cây cảnh. Tuy nhiên, theo Sách Đỏ Việt Nam (2007), loài này được xếp ở mức độ Nguy cấp (EN), cho thấy tình trạng đáng báo động trong tự nhiên. Việc khai thác quá mức để làm thuốc và môi trường sống bị thu hẹp là những nguyên nhân chính đẩy loài cây này đến bờ vực tuyệt chủng. Do đó, các nghiên cứu khoa học nhằm điều tra phân bố và đề xuất giải pháp bảo tồn đa dạng sinh học cho loài Bát giác liên là nhiệm vụ cấp thiết, góp phần bảo vệ một tài sản thiên nhiên quan trọng của Việt Nam.
1.1. Đặc điểm nhận dạng loài Podophyllum tonkinense
Podophyllum tonkinense, hay Bát giác liên, là cây thân thảo cao khoảng 46 cm. Thân cây mọc thẳng đứng, nhẵn, màu lục. Lá thường có 1-2 cái, mọc so le, phiến lá hình khiên với 6-8 góc cạnh, mép có răng cưa sắc. Điểm đặc biệt nhất là hoa mọc thành cụm từ 4-12 cái ngay dưới tán lá, có hình dạng như chiếc lồng đèn màu đỏ tím sẫm. Mỗi bông hoa có 6 cánh mỏng xếp thành hai vòng và 6 nhị. Mùa hoa quả của cây thường rơi vào tháng 3 đến tháng 5 hàng năm. Những đặc điểm này giúp nhận dạng loài một cách chính xác trong các cuộc điều tra thực địa, phân biệt với các loài thực vật khác cùng sinh cảnh.
1.2. Giá trị y học và tầm quan trọng của cây dược liệu quý
Bát giác liên là một cây dược liệu quý được y học cổ truyền sử dụng để điều trị nhiều bệnh như lao thương, ho, hen, viêm họng, và các vết thương do rắn cắn. Thân rễ của cây chứa các hợp chất có hoạt tính sinh học cao, tiêu biểu là berberin có tác dụng kháng viêm, giải độc. Ngoài ra, các nghiên cứu trên thế giới về chi Podophyllum đã chỉ ra sự hiện diện của Podophyllotoxin, một hợp chất có khả năng chống ung thư. Giá trị này khiến Bát giác liên trở thành đối tượng bị săn lùng và khai thác cạn kiệt. Việc bảo tồn loài không chỉ là bảo vệ một nguồn gen thực vật hiếm mà còn là gìn giữ tiềm năng phát triển các loại thuốc mới trong tương lai.
II. Hiện trạng và các yếu tố đe dọa loài Bát giác liên ở Ba Vì
Hiện trạng quần thể của loài Bát giác liên tại Vườn Quốc gia Ba Vì đang ở mức báo động. Các cuộc điều tra chỉ ghi nhận được một số lượng cá thể rất hạn chế, cho thấy sự suy giảm nghiêm trọng về số lượng và phạm vi phân bố. Loài cây dược liệu quý này đang phải đối mặt với nhiều áp lực từ cả con người và tự nhiên. Sự khai thác trái phép lâm sản ngoài gỗ, đặc biệt là các loài cây thuốc, là mối đe dọa trực tiếp và nguy hiểm nhất. Bên cạnh đó, các hoạt động phát triển du lịch thiếu kiểm soát cũng gián tiếp làm thay đổi và thu hẹp môi trường sống của chúng. Các yếu tố tự nhiên như cháy rừng, sâu bệnh hại, và sự cạnh tranh của các loài ngoại lai cũng góp phần làm suy yếu quần thể. Việc xác định chính xác các yếu tố đe dọa này là cơ sở khoa học quan trọng để xây dựng các chiến lược bảo tồn đa dạng sinh học phù hợp và hiệu quả, nhằm cứu loài loài quý hiếm này khỏi nguy cơ biến mất hoàn toàn khỏi hệ sinh thái Ba Vì.
