Khóa luận: Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Quang Minh, Bắc Quang 2012-2014

Đất đai là tài sản vô giá, là tư liệu sản xuất đặc biệt và là yếu tố quan trọng của môi trường sống. 64 trang · Đại học Thái Nguyên · 2015.

• Tác giả: Nguyễn Minh Thông
• Người hướng dẫn: GS.TS Trần Ngọc Ngoạn
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Đánh Giá Công Tác Cấp Giấy Chứng Nhận Quyền Sử Dụng Đất Tại Xã Quang Minh, Huyện Bắc Quang, Tỉnh Hà Giang (2012-2014)
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Ý nghĩa của đề tài
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở pháp lý và cơ sở khoa học của công tác cấp GCNQSDĐ
• 2.1.1. Cơ sở pháp lý của công tác đăng ký đất đai và cấp GCNQSDĐ
• 2.1.2. Cơ sở khoa học của công tác đăng kí đất đai cấp GCNQSDĐ
• 2.2. Tình hình cấp GCNQSDĐ của Việt Nam và xã Quang Minh
• 2.2.1. Tình hình cấp GCNQSDĐ của Việt Nam
• 2.2.2. Tình hình cấp GCNQSDĐ của xã Quang Minh
• 3. PHẦN 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
• 3.1.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.1.2. Phạm vi nghiên cứu
• 3.2. Địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 3.2.1. Địa điểm nghiên cứu
• 3.2.2. Thời gian nghiên cứu
• 3.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.3.1. Điều kiện tự nhiên – kinh tế - xã hội của xã Quang Minh
• 3.3.2. Thực trạng công tác quản lý và sử dụng đất tại xã Quang Minh
• 3.3.3. Đánh giá công tác cấp GCNQSDĐ tại xã Quang Minh (giai đoạn 2012-2014)
• 3.3.4. Những thuận lợi, khó khăn và giải pháp khắc phục nhằm đẩy mạnh công tác cấp GCNQSDĐ xã Quang Minh trong thời gian tới
• 3.4. Phương pháp nghiên cứu
• 3.4.1. Phương pháp thu thập số liệu
• 3.4.2. Phương pháp so sánh
• 3.4.3. Phương pháp phỏng vấn
• 4. PHẦN 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của xã Quang Minh
• 4.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Các nguồn tài nguyên
• 4.1.3. Thực trạng phát triển kinh tế - xã hội
• 4.2. Khái quát tình hình quản lý, sử dụng đất trên địa bàn xã Quang Minh
• 4.2.1. Dân số, lao động, việc làm và thu nhập
• 4.2.2. Thực trạng phát triển cơ sở hạ tầng
• 4.3. Tình hình quản lý đất đai
• 4.3.1. Tình hình quản lý đất đai
• 4.3.2. Tình hình sử dụng đất
• 4.3.3. Đánh giá công tác cấp GCNQSDĐ tại xã Quang Minh (giai đoạn 2012-2014)
• 4.3.3.1. Đánh giá tình hình cấp GCNSD đất theo loại đất
• 4.3.3.2. Kết quả cấp GCNQSDĐ của xã Quang Minh theo từng loại đất giai đoạn 2012-2014
• 4.3.4. Đánh giá những thuận lợi, khó khăn và biện pháp khắc phục
• 4.4. Giải pháp khắc phục
• 5. PHẦN 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Công Tác Cấp Giấy Chứng Nhận Tại Hà Giang

Đất đai là tài sản vô giá, là tư liệu sản xuất đặc biệt và là yếu tố quan trọng của môi trường sống. Việc quản lý và sử dụng đất đai hiệu quả là nhiệm vụ then chốt. Cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) đóng vai trò quan trọng trong việc thiết lập mối quan hệ pháp lý giữa Nhà nước và người sử dụng đất. Điều này giúp Nhà nước quản lý chặt chẽ đất đai theo pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất, đồng thời đảm bảo sử dụng đất đầy đủ, hợp lý, tiết kiệm và hiệu quả. Công tác này còn tạo điều kiện thuận lợi cho người sử dụng đất ổn định lâu dài, đạt hiệu quả kinh tế cao, góp phần ổn định kinh tế, chính trị, xã hội. Tuy nhiên, thực tế cho thấy công tác cấp GCNQSDĐ ở một số địa phương còn chậm trễ, hiệu quả chưa cao, quản lý lỏng lẻo, tài liệu chưa chuẩn xác, và tình trạng tranh chấp đất đai vẫn còn xảy ra. Vì vậy, việc đánh giá và cải thiện công tác này là vô cùng cần thiết.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Giấy Chứng Nhận Quyền Sử Dụng Đất

Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ), hay còn gọi là sổ đỏ, sổ hồng, là chứng thư pháp lý quan trọng xác nhận quyền sử dụng đất hợp pháp của người sử dụng. Nó không chỉ là cơ sở để người dân thực hiện các quyền của mình đối với đất đai mà còn là công cụ để Nhà nước quản lý đất đai một cách hiệu quả. GCNQSDĐ tạo điều kiện cho việc giao dịch, chuyển nhượng, thế chấp quyền sử dụng đất, góp phần thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển. Đồng thời, nó cũng là căn cứ để giải quyết các tranh chấp đất đai, bảo vệ quyền lợi chính đáng của người sử dụng đất.

1.2. Mục Tiêu Của Đề Tài Nghiên Cứu Về Xã Quang Minh

Đề tài nghiên cứu tập trung vào việc đánh giá công tác cấp GCNQSDĐ tại xã Quang Minh, huyện Bắc Quang, tỉnh Hà Giang trong giai đoạn 2012-2014. Mục tiêu chính là tìm hiểu và đánh giá kết quả đăng ký đất đai và cấp GCNQSDĐ, xác định những thuận lợi và khó khăn trong quá trình thực hiện, từ đó đề xuất các giải pháp thích hợp để đẩy mạnh tiến độ cấp GCNQSDĐ và hỗ trợ công tác quản lý đất đai trên địa bàn xã. Nghiên cứu này nhằm cung cấp thông tin hữu ích cho các cơ quan quản lý nhà nước và người dân trong việc nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng đất đai.

II. Thực Trạng Cấp Giấy Chứng Nhận Quyền Sử Dụng Đất 2012 2014

Giai đoạn 2012-2014 là thời kỳ quan trọng trong việc triển khai các chính sách và pháp luật về đất đai. Tuy nhiên, công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Quang Minh, huyện Bắc Quang, tỉnh Hà Giang vẫn còn đối mặt với nhiều thách thức. Tình trạng hồ sơ tồn đọng, thủ tục hành chính rườm rà, và sự phối hợp chưa chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng đã ảnh hưởng đến tiến độ cấp GCNQSDĐ. Bên cạnh đó, nhận thức của người dân về tầm quan trọng của GCNQSDĐ còn hạn chế, dẫn đến việc chậm trễ trong việc kê khai và đăng ký đất đai. Điều này đòi hỏi cần có những giải pháp đồng bộ và hiệu quả để khắc phục những tồn tại và đẩy nhanh tiến độ cấp GCNQSDĐ, đảm bảo quyền lợi của người sử dụng đất và tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai.

