Chương 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1. Cơ sở khoa học của đề tài 1. Cơ sở lý luận của đề tài Giải phóng mặt bằng là quá trình đa dạng và phức tạp nó thể hiện khác nhau đối với mỗi dự án, nó liên quan trực tiếp đến lợi ích của các bên tham gia và lợi ích của toàn xã hội. - Tính đa dạng thể hiện: Mỗi dự án được tiến hành trên một vùng đất khác nhau với điều kiện tự nhiên kinh tế - xã hội và trình độ dân trí nhất định.
Đối với khu vực nội thành mức độ tập chung dân cư cao, ngành nghề của dân cư đa dạng, giá trị đất và tài sản trên đất lớn dẫn đến quá trình GPMB có đặc trưng nhất định. Đối với khu vực ngoại thành mật độ dân cư thấp, ngành nghề đa phần nông nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, buôn bán nhỏ.quá trình GPMB cũng có những đặc trưng riêng của nó, do đó GPMB cũng được tiến hành với những đặc điểm riêng biệt. - Tính phức tạp thể hiện: Đất đai là tài sản có giá trị cao, có vai trò quan trọng trong đời sống kinh tế - xã hội đối với mọi người dân. Ở khu vực nông thôn dân cư sống chủ yếu nhờ vào hoạt động sản xuất nông nghiệp, mà đất đai lại là tư liệu sản xuất trong khi trình độ sản xuất của nông dân thấp, khả năng chuyển đổi nghề nghiệp khó khăn, do đó tâm lý dân cư vùng này là giữ được đất để sản xuất, thậm chí họ cho thuê đất còn thu được lợi nhuận cao hơn là sản xuất nhưng họ vẫn không cho thuê.
Trước tình hình đó, dẫn đến công tác tuyên truyền vận động dân cư tham gia di chuyển là rất khó khăn và việc hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp là điều cần thiết đảm bảo đời sống dân cư sau này. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Cơ sở thực tiễn của đề tài - Trong điều kiện hiện nay ở các địa phương nói chung và thành phố Thái Nguyên nói riêng. Công tác giải phóng mặt bằng được xác định là một trong những nhiệm vụ quan trọng để góp phần đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước; góp phần quan trọng trong chuyển dịch cơ cấu và phát triển kinh tế, xã hội cũng như sự tăng trưởng GDP của địa phương.
Tuy nhiên, đây là vấn đề lớn, phức tạp, liên quan trực tiếp đến đại bộ phận nhân dân, dễ gây mất ổn định trật tự xã hội. - Công tác giải phóng mặt bằng mang tính quyết định vì tiến độ của các dự án, là khâu đầu tiên trong thực hiện dự án. Có thể nói: “Giải phóng mặt bằng nhanh là đã hoàn thành một nửa của dự án”. Việc làm này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích của Nhà nước, của chủ đầu tư, mà còn ảnh hưởng đến đời sống vật chất cũng như tinh thần của những người bị thu hồi đất.
- Công tác giải phóng mặt bằng được triển khai thực hiện đúng tiến độ, đúng kế hoạch đề ra sẽ tiết kiệm được thời gian và việc thực hiện dự án có hiệu quả. Ngược lại công tác BT&GPMB chậm, kéo dài gây ảnh hưởng đến tiến độ thi công các công trình cũng như chi phí cho dự án, có khi gây ra thiệt hại không nhỏ trong đầu tư xây dựng. - Mặt khác, nếu công tác giải phóng mặt bằng ở các địa phương không được thực hiện tốt sẽ xảy ra hiện tượng “Dự án treo” làm cho chất lượng công trình bị giảm, các mục tiêu ban đầu không thực hiện được, từ đó gây lãng phí rất lớn cho ngân sách Nhà nước. Ngoài ra, khi Hội đồng bồi thường, hỗ trợ và tái định cư giải quyết không thoả đáng quyền, lợi ích hợp pháp của người có đất bị thu hồi sẽ dễ dàng nổ ra những vụ khiếu kiện, đặc biệt là những khiếu kiện tập thể, làm cho tình hình chính trị - xã hội ở địa phương mất ổn định.
Cơ sở pháp lý của đề tài 1. Những văn bản của Nhà nước, Chính phủ và cơ quan Trung Ương - Hiến pháp năm 2013; Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 7 - Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2015; - Luật đất đai năm 2013; - Bộ Luật Dân sự năm 2005; - Nghị định số 43/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 quy định chi tiết một số điều của Luật đất đai; - Nghị định số 01/2017/NĐ-CP ngày 6/1/2017 sửa đổi bổ sung một số nghị định quy định chi tiết thi hành Luật đất đai; - Nghị định số 44/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 năm 2014 của Chính phủ Quy định về giá đất; - Nghị định số 47/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 quy định về bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất; - Thông tư số 37/2014/TT-BTNMT ngày 30/6/2014 của Bộ Tài nguyên và môi trường quy định chi tiết về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất; - Các văn bản khác có liên quan. Những văn bản của tỉnh Thái Nguyên - Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND ngày 15/10/2013 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành Quy định áp dụng một số tiêu chuẩn quy hoạch giao thông, đất cây xanh, đất công cộng tối thiểu trong công tác quy hoạch, xây dựng và phát triển đô thị trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; - Quyết định số 35/2015/QĐ-UBND ngày 20/11/2015 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành Quy định về việc tổ chức lập, thẩm định, phê duyệt và quản lý quy hoạch xây dựng trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; - Quyết định số 31/2014/QĐ-UBND ngày 22/8/2014 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành Quy định về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; - Quyết định số: 57/2014/QĐ-UBND ngày 22/12/2014 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc phê duyệt Bảng giá đất giai đoạn 2015-2019 trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 8 - Căn cứ Quyết định số: 55/2014/QĐ-UBND ngày 17/12/2014 năm 2014 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành đơn giá bồi thường nhà, công trình kiến trúc gắn liền với đất khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; - Quyết định số 20/2016/QĐ-UBND ngày 06/7/2016 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc sửa đổi, bổ sung một số điều tại Quy định về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên ban hành kèm theo Quyết định số 31/2014/QĐ-UBND ngày 22/8/2014 của UBND tỉnh Thái Nguyên. - Quyết định số 01/2016/QĐ-UBND ngày 05/01/2016 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành đơn giá bồi thường nhà, công trình kiến trúc gắn liền với đất khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; - Quyết định số 1138/QĐ-UBND ngày 25/05/2016 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc phê duyệt giá đất để tính bồi thường, giải phóng mặt bằng Dự án Xây dựng Khu dân cư số 10, phường Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên; - Quyết định số 61/2016/QĐ-UBND ngày 25/12/2016 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành đơn giá bồi thường nhà, công trình kiến trúc gắn liền với đất khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; 1.
Những văn bản của thành phố Thái Nguyên. - Quyết định số 308/QĐ-UBND ngày 20/01/2016 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc phê duyệt quy hoạch chi tiết 1/500 khu dân cư số 10 phường Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên; - Thông báo số 133/TB-UBND ngày 23/3/2016 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc Thu hồi đất để thực hiện dự án: Xây dựng khu dân cư số 10 phường Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên; - Quyết định số 3598/QĐ-UBND ngày 30/3/2016 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc phê duyệt đầu tư xây dựng dự án: Khu dân cư số 10 phường Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên; Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 9 - Quyết định số 19060/QĐ-UBND ngày 01/12/2016 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc phê duyệt Điều chỉnh cục bộ quy hoạch chi tiết 1/500 Khu dân cư số 10 phường Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên; - Quyết định số 5670/QĐ-UBND ngày 21/6/2016 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc phê duyệt phương án dự toán bồi thường, hỗ trợ, tái định cư dự án: Xây dựng Khu dân cư số 10, phường Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên (Đợt 1); - Quyết định số 6869/QĐ-UBND ngày 26/7/2016 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc phê duyệt phương án dự toán bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng dự án: Xây dựng khu dân cư số 10, phường Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên (Đợt 2); - Quyết định số 6701/QĐ-UBND ngày 28/7/2016 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc phê duyệt phương án dự toán bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng dự án: Xây dựng khu dân cư số 10, phường Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên (Đợt 3); - Quyết định số 6936/QĐ-UBND ngày 28/7/2016 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc phê duyệt phương án dự toán bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng dự án: Xây dựng Khu dân cư số 10, phường Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên (Đợt 4); - Quyết định số 6909/QĐ-UBND ngày 28/7/2016 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc phê duyệt phương án dự toán bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng dự án: Xây dựng Khu dân cư số 10, phường Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên (Đợt 5); - Quyết định số 7459/QĐ-UBND ngày 08/8/2016 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc phê duyệt phương án dự toán bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng dự án: Xây dựng Khu dân cư số 10, phường Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên (Đợt 6); Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.