Khóa luận đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất phường Phong Hải 2013-2015

Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại phường Phong Hải, thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2013-2015.

• Tác giả: Nguyễn Thị Cúc
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Chí Hiểu
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Địa chính môi trường
• Đề tài: Đánh Giá Công Tác Cấp Giấy Chứng Nhận Quyền Sử Dụng Đất Tại Phường Phong Hải, Quảng Yên (2013-2015)
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CHỮ VIẾT TẮT
• 1. PHẦN 1: MỤC TIÊU VÀ YÊU CẦU CỦA ĐỀ TÀI
• 1.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Yêu cầu
• 1.4. Ý nghĩa của đề tài
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở khoa học
• 2.2. Vai trò của công tác cấp GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đối với công tác quản lý Nhà nước về đất đai
• 2.3. Vai trò của công tác cấp GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đối với người sử dụng đất
• 2.4. Căn cứ pháp lý của việc cấp GCNQSDĐ
• 2.5. Nội dung quản lý nhà nước về đất đai
• 2.6. Quyền của người sử dụng đất
• 2.7. Tổng quan về công tác đăng ký đất đai
• 3. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 3.2. Địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 3.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.4. Điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của phường Phong Hải, thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh
• 3.5. Hiện trạng sử dụng đất của phường Phong Hải
• 3.5.1. Đánh giá công tác cấp GCNQSDĐ của phường Phong Hải qua số liệu thứ cấp
• 3.5.2. Đánh giá công tác cấp GCNQSD đất qua điều tra hộ gia đình
• 3.5.3. Những thuận lợi khó khăn và giải pháp khắc phục trong công tác cấp GCNQSDĐ phường Phong Hải
• 3.6. Phương pháp nghiên cứu
• 3.6.1. Nghiên cứu các văn bản luật và các văn bản dưới luật về công tác cấp GCNQSDĐ
• 3.6.2. Phương pháp thống kê, thu thập tài liệu, số liệu
• 3.6.3. Phương pháp phân tích và tổng hợp số liệu, tài liệu thu thập được
• 3.6.4. Phương pháp so sánh
• 3.6.5. Phương pháp chuyên gia
• 3.6.6. Phương pháp kế thừa bổ sung
• 3.6.7. Phương pháp phỏng vấn
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của phường Phong Hải, thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh
• 4.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Điều kiện kinh tế xã hội
• 4.1.3. Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội
• 4.2. Hiện trạng sử dụng đất của phường Phong Hải
• 4.2.1. Hiện trạng sử dụng đất nông nghiệp
• 4.2.2. Hiện trạng sử dụng đất phi nông nghiệp
• 4.2.3. Hiện trạng đất chưa sử dụng
• 4.3. Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của phường Phong Hải giai đoạn 2013–2015
• 4.3.1. Đánh giá kết quả cấp GCN QSDĐ của phường Phong Hải cho đất ở và đất nông nghiệp
• 4.3.2. Kết quả cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các tổ chức trên địa bàn phường Phong Hải giai đoạn 2013 – 2015
• 4.3.3. Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của phường Phong Hải theo từng năm trong giai đoạn 2013 –2015
• 4.3.4. Kết quả tổng hợp cấp GCNQSDĐ của phường Phong Hải 2013 - 2015
• 4.4. Đánh giá công tác cấp GCNQSD đất qua điều tra hộ gia đình
• 4.5. Những thuận lợi, khó khăn và giải pháp khắc phục trong công tác cấp GCN QSDĐ phường Phong Hải
• 4.5.1. Những thuận lợi trong công tác cấp GCNQSDĐ
• 4.5.2. Những khó khăn, tồn tại trong công tác cấp GCN QSDĐ
• 4.5.3. Đề xuất giải pháp
• 5. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Công Tác Cấp Giấy Chứng Nhận QSDĐ Phong Hải

Đất đai là tài nguyên vô cùng quý giá, là điều kiện tồn tại và phát triển của xã hội. Việc quản lý và sử dụng đất đai hiệu quả là yếu tố then chốt cho sự phát triển bền vững. Công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo quyền lợi của người sử dụng đất, tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động sản xuất, kinh doanh và quản lý nhà nước về đất đai. Bài viết này tập trung đánh giá công tác cấp GCNQSDĐ tại phường Phong Hải, thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh trong giai đoạn 2013-2015, từ đó đưa ra những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác này trong thời gian tới. Theo Hiến pháp 1992 và Luật Đất đai năm 2003, đất đai thuộc sở hữu toàn dân và do Nhà nước thống nhất quản lý.

1.1. Vai Trò Của GCNQSDĐ Trong Quản Lý Đất Đai

GCNQSDĐ là chứng thư pháp lý quan trọng, xác nhận quyền sử dụng đất hợp pháp của người sử dụng. Thông qua việc cấp GCNQSDĐ, Nhà nước xác lập mối quan hệ pháp lý với người sử dụng đất, nắm bắt thông tin chính xác về số lượng, chất lượng đất đai, từ đó thực hiện phân phối, quản lý đất đai theo quy hoạch. GCNQSDĐ là một trong những nội dung quan trọng trong công tác quản lý nhà nước về đất đai, giúp Nhà nước thực hiện quyền giao đất, cho thuê đất, chuyển quyền sử dụng đất và thu hồi đất một cách hiệu quả.

1.2. Ý Nghĩa Của GCNQSDĐ Đối Với Người Sử Dụng Đất

GCNQSDĐ không chỉ là giấy tờ pháp lý mà còn là cơ sở để người sử dụng đất thực hiện các quyền và nghĩa vụ của mình. GCNQSDĐ là điều kiện để tham gia vào thị trường bất động sản, được bảo hộ các quyền lợi hợp pháp trong quá trình sử dụng đất. Đồng thời, GCNQSDĐ tạo điều kiện cho người sử dụng đất yên tâm đầu tư, sản xuất, khai thác tiềm năng của đất và chấp hành tốt luật đất đai. Việc cấp sổ đỏ Phong Hải giúp người dân an tâm hơn về quyền lợi của mình.

II. Thực Trạng Cấp GCNQSDĐ Vấn Đề Thách Thức Tại Phong Hải

Mặc dù công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất có vai trò quan trọng, nhưng thực tế triển khai tại phường Phong Hải vẫn còn nhiều vấn đề tồn tại. Tình trạng cấp giấy chậm trễ, thủ tục hành chính rườm rà, thiếu minh bạch gây khó khăn cho người dân và ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý đất đai. Bên cạnh đó, tình trạng tranh chấp đất đai, biến động đất đai phức tạp cũng là những thách thức lớn đối với công tác này. Để đảm bảo thị trường bất động sản hoạt động công khai, minh bạch, việc đăng ký cấp giấy chứng nhận cần được tiến hành nhanh chóng và hiệu quả.