2.1. Số Liệu Thống Kê Về Cấp Giấy Chứng Nhận Giai Đoạn 2012 2014

Theo số liệu thống kê, trong giai đoạn 2012-2014, xã Quang Minh đã thực hiện cấp GCNQSDĐ cho [Số liệu cụ thể] thửa đất nông nghiệp, [Số liệu cụ thể] thửa đất ở, và [Số liệu cụ thể] thửa đất phi nông nghiệp. Tuy nhiên, so với tổng số thửa đất trên địa bàn xã, tỷ lệ cấp GCNQSDĐ vẫn còn thấp, đặc biệt là đối với các loại đất có nguồn gốc phức tạp hoặc liên quan đến tranh chấp. Điều này cho thấy cần có sự nỗ lực hơn nữa trong việc rà soát, giải quyết các vướng mắc và đẩy nhanh tiến độ cấp GCNQSDĐ.

2.2. Các Vấn Đề Tồn Đọng Trong Thủ Tục Cấp Giấy Chứng Nhận

Một trong những vấn đề tồn đọng lớn nhất trong công tác cấp giấy chứng nhận là thủ tục hành chính còn rườm rà và phức tạp. Người dân phải trải qua nhiều khâu, nhiều bước, và phải chuẩn bị nhiều loại giấy tờ khác nhau, gây tốn kém thời gian và chi phí. Bên cạnh đó, sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng như UBND xã Quang Minh, UBND huyện Bắc Quang, và Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Giang chưa thực sự hiệu quả, dẫn đến tình trạng chậm trễ trong việc giải quyết hồ sơ.

III. Phân Tích Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Hiệu Quả Cấp Giấy Chứng Nhận

Để đánh giá một cách toàn diện công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Quang Minh, cần phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả của công tác này. Các yếu tố này bao gồm: (1) Chính sách và pháp luật về đất đai; (2) Năng lực và trình độ của cán bộ địa chính; (3) Cơ sở vật chất và trang thiết bị phục vụ công tác đo đạc, lập bản đồ; (4) Nhận thức và sự tham gia của người dân; (5) Tình hình kinh tế - xã hội của địa phương. Việc xác định rõ các yếu tố này sẽ giúp đưa ra những giải pháp phù hợp và hiệu quả để nâng cao hiệu quả công tác cấp GCNQSDĐ.

3.1. Tác Động Của Chính Sách Đất Đai Đến Tiến Độ Cấp GCN

Các chính sách đất đai của Nhà nước có vai trò quan trọng trong việc định hướng và điều chỉnh công tác cấp GCNQSDĐ. Những thay đổi trong luật đất đai, các nghị định, thông tư hướng dẫn thi hành có thể tác động tích cực hoặc tiêu cực đến tiến độ cấp GCN. Ví dụ, các quy định về cải cách thủ tục hành chính có thể giúp rút ngắn thời gian cấp GCN, trong khi các quy định mới về điều kiện cấp GCN có thể làm chậm tiến độ nếu không được triển khai một cách hiệu quả.

3.2. Vai Trò Của Cán Bộ Địa Chính Trong Quản Lý Đất Đai

Cán bộ địa chính là lực lượng nòng cốt trong công tác quản lý đất đai và cấp GCNQSDĐ. Năng lực và trình độ của cán bộ địa chính ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng và hiệu quả của công tác này. Cán bộ địa chính cần nắm vững các quy định của pháp luật, có kỹ năng chuyên môn về đo đạc, lập bản đồ, và có khả năng giao tiếp, giải quyết các vấn đề liên quan đến đất đai một cách hiệu quả. Việc đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ cho cán bộ địa chính là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao hiệu quả công tác cấp GCNQSDĐ.

IV. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Cấp Giấy Chứng Nhận Tại Quang Minh

Để nâng cao hiệu quả cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Quang Minh, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện, tập trung vào các lĩnh vực sau: (1) Hoàn thiện hệ thống pháp luật và chính sách về đất đai; (2) Nâng cao năng lực và trình độ của cán bộ địa chính; (3) Đầu tư cơ sở vật chất và trang thiết bị; (4) Tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật; (5) Đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính; (6) Tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng; (7) Phát huy vai trò của cộng đồng trong công tác quản lý đất đai.

4.1. Đề Xuất Về Cải Cách Thủ Tục Hành Chính Trong Cấp GCN

Cải cách thủ tục hành chính là một trong những giải pháp quan trọng để rút ngắn thời gian và giảm chi phí cấp GCNQSDĐ. Cần rà soát, đơn giản hóa các thủ tục, giảm bớt các khâu trung gian, và áp dụng công nghệ thông tin vào quá trình xử lý hồ sơ. Đồng thời, cần công khai minh bạch các thủ tục, lệ phí, và thời gian giải quyết hồ sơ để người dân dễ dàng tiếp cận và thực hiện.

4.2. Tăng Cường Công Khai Minh Bạch Trong Quản Lý Đất Đai

Công khai minh bạch là yếu tố then chốt để ngăn ngừa tham nhũng, tiêu cực và tạo niềm tin cho người dân. Cần công khai các thông tin về quy hoạch sử dụng đất, kế hoạch sử dụng đất, giá đất, và các thủ tục hành chính liên quan đến đất đai. Đồng thời, cần tăng cường giám sát, kiểm tra việc thực hiện các quy định của pháp luật về đất đai và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.

4.3. Giải Quyết Khiếu Nại Tố Cáo Về Đất Đai Hiệu Quả

Việc giải quyết kịp thời và hiệu quả các khiếu nại tố cáo về đất đai là một trong những yếu tố quan trọng để ổn định tình hình an ninh trật tự và tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội. Cần tăng cường công tác hòa giải ở cơ sở, giải quyết dứt điểm các tranh chấp nhỏ, và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về đất đai. Đồng thời, cần nâng cao năng lực và trách nhiệm của các cơ quan giải quyết khiếu nại tố cáo, đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân.

V. Đánh Giá Tác Động Của Cấp Giấy Chứng Nhận Đến Kinh Tế Xã Hội

Việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất không chỉ có ý nghĩa về mặt pháp lý mà còn có tác động lớn đến phát triển kinh tế xã hội của địa phương. GCNQSDĐ tạo điều kiện cho người dân yên tâm đầu tư sản xuất, nâng cao hiệu quả sử dụng đất, và tiếp cận các nguồn vốn tín dụng. Đồng thời, nó cũng góp phần tăng thu ngân sách nhà nước, thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển, và tạo việc làm cho người lao động. Việc đánh giá tác động của công tác cấp GCNQSDĐ đến kinh tế - xã hội sẽ giúp các nhà hoạch định chính sách có cái nhìn toàn diện hơn về vai trò của đất đai trong quá trình phát triển.

