Đánh giá công tác bồi thường giải phóng mặt bằng dự án KĐT số 2 Thịnh Đán - Quyết Thắng, TP. Thái Nguyên

Luận văn phân tích công tác bồi thường giải phóng mặt bằng dự án khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán, thành phố Thái Nguyên, xã Quyết Thắng.

• Tác giả: Bùi Thúy Ngân
• Người hướng dẫn: PGS-TS. Lê Văn Thơ
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Đánh Giá Công Tác Bồi Thường Giải Phóng Mặt Bằng Dự Án Khu Đô Thị Mới Số 2 Thịnh Đán
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG SỐ LIỆU
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Đặt vấn đề
• 1.2. Mục đích nghiên cứu
• 1.3. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
• 1.3.1. Ý nghĩa khoa học
• 1.3.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU
• 2.1. Cơ sở pháp lý của đề tài
• 2.1.1. Các văn bản của Nhà nước
• 2.1.2. Các văn bản của thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên
• 2.2. Công tác bồi thường GPMB
• 2.2.1. Khái quát về công tác bồi thường GPMB
• 2.2.2. Một số khái niệm khác
• 2.2.3. Đặc điểm của công tác bồi thường GPMB
• 2.2.4. Quy trình thực hiện bồi thường GPMB
• 3. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 3.1.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.1.2. Phạm vi nghiên cứu
• 3.1.3. Địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 3.2. Nội dung nghiên cứu
• 3.2.1. Tình hình cơ bản của xã Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên
• 3.2.2. Khái quát về dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên (địa phận xã Quyết Thắng)
• 3.2.3. Kết quả công tác bồi thường, tái định cư dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên (địa phận xã Quyết Thắng)
• 3.2.4. Đánh giá sự tác động của công tác bồi thường và hỗ trợ tái định cư đến đời sống của người dân sau khi bị thu hồi đất thuộc dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên (địa phận xã Quyết Thắng)
• 3.2.5. Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác bồi thường GPMB, tái định cư ở tỉnh Thái Nguyên
• 3.3. Phương pháp nghiên cứu
• 3.3.1. Phương pháp thu thập số liệu
• 3.3.2. Phương pháp thống kê phân tích, xử lý số liệu
• 4. DỰ KIẾN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Tình hình cơ bản của xã Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên
• 4.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 4.1.3. Hiện trạng sử dụng đất của xã Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên
• 4.2. Khái quát về dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên (địa phận xã Quyết Thắng)
• 4.3. Kết quả công tác bồi thường GPMB dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên (địa phận xã Quyết Thắng)
• 4.4. Tình hình dân số và lao động
• 4.5. Kết quả công tác bồi thường GPMB tại dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên (địa phận xã Quyết Thắng)
• 4.6. Đánh giá việc thực hiện công tác GPMB đến đời sống, lao động, việc làm và thu nhập của người dân trong vùng dự án
• 4.7. Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác bồi thường GPMB ở tỉnh Thái Nguyên
• 4.8. Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác GPMB ở thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đánh Giá Công Tác Bồi Thường Giải Phóng Mặt Bằng

Công tác bồi thường giải phóng mặt bằng (GPMB) là một phần quan trọng trong quá trình phát triển đô thị, đặc biệt là tại dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán. Việc đánh giá công tác này không chỉ giúp xác định hiệu quả của các chính sách bồi thường mà còn ảnh hưởng đến đời sống của người dân bị thu hồi đất. Đánh giá này cần được thực hiện một cách toàn diện để đảm bảo quyền lợi cho người dân và sự phát triển bền vững của dự án.

1.1. Khái Niệm Về Bồi Thường Giải Phóng Mặt Bằng

Bồi thường GPMB là quá trình Nhà nước thu hồi đất và bồi thường cho người dân bị ảnh hưởng. Điều này bao gồm việc xác định giá trị đất và tài sản trên đất, cũng như các khoản hỗ trợ khác để ổn định cuộc sống cho người dân.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Công Tác Bồi Thường

Công tác bồi thường GPMB không chỉ đảm bảo quyền lợi cho người dân mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho các dự án phát triển. Việc thực hiện tốt công tác này sẽ giúp giảm thiểu xung đột và tăng cường sự đồng thuận trong cộng đồng.