2.1. Nguyên Nhân Chậm Trễ Trong Cấp GCNQSDĐ

Việc cấp GCNQSDĐ là một quá trình phức tạp, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng. Tuy nhiên, trên thực tế, sự phối hợp này còn nhiều hạn chế, dẫn đến chậm trễ trong giải quyết thủ tục. Bên cạnh đó, trình độ chuyên môn của cán bộ địa chính ở một số địa phương còn hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu công việc. Ngoài ra, việc thiếu kinh phí đầu tư cho công tác đo đạc, lập bản đồ địa chính cũng là một nguyên nhân quan trọng.

2.2. Tình Trạng Tranh Chấp Đất Đai Tại Phường Phong Hải

Tình trạng tranh chấp đất đai là một vấn đề nhức nhối tại nhiều địa phương, trong đó có phường Phong Hải. Nguyên nhân của tình trạng này xuất phát từ nhiều yếu tố, như lịch sử sử dụng đất phức tạp, thiếu thông tin quy hoạch, sự chồng chéo trong quản lý đất đai. Việc giải quyết tranh chấp đất đai thường kéo dài, tốn kém thời gian và công sức, gây ảnh hưởng đến quyền lợi của người dân và trật tự xã hội. Cần có giải pháp đồng bộ để giải quyết dứt điểm tình trạng này.

2.3. Biến Động Đất Đai Và Quản Lý Hồ Sơ Địa Chính

Biến động đất đai diễn ra thường xuyên do các hoạt động chuyển nhượng, thừa kế, tặng cho, thế chấp... Việc cập nhật thông tin biến động vào hồ sơ địa chính còn chậm trễ, thiếu chính xác, gây khó khăn cho công tác quản lý và cấp GCNQSDĐ. Cần tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý hồ sơ địa chính, đảm bảo tính chính xác, đầy đủ và kịp thời của thông tin.

III. Đánh Giá Hiệu Quả Cấp GCNQSDĐ Phong Hải 2013 2015

Để đánh giá khách quan công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất Phong Hải giai đoạn 2013-2015, cần xem xét các số liệu thống kê về số lượng GCN đã cấp, loại đất được cấp, đối tượng được cấp. Đồng thời, cần tiến hành khảo sát, phỏng vấn người dân để đánh giá mức độ hài lòng về quy trình, thủ tục cấp giấy. Việc phân tích dữ liệu và đánh giá thực tế sẽ giúp xác định những điểm mạnh, điểm yếu của công tác này, từ đó đề xuất giải pháp cải thiện.

3.1. Phân Tích Số Liệu Cấp GCNQSDĐ Theo Loại Đất

Phân tích số liệu cấp GCNQSDĐ theo loại đất (đất ở, đất nông nghiệp, đất phi nông nghiệp) sẽ giúp đánh giá mức độ bao phủ của công tác này đối với từng loại hình sử dụng đất. So sánh số liệu giữa các năm 2013, 2014, 2015 để thấy được xu hướng và tốc độ cấp giấy. Từ đó, có thể đưa ra nhận định về hiệu quả của công tác này đối với từng lĩnh vực kinh tế - xã hội.

3.2. Đánh Giá Mức Độ Hài Lòng Của Người Dân

Khảo sát, phỏng vấn người dân về quy trình, thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất sẽ giúp đánh giá mức độ hài lòng của người dân. Các tiêu chí đánh giá bao gồm: tính minh bạch, công khai, thời gian giải quyết, thái độ phục vụ của cán bộ. Kết quả khảo sát sẽ là cơ sở quan trọng để cải thiện quy trình, thủ tục, nâng cao chất lượng phục vụ người dân.

3.3. So Sánh Với Các Địa Phương Khác

So sánh kết quả cấp GCNQSDĐ của phường Phong Hải với các địa phương khác trong thị xã Quảng Yên và tỉnh Quảng Ninh sẽ giúp đánh giá vị thế của phường trong công tác này. Việc học hỏi kinh nghiệm từ các địa phương làm tốt sẽ giúp phường Phong Hải nâng cao hiệu quả công tác cấp giấy.

IV. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Cấp GCNQSDĐ Tại Quảng Yên

Để nâng cao hiệu quả công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại phường Phong Hải, cần có giải pháp đồng bộ từ việc hoàn thiện cơ chế chính sách, cải cách thủ tục hành chính, nâng cao năng lực cán bộ đến tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin. Các giải pháp cần tập trung vào việc giải quyết dứt điểm tình trạng tranh chấp đất đai, đẩy nhanh tiến độ đo đạc, lập bản đồ địa chính và tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật về đất đai.

4.1. Cải Cách Thủ Tục Hành Chính Về Đất Đai

Rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính về đất đai, giảm bớt các khâu trung gian, rút ngắn thời gian giải quyết. Công khai, minh bạch thông tin về quy trình, thủ tục, phí và lệ phí. Tăng cường tiếp nhận và giải quyết hồ sơ trực tuyến. Xây dựng bộ phận một cửa liên thông để giải quyết các thủ tục liên quan đến đất đai.

4.2. Tăng Cường Ứng Dụng Công Nghệ Thông Tin

Xây dựng hệ thống thông tin đất đai đồng bộ, kết nối giữa các cơ quan chức năng. Ứng dụng công nghệ GIS (hệ thống thông tin địa lý) vào quản lý, khai thác thông tin đất đai. Sử dụng phần mềm quản lý hồ sơ địa chính để theo dõi, cập nhật thông tin biến động đất đai. Cung cấp dịch vụ công trực tuyến về đất đai.

4.3. Nâng Cao Năng Lực Cán Bộ Địa Chính

Tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho cán bộ địa chính. Cập nhật kiến thức pháp luật về đất đai cho cán bộ. Tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động của cán bộ địa chính. Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Kinh Nghiệm Cấp Sổ Đỏ Ở Các Địa Phương

Việc học hỏi kinh nghiệm từ các địa phương khác trong công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là rất quan trọng. Nghiên cứu các mô hình thành công, các giải pháp sáng tạo để áp dụng vào thực tế của phường Phong Hải. Đặc biệt, cần chú trọng đến các địa phương có điều kiện tương đồng về kinh tế - xã hội và đặc điểm đất đai.

5.1. Mô Hình Một Cửa Liên Thông Về Đất Đai

Nghiên cứu mô hình một cửa liên thông về đất đai tại các địa phương khác, đánh giá tính hiệu quả và khả năng áp dụng vào phường Phong Hải. Mô hình này giúp giảm bớt các khâu trung gian, rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục, tạo thuận lợi cho người dân.

5.2. Ứng Dụng GIS Trong Quản Lý Đất Đai

Tìm hiểu về việc ứng dụng công nghệ GIS (hệ thống thông tin địa lý) vào quản lý đất đai tại các địa phương khác. GIS giúp quản lý, khai thác thông tin đất đai một cách hiệu quả, hỗ trợ công tác quy hoạch, cấp giấy chứng nhận và giải quyết tranh chấp đất đai.

VI. Kết Luận Kiến Nghị Về Cấp GCNQSDĐ Tại Phong Hải

Công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại phường Phong Hải giai đoạn 2013-2015 đã đạt được những kết quả nhất định, góp phần vào việc quản lý đất đai và phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều tồn tại, hạn chế cần khắc phục. Để nâng cao hiệu quả công tác này trong thời gian tới, cần có sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của các cấp lãnh đạo, sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng và sự tham gia tích cực của người dân.