5.1. Ảnh Hưởng Của GCNQSDĐ Đến Phát Triển Kinh Tế Nông Thôn

Trong bối cảnh nông thôn mới, GCNQSDĐ đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn. Nó tạo điều kiện cho người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất, và liên kết với các doanh nghiệp để tiêu thụ sản phẩm. Đồng thời, nó cũng giúp người dân tiếp cận các nguồn vốn tín dụng ưu đãi để đầu tư vào sản xuất nông nghiệp.

5.2. Tác Động Của GCNQSDĐ Đến An Sinh Xã Hội Tại Quang Minh

GCNQSDĐ góp phần đảm bảo an sinh xã hội cho người dân, đặc biệt là những người nghèo và các đối tượng chính sách. Nó giúp người dân có tài sản để thế chấp vay vốn, xây dựng nhà ở, và đảm bảo cuộc sống ổn định. Đồng thời, nó cũng là cơ sở để giải quyết các tranh chấp đất đai, bảo vệ quyền lợi chính đáng của người dân.

VI. Kết Luận Và Kiến Nghị Về Công Tác Cấp Giấy Chứng Nhận

Công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Quang Minh, huyện Bắc Quang, tỉnh Hà Giang trong giai đoạn 2012-2014 đã đạt được những kết quả nhất định, tuy nhiên vẫn còn nhiều tồn tại và hạn chế. Để nâng cao hiệu quả công tác này, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện, tập trung vào việc hoàn thiện hệ thống pháp luật, nâng cao năng lực cán bộ, cải cách thủ tục hành chính, và tăng cường sự tham gia của cộng đồng. Đồng thời, cần có sự quan tâm và chỉ đạo sát sao của các cấp ủy đảng, chính quyền, và sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng.

6.1. Các Kiến Nghị Đối Với UBND Xã Quang Minh

Đối với UBND xã Quang Minh, cần tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về đất đai, nâng cao nhận thức của người dân về tầm quan trọng của GCNQSDĐ. Đồng thời, cần rà soát, giải quyết dứt điểm các hồ sơ tồn đọng, và tạo điều kiện thuận lợi cho người dân trong quá trình làm thủ tục cấp GCN.

6.2. Các Kiến Nghị Đối Với Sở Tài Nguyên Và Môi Trường Hà Giang

Đối với Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Giang, cần tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện các quy định của pháp luật về đất đai, và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. Đồng thời, cần hỗ trợ các địa phương trong việc đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ cho cán bộ địa chính, và cung cấp các trang thiết bị cần thiết để phục vụ công tác đo đạc, lập bản đồ.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp đại học ngành Quản lý đất đai của tác giả Nguyễn Minh Thông (Trường Đại học Nông Lâm – Đại học Thái Nguyên, người hướng dẫn: GS.TS. Trần Ngọc Ngoạn) tập trung vào công tác đăng ký đất đai và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ). Trong bối cảnh quỹ đất đai có hạn nhưng nhu cầu sử dụng ngày càng gia tăng do phát triển kinh tế - xã hội và quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa, việc thiết lập hồ sơ địa chính và quy chủ cho từng thửa đất là nhiệm vụ cấp thiết nhằm xác lập quan hệ pháp lý giữa Nhà nước và người sử dụng đất. Tại nhiều địa phương miền núi, công tác cấp GCNQSDĐ còn bộc lộ hạn chế như tiến độ chậm, quản lý lỏng lẻo, số liệu chưa đồng bộ, tình trạng chuyển nhượng ngầm chưa qua cơ quan nhà nước, cùng với các tranh chấp, lấn chiếm ranh giới đất đai vẫn còn diễn ra.

Xã Quang Minh là một xã vùng I thuộc huyện Bắc Quang, tỉnh Hà Giang, có tiềm năng về sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp và phát triển du lịch sinh thái. Dù nhận được sự quan tâm chỉ đạo của các cấp, công tác quản lý và cấp giấy chứng nhận tại địa bàn còn gặp nhiều trở ngại xuất phát từ địa hình đồi núi chia cắt, thói quen canh tác và nhận thức pháp luật của người dân.

Mục tiêu nghiên cứu:

1. Tìm hiểu và đánh giá kết quả thực hiện công tác đăng ký đất đai và cấp GCNQSDĐ tại xã Quang Minh trong giai đoạn 2012–2014.
2. Xác định các yếu tố thuận lợi và khó khăn phát sinh trong quá trình triển khai cấp GCNQSDĐ tại địa phương.
3. Đề xuất các giải pháp khả thi nhằm tháo gỡ vướng mắc, đẩy mạnh tiến độ cấp GCNQSDĐ và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai trên địa bàn xã Quang Minh.

Yêu cầu nghiên cứu:

• Nắm vững quy trình và hệ thống văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến công tác cấp GCNQSDĐ để vận dụng vào phân tích thực tế.
• Số liệu điều tra, thu thập phải đảm bảo tính khách quan, chính xác, trung thực, phản ánh đúng thực trạng địa bàn.
• Các giải pháp đề xuất phải phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội và năng lực quản lý tại địa phương.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Cá nhân, hộ gia đình sử dụng đất và tình hình thực hiện cấp GCNQSDĐ.
• Phạm vi không gian: Toàn bộ địa bàn hành chính xã Quang Minh, huyện Bắc Quang, tỉnh Hà Giang (cách trung tâm huyện 10 km về phía Đông Nam).
• Phạm vi thời gian: Thu thập, phân tích số liệu tập trung vào giai đoạn từ năm 2012 đến năm 2014.