2.1. Phân tích hiện trạng quần thể Bát giác liên
Kết quả nghiên cứu của Kiều Thị Thu (2015) tại VQG Ba Vì chỉ ghi nhận được 23 cá thể Bát giác liên trên các tuyến điều tra. Hầu hết các cá thể được tìm thấy đều là cây trưởng thành, đang trong giai đoạn ra hoa, sinh trưởng tốt. Tuy nhiên, sự vắng bóng của cây con và cây non cho thấy khả năng tái sinh tự nhiên của quần thể thực vật này rất kém. Số lượng cá thể ít ỏi và phân bố rải rác làm tăng nguy cơ giao phối cận huyết, suy giảm đa dạng di truyền và khiến quần thể dễ bị tổn thương trước các biến động của môi trường. Đây là một thực trạng đáng lo ngại, đòi hỏi phải có biện pháp can thiệp khẩn cấp.
2.2. Xác định các yếu tố đe dọa từ con người và tự nhiên
Mối đe dọa lớn nhất đối với Bát giác liên tại Ba Vì đến từ hoạt động của con người. Việc khai thác dược liệu trái phép để bán đã làm cạn kiệt số lượng cá thể trong tự nhiên. Thêm vào đó, các hoạt động du lịch như xây dựng cơ sở hạ tầng, di chuyển của du khách có thể làm xáo trộn lớp thảm mục và đất bề mặt, ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường sống của loài. Về mặt tự nhiên, mặc dù nguy cơ không cao, nhưng cháy rừng và sâu bệnh vẫn là những yếu tố tiềm tàng có thể gây hại cho quần thể thực vật vốn đã rất mỏng manh này. Việc nhận diện rõ các mối nguy này giúp khoanh vùng và ưu tiên các hoạt động bảo tồn.
III. Phương pháp điều tra phân bố loài Bát giác liên tại Ba Vì
Để xác định chính xác vùng phân bố của Bát giác liên, các nhà khoa học đã tiến hành một cuộc nghiên cứu khoa học bài bản tại Vườn Quốc gia Ba Vì. Phương pháp chính là điều tra theo tuyến kết hợp lập ô tiêu chuẩn. Dựa trên các tài liệu cũ và phỏng vấn người dân địa phương, các tuyến điều tra được thiết kế đi qua những khu vực có khả năng tồn tại của loài. Khi phát hiện cá thể Bát giác liên, tọa độ GPS được ghi lại chính xác. Dữ liệu thu thập được sau đó được xử lý bằng phần mềm chuyên dụng như MapInfo để xây dựng bản đồ phân bố thực vật. Cách tiếp cận này không chỉ xác định vị trí mà còn cung cấp thông tin chi tiết về đặc điểm sinh thái và môi trường sống ưa thích của loài, làm cơ sở cho các biện pháp bảo tồn sau này. Kết quả điều tra là một tài liệu khoa học quan trọng, giúp các nhà quản lý Vườn Quốc gia Ba Vì có cái nhìn tổng thể về hiện trạng quần thể của loài quý hiếm này.
3.1. Đặc điểm sinh thái và môi trường sống đặc trưng
Kết quả điều tra cho thấy Bát giác liên có những yêu cầu sinh thái rất đặc thù. Loài này chủ yếu phân bố ở đai cao từ 600m đến 800m so với mực nước biển, tập trung tại khu vực sườn núi có hướng Đông Bắc. Chúng là loài cây ưa bóng, thường mọc dưới tán rừng kín thường xanh, nơi có độ ẩm cao, lớp thảm mục dày và đất giàu dinh dưỡng. Bát giác liên sinh trưởng ở tầng cây bụi và thảm tươi, gần sát mặt đất, cùng với các loài cây gỗ như Kháo tầng, Dẻ gai. Việc hiểu rõ những đặc điểm sinh thái này là chìa khóa để xác định các khu vực ưu tiên cho công tác bảo tồn tại chỗ (in-situ).
3.2. Xây dựng bản đồ phân bố thực vật chi tiết tại VQG Ba Vì
Từ 23 điểm tọa độ GPS thu thập được, một bản đồ phân bố thực vật chi tiết cho loài Bát giác liên đã được xây dựng. Bản đồ cho thấy các cá thể tập trung chủ yếu quanh các khu vực như phế tích hội trại hè thời Pháp (cốt 700m), nhà thờ Pháp (cốt 800m) và đền thờ Bác Hồ (cốt 1100m). Việc trực quan hóa dữ liệu phân bố giúp các nhà quản lý dễ dàng khoanh vùng bảo vệ nghiêm ngặt, thiết lập các tuyến tuần tra hiệu quả và giám sát sự thay đổi của quần thể thực vật theo thời gian. Đây là công cụ không thể thiếu trong quản lý và bảo tồn đa dạng sinh học hiện đại.