II. Những Thách Thức Trong Công Tác Bồi Thường Giải Phóng Mặt Bằng

Công tác bồi thường GPMB tại dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán gặp nhiều thách thức. Những khó khăn này không chỉ đến từ việc xác định giá trị đất mà còn từ sự phản ứng của người dân. Việc thiếu thông tin và sự minh bạch trong quy trình bồi thường có thể dẫn đến sự không hài lòng và khiếu nại từ phía người dân.

2.1. Vấn Đề Giá Đất Biến Động

Giá đất thường xuyên biến động, gây khó khăn trong việc xác định mức bồi thường hợp lý. Điều này có thể dẫn đến sự không công bằng trong việc bồi thường cho các hộ dân.

2.2. Ý Thức Của Người Dân Về Quyền Lợi

Nhiều người dân chưa hiểu rõ quyền lợi của mình trong quá trình bồi thường, dẫn đến sự phản ứng tiêu cực. Việc tuyên truyền và giáo dục về quyền lợi là rất cần thiết.

III. Phương Pháp Đánh Giá Công Tác Bồi Thường Giải Phóng Mặt Bằng

Để đánh giá hiệu quả công tác bồi thường GPMB, cần áp dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học. Việc thu thập dữ liệu từ các hộ dân bị thu hồi đất và phân tích các yếu tố ảnh hưởng sẽ giúp đưa ra những giải pháp hợp lý.

3.1. Phương Pháp Khảo Sát Người Dân

Khảo sát ý kiến người dân là một phương pháp quan trọng để hiểu rõ hơn về những khó khăn và mong muốn của họ trong quá trình bồi thường.

3.2. Phân Tích Dữ Liệu Từ Các Cơ Quan Chức Năng

Phân tích dữ liệu từ các cơ quan chức năng sẽ giúp xác định các vấn đề trong quy trình bồi thường và tìm ra nguyên nhân gốc rễ của những khó khăn.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Công Tác Bồi Thường Giải Phóng Mặt Bằng

Công tác bồi thường GPMB không chỉ là nghĩa vụ của Nhà nước mà còn là trách nhiệm xã hội. Việc thực hiện tốt công tác này sẽ tạo ra môi trường sống tốt hơn cho người dân và thúc đẩy sự phát triển kinh tế địa phương.

4.1. Kết Quả Đạt Được Từ Công Tác Bồi Thường

Kết quả từ công tác bồi thường GPMB tại dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán đã giúp nhiều hộ dân ổn định cuộc sống và tạo điều kiện cho sự phát triển của khu vực.

4.2. Những Bài Học Kinh Nghiệm

Các bài học từ công tác bồi thường GPMB tại dự án này có thể được áp dụng cho các dự án khác trong tương lai, giúp nâng cao hiệu quả và giảm thiểu xung đột.

V. Kết Luận Về Công Tác Bồi Thường Giải Phóng Mặt Bằng

Công tác bồi thường GPMB tại dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán cần được cải thiện để đảm bảo quyền lợi cho người dân. Việc áp dụng các chính sách bồi thường công bằng và minh bạch sẽ giúp tăng cường sự đồng thuận và phát triển bền vững cho khu vực.

5.1. Đề Xuất Giải Pháp Cải Thiện

Cần có các giải pháp cải thiện quy trình bồi thường, bao gồm việc tăng cường thông tin và hỗ trợ cho người dân trong quá trình thu hồi đất.