Ý nghĩa của đề tài:

• Ý nghĩa khoa học: Củng cố khối kiến thức chuyên ngành Quản lý đất đai, rèn luyện kỹ năng khảo sát, xử lý số liệu địa chính và đánh giá thực tiễn quản lý đất đai cấp cơ sở.
• Ý nghĩa thực tiễn: Cung cấp báo cáo thực trạng và cơ sở dữ liệu cụ thể giúp UBND xã Quang Minh và các cơ quan quản lý đất đai cấp huyện nắm bắt tồn đọng, từ đó điều chỉnh quy trình phối hợp và nâng cao hiệu suất xử lý hồ sơ cấp giấy chứng nhận.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận dựa trên hệ thống cơ sở pháp lý và cơ sở khoa học về quản lý nhà nước đối với đất đai theo quy định của pháp luật Việt Nam:

Khung lý thuyết và căn cứ pháp lý:

• Khái niệm và nguyên tắc: Tiếp cận định nghĩa GCNQSDĐ theo Luật Đất đai 2003 (sửa đổi, bổ sung năm 2009–2010) và cập nhật điểm mới của Luật Đất đai 2013; các nguyên tắc cấp giấy thống nhất trên cả nước, cấp theo từng thửa đất, ghi nhận quyền sử dụng chung/riêng của vợ chồng hoặc đồng sử dụng.
• Hệ thống văn bản quy phạm:
  • Luật Đất đai qua các thời kỳ: 1987, 1993, 2003 và Luật Đất đai 2013 (có hiệu lực từ 01/7/2014).
  • Các Nghị định của Chính phủ: Nghị định số 181/2004/NĐ-CP (hướng dẫn thi hành Luật Đất đai 2003), Nghị định số 188/2004/NĐ-CP (khung giá đất), Nghị định số 88/2009/NĐ-CP (cấp GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất), Nghị định số 43/2014/NĐ-CP (quy định chi tiết thi hành Luật Đất đai 2013).
  • Các Thông tư chuyên ngành: Thông tư số 28/2004/TT-BTNMT (thống kê, kiểm kê đất đai, lập hồ sơ địa chính), Thông tư số 17/2009/TT-BTNMT và Thông tư số 20/2010/TT-BTNMT của Bộ Tài nguyên và Môi trường quy định về mẫu giấy chứng nhận và thủ tục cấp giấy.
• Khung quản lý nhà nước: Dựa trên 13 nội dung quản lý nhà nước về đất đai quy định tại Điều 6 Luật Đất đai 2003, trong đó nhấn mạnh khâu đăng ký, lập - quản lý hồ sơ địa chính và cấp GCNQSDĐ. Quy trình xét duyệt được đối chiếu theo Điều 135 Nghị định 181/2004/NĐ-CP với tổng thời gian chuẩn hóa không quá 45 ngày làm việc (UBND xã không quá 20 ngày, Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất không quá 15 ngày, Phòng Tài nguyên và Môi trường không quá 10 ngày).

Phương pháp nghiên cứu thực tế:

• Phương pháp thu thập số liệu: Thống kê, thu thập các báo cáo nghiệp vụ, số liệu kiểm kê đất đai, hồ sơ địa chính, bản đồ địa chính tỷ lệ 1/1.000 và 1/2.000 tại UBND xã Quang Minh và Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Bắc Quang; tham khảo dữ liệu tổng kết toàn quốc từ Viện Chiến lược, Chính sách Tài nguyên và Môi trường.
• Phương pháp so sánh: So sánh giữa quy định pháp luật với việc áp dụng trong thực tế; đối chiếu biến động diện tích đất đai qua các năm (2012–2013); so sánh tiến độ thực hiện giữa 6 thôn trên địa bàn.
• Phương pháp phỏng vấn, khảo sát thực địa: Tiến hành điều tra trực tiếp bằng bảng hỏi gồm 30 phiếu phân bổ đều tại 6 thôn (5 phiếu/thôn). Đối tượng khảo sát bao gồm hộ sản xuất nông nghiệp, cán bộ công chức xã và các hộ kinh doanh tự do nhằm ghi nhận ý kiến về thủ tục, chi phí và khó khăn khi làm hồ sơ.

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Tác giả trình bày tính cấp thiết của đề tài xuất phát từ vai trò của đất đai đối với phát triển kinh tế - xã hội, vị trí địa lý của xã Quang Minh (cách trung tâm huyện Bắc Quang 10 km về phía Đông Nam, dân số năm 2010 là 9.504 người), xác lập mục đích, yêu cầu và ý nghĩa khoa học - thực tiễn của khóa luận trong việc hoàn thiện công tác cấp GCNQSDĐ.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Chương này hệ thống hóa tiến trình phát triển của chính sách đất đai tại Việt Nam từ Sắc lệnh 179/SL (1953), Hiến pháp 1959, Hiến pháp 1980, Quyết định 201/CP, Chỉ thị 299/TTg đến Luật Đất đai các năm 1987, 1993, 2003 và 2013. Tác giả phân tích chi tiết quy cách GCNQSDĐ (mẫu 4 trang hoa văn trống đồng màu hồng cánh sen phát hành từ số BA000001 theo Thông tư 17/2009/TT-BTNMT), quy định hồ sơ địa chính (gồm 1 bản gốc và 2 bản sao), cùng 13 nội dung quản lý nhà nước về đất đai.

Phần tổng quan cũng trích dẫn số liệu cấp GCNQSDĐ toàn quốc tính đến ngày 30/9/2012 do Viện Chiến lược, Chính sách Tài nguyên và Môi trường công bố:

• Đất sản xuất nông nghiệp: Đạt 82,1% diện tích cần cấp (13.531 giấy, 7.470 ha; hộ gia đình, cá nhân chiếm 13.327 giấy).
• Đất lâm nghiệp: Đạt 62,1% diện tích cần cấp (1.302 giấy, 8.154 ha; 31 tỉnh đạt dưới 50%).
• Đất ở đô thị: Đạt 62,2% diện tích (2.616 giấy, 64.357 ha; 20 tỉnh đạt dưới 50%).
• Đất ở nông thôn: Đạt 76,5% diện tích (11.664 giấy, 383.165 ha).
• Đất chuyên dùng: Đạt 34,4% diện tích (71.897 giấy, 208.828 ha).
• Đất tôn giáo, tín ngưỡng: Đạt 35,7% diện tích (10.207 giấy, 6.921 ha).
• Đất nuôi trồng thủy sản: Đạt 68,3% diện tích (642.545 giấy, 478.225 ha).

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Xác định đối tượng nghiên cứu là hộ gia đình, cá nhân và tình hình cấp GCNQSDĐ tại xã Quang Minh giai đoạn 2012–2014. Nội dung triển khai bao gồm: đánh giá điều kiện tự nhiên - kinh tế - xã hội, thực trạng quản lý và sử dụng đất, đánh giá chi tiết kết quả cấp GCNQSDĐ theo loại đất và thời gian, chỉ ra thuận lợi, khó khăn và đề xuất giải pháp. Phương pháp nghiên cứu kết hợp thu thập tài liệu thứ cấp, so sánh đối chiếu và điều tra xã hội học với quy mô 30 phiếu tại 6 thôn.

Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương này trình bày các dữ liệu thực địa và phân tích thực trạng tại xã Quang Minh:

1. Điều kiện tự nhiên và tài nguyên:

• Vị trí và địa hình: Xã giáp xã Việt Vinh (Bắc), xã Hùng An (Nam), xã Vô Điếm và Kim Ngọc (Đông), thị trấn Việt Quang (Tây). Địa hình đồi núi thấp dạng bát úp, độ dốc 5–12°, có một số đỉnh núi cao: Pù Ngọm (409 m), Khâu Moi (468,4 m), Lung Chúng (268 m).
• Khí hậu và thủy văn: Khí hậu nhiệt đới ẩm, nhiệt độ trung bình 22,2°C, độ ẩm 87%, lượng mưa trung bình 1.991,5 mm/năm (mưa tập trung tháng 4–10, cao nhất tháng 7 đạt 543,2 mm). Sông Lô chảy qua địa bàn dài 28,9 km cùng 23 con suối nhỏ, Hồ Quang Minh, suối Mám, ngòi Nặm Đâm.
• Thổ nhưỡng: 3 nhóm đất chính gồm đất phù sa bồi đắp ven Sông Lô, đất Feralit đỏ vàng trên đá biến chất, và đất dốc tụ chân núi.
• Tài nguyên rừng: Diện tích đất lâm nghiệp 2.394,30 ha (chiếm 47,87% diện tích tự nhiên); diện tích có rừng 1.648 ha (gồm 207 ha rừng phòng hộ và 1.441,80 ha rừng sản xuất, trong đó dự án 661 là 498,3 ha).

2. Tình hình kinh tế - xã hội (số liệu 2013):

• Dân số - Dân tộc: Toàn xã có 20 thôn bản, 2.090 hộ với 9.665 nhân khẩu thuộc 13 dân tộc. Cơ cấu dân số: Dân tộc Tày có 1.837 hộ (87,89%) với 8.406 khẩu (86,97%); dân tộc Kinh có 109 hộ (5,21%) với 528 khẩu (5,46%); dân tộc Nùng có 105 hộ (5,05%) với 503 khẩu (5,20%); dân tộc Dao có 20 hộ (0,95%) với 110 khẩu (1,13%); các dân tộc khác có 19 hộ (0,90%) với 118 khẩu (1,22%).
• Lao động: Có 4.986 người trong độ tuổi lao động (chiếm 52,46% dân số), trong đó lao động nông - lâm nghiệp chiếm 3.998 người (80,1%).
• Hạ tầng: Tuyến Quốc lộ 279 qua xã dài 12 km, đường Quang Minh - Vô Điếm dài 8 km đã rải nhựa; hệ thống thủy lợi gồm 9 công trình, kiên cố hóa 25,3 km kênh mương, phục vụ tưới 578 ha; 90% hộ dùng điện lưới quốc gia; mạng lưới giáo dục gồm 6 trường học/84 lớp/1.489 học sinh; tỷ lệ tiêm chủng y tế đạt 100%.

3. Hiện trạng quản lý và sử dụng đất đai:

• Công tác quản lý: Đã lập bản đồ địa giới hành chính, hoàn thành đo đạc bản đồ địa chính tỷ lệ 1/1.000 và 1/2.000 trên toàn xã; hoàn thành quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đến năm 2015 và định hướng đến năm 2020.
• Cơ cấu sử dụng đất: Tổng diện tích tự nhiên là 5.001,35 ha. Đất nông nghiệp chiếm 4.289,37 ha (85,76%), đất phi nông nghiệp chiếm 441,84 ha (8,83%), đất chưa sử dụng còn 270,14 ha (5,40%).

STT	Mục đích sử dụng	Mã đất	Diện tích (ha)	Cơ cấu (%)
1	Đất nông nghiệp	NNP	4.289,37	85,76
1.1	Đất sản xuất nông nghiệp	SXN	1.262,24	25,23
-	Đất trồng cây hàng năm	CHN	880,47	17,60
-	Đất trồng lúa	LUA	412,73	8,25
-	Đất chuyên trồng lúa nước	LUC	76,53	1,53
-	Đất trồng cây lâu năm	CLN	381,74	7,63
1.2	Đất lâm nghiệp	LNP	2.946,67	58,91
1.3	Đất nuôi trồng thủy sản	NTS	80,49	1,60
2	Đất phi nông nghiệp	PNN	441,84	8,83
2.1	Đất ở tại nông thôn	ONT	72,57	1,45
2.2	Đất chuyên dùng	CDG	155,61	3,11
-	Đất trụ sở cơ quan, công trình sự nghiệp	CTS	0,36	0,01
-	Đất sản xuất, kinh doanh phi nông nghiệp	CSK	0,92	0,02
-	Đất có mục đích công cộng	CCC	77,23	1,54
2.3	Đất nghĩa trang, nghĩa địa	NTD	15,20	0,30
2.4	Đất sông suối và mặt nước chuyên dùng	SMN	198,46	3,97
3	Đất chưa sử dụng	CSD	270,14	5,40
3.1	Đất bằng chưa sử dụng	BCS	4,96	0,10
3.2	Đất đồi núi chưa sử dụng	DCS	265,18	5,30
Tổng	Tổng diện tích tự nhiên		5.001,35	100,00

4. Kết quả cấp GCNQSDĐ (2012–2014): Trong 3 năm, xã Quang Minh đã tiếp nhận 1.345 đơn đề nghị và hoàn thành cấp 1.127 GCNQSDĐ cho các hộ gia đình với tổng diện tích 888,06 ha. Tồn đọng 218 đơn chưa được cấp do tranh chấp ranh giới, sử dụng đất không đúng mục đích hoặc chưa thực hiện nghĩa vụ tài chính.

Phần 5: Kết luận và đề nghị

Khóa luận tổng kết lại những kết quả đạt được trong việc hoàn thành cấp 1.127 giấy chứng nhận, đồng thời nêu rõ các đề nghị đối với UBND huyện Bắc Quang và Phòng Tài nguyên và Môi trường về việc hỗ trợ kinh phí đo đạc bổ sung, tăng cường cán bộ chuyên trách và tinh giản thủ tục thẩm định hồ sơ.

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính về công tác cấp GCNQSDĐ:

Loại đất	Số lượng GCN đã cấp (Giấy)	Diện tích được cấp (ha)	Đặc điểm thực hiện
Đất nông nghiệp	278	42,53	Cấp chủ yếu cho đất trồng cây hàng năm và lâu năm.
Đất ở nông thôn	50	2,00	Bình quân đất ở nông thôn đạt khoảng 400 m²/hộ.
Đất lâm nghiệp	799	843,53	Chiếm tỷ trọng lớn nhất về cả số giấy và diện tích do thực hiện chính sách giao đất giao rừng.
Tổng cộng	1.127	888,06	Tổng số đơn tiếp nhận là 1.345 đơn (đã giải quyết 83,79%).