IV. Top 5 giải pháp bảo tồn Bát giác liên hiệu quả nhất tại Ba Vì
Dựa trên kết quả điều tra về phân bố và các mối đe dọa, một hệ thống các biện pháp bảo tồn toàn diện cho Bát giác liên đã được đề xuất. Mục tiêu không chỉ là bảo vệ số cá thể còn lại mà còn phục hồi và phát triển quần thể một cách bền vững. Các giải pháp này kết hợp cả phương pháp khoa học kỹ thuật và chính sách quản lý, với sự tham gia của cộng đồng. Trọng tâm của chiến lược là áp dụng đồng bộ các biện pháp bảo tồn tại chỗ (in-situ) và bảo tồn chuyển chỗ (ex-situ). Bên cạnh đó, các giải pháp về giáo dục, chính sách và kinh tế cũng đóng vai trò hỗ trợ quan trọng, tạo ra một hành lang pháp lý và xã hội vững chắc cho công tác bảo tồn đa dạng sinh học tại Vườn Quốc gia Ba Vì. Việc thực thi hiệu quả các giải pháp này sẽ quyết định tương lai của loài quý hiếm này.
4.1. Kỹ thuật bảo tồn tại chỗ in situ cho quần thể thực vật
Bảo tồn tại chỗ (in-situ) là ưu tiên hàng đầu. Biện pháp này bao gồm việc khoanh vùng bảo vệ nghiêm ngặt các khu vực có Bát giác liên phân bố tự nhiên. Cần tăng cường tuần tra, kiểm soát chặt chẽ để ngăn chặn các hoạt động khai thác trái phép. Đồng thời, cần thực hiện các biện pháp phục hồi sinh cảnh, làm giàu rừng bằng cách trồng bổ sung các loài cây bản địa để duy trì cấu trúc và độ tàn che lý tưởng cho quần thể thực vật phát triển.
4.2. Hướng dẫn bảo tồn chuyển chỗ ex situ nguồn gen thực vật
Do số lượng cá thể trong tự nhiên quá ít, bảo tồn chuyển chỗ (ex-situ) là giải pháp cần thiết để bảo vệ nguồn gen thực vật. Biện pháp này bao gồm việc thu thập hạt giống hoặc cây con từ tự nhiên để nhân giống và gây trồng trong các khu vực được kiểm soát như vườn thực vật, vườn thuốc của Vườn Quốc gia hoặc trong các mô hình trồng cây dược liệu của người dân vùng đệm. Thành công của phương pháp này sẽ tạo ra nguồn giống để tái thả trở lại tự nhiên và giảm áp lực khai thác.
4.3. Nâng cao nhận thức về bảo tồn đa dạng sinh học
Giải pháp mang tính bền vững là giáo dục và tuyên truyền. Cần tổ chức các chương trình nâng cao nhận thức cho cộng đồng địa phương và du khách về giá trị của Bát giác liên và tầm quan trọng của bảo tồn đa dạng sinh học. Việc xây dựng các bảng diễn giải, pano thông tin tại các khu du lịch và phát triển các chương trình du lịch sinh thái có trách nhiệm sẽ góp phần biến người dân và du khách thành những đồng minh trong công tác bảo tồn.
TÀI LIỆU LIÊN QUAN
Bạn đang xem trước tài liệu:
Điều tra phân bố và đề xuất các biện pháp bảo tồn loài bát giác liên podophyllum tonkinense gagnep tại vườn quốc gia ba vì hà nội
THÔNG TIN CHI TIẾT
Tác giả: Kiều Thị Thu
Người hướng dẫn: TS. Vương Duy Hưng
Trường học: Trường Đại học Lâm Nghiệp
Chuyên ngành: Quản lý tài nguyên rừng & Môi trường
Đề tài: Điều tra phân bố và đề xuất các biện pháp bảo tồn loài Bát giác liên (Podophyllum tonkinense Gagnep.) tại Vườn Quốc gia Ba Vì - Hà Nội
Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
Năm xuất bản: 2015
Địa điểm: Hà Nội
Trích đoạn nội dung tài liệu
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