6.1. Kiến Nghị Đối Với UBND Thị Xã Quảng Yên

Đề nghị UBND thị xã Quảng Yên tăng cường chỉ đạo, kiểm tra, giám sát công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại phường Phong Hải. Bố trí đủ nguồn lực (kinh phí, nhân lực) cho công tác này. Chỉ đạo các cơ quan chức năng phối hợp chặt chẽ để giải quyết dứt điểm tình trạng tranh chấp đất đai.

6.2. Kiến Nghị Đối Với UBND Phường Phong Hải

Đề nghị UBND phường Phong Hải tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật về đất đai cho người dân. Công khai, minh bạch thông tin về quy trình, thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Nâng cao chất lượng phục vụ người dân. Chủ động giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình cấp giấy.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Đất đai là nguồn tài nguyên quốc gia đặc biệt, tư liệu sản xuất chủ yếu, thành phần cốt lõi của môi trường sống, đồng thời là địa bàn phân bố dân cư và phát triển kinh tế - xã hội. Theo Hiến pháp năm 1992 và Luật Đất đai năm 2003, đất đai thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước thống nhất quản lý theo quy hoạch và pháp luật. Cùng với quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa, thị trường bất động sản diễn ra sôi động nhưng đồng thời xuất hiện sự phát triển mạnh mẽ của thị trường ngầm chuyển nhượng quyền sử dụng đất tự do, tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý. Trong bối cảnh đó, công tác đăng ký và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) đóng vai trò là chứng thư pháp lý xác lập quan hệ hợp pháp giữa Nhà nước và người sử dụng đất, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của công dân, tạo sự an tâm đầu tư sản xuất, đồng thời tạo căn cứ thu tiền sử dụng đất vào ngân sách nhà nước.

Phường Phong Hải thuộc thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh là địa bàn được nâng cấp từ xã lên phường từ năm 2012, nằm ở trung tâm khu vực đảo Hà Nam. Quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh chóng cùng sự phát triển hạ tầng (đặc biệt là tuyến cao tốc Hạ Long – Hải Phòng) đã làm phát sinh nhiều biến động đất đai phức tạp giữa đất nông nghiệp và đất phi nông nghiệp. Để giải quyết các tồn tại trong quản lý hồ sơ địa chính và quy chủ sử dụng đất tại cơ sở, đề tài "Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên địa bàn phường Phong Hải - thị xã Quảng Yên - tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2013 – 2015" đã được tác giả Nguyễn Thị Cúc thực hiện dưới sự hướng dẫn của TS. Nguyễn Chí Hiểu tại Khoa Quản lý Tài nguyên, Trường Đại học Nông Lâm – Đại học Thái Nguyên.

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được phân định rõ ràng:

• Mục tiêu tổng quát: Đánh giá công tác cấp GCNQSD đất tại phường Phong Hải, thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh; qua đó đề xuất những giải pháp khả thi phục vụ quá trình quản lý và sử dụng đất đai hợp lý, khoa học và có hiệu quả cao trong thời gian tiếp theo.
• Mục tiêu cụ thể:
  1. Điều tra, phân tích, đánh giá công tác cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ở phường Phong Hải, thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2013 – 2015.
  2. Xác định một số nguyên nhân ảnh hưởng đến quá trình cấp GCNQSD đất của phường Phong Hải.
  3. Đề xuất một số giải pháp chủ yếu để đẩy nhanh tiến độ và hoàn thành công tác cấp GCNQSD đất ở phường Phong Hải.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu bao gồm:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
• Phạm vi nội dung: Tập trung nghiên cứu quy trình, kết quả, thuận lợi, khó khăn của công tác đăng ký và cấp GCNQSD đất.
• Phạm vi không gian: Toàn bộ địa giới hành chính phường Phong Hải, thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh với diện tích tự nhiên 598,84 ha.
• Phạm vi thời gian: Thu thập số liệu đánh giá trong giai đoạn từ năm 2013 đến năm 2015; thời gian thực tế thực hiện nghiên cứu tại địa phương diễn ra từ ngày 17/8/2015 đến ngày 27/11/2015.

---

Cơ sở pháp lý và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở pháp lý và khung lý luận quản lý đất đai

Nghiên cứu được thiết lập dựa trên hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của Trung ương và địa phương điều chỉnh hoạt động quản lý nhà nước về đất đai:

• Luật và Nghị quyết: Luật Đất đai năm 1993; Luật Đất đai sửa đổi năm 1998, 2001; Luật Đất đai năm 2003; Luật Đất đai năm 2013 (có hiệu lực từ ngày 01/7/2014); Bộ luật Dân sự năm 1995 (Điều 693); Nghị quyết số 23/2003/QH11; Nghị quyết số 755/2003/NQ-UBTVQH11 ngày 02/04/2005; Nghị quyết số 1037/2006/NQ-UBTVQH11 ngày 27/07/2006 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
• Nghị định của Chính phủ: Nghị định số 181/2004/NĐ-CP (Điều 135 về trình tự thủ tục cấp GCN); Nghị định số 43/2014/NĐ-CP ngày 15/05/2014 quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đất đai (Điều 19 quy định các trường hợp không được cấp GCN); Nghị định số 44/2014/NĐ-CP về giá đất; Nghị định số 45/2014/NĐ-CP về thu tiền sử dụng đất; Nghị định số 46/2014/NĐ-CP về thu tiền thuê đất, thuê mặt nước; Nghị định số 47/2014/NĐ-CP về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất.
• Thông tư chuyên ngành: Thông tư số 23/2014/TT-BTNMT ngày 19/05/2014 quy định về GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất; Thông tư số 24/2014/TT-BTNMT về hồ sơ địa chính; Thông tư số 25/2014/TT-BTNMT về bản đồ địa chính; Thông tư số 76/2014/TT-BTC và Thông tư số 77/2014/TT-BTC của Bộ Tài chính hướng dẫn thực hiện nghĩa vụ tài chính đất đai.
• Chỉ thị quản lý: Chỉ thị số 18/CT-TTg ngày 29/3/1999 về đẩy mạnh cấp GCNQSDĐ; Chỉ thị 364/CP về hoạch định địa giới hành chính.

Văn bản cũng hệ thống hóa 4 mẫu GCN đã và đang lưu hành qua các thời kỳ: mẫu Giấy chứng nhận màu đỏ theo Quyết định số 201/QĐ/ĐK ngày 14/07/1989; mẫu Giấy chứng nhận màu hồng (kèm bản màu trắng lưu tại Sở) theo Nghị định số 60/NĐ-CP ngày 05/07/1994; mẫu Giấy chứng nhận theo Quyết định số 24/2004/QĐ-BTNMT và Quyết định số 08/2006/QĐ-BTNMT; và mẫu Giấy chứng nhận thống nhất màu hồng cánh sen áp dụng từ Nghị định số 88/2009/NĐ-CP, Thông tư số 17/2009/TT-BTNMT kéo dài đến Thông tư số 23/2014/TT-BTNMT.