Nguyên nhân tồn tại các trường hợp chưa được cấp giấy:

• Tình trạng tranh chấp đất đai giữa các hộ gia đình, dòng họ về ranh giới canh tác chưa được hòa giải dứt điểm.
• Người dân tự ý chuyển mục đích sử dụng đất hoặc sử dụng đất không đúng quy hoạch, vượt hạn mức giao dịch ban đầu.
• Ranh giới đất thực tế có sự sai lệch so với bản đồ địa chính cũ, cần thời gian trích đo chỉnh lý.
• Nhiều hộ dân chỉ làm thủ tục khi có nhu cầu vay vốn thế chấp hoặc chuyển nhượng thừa kế; các trường hợp khác e ngại nghĩa vụ nộp tiền thuế, lệ phí trước bạ.

Hệ thống giải pháp tác giả đề xuất:

• Tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật: Đẩy mạnh tuyên truyền Luật Đất đai 2013 và các văn bản hướng dẫn để người dân hiểu rõ quyền lợi và nghĩa vụ khi được cấp GCNQSDĐ.
• Giải quyết tranh chấp và thanh tra, kiểm tra: UBND xã phối hợp với các đoàn thể hòa giải triệt để các vụ tranh chấp ranh giới tại thôn bản; xử lý nghiêm các trường hợp lấn chiếm đất công hoặc sử dụng sai mục đích.
• Cải cách thủ tục hành chính tại bộ phận "Một cửa": Niêm yết công khai biểu mẫu, quy trình xét duyệt tại trụ sở xã; bảo đảm thời gian luân chuyển hồ sơ giữa UBND xã và Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất cấp huyện.
• Hiện đại hóa hồ sơ địa chính: Cập nhật thường xuyên biến động đất đai vào sổ mục kê, sổ địa chính; từng bước áp dụng công nghệ thông tin trong việc quản lý dữ liệu đất đai.

Đóng góp tự thân của khóa luận: Khóa luận đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở dữ liệu đất đai của xã Quang Minh, đánh giá chi tiết tỷ lệ giải quyết hồ sơ cấp GCNQSDĐ giai đoạn 2012–2014 theo từng loại đất, chỉ ra 4 nhóm nguyên nhân cơ bản cản trở tiến độ tại địa bàn miền núi và xây dựng bộ giải pháp quản lý đất đai bám sát thực tế cơ sở.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của nghiên cứu: Phạm vi khảo sát thực tế bằng phiếu điều tra còn khiêm tốn (30 phiếu trên 6/20 thôn), chưa bao quát hết đặc thù canh tác và tập quán sử dụng đất của toàn bộ 13 dân tộc trong xã. Khóa luận tập trung chủ yếu vào số liệu hồ sơ hành chính giai đoạn 2012–2014 mà chưa phân tích sâu tác động tài chính từ việc chuyển đổi áp dụng Luật Đất đai 2013 sang giai đoạn sau năm 2015.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng điều tra xã hội học trên toàn bộ 20 thôn bản; nghiên cứu tác động của việc cấp Giấy chứng nhận điện tử theo Luật Đất đai 2013 và đánh giá hiệu quả kinh tế - xã hội của công tác cấp đổi GCNQSDĐ sau khi đo đạc lại bản đồ địa chính chính quy.

Giá trị tham khảo

• Đối tượng sử dụng: Tài liệu tham khảo hữu ích cho sinh viên, học viên chuyên ngành Quản lý đất đai, Quản lý tài nguyên môi trường, Địa chính khi thực hiện khóa luận tốt nghiệp hoặc nghiên cứu thực tế tại các xã miền núi phía Bắc.
• Phần nội dung đáng tham khảo:
  • Khung quy trình xử lý hồ sơ và phân định thời gian xét duyệt giữa cấp xã và cấp huyện theo Nghị định 181/2004/NĐ-CP và Luật Đất đai 2003/2013.
  • Cấu trúc bảng phân tích hiện trạng và biến động sử dụng đất (Bảng 4.3, Bảng 4.4).
  • Phương pháp phân loại và xử lý các hồ sơ tồn đọng cấp GCNQSDĐ đối với nhóm đất lâm nghiệp và đất ở nông thôn.

Câu hỏi thường gặp

1. Khóa luận này được thực hiện tại địa bàn nào và nghiên cứu mốc thời gian nào?
Khóa luận được thực hiện tại xã Quang Minh, huyện Bắc Quang, tỉnh Hà Giang (xã vùng I cách trung tâm huyện 10 km về phía Đông Nam), với phạm vi số liệu tập trung đánh giá trong giai đoạn 3 năm từ 2012 đến 2014.

2. Kết quả cấp GCNQSDĐ tại xã Quang Minh giai đoạn 2012–2014 đạt được những số liệu cụ thể nào?
Trong giai đoạn 2012–2014, UBND xã Quang Minh đã tiếp nhận 1.345 đơn đề nghị và thực hiện cấp được 1.127 GCNQSDĐ với tổng diện tích 888,06 ha. Trong đó: đất lâm nghiệp cấp 799 giấy (843,53 ha), đất nông nghiệp cấp 278 giấy (42,53 ha), và đất ở nông thôn cấp 50 giấy (2,00 ha).

3. Cơ cấu diện tích đất tự nhiên của xã Quang Minh được phân bổ ra sao theo số liệu trong khóa luận?
Tổng diện tích tự nhiên của xã Quang Minh là 5.001,35 ha. Trong đó: nhóm đất nông nghiệp chiếm 4.289,37 ha (85,76%), nhóm đất phi nông nghiệp chiếm 441,84 ha (8,83%), và nhóm đất chưa sử dụng còn 270,14 ha (5,40%).

4. Tác giả đã sử dụng phương pháp khảo sát ý kiến người dân như thế nào?
Tác giả đã tiến hành điều tra, phỏng vấn trực tiếp tại 6 thôn trên địa bàn xã Quang Minh với tổng số 30 phiếu điều tra (mỗi thôn 5 phiếu), đối tượng khảo sát tập trung vào các hộ trực tiếp sản xuất nông nghiệp, cán bộ công chức xã và các hộ kinh doanh buôn bán.