5.2. Tương Lai Của Công Tác Bồi Thường

Công tác bồi thường GPMB sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển đô thị, đòi hỏi sự chú ý và cải tiến liên tục từ các cơ quan chức năng.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa và phát triển đô thị, đất đai đóng vai trò là tư liệu sản xuất đặc biệt và nguồn lực quan trọng hàng đầu. Thành phố Thái Nguyên, với vị thế là trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa của tỉnh Thái Nguyên, đang tập trung đẩy mạnh triển khai nhiều dự án hạ tầng, khu công nghiệp và khu đô thị mới. Công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng (BTGPMB) và tái định cư đóng vai trò then chốt, quyết định trực tiếp đến tiến độ thực hiện các dự án đầu tư. Tuy nhiên, quá trình này thường xuyên phát sinh những vướng mắc phức tạp do ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi kinh tế, tư liệu sản xuất và đời sống của người dân, đặc biệt là các hộ gia đình trực tiếp sản xuất nông nghiệp.

Từ bối cảnh thực tiễn tại địa phương, đề tài "Đánh giá công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên (địa phận xã Quyết Thắng)" được tác giả Bùi Thúy Ngân thực hiện nhằm giải quyết các nhiệm vụ và mục tiêu cụ thể:

1. Đánh giá thực trạng thực hiện công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng tại dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng (địa phận xã Quyết Thắng).
2. Phân tích các nhân tố ảnh hưởng, làm rõ những mặt thuận lợi cũng như các khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai dự án.
3. Đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư dựa trên hệ thống chính sách, pháp luật của Nhà nước và điều kiện thực tế tại địa phương.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng của dự án; các hộ gia đình, cá nhân bị thu hồi đất và đội ngũ cán bộ chuyên môn trực tiếp thực hiện công tác GPMB.
• Phạm vi không gian: Địa bàn xã Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên (tập trung tại khu vực xóm Nam Thành).
• Phạm vi thời gian: Đề tài thu thập, phân tích tài liệu và số liệu trong giai đoạn 2022 – 2023 (thời gian điều tra, khảo sát thực tế tiến hành từ tháng 01/2023 đến tháng 04/2023).

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung pháp lý và cơ sở lý luận

Khóa luận xây dựng nền tảng lý luận dựa trên hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của Trung ương và văn bản hướng dẫn thi hành của địa phương:

• Văn bản cấp Nhà nước: Luật Đất đai năm 2013; các Nghị định của Chính phủ gồm: Nghị định 43/2014/NĐ-CP (hướng dẫn thi hành Luật Đất đai), Nghị định 47/2014/NĐ-CP (quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất), Nghị định 104/2014/NĐ-CP (khung giá đất), Nghị định 01/2017/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung một số nghị định thi hành Luật Đất đai); các Thông tư của Bộ Tài nguyên và Môi trường gồm: Thông tư 30/2014/TT-BTNMT, Thông tư 36/2014/TT-BTNMT, Thông tư 37/2014/TT-BTNMT, Thông tư 02/2015/TT-BTNMT, Thông tư 33/2017/TT-BTNMT.
• Văn bản cấp tỉnh và thành phố: Quyết định số 31/2014/QĐ-UBND và Quyết định số 20/2016/QĐ-UBND của UBND tỉnh Thái Nguyên (quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất); Quyết định số 46/2019/QĐ-UBND (Bảng giá đất giai đoạn 2020-2024); Quyết định số 3299/QĐ-UBND (kế hoạch sử dụng đất năm 2023); Quyết định số 46/2021/QĐ-UBND (bồi thường thủy sản); Quyết định số 03/2023/QĐ-UBND (đơn giá bồi thường nhà ở, vật kiến trúc); Quyết định số 2389/QĐ-UBND (giá cây trồng); Quyết định số 433/QĐ-UBND ngày 25/01/2022 của UBND thành phố Thái Nguyên phê duyệt đồ án quy hoạch chi tiết 1/500 dự án; Thông báo thu hồi đất số 395/TB-UBND và Quyết định số 11876/QĐ-UBND phê duyệt giá đất bồi thường.