Phương pháp nghiên cứu

Tác giả vận dụng phối hợp các phương pháp nghiên cứu chuyên ngành địa chính:

1. Phương pháp nghiên cứu văn bản pháp luật: Rà soát, đối chiếu các điều khoản của Luật Đất đai năm 2003, 2013 và các Nghị định hướng dẫn về điều kiện, trình tự thủ tục, thẩm quyền cấp GCN và nghĩa vụ tài chính.
2. Phương pháp thống kê, thu thập tài liệu: Thu thập số liệu thứ cấp từ UBND phường Phong Hải, Phòng Tài nguyên và Môi trường thị xã Quảng Yên, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Quảng Ninh về tình hình biến động đất đai và kết quả cấp GCN.
3. Phương pháp phân tích và tổng hợp số liệu: Xử lý dữ liệu định lượng, phân loại theo nhóm đối tượng sử dụng đất (hộ gia đình, cá nhân, tổ chức) và mục đích sử dụng (đất ở, đất nông nghiệp, đất lâm nghiệp, đất chuyên dùng).
4. Phương pháp so sánh: So sánh sự khác biệt giữa quy định pháp luật và việc tổ chức thực hiện trong thực tế; so sánh kết quả cấp GCN giữa các năm (2013, 2014, 2015) và giữa các khu dân cư.
5. Phương pháp chuyên gia: Tham vấn ý kiến chuyên môn của giảng viên hướng dẫn và cán bộ địa chính phụ trách địa bàn.
6. Phương pháp kế thừa bổ sung: Kế thừa số liệu kiểm kê đất đai năm 2010 và các báo cáo thống kê đất đai hàng năm của địa phương.
7. Phương pháp điều tra phỏng vấn trực tiếp: Khảo sát thực địa bằng bảng hỏi cấu trúc với quy mô $n = 60$ phiếu điều tra trên địa bàn 05 khu dân cư (mỗi khu 12 phiếu). Cơ cấu mẫu gồm 30 phiếu dành cho người dân sản xuất nông nghiệp, 15 phiếu dành cho cán bộ công chức và 15 phiếu dành cho người kinh doanh buôn bán tự do.

---

Nội dung chính theo từng phần của khóa luận

Phần 1: Mở đầu

Phần này trình bày tính cấp thiết của công tác quản lý nhà nước về đất đai nói chung và việc cấp GCNQSDĐ nói riêng trong bối cảnh phát triển thị trường bất động sản. Tác giả xác định rõ mục tiêu tổng quát là đánh giá công tác cấp GCNQSDĐ tại phường Phong Hải giai đoạn 2013 – 2015 và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý; thiết lập 3 mục tiêu cụ thể, các yêu cầu khoa học (đảm bảo tính chính xác, phản ánh khách quan thực trạng) cùng ý nghĩa học thuật và thực tiễn của đề tài đối với công tác địa chính cơ sở.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Phần 2 tập trung xây dựng cơ sở lý luận và pháp lý vững chắc:

• Cơ sở khoa học: Khẳng định GCNQSDĐ là chứng thư pháp lý cao nhất (khoản 16 Điều 3 Luật Đất đai 2013) giúp Nhà nước nắm chắc số lượng, chất lượng, thực hiện phân phối đất theo quy hoạch, đồng thời bảo hộ quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất theo Điều 166.
• Nội dung quản lý nhà nước: Làm rõ 15 nội dung quản lý nhà nước về đất đai quy định tại Điều 22 Luật Đất đai 2013.
• Quy định kỹ thuật và thủ tục: Trình bày chi tiết về đăng ký đất đai ban đầu và đăng ký biến động; cấu trúc hồ sơ địa chính gồm dạng giấy và dạng số; tiêu chuẩn trích lục bản đồ địa chính, trích sao sổ mục kê theo Thông tư 24/2014/TT-BTNMT; quy trình giải quyết hồ sơ không quá 45 ngày làm việc tại cấp xã và cấp huyện theo quy định tại Nghị định 181/2004/NĐ-CP; phân định thẩm quyền cấp giấy theo Điều 105 Luật Đất đai 2013 (UBND cấp tỉnh cấp cho tổ chức, cơ sở tôn giáo, người Việt Nam định cư ở nước ngoài thực hiện dự án; UBND cấp huyện cấp cho hộ gia đình, cá nhân).
• Tình hình cấp GCN toàn quốc và địa phương:
  • Toàn quốc (đến ngày 31/12/2014): Cả nước có 10 tỉnh cơ bản hoàn thành (đạt trên 90%) và 10 tỉnh đạt dưới 60%. Đất sản xuất nông nghiệp cấp được 13.392.895 giấy với diện tích 7.413.504 ha (đạt 81,3% diện tích cần cấp); đất lâm nghiệp cấp 1.085.952 giấy với 7.739.894 ha (đạt 59,2%); đất nuôi trồng thủy sản đạt 68,73% (478.000 ha); đất ở đô thị đạt 56,9% (58.929 ha); đất ở nông thôn đạt 75% (376.070 ha); đất chuyên dùng đạt 38% (211.267 ha); đất cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng đạt 17% (3.212 ha).
  • Tỉnh Quảng Ninh: Đất nông nghiệp cấp cho 84.148 hộ với diện tích 35.800 ha; đất lâm nghiệp cấp 36.381 giấy (đạt 83,6% với 123.000 ha); đất ở nông thôn cấp 92.515 hộ (3.800 ha); đất ở đô thị cấp 35.800 hộ (641,9 ha, đạt 85,4%); đất chuyên dùng cấp cho 981 tổ chức với 991 giấy (đạt 63,1%).
  • Thị xã Quảng Yên: Có 11 phường và 8 xã. Đất nông nghiệp đã cấp cho 15.112 hộ trên 12.895 hộ cần cấp (với 12.895 ha); đất lâm nghiệp cấp 2.450 hộ / 4.895 hộ (đạt 6.000 ha); đất ở đô thị đã cấp 14.218 hộ / 15.765 hộ với diện tích 659,25 ha / 707,98 ha (đạt 83,7%); đất ở nông thôn đã cấp 9.610 hộ / 10.127 hộ.

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Nội dung phần này xác định phương pháp tiếp cận nghiên cứu khoa học địa chính:

• Đối tượng: Công tác cấp GCNQSDĐ của phường Phong Hải.
• Địa điểm và thời gian: UBND phường Phong Hải, từ 17/8/2015 đến 27/11/2015.
• Nội dung nghiên cứu gồm 5 vấn đề cốt lõi: (1) Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của phường; (2) Hiện trạng sử dụng đất năm 2015; (3) Đánh giá kết quả cấp GCNQSDĐ giai đoạn 2013 – 2015 qua số liệu thứ cấp; (4) Khảo sát thực trạng qua 60 phiếu điều tra hộ gia đình; (5) Phân tích thuận lợi, khó khăn và đề xuất giải pháp.
• Phương pháp luận kết hợp 7 phương pháp chuyên ngành, trong đó chỉ rõ cơ cấu lấy mẫu điều tra phỏng vấn tại 05 khu dân cư.

Phần 4: Kết quả nghiên cứu

Phần 4 thể hiện toàn bộ các phát hiện thực tế tại phường Phong Hải:

• Điều kiện tự nhiên: Phường Phong Hải có diện tích tự nhiên 598,84 ha, gồm 8 khu dân cư thuộc đảo Hà Nam. Đông giáp sông Chanh, Tây giáp phường Phong Cốc, Nam giáp xã Nam Hòa, Bắc giáp xã Cẩm La. Địa hình gồm 2 vùng: đồng bằng và vùng đất trũng ngập nước. Khí hậu nhiệt đới gió mùa ven biển: nhiệt độ trung bình từ 21,5°C đến 24,5°C; số giờ nắng từ 1.734,6 đến 1.806,7 giờ/năm; lượng mưa dao động từ 1.693,8 đến 1.802,5 mm (mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 10 chiếm 85 – 88% lượng mưa); độ ẩm trung bình 81,5 – 83,1%. Thủy văn có sông Chanh dài 8 km, rộng 100 m, lưu lượng phù sa mùa lũ đạt 690 mg/lít. Thổ nhưỡng gồm 4 nhóm với 6 loại đất (đất thủy thành phù sa sông suối và đất địa thành feralit vàng đỏ, feralit đỏ nâu).
• Điều kiện kinh tế - xã hội: Tốc độ tăng trưởng GDP bình quân giai đoạn 2013 – 2015 đạt 16,35%/năm. GDP bình quân đầu người năm 2015 đạt 24 triệu đồng/năm. Năm 2015, phường có 1.332 hộ với 8.100 nhân khẩu; lực lượng lao động 3.132 người. Toàn bộ 8/8 khu đều có nhà văn hóa; tỷ lệ học sinh 6 – 14 tuổi đi học đạt 100%, 60% dân số có trình độ 12/12. Hệ thống giao thông đang xây dựng tuyến đường cao tốc Hạ Long – Hải Phòng dài 35 km chạy qua địa bàn.
• Hiện trạng sử dụng đất năm 2015: Thống kê chi tiết diện tích tự nhiên 598,84 ha, bao gồm 354,18 ha đất nông nghiệp (59,15%), 244,34 ha đất phi nông nghiệp (40,80%) và 0,32 ha đất chưa sử dụng (0,05%).
• Đánh giá thực trạng cấp GCNQSDĐ và điều tra hộ gia đình: Phân tích kết quả thực hiện cho từng loại đất (đất ở, đất sản xuất nông nghiệp, đất tổ chức); xử lý kết quả khảo sát 60 hộ dân về mức độ nắm bắt trình tự, thủ tục, nghĩa vụ tài chính và thái độ đối với công tác cấp GCN; chỉ rõ các điểm nghẽn về biến động ranh giới, hồ sơ lưu trữ và năng lực chuyên môn của cán bộ địa chính cấp cơ sở.

---

Kết quả và đóng góp

Số liệu hiện trạng sử dụng đất và chuyển dịch kinh tế

Khóa luận đã tổng hợp hệ thống số liệu phản ánh thực trạng phân bổ quỹ đất và biến động cơ cấu kinh tế tại phường Phong Hải qua các bảng tổng hợp sau:

Hiện trạng sử dụng đất phường Phong Hải năm 2015

STT	Mục đích sử dụng đất	Mã	Diện tích năm 2015 (ha)	Tỷ lệ (%)
I	Đất nông nghiệp	NNP	354,18	59,15
1	Đất sản xuất nông nghiệp	SXN	301,99	50,43
-	Đất trồng cây hàng năm	CHN	282,70	47,21
-	Đất trồng lúa	LUA	287,52	45,34
-	Đất trồng cây hàng năm khác	HNK	11,18	1,87
-	Đất trồng cây lâu năm	CLN	19,28	3,23
2	Đất lâm nghiệp (rừng sản xuất)	LNP (RSX)	27,13	4,53
3	Đất nuôi trồng thuỷ sản	NTS	25,06	4,19
II	Đất phi nông nghiệp	PNN	244,34	40,80
1	Đất ở tại đô thị	ODT	45,92	7,67
2	Đất chuyên dùng	CDG	51,00	8,52
-	Đất trụ sở cơ quan, công trình sự nghiệp	CTS	2,27	0,37
-	Đất quốc phòng, an ninh	CQA	0,10	0,01
-	Đất sản xuất kinh doanh phi nông nghiệp	CKS	1,53	0,26
-	Đất có mục đích công cộng	CCC	47,18	7,89
3	Đất tôn giáo tín ngưỡng	TTN	0,68	0,12
4	Đất nghĩa trang nghĩa địa	NTD	10,14	1,69
5	Đất sông suối và mặt nước chuyên dùng	SMN	136,60	22,81
III	Đất chưa sử dụng (đất bằng chưa sử dụng)	CSD (BSD)	0,32	0,05
	Tổng diện tích tự nhiên		598,84	100,00

Nguồn: UBND phường Phong Hải (tổng hợp trong khóa luận)

Cơ cấu các ngành kinh tế phường Phong Hải giai đoạn 2013 – 2015

STT	Ngành kinh tế	Tỷ trọng năm 2013 (%)	Tỷ trọng năm 2015 (%)	Tăng / Giảm (%)
1	Nông – lâm nghiệp và thủy sản	51,1	42,1	-9,0
2	Công nghiệp và thủ công nghiệp	19,5	21,6	+2,1
3	Thương mại và dịch vụ	29,4	36,3	+6,9

Nguồn: Thống kê phường Phong Hải

Diễn biến thời tiết tại phường Phong Hải giai đoạn 2013 – 2015

STT	Chỉ tiêu thời tiết	Năm 2013	Năm 2014	Năm 2015
1	Nhiệt độ trung bình (°C)	24,5	23,0	21,5
2	Số giờ nắng (giờ)	1.734,6	1.751,6	1.806,7
3	Lượng mưa (mm)	1.693,8	1.743,6	1.802,5
4	Độ ẩm trung bình (%)	82,0	81,5	83,1

Nguồn: UBND phường Phong Hải

Đóng góp thực tiễn và giải pháp đề xuất

• Đóng góp của khóa luận: Tác giả đã hệ thống hóa và cập nhật bức tranh toàn diện về công tác địa chính tại phường Phong Hải trong giai đoạn chuyển tiếp quan trọng khi xã vừa lên phường (năm 2012) và Luật Đất đai năm 2013 bắt đầu đi vào thực thi. Nghiên cứu đã làm rõ thực trạng hồ sơ địa chính, đối chiếu giữa dữ liệu kiểm kê đất đai năm 2010 với số liệu thống kê biến động năm 2015, đồng thời chỉ ra sự chuyển dịch cơ cấu sử dụng đất dưới tác động của các công trình hạ tầng lớn như cao tốc Hạ Long – Hải Phòng.
• Giải pháp và kiến nghị do tác giả đề xuất:
  1. Về công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật: Đẩy mạnh phổ biến Luật Đất đai 2013 và các văn bản hướng dẫn nhằm nâng cao hiểu biết pháp luật của nhân dân, giúp người sử dụng đất nhận thức đầy đủ nghĩa vụ tài chính và chủ động đăng ký kê khai cấp GCN.
  2. Về kỹ thuật và hồ sơ địa chính: Tập trung nguồn lực kinh phí và phương tiện hiện đại để đo đạc chỉnh lý biến động bản đồ địa chính; khắc phục tình trạng thiếu đồng bộ giữa sổ mục kê, bản đồ và hiện trạng sử dụng thực tế.
  3. Về cải cách thủ tục hành chính: Thực hiện nghiêm túc quy trình liên thông một cửa giữa UBND phường, Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất và Chi cục Thuế, đảm bảo thời gian xử lý hồ sơ không quá 45 ngày làm việc theo luật định.
  4. Về tổ chức bộ máy và cán bộ: Thường xuyên tổ chức tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ và đạo đức công vụ cho đội ngũ cán bộ địa chính cấp cơ sở, đáp ứng yêu cầu xử lý hồ sơ kỹ thuật số và giải quyết tranh chấp đất đai tồn đọng từ lịch sử.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của đề tài:
  • Không gian nghiên cứu chỉ khu biệt tại một đơn vị hành chính cấp cơ sở là phường Phong Hải, thị xã Quảng Yên, do đó các đặc thù về địa hình đất bãi bồi ven biển và lịch sử chia tách hành chính mang tính chất cục bộ, chưa đại diện cho toàn bộ các dạng địa hình đồi núi, trung du của tỉnh Quảng Ninh.
  • Dung lượng mẫu khảo sát xã hội học còn khiêm tốn ($n = 60$ phiếu điều tra phân bổ trên 05 khu dân cư), chỉ tập trung phản ánh ý kiến sơ bộ của một bộ phận người dân mà chưa bao quát được toàn diện 1.332 hộ gia đình trên toàn bộ 8 khu của phường.
  • Dữ liệu đánh giá mới giới hạn trong giai đoạn 2013 – 2015, là thời điểm các văn bản hướng dẫn Luật Đất đai 2013 (như Nghị định 43/2014/NĐ-CP, Thông tư 23/2014/TT-BTNMT) mới bắt đầu được áp dụng, nên chưa đánh giá được tác động dài hạn của các chính sách mới này.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Mở rộng phạm vi nghiên cứu so sánh công tác cấp GCNQSDĐ giữa các phường nội thị và các xã vùng đảo lân cận của thị xã Quảng Yên (như Phong Cốc, Nam Hòa, Cẩm La).
  • Nghiên cứu sâu về quy trình chuyển đổi và chuẩn hóa cơ sở dữ liệu địa chính từ hồ sơ địa chính dạng giấy sang hệ thống hồ sơ địa chính dạng số theo quy chuẩn của Bộ Tài nguyên và Môi trường.
  • Đánh giá tác động của công tác định giá đất và giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm (như tuyến cao tốc Hạ Long – Hải Phòng) đối với công tác đăng ký biến động và cấp đổi GCNQSDĐ cho các hộ gia đình bị thu hồi đất.

---

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho các nhóm đối tượng cụ thể:

• Sinh viên, học viên ngành Quản lý đất đai và Địa chính môi trường: Cung cấp tài liệu tham khảo thực tế về phương pháp xây dựng đề cương, cách thức phối hợp các phương pháp nghiên cứu định lượng (thống kê địa chính) và định tính (điều tra xã hội học bằng bảng hỏi), kỹ năng thu thập và xử lý số liệu kiểm kê đất đai tại một đơn vị hành chính cấp xã/phường.
• Cán bộ quản lý địa chính cấp xã, phường và thị xã: Cung cấp dữ liệu thực tế về các vướng mắc pháp lý thường gặp trong quá trình chuyển tiếp từ xã nông thôn lên phường đô thị (như chuyển biến từ đất ở nông thôn ONT sang đất ở đô thị ODT, tranh chấp ranh giới sử dụng đất lịch sử), hỗ trợ tham mưu cải tiến quy trình luân chuyển hồ sơ cấp GCN tại cơ sở.
• Nghiên cứu sinh và người làm đề tài tương tự: Tham khảo hệ thống văn bản quy phạm pháp luật đất đai giai đoạn 2013 – 2014 và khung phương pháp khảo sát 60 hộ dân theo các nhóm đối tượng (nông nghiệp, công chức, kinh doanh).

Phần có giá trị tham khảo chuyên môn cao nhất trong khóa luận là hệ thống số liệu thống kê hiện trạng sử dụng đất năm 2015 (Bảng 4.3) và các phân tích về trình tự, thủ tục cấp GCN theo quy định tại Nghị định 181/2004/NĐ-CP kết hợp Nghị định 43/2014/NĐ-CP.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Phường Phong Hải có diện tích tự nhiên bao nhiêu và cơ cấu quỹ đất năm 2015 được phân chia như thế nào?
Tổng diện tích tự nhiên của phường Phong Hải năm 2015 là 598,84 ha. Trong đó:

• Đất nông nghiệp chiếm 354,18 ha (tỷ lệ 59,15%), chủ yếu là đất sản xuất nông nghiệp với 301,99 ha (đất trồng lúa chiếm 287,52 ha), đất rừng sản xuất 27,13 ha và đất nuôi trồng thủy sản 25,06 ha.
• Đất phi nông nghiệp chiếm 244,34 ha (tỷ lệ 40,80%), trong đó diện tích lớn nhất là đất sông suối và mặt nước chuyên dùng với 136,60 ha (22,81%), đất chuyên dùng 51,00 ha và đất ở đô thị 45,92 ha.
• Đất chưa sử dụng còn lại 0,32 ha (tỷ lệ 0,05%), toàn bộ là đất bằng chưa sử dụng.

2. Cơ cấu kinh tế của phường Phong Hải chuyển dịch ra sao trong giai đoạn 2013 – 2015?
Giai đoạn 2013 – 2015, kinh tế phường đạt tốc độ tăng trưởng GDP bình quân 16,35%/năm. Cơ cấu ngành có sự chuyển biến rõ nét: tỷ trọng nhóm ngành Nông – lâm nghiệp và thủy sản giảm mạnh từ 51,1% năm 2013 xuống 42,1% năm 2015 (giảm 9,0%); trong khi nhóm ngành Thương mại và dịch vụ tăng từ 29,4% lên 36,3% (tăng 6,9%) và nhóm Công nghiệp – thủ công nghiệp tăng từ 19,5% lên 21,6% (tăng 2,1%).

3. Khảo sát xã hội học về nhận thức của người dân trong khóa luận được tiến hành với quy mô và cơ cấu mẫu như thế nào?
Tác giả đã triển khai điều tra với quy mô mẫu là 60 phiếu, chia đều cho 05 khu dân cư (mỗi khu 12 phiếu). Cơ cấu đối tượng được phỏng vấn bao gồm: 30 phiếu dành cho người dân sản xuất nông nghiệp (chiếm 50% mẫu), 15 phiếu dành cho cán bộ công chức (25% mẫu) và 15 phiếu dành cho các hộ kinh doanh buôn bán tự do (25% mẫu).

4. Theo quy định pháp luật được tác giả trích dẫn, quy trình cấp GCNQSDĐ mất tối đa bao nhiêu ngày làm việc?
Căn cứ theo Điều 135 Nghị định 181/2004/NĐ-CP và các quy định pháp luật được tổng hợp, tổng thời gian thực hiện các công việc từ khi tiếp nhận hồ sơ hợp lệ tại cấp xã đến khi người sử dụng đất nhận được GCNQSDĐ không quá 45 ngày làm việc (không tính thời gian 15 ngày niêm yết công khai danh sách tại trụ sở UBND cấp xã và thời gian người sử dụng đất thực hiện nghĩa vụ tài chính tại cơ quan thuế).

5. Những nguyên nhân chủ yếu nào gây chậm trễ trong công tác cấp GCNQSDĐ tại địa phương được văn bản chỉ ra?
Văn bản xác định các nguyên nhân chính bao gồm: biến động ranh giới đất đai qua nhiều thời kỳ lịch sử chưa được cập nhật thường xuyên trên bản đồ địa chính; sự thiếu đồng bộ giữa tài liệu lưu trữ dạng giấy và biến động thực tế sử dụng; nhiều trường hợp chuyển nhượng, tự chuyển mục đích sử dụng hoặc xây dựng chưa được cấp phép; vướng mắc trong khâu xác định nguồn gốc đất và thực hiện nghĩa vụ tài chính; cùng với đó là trang thiết bị kỹ thuật đo đạc của địa phương còn thiếu thốn và nhận thức pháp luật đất đai của một bộ phận người dân chưa cao.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thị Cúc đã phản ánh chân thực, chi tiết thực trạng công tác cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại phường Phong Hải, thị xã Quảng Yên giai đoạn 2013 – 2015 trong bối cảnh chuyển tiếp thể chế sang Luật Đất đai năm 2013. Bằng việc kết hợp chặt chẽ giữa tổng quan số liệu thống kê địa chính của 598,84 ha đất tự nhiên với điều tra xã hội học trên 60 hộ dân, công trình đã làm sáng tỏ mối quan hệ giữa biến động kinh tế - xã hội với những khó khăn tồn tại trong quản lý đất đai cấp cơ sở. Những phân tích khách quan và giải pháp đồng bộ được đề xuất trong khóa luận cung cấp luận cứ thực tiễn có giá trị giúp chính quyền địa phương nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước về đất đai và bảo đảm quyền lợi hợp pháp cho người sử dụng đất.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Đất đai là tài nguyên vô cùng quý giá của mỗi quốc gia, là điều kiện tồn tại và phát triển của con ngƣời và các sinh vật khác trên trái đất. Đó là tƣ liệu sản xuất đặc biệt, là thành phần quan trọng hàng đầu của môi trƣờng sống, là địa bàn phân bố dân cƣ, xây dựng các cơ sở kinh tế, văn hoá xã hội, an ninh quốc phòng. Mỗi quốc gia, mỗi địa phƣơng có một quỹ đất đai nhất định đƣợc giới hạn bởi diện tích, ranh giới, vị trí.Việc sử dụng và quản lý quỹ đất đai này đƣợc thực hiện theo quy định của nhà nƣớc, tuân thủ luật đất đai và những văn bản pháp lý có liên quan. Hiến pháp 1992 và Luật đất đai năm 2003 đã xác định rõ “Đất đai thuộc sở hữu toàn dân” và “do nhà nƣớc thống nhất quản lý toàn bộ toàn bộ đất đai theo quy hoạch và pháp luật bảo đảm sử dụng đúng mục đích và có hiệu quả”.

Để đảm bảo tính thống nhất trong công tác quản lý đất đai thì công tác đăng ký và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất phải đƣợc thực hiện nghiêm túc. Công tác này không chỉ đảm bảo sự thống nhất quản lý mà còn bảo đảm các quyền lợi và nghĩa vụ cho ngƣời sử dụng, giúp cho ngƣời sử dụng đất yên tâm đầu tƣ, sản xuất, xây dựng các công trình. Hiện nay vấn đề về đất đai là vấn đề đƣợc toàn xã hội quan tâm, nhà nƣớc đã giao trách nhiệm cho các ngành địa chính phối hợp cùng các chính quyền địa phƣơng thực hiện hàng loạt các biện pháp đo đạc, phân hạng đánh giá đất đai quy hoạch kế hoạch sử dụng đất, lập hồ sơ địa chính, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.Trong đó công tác đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là hết sức quan trọng , nó trực tiếp liên quan đến quyền lợi của ngƣời sử dụng đất là văn bản pháp lý cao nhất xác nhận mối quan hệ hợp pháp giữa nhà nƣớc và chủ sử dụng đất để chủ sử dụng đất yên tâm sản xuất, chủ động đầu tƣ khai thác tốt tiềm năng của đất và chấp hành tốt luật đất đai. Cùng với quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nƣớc nhƣ ngày nay đã làm cho thị trƣờng bất động sản trở nên sôi động, trong đó đất đai là hàng hoá chủ yếu của thị trƣờng này.

Nhƣng thực tế trong thị trƣờng này thị trƣờng ngầm phát triển rất mạnh mẽ. Đó là vấn đề đáng lo ngại nhất 2 hiện nay. Để đảm bảo cho thị trƣờng này hoạt động công khai, minh bạch thì yêu cầu công tác đăng ký cấp giấy chứng nhận phải đƣợc tiến hành. Ngoài ra một vấn đề quan trọng của việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là giúp cho nhà nƣớc có cơ sở pháp lý trong việc thu tiền sử dụng đất, tăng nguồn ngân sách cho nhà nƣớc.

Nhận thức đƣợc vai trò, tầm quan trọng của vấn đề, đồng thời để khắc phục những tồn tại trên thì việc làm cần thiết là thực hiện tốt công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quy chủ cho các thửa đất để quản lý và sử dụng đất đai có hiệu quả và đúng theo pháp luật. Là sinh viên lớp Địa chính môi trƣờng, khoa Quản lý tài nguyên, Trƣờng đại học Nông Lâm Thái Nguyên, Đƣợc sự đồng ý của chủ nhiệm khoa Quản lý tài nguyên, dƣới sự hƣớng dẫn của giảng viên: TS.Nguyễn Chí Hiểu, em tiến hành thực hiện đề tài: “Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên địa bàn Phường Phong Hải - Thị Xã QuảngYên - Tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2013 – 2015”. Mục tiêu và yêu cầu của đề tài 1. Mục tiêu tổng quát Đánh giá công tác cấp GCNQSD đất tại phƣờng Phong Hải - thị xã Quảng Yên - tỉnh Quảng Ninh qua đó đề xuất những giải pháp khả thi để phục vụ quá trình quản lý và sử dụng đất đai hợp lý, khoa học và có hiệu quả cao trong thời gian tiếp theo.

Mục tiêu cụ thể -Điều tra, phân tích, đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ở phƣờng Phong Hải - thị xã Quảng Yên - tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2013 – 2015. - Xác định một số nguyên nhân ảnh hƣởng đến quá trình cấp GCNQSD đất của phƣờng Phong Hải - thị xã Quảng Yên - tỉnh Quảng Ninh. - Đề xuất một số giải pháp chủ yếu để đẩy nhanh tiến độ và hoàn thành công tác cấp GCNQSD đất ở phƣờng Phong Hải. Yêu cầu - Cần nắm vững những quy định của pháp luật về đăng ký, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo luật đất đai năm 1993; luật đất đai sửa đổi 2003, 2013; hệ thống các văn bản quy phạm pháp luật về đất đai của trung ƣơng và địa phƣơng.

3 - Các số liệu thu đƣợc phải chính xác, phải phản ánh khách quan trung thực công tác đăng ký đất đai, cấp GCN QSDĐ của địa phƣơng. - Các giải pháp đƣa ra phải phù hợp với địa phƣơng và phải có tính khả thi. Ý nghĩa của đề tài - Trong học tập và nghiên cứu khoa học: Giúp củng cố lại những kiến thức đã học trong nhà trƣờng và bƣớc đầu làm quen với công tác cấp GCNQSD đất trong thực tiễn. - Trên thực tế: Đề tài đánh giá, phân tích tìm ra những thuận lợi khó khăn của công tác cấp GCNQSDĐ.

Đƣa ra những kiến nghị đề xuất với các cấp có thẩm quyền để có những giải pháp phù hợp cho công tác cấp GCNQSD đất nói riêng và công tác quản lý nhà nƣớc nói chung đƣợc tốt hơn. 4 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Cơ sở khoa học 2.Vai trò của công tác cấp GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đối với công tác quản lý Nhà nước về đất đai Theo khoản 16 Điều 3 Luật Đất đai năm 2013:[4] “Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất là chứng thƣ pháp lý để Nhà nƣớc xác nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất hợp pháp của ngƣời có quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất”. Nhƣ vậy GCNQSD đất là chứng thƣ pháp lý xác định quyền sử dụng đất đai hợp pháp của ngƣời sử dụng đất.

Đây là một trong những quyền quan trọng đƣợc ngƣời sử dụng đất đặc biệt quan tâm. Thông qua công tác cấp GCNQSD đất Nhà nƣớc xác lập mối quan hệ pháp lý giữa Nhà nƣớc với tƣ cách là chủ sở hữu đất đai với các tổ chức, hộ gia đình và cá nhân đƣợc Nhà nƣớc giao đất sử dụng. Công tác cấp GCNQSD đất giúp Nhà nƣớc nắm chắc đƣợc tình hình đất đai tức là biết rõ các thông tin chính xác về số lƣợng và chất lƣợng, đặc điểm về tình hình hiện trạng của việc quản lý sử dụng đất. Từ việc nắm chắc tình hình đất đai, Nhà nƣớc sẽ thực hiện phân phối lại đất theo quy hoạch, kế hoạch chung thống nhất.

Nhà nƣớc thực hiện quyền chuyển giao, quyền sử dụng từ các chủ thể khác nhau. Cụ thể hơn nữa là Nhà nƣớc thực hiện việc giao đất, cho thuê đất, chuyển quyền sử dụng đất và thu hồi đất. Vì vậy cấp GCNQSD đất là một trong những nội dung quan trọng trong công tác quản lý nhà nƣớc về đất đai.Vai trò của công tác cấp GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đối với đối với người sử dụng đất. - GCNQSD đất là giấy tờ thể hiển mối quan hệ hợp pháp giữa Nhà nƣớc và ngƣời sử dụng đất.

- GCNQSD đất là điều kiện để tham gia vào thị trƣờng bất động sản. 5 - GCNQSD đất là điều kiện để ngƣời sử dụng đất đƣợc bảo hộ các quyền lợi ích hợp pháp của mình trong quá trình sử dụng đất. Căn cứ pháp lý của việc cấp GCNQSDĐ Văn bản sau Luật đất đai 2013 có hiệu lực - Luật Đất đai năm 2013 ngày 29 tháng 11 năm 2013 có hiệu lực thi hành vào ngày 01 tháng 07 năm 2014. - Nghị quyết 755/2003/NQ-UBTVQH11 ngày 02 tháng 04 năm 2005 của Ủy ban thƣờng vụ Quốc hội quy định giải quyết đối với một số trƣờng hợp cụ thể về nhà đất trong quá trình thực hiện các chính sách quản lý nhà đất và chính sách cải tạo xã hội chủ nghĩa trƣớc ngày 01 tháng 07 năm 1991 làm cơ sở xác định điều kiện cấp GCN đối với trƣờng hợp đang sử dụng nhà, đất thuộc diện thực hiện các chính sách quy định tại Điều 2 của Nghị quyết số 23/2003/QH11.

- Nghị quyết số 1037/2006/NQ-UBTVQH11 ngày 27 tháng 07 năm 2006 của Ủy ban thƣờng vụ Quốc hội về giao dịch dân sự về nhà ở đƣợc xác lập trƣớc ngày 01 tháng 07 năm 1991 có ngƣời Việt Nam định cƣ ở nƣớc ngoài tham gia làm cơ sở xác định đối tƣợng đƣợc cấp GCN trong những trƣờng hợp có tranh chấp. - Nghị định 43/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 năm 2014 quy định chi tiết thi hành một số điều của luật đất đai (Có hiệu lực từ 01/07/2014). - Nghị định 46/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 năm 2014 quy định về thu tiền thuê đất, thuê mặt nƣớc. - Nghị định 45/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 năm 2014 về thu tiền sử dụng đất.

- Nghị định 44/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 năm 2014 quy định về giá đất. - Nghị định 47/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 năm 2014 về bồi thƣờng, hỗ trợ, tái định cƣ khi Nhà nƣớc thu hồi đất. - Thông tƣ số 23/2014/TT-BTNMT ngày 19 tháng 05 năm 2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trƣờng quy định về Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất (sau đây gọi là Giấy chứng nhận). - Thông tƣ 24/2014/TT-BTNMT ngày 19 tháng 05 năm 2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trƣờng về hồ sơ địa chính.

6 - Thông tƣ 25/2014/TT-BTNMT ngày 19 tháng 05 năm 2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trƣờng về bản đồ địa chính. - Thông tƣ 76/2014/TT-BTC ngày 16 tháng 6 năm 2014 của Bộ trƣởng Bộ Tài chính hƣớng dẫn Nghị định 45/2014/NĐ-CP về thu tiền sử dụng đất. - Thông tƣ số 77/2014/TT-BTC ngày 16 tháng 6 năm 2014 của Bộ Tài chính hƣớng dẫn một số điều của Nghị định số 46/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 5 năm 2014 của Chính phủ quy định về thu tiền thuê đất, thuê mặt nƣớc. Nội dung quản lý nhà nước về đất đai Để công tác quản lý và vấn đề sử dụng đất đai đạt hiệu quả cao nhất, tại mục 2 điều 22 Luật Đất Đai năm 2013 đề ra 15 nội dung quản lý nhà nƣớc về đất đai nhƣ sau: [4] 1.