5. Những nguyên nhân chính khiến 218 hồ sơ xin cấp GCNQSDĐ tại xã Quang Minh chưa được giải quyết là gì?
Các nguyên nhân chính được chỉ ra gồm: tranh chấp ranh giới đất đai giữa các hộ gia đình chưa được xử lý dứt điểm; người dân sử dụng đất sai mục đích hoặc vượt hạn mức; ranh giới thực tế sai lệch so với hồ sơ địa chính cũ; và tâm lý người dân chưa muốn nộp nghĩa vụ tài chính khi chưa có nhu cầu chuyển nhượng hay thế chấp.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Minh Thông đã phản ánh thực trạng công tác quản lý và cấp GCNQSDĐ tại xã Quang Minh, huyện Bắc Quang, tỉnh Hà Giang trong giai đoạn 2012–2014. Thông qua việc phân tích dữ liệu địa chính và kết quả xử lý 1.127 giấy chứng nhận trên tổng diện tích 888,06 ha, công trình đã làm rõ những chuyển biến tích cực trong việc quy chủ đất đai, đặc biệt đối với quỹ đất lâm nghiệp và đất nông nghiệp. Đồng thời, các phát hiện về nguyên nhân tồn đọng hồ sơ và hệ thống giải pháp cải cách hành chính, hòa giải tranh chấp do tác giả đề xuất mang tính ứng dụng thực tế cho công tác quản lý đất đai tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Đất đai là sản phẩm tự nhiên vô cùng quý giá của mỗi quốc gia, là tƣ liệu sản xuất đặc biệt, là thành phần quan trọng hàng đầu của môi trƣờng sống, cung cấp nguồn nguyên vật liệu và khoáng sản, là không gian của sự sống đồng thời bảo tồn sự sống. Đất đai là địa bàn phân bố dân cƣ, xây dựng các công trình văn hóa xã hội, an ninh quốc phòng. Trong nhiều thế hệ, cha ông ta đã có công gây dựng đất nƣớc bằng mồ hôi và xƣơng máu để có đƣợc vốn đất đai nhƣ ngày hôm nay.

Để tiếp tục sự nghiệp khai thác và bảo vệ tốt hơn có hiệu quả hơn, Đảng và nhà nƣớc ta đã ban hành văn bản luật phục vụ công tác quản lý có hiệu quả. Hiến pháp nƣớc cộng hòa xã hội chủ nghĩa việt nam năm 1992 đã nêu rõ: “ Đất đai thuộc sở hữu toàn dân do nhà nƣớc thống nhất quản lý theo quy hoạch, kế hoạch và pháp luật đảm bảo sử dụng tiết kiệm, đúng mục đích và hiệu quả”. Hiện nay nhu cầu sử dụng đất đai ngày càng nhiều do dân số tăng, kinh tế phát triển, đặc biệt là quá trình công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nƣớc đang diễn ra mạnh mẽ mà đất đai thì có hạn về diện tích. Chính những điều này làm cho việc phân bổ đất đai vào các mục đích khác nhau trở nên khó khăn, các quan hệ đất đai càng thay đổi với tốc độ chóng mặt ngày càng phức tạp.

Để khắc phục tình trạng trên thì công tác cấp GCNQSDĐ có vai trò hết sức quan trọng, nhằm thiết lập mối quan hệ giữa nhà nƣớc với ngƣời sử dụng đất trên cơ sở đó Nhà nƣớc nắm chắc và quản chặt toàn bộ đất đai theo pháp luật. Từ đó chế độ sở hữu toàn đân đối với đất đai, quyền và lợi ích hợp pháp của ngƣời sử đất đƣợc bảo vệ và phát huy, đảm bảo đất đai đƣợc sử dụng đầy đủ, hợp lý, tiết kiệm, hiệu quả. Mặt khác, nó còn tạo điều kiện thuận lợi cho ngƣời sử dụng đất ổn định lâu dài đạt hiệu quả kinh tế cao nhất, điều đó góp 2 phần ổn định kinh tế, chính trị, xã hội, ngƣời dân yên tâm sản xuất đầu tƣ, tạo niềm tin cho nhân dân vào Đảng và Nhà nƣớc ta. Trên thực tế hiện nay thì công tác cấp Giấy chứng nhận ở một số địa phƣơng diễn ra rất chậm, hiệu quả công việc chƣa cao, tình trạng quản lý lỏng lẻo, tài liệu chƣa chuẩn xác, việc chuyển nhƣợng cho thuê đất diễn ra ngầm chƣa thông qua cơ quan Nhà nƣớc, tình trạng lấn chiếm, tranh chấp đất đai vẫn còn xẩy ra nhiều.

Xã Quang Minh cách trung tâm huyện Bắc Quang 10 km về phía Đông Nam. với quy mô dân dân số là 9.504 ngƣời (số liệu năm 2010); tổng diện tích tự nhiên là 5. Có tuyến đƣờng liên xã chạy qua khu trung tâm xã nối liền khu trung tâm với các xã trong huyện. Đây là xã có tiềm năng phát triển về nông nghiệp, lâm nghiệp và chăn nuôi gia súc, dịch vụ du lịch.

Vị trí trung tâm xã trên tuyến đƣờng liên xã nên việc giao lƣu thông thƣơng cũng thuận tiện.mặc dù trong thời gian qua đƣợc sự quan tâm của các cấp, các ngành song công tác cấp GCNQSDĐ còn gặp nhiều khó khăn. Nhận thức đƣợc vai trò, tầm quan trọng của vấn đề, đồng thời để khắc phục những tồn tại trên thì việc làm cần thiết là thực hiện tốt công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quy chủ cho các thửa đất để quản lý và sử dụng đất đai có hiệu quả và đúng theo pháp luật. Đƣợc sự hƣớng dẫn của thầy giáo GS.Trần Ngọc Ngoạn – Trƣờng Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, em tiến hành nghiên cứu đề tài:“Đánh giá công tác cấp GCNQSDĐ tại xã Quang minh – Huyện Bắc Quang – Tỉnh Hà Giang giai đoạn 2012 – 2014” 1. Mục đích - Tìm hiểu và đánh giá kết quả đăng kí đất đai và cấp GCNQSDĐ tại xã Quang Minh giai đoạn 2012- 2014 3 - Xác định đƣợc những mặt thuận lợi và khó khăn của công tác cấp GCNQSDĐ.

- Đề xuất những giải pháp thích hợp góp phần đẩy mạnh tiến độ của công tác cấp GCNQSDĐ cũng nhƣ hỗ trợ viêc quản lý đất đai trên địa bàn của xã Quang Minh. Yêu cầu - Nắm vững quy trình pháp quy, các văn bản pháp quy liên quan đến công tác cấp GCNQSDĐ để vận dụng vào quá trình phân tích, đánh giá nội dung của đề tài. - Số liệu điều tra, thu thập phục vụ nghiên cứu đề tài phải chính xác, khách quan, trung thực, phản ánh đúng tình hình thực tế tại địa phƣơng. - Các kiến nghị, giải pháp đề xuất đƣợc rút ra từ kết quả nghiên cứu đề tài phải có tính khả thi, phù hợp với điều kiện của địa phƣơng.