Bên cạnh đó, đề tài tổng quan kinh nghiệm thực hiện thu hồi đất và giải phóng mặt bằng của một số quốc gia trên thế giới như Trung Quốc (quy trình 4 bước và 3 khoản tiền chi trả), Thái Lan (điều tiết theo thị trường), Hàn Quốc (cơ chế tham vấn chiếm 85% và cưỡng chế 15%), Singapore (thu hồi vì mục đích công cộng dựa trên giá trị tài sản đầu tư), Ấn Độ, Pháp (thể chế trưng thu hai giai đoạn hành chính và tư pháp), và Australia (quy trình 5 bước).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng kết hợp các phương pháp định tính và định lượng phục vụ công tác quản lý đất đai:

• Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp: Thu thập dữ liệu hành chính, điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội, báo cáo thống kê đất đai năm 2022 của xã Quyết Thắng, các hồ sơ quy hoạch, phương án bồi thường được lưu trữ tại Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố Thái Nguyên.
• Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp:
  • Điều tra xã hội học bằng bảng hỏi: Chọn mẫu ngẫu nhiên 15 hộ gia đình bị thu hồi đất trong khu vực dự án để khảo sát đánh giá mức độ hài lòng về giá bồi thường, quy trình, tiến độ và tác động sinh kế.
  • Phỏng vấn cán bộ chuyên môn: Phát phiếu điều tra và phỏng vấn trực tiếp 5 cán bộ chuyên trách công tác BTGPMB tại dự án.
  • Phương pháp quan sát trực tiếp: Ghi nhận thực địa hiện trạng sử dụng đất, công trình xây dựng, tài sản, hoa màu.
• Phương pháp thống kê, phân tích và xử lý số liệu: Tổng hợp dữ liệu điều tra, phân tổ thống kê, tính toán cơ cấu tỷ lệ, bình quân diện tích, cơ cấu nguồn kinh phí bồi thường và xử lý số liệu bằng phần mềm Microsoft Excel.

---

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Trình bày tính cấp thiết của đề tài xuất phát từ yêu cầu đô thị hóa của thành phố Thái Nguyên và thực trạng giải phóng mặt bằng tại dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng. Xác định rõ 2 mục tiêu nghiên cứu, chỉ rõ ý nghĩa khoa học (bổ sung kiến thức chuyên môn quản lý đất đai) và ý nghĩa thực tiễn (cung cấp căn cứ tham mưu tháo gỡ vướng mắc GPMB cho chính quyền địa phương).

Phần 2: Tổng quan tài liệu nghiên cứu

Hệ thống hóa toàn bộ khung pháp lý từ Trung ương đến địa phương điều chỉnh công tác BTGPMB. Làm rõ hệ thống khái niệm chuyên ngành: giải phóng mặt bằng, thu hồi đất, bồi thường về đất, chi phí đầu tư vào đất còn lại, hỗ trợ, tái định cư (theo nghĩa rộng và nghĩa hẹp). Phân tích đặc điểm của công tác GPMB (tính đa dạng, tính phức tạp), chuẩn hóa quy trình thực hiện theo 5 bước (thành lập hội đồng & thông báo; kiểm đếm tài sản; lập phương án chi tiết; phê duyệt & chi trả; cưỡng chế thu hồi đất theo Điều 71 Luật Đất đai 2013). Đánh giá các nhân tố ảnh hưởng thuộc quản lý nhà nước (quy hoạch, giao/cho thuê đất, đo đạc lập bản đồ địa chính, đăng ký cấp GCNQSDĐ, giá đất, định giá đất, chính sách ổn định chỗ ở và chuyển đổi nghề) cùng bài học kinh nghiệm quốc tế và thực tiễn trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên.

Phần 3: Nội dung và phương pháp nghiên cứu

Xác định cụ thể đối tượng, phạm vi không gian tại xã Quyết Thắng, thời gian nghiên cứu (2022 - 2023). Chi tiết hóa 5 nội dung nghiên cứu chính từ tổng quan địa bàn, quy mô dự án, kết quả bồi thường hỗ trợ đến đánh giá tác động đời sống và đề xuất giải pháp. Mô tả chi tiết kỹ thuật thu thập dữ liệu thứ cấp, quy trình khảo sát sơ cấp (mẫu 15 hộ dân và 5 cán bộ chuyên môn) cùng phương pháp phân tích số liệu trên Excel.

Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

• Điều kiện tự nhiên, KT-XH và hiện trạng đất đai xã Quyết Thắng: Xã có diện tích 12,93 km² (1.155,52 ha), dân cư thuần nông với cơ cấu kinh tế: nông nghiệp 60%, dịch vụ 35%, tiểu thủ công nghiệp 5%. Hiện trạng đất đai năm 2022 gồm: đất nông nghiệp 793,31 ha (68,66%), đất phi nông nghiệp 347,37 ha (30,06%), đất chưa sử dụng 14,84 ha (1,28%).
• Khái quát dự án: Quy mô 8,18 ha, dân số quy hoạch 1.500 người; cơ cấu sử dụng đất gồm đất ở (37.471 m²), đất thương mại dịch vụ (2.894 m²), đất nhà văn hóa (577 m²), đất giáo dục (1.180 m²), đất cây xanh công viên và cảnh quan (5.180 m²), đất hạ tầng kỹ thuật (1.657 m²), đất giao thông (31.841 m²).
• Kết quả thực hiện BTGPMB tại xã Quyết Thắng: Thu hồi 5,77 ha liên quan đến 38 hộ (172 nhân khẩu). 30 hộ đã có GCNQSDĐ (4,87 ha), 8 hộ chưa có (0,9 ha). Đất nông nghiệp bị thu hồi chiếm 5,47 ha (94,8%), đất phi nông nghiệp 0,3 ha (5,2%). Tổng kinh phí chi trả bồi thường, hỗ trợ đạt 43,8 tỷ đồng.
• Tác động xã hội và sinh kế: Điều tra 15 hộ dân cho thấy 93,33% đánh giá công tác tuyên truyền tốt; 80% đánh giá tiến độ nhanh; 66,67% nhận định giá bồi thường thỏa đáng. Về sinh kế, lao động nông nghiệp giảm từ 83,33% xuống 76,53%, lao động phi nông nghiệp tăng từ 11,46% lên 20,40%. Về thu nhập của 38 hộ, 52,63% có thu nhập cao hơn, 26,32% giữ nguyên và 21,05% có thu nhập giảm sút.
• Đánh giá thuận lợi, khó khăn và đề xuất giải pháp: Tổng hợp nguyên nhân thành công và các tồn tại về khung giá đất, hồ sơ địa chính, từ đó xây dựng 14 nhóm khuyến nghị nâng cao hiệu quả công tác GPMB.

Phần 5: Kết luận và kiến nghị

Tóm tắt các chỉ số cốt lõi về hiện trạng đất đai xã Quyết Thắng, quy mô dự án và toàn bộ kết quả phân bổ kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Khẳng định công tác BTGPMB tại dự án được thực hiện theo đúng trình tự pháp luật và nhận được sự đồng thuận cao của người dân.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái định cư

Khóa luận đã tổng hợp chi tiết toàn bộ số liệu thực tế về đất đai và tài chính tại địa bàn xã Quyết Thắng (xóm Nam Thành):