Ý nghĩa của đề tài - Trong học tập và nghiên cứu khoa học: Củng cố những kiến thức đã học và bƣớc đầu làm quen với công tác cấp GCNQSDĐ ngoài thực tế. -Trong thực tiễn: Đề tài nghiên cứu kết quả cấp GCNQSDĐ tại xã Hƣơng Sơn, từ đó đƣa ra những giải pháp giúp cho công tác cấp GCNQSDĐ của xã đƣợc hiệu quả hơn. 4 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.1 Cơ sở pháp lý và cơ sở khoa học của công tác cấp GCNQSDĐ 2.1 Cơ sở pháp lý của công tác đăng ký đất đai và cấp GCNQSDĐ * Khái niệm cấp GCNQSDĐ Tại Điều 4, Luật đất đai 2003 [6] đƣợc sửa đổi bổ sung năm 2009-2010 quy định Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất,quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất là giấy chứng nhận do cơ quan nhà nƣớc có thẩm quyền cấp cho ngƣời có quyền sử dụng đất,quyền sở hữu nhà ở,quyền sở hữu tài sản khác gắn liền với đất để bảo hộ quyền và lợi ích hợp pháp của ngƣời có quyền sử dụng đất,quyền sở hữu nhà ở,quyền sở hữu tài sản khác gắn liền với đất.” * Vai trò của công tác đăng ký cấp GCNQSDĐ + Đối với ngƣời sử dụng đất. - GCNQSDĐ là giấy tờ thể hiện mối quan hệ hợp pháp giữa Nhà nƣớc và ngƣời sử dụng đất.

- GCNQSDĐ là điều kiện để đất đai đƣợc tham gia vào thị trƣờng bất động sản. - GCNQSDĐ là điều kiện để ngƣời sử dụng đất đƣợc bảo hộ các quyền và lợi ích hợp pháp của mình trong quá trình sử dụng đất. + Đối với Nhà nƣớc Khoản 20 điều 4 Luật Đất đai 2003 [6] quy định: “GCNQSDĐ là giấy chứng nhận do cơ quan nhà nƣớc có thẩm quyền cấp cho ngƣời sử dụng đất để bảo hộ quyền và lợi ích hợp pháp của ngƣời sử dụng đất”. Nhƣ vậy GCNQSDĐ là chứng thƣ pháp lý xác định quyền sử dụng đất đai hợp pháp của ngƣời sử dụng đất.

Đây là một trong những quyền quan trọng đƣợc ngƣời sử dụng đất đặc biệt quan tâm. Thông qua công tác cấp GCNQSDĐ , Nhà nƣớc xác lập mối quan hệ pháp lý giữa Nhà nƣớc với tƣ 5 cách là chủ sở hữu đất đai với các tổ chức, hộ gia đình và cá nhân đƣợc Nhà nƣớc giao đất sử dụng. Công tác cấp GCNQSDĐ giúp nhà nƣớc nắm chắc đƣợc tình hình đất đai tức là biết rõ các thông tin chính xác về số lƣợng và chất lƣợng, đặc điểm về tình hình hiện trạng của việc quản lý sử dụng đất. Từ việc nắm chắc tình hình đất đai, Nhà nƣớc sẽ thực hiện phân phối, phân phối lại đất theo quy hoạch, kế hoạch chung thống nhất.

Nhà nƣớc thực hiện quyền chuyển giao, quyền sử dụng từ các chủ thể khác nhau. Cụ thể hơn nữa là Nhà nƣớc thực hiện việc giao đất, cho thuê đất, chuyển quyền sử dụng đất và thu hồi đất. Vì vậy cấp GCNQSDĐ là một trong những nội dung quan trọng trong công tác quản lý nhà nƣớc về đất đai.1 Những căn cứ pháp lý của cấp GCNQSDĐ Nhận thức đƣợc tầm quan trọng của đất đai đối với xã hội và phát triển kinh tế, nên ngay từ khi giành đƣợc độc lập Đảng và Nhà nƣớc ta đã quan tâm đến vấn đề quản lý đất đai. Tháng 11 năm 1953 Trung ƣơng Đảng họp hội nghị lần thứ IV quyết định triệt tiêu chế độ sở hữu ruộng đất của đế quốc xâm lƣợc, xóa bỏ chế độ sở hữu ruộng đất của giai cấp phong kiến Việt Nam và thực hiện chia lại ruộng đất cho nhân dân.

Qua các giai đoạn phát triển của đất nƣớc, công tác quản lý đất đai cũng dần đƣợc hoàn thiện. Nội dung cơ bản của công tác quản lý đất đai đƣợc thể hiện trong hệ thống văn bản quy phạm pháp luật. Khởi đầu là ngày 19/12/1953 Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký sắc lệnh số 179/SL ban hành Luật cải cách ruộng đất cho nhân dân. Đến Hiến pháp năm 1959 ra đời quy định 3 hình thức sở hữu ruộng đất đó là: Sở hữu toàn dân, sở hữu tập thể, sở hữu tƣ nhân.

Với sự ra đời của 3 hình thức sở hữu này đã giúp cho nhân dân miền bắc yên tâm tập trung sản xuất, nâng cao năng suất nông nghiệp đảm bảo nhu cầu lƣơng thực cho cả nƣớc. 6 Sau khi Việt Nam hoàn toàn giải phóng và giành đƣợc độc lập Đảng và Nhà nƣớc ta đã ban hành nhiều chính sách đất đai cho phù hợp với điều kiện mới của đất nƣớc. Ngày 20/6/1977 Chính phủ ban hành quyết định 169/CP với nội dung thống kê đất đai trong cả nƣớc. Theo qui định tại hiến pháp năm 1959 ở nƣớc ta có 3 hình thức sở hữu về đất đai thì sau khi hiến pháp năm 1980 ra đời đã quy định hình thức sở hữu đối với đất đai ở nƣớc ta chỉ còn một hình thức duy nhất là hình thức sở hữu toàn dân do nhà nƣớc thống nhất và quản lý.

Điều này đƣợc thể hiện tại điều 19 hiến pháp 1980 “Đất đai, núi rừng, sông hồ, hầm mỏ,tài nguyên thiên nhiên trong lòng đất ở vùng biển và thềm lục địa cùng các tài sản khác mà pháp luật quy định là của Nhà nƣớc đều thuộc sở hữu toàn dân”. Điều 20 Hiến pháp 1980 cũng quy định: “Nhà nƣớc thống nhất quản lý đất đai theo quy định chung”. Để thực hiện tốt Hiến pháp năm 1980 và công tác quản lý đất đai, Chính phủ đã ban hành các văn bản liên quan đến hiến pháp này nhƣ: Ngày 01/7/1980 Chính phủ ra Quyết định số 201/CP về việc thống nhất tăng cƣờng công tác quản lý ruộng đất trong cả nƣớc.Trong đó quy định vấn đề cấp GCNQSDĐ là một nôi dung quản lý nhà nƣớc về đất đai. Quyết định này đƣợc coi là văn bản pháp quy đầu tiên quy định khá chi tiết, toàn diện về công tác quản lý ruộng đất trong toàn Quốc.