Hạng mục bồi thường, hỗ trợ	Khối lượng / Diện tích	Kinh phí chi trả (VNĐ)	Tỷ trọng (%)
1. Bồi thường về đất	5,77 ha (57.700 m²)	27.502.500.000	62,79%
- Đất nông nghiệp	5,47 ha (51.000 m² quy đổi tính tiền)	N/A	28,1% (theo cơ cấu diện tích)
- Đất phi nông nghiệp	0,30 ha (6.700 m² quy đổi tính tiền)	N/A	71,9% (theo cơ cấu diện tích)
2. Bồi thường tài sản trên đất	Theo biên bản kiểm đếm	5.178.687.838	11,82%
- Cây cối, hoa màu	Toàn bộ cây trồng kiểm kê	1.350.211.700	26,1% (trong nhóm tài sản)
- Tài sản, vật kiến trúc	Nhà ở, công trình phụ trợ	3.606.338.138	69,8% (trong nhóm tài sản)
- Bồi thường sản lượng	Lúa, ngô, nuôi cá	222.138.000	4,1% (trong nhóm tài sản)
3. Kinh phí hỗ trợ GPMB	Theo chính sách hiện hành	11.121.724.387	25,39%
- Hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề	Theo diện tích đất NN thu hồi	10.387.124.387	93,40% (trong nhóm hỗ trợ)
- Hỗ trợ ổn định đời sống, sản xuất	Tính theo khẩu và thời gian mất đất	406.000.000	3,65% (trong nhóm hỗ trợ)
- Thưởng bàn giao mặt bằng đất NN	Căn cứ diện tích đất NN	84.600.000	0,76% (trong nhóm hỗ trợ)
- Thưởng bàn giao mặt bằng đất ở	Nhà 1 tầng	21.000.000	0,19% (trong nhóm hỗ trợ)
- Hỗ trợ tiền thuê nhà	Nhân khẩu x 400.000đ x 6 tháng	19.000.000	0,17% (trong nhóm hỗ trợ)
- Bồi thường chi phí di chuyển	Di chuyển trong phạm vi huyện/tỉnh	10.000.000	0,09% (trong nhóm hỗ trợ)
Tổng cộng kinh phí GPMB	5,77 ha	43.802.912.225	100,00%

Về công tác tái định cư: Dự án có 2 hộ thuộc diện bố trí tái định cư với tổng diện tích 1.650 m². Ban đầu 2 hộ thuộc diện hỗ trợ tái định cư tại chỗ, sau đó cả 2 hộ đã tự nguyện chuyển từ tái định cư tại chỗ sang hình thức tự lo chỗ ở.

Chuyển dịch việc làm và biến động thu nhập

Chỉ tiêu lao động & Thu nhập	Trước khi thu hồi đất	Sau khi thu hồi đất	Mức độ thay đổi
Số người trong độ tuổi lao động	96 người (55,81%)	98 người (56,32%)	+2 người
- Lao động nông nghiệp	80 người (83,33%)	75 người (76,53%)	Giảm 6,80%
- Lao động phi nông nghiệp	11 người (11,46%)	20 người (20,40%)	Tăng 8,94%
- Không có việc làm	5 người (5,21%)	3 người (3,07%)	Giảm 2,14%
Cơ cấu thu nhập hộ gia đình (38 hộ)
- Hộ có thu nhập cao hơn	-	20 hộ	Chiếm 52,63%
- Hộ có thu nhập không đổi	-	10 hộ	Chiếm 26,32%
- Hộ có thu nhập kém đi	-	8 hộ	Chiếm 21,05%

Hệ thống giải pháp tác giả đề xuất

Tác giả đã đề xuất hệ thống giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao hiệu quả công tác GPMB:

1. Về cơ chế chính sách và giá đất: UBND tỉnh cần nghiên cứu điều chỉnh khung giá đất bồi thường tiệm cận sát giá thị trường; bổ sung hệ số hiệu chỉnh hạng đất và định mức giao đất ở mới; xem xét hỗ trợ đối tượng sản xuất nông nghiệp ngoài độ tuổi lao động và con em hộ nông dân đang theo học tại các trường chuyên nghiệp.
2. Về quy hoạch và tái định cư: Quy hoạch khu tái định cư phải đi trước một bước, xây dựng hoàn chỉnh hạ tầng kỹ thuật và xã hội đồng bộ trước khi tiến hành thu hồi đất.
3. Về nghiệp vụ quản lý đất đai: Tăng cường đầu tư trang thiết bị, hiện đại hóa cơ sở dữ liệu địa chính, cập nhật thường xuyên biến động đất đai và cấp GCNQSDĐ nhằm tạo căn cứ pháp lý minh bạch cho công tác kiểm đếm.
4. Về công tác tổ chức và tuyên truyền: Đẩy mạnh tuyên truyền, vận động quần chúng; giải quyết vướng mắc trên tinh thần ôn hòa, minh bạch, tránh áp đặt; nâng cao năng lực chuyên môn và đạo đức công vụ của đội ngũ cán bộ làm công tác GPMB.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Phạm vi khảo sát sơ cấp của đề tài được thực hiện trên quy mô mẫu hạn chế (15 hộ gia đình và 5 cán bộ chuyên môn) trong phạm vi một dự án cụ thể tại xã Quyết Thắng. Do thời gian nghiên cứu kết thúc vào tháng 04/2023 khi dự án đang trong quá trình hoàn thiện các bước cuối, các đánh giá về mức độ ổn định sinh kế lâu dài của người dân sau tái định cư mang tính thời điểm.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng phạm vi đánh giá trên toàn bộ dự án (bao gồm cả địa bàn phường Thịnh Đán) và theo dõi dọc (longitudinal study) sự chuyển đổi sinh kế của các hộ dân sau 3 đến 5 năm kể từ khi bàn giao mặt bằng và nhận tiền bồi thường.

---

Giá trị tham khảo

• Đối tượng tham khảo: Sinh viên, học viên chuyên ngành Quản lý đất đai, Quản lý tài nguyên và Môi trường, Kinh tế nông nghiệp; cán bộ địa chính xã/phường, chuyên viên các Trung tâm Phát triển quỹ đất và Ban Bồi thường GPMB cấp huyện/thành phố.
• Nội dung giá trị:
  • Trình tự 5 bước trong quy trình lập, thẩm định, phê duyệt và chi trả phương án BTGPMB theo Luật Đất đai 2013 và các văn bản của tỉnh Thái Nguyên.
  • Công thức và phương pháp tính toán chi tiết từng khoản hỗ trợ: hỗ trợ đào tạo chuyển đổi nghề (nhân 3 lần đơn giá đất NN), hỗ trợ ổn định đời sống (tính theo kg gạo tẻ), thưởng bàn giao mặt bằng và hỗ trợ di chuyển, thuê nhà.
  • Bộ số liệu thực tế về cơ cấu chi phí bồi thường và sự chuyển dịch cơ cấu lao động tại khu vực ven đô chuyển đổi sang đất đô thị.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Quy mô diện tích thu hồi và số hộ gia đình bị ảnh hưởng bởi dự án tại địa phận xã Quyết Thắng là bao nhiêu?
Dự án thu hồi tổng diện tích 5,77 ha đất trên địa bàn xã Quyết Thắng (xóm Nam Thành), làm ảnh hưởng trực tiếp đến 38 hộ gia đình với 172 nhân khẩu. Cơ cấu diện tích gồm 5,47 ha đất nông nghiệp (chiếm 94,8%) và 0,3 ha đất phi nông nghiệp/đất ở (chiếm 5,2%).

2. Tổng kinh phí bồi thường, hỗ trợ GPMB tại địa bàn xã Quyết Thắng là bao nhiêu và được phân bổ theo cơ cấu nào?
Tổng kinh phí chi trả bồi thường, hỗ trợ của dự án tại xã Quyết Thắng là khoảng 43,8 tỷ đồng (chính xác: 43.802.912.225 đồng). Cơ cấu gồm:

• Bồi thường về đất: 27.502.500.000 đồng (chiếm 62,79%).
• Kinh phí các khoản hỗ trợ: 11.121.724.387 đồng (chiếm 25,39%).
• Bồi thường tài sản trên đất: 5.178.687.838 đồng (chiếm 11,82%).

3. Chính sách hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và hỗ trợ ổn định đời sống cho các hộ nông nghiệp được tính toán như thế nào?

• Hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề = Đơn giá đất nông nghiệp (theo QĐ 46/2019/QĐ-UBND) $\times$ Diện tích đất nông nghiệp thu hồi $\times$ 3 lần (đạt tổng kinh phí 10.387.124.387 đồng).
• Hỗ trợ ổn định đời sống = Số nhân khẩu trực tiếp sản xuất nông nghiệp $\times$ Thời gian hỗ trợ (3, 6 hoặc 12 tháng tùy theo tỷ lệ mất đất dưới 30%, 30-70% hoặc trên 70%) $\times$ 30 kg gạo tẻ $\times$ 12.500 đồng/kg.

4. Kết quả bố trí tái định cư cho các hộ dân có đất ở bị thu hồi tại dự án diễn ra như thế nào?
Dự án ghi nhận 2 hộ gia đình có đất ở bị thu hồi đủ điều kiện bố trí tái định cư với tổng diện tích 1.650 m². Ban đầu, cả 2 hộ được xét hỗ trợ tái định cư tại chỗ, sau đó các hộ đã tự nguyện chuyển đổi phương án sang hình thức nhận hỗ trợ để tự lo chỗ ở tái định cư.

5. Công tác thu hồi đất đã tác động như thế nào đến việc làm và thu nhập của người dân vùng dự án?
Về việc làm, tỷ lệ lao động nông nghiệp giảm từ 83,33% (80 người) trước thu hồi xuống 76,53% (75 người) sau thu hồi; lao động phi nông nghiệp (thương mại, dịch vụ, công nhân) tăng từ 11,46% (11 người) lên 20,40% (20 người). Về thu nhập của 38 hộ khảo sát, 52,63% hộ có thu nhập tăng lên, 26,32% giữ mức thu nhập ổn định và 21,05% hộ có thu nhập giảm do khó khăn trong chi tiêu và chuyển đổi mô hình kinh tế.

---

Kết luận

Khóa luận của tác giả Bùi Thúy Ngân đã phản ánh toàn diện thực trạng công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng và tái định cư tại dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên (địa phận xã Quyết Thắng). Công tác GPMB với quy mô 5,77 ha và tổng kinh phí 43,8 tỷ đồng đã được triển khai bài bản theo đúng quy định pháp luật, nhận được sự đồng thuận cao từ 38 hộ dân bị ảnh hưởng và tạo tiền đề chuyển dịch tích cực cho cơ cấu lao động địa phương. Các số liệu phân tích tài chính chi tiết cùng hệ thống giải pháp quản lý đất đai được đề xuất trong công trình là tài liệu tham khảo có giá trị thực tiễn cao cho công tác quản lý tài nguyên và quy hoạch đô thị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Đặt vấn đề Đất đai là một dạng tài nguyên thiên nhiên, là tư liệu sản xuất đặc biệt và là yếu tố quan trọng hàng đầu của môi trường tự nhiên. Nó còn ảnh hưởng lớn tới bố trí các khu dân cư và xây dựng cơ sở vật chất văn hóa - xã hội, an ninh quốc phòng. Hiến pháp nước Cộng hoà XHCN Việt Nam quy định đất đai thuộc sở hữu toàn dân, do nhà nước thống nhất quản lý.

Thành phố Thái Nguyên là trung tâm kinh tế, chính trị và xã hội của tỉnh Thái Nguyên với tổng diện tích 222,93 km 2 bao gồm 21 phường và 11 xã. Đứng trước yêu cầu đổi mới và phát triển kinh tế xã hội theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa và chuyển dịch cơ cấu kinh tế với tốc độ tăng cao thì rất nhiều dự án phát triển kinh tế xã hội bao gồm các khu công nghiệp, cụm nhà máy, dự án khu dân cư, khu đô thị mới…đang được xúc tiến đầu tư và triển khai thực hiện một cách mạnh mẽ. Vì vậy thành phố Thái Nguyên căn cứ quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã phê duyệt để thực hiện những dự án trên một cách có tính khả thi thì giải phóng mặt bằng đất đai là một trong các yếu tố quan trọng, nó ảnh hưởng đến chất lượng và hiệu quả thực hiện công tác đầu tư của các nhà đầu tư trong và ngoài nước cũng như quyết định đến toàn bộ quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa của đất nước. Trên thực tế công tác bồi thường, hỗ trợ và tái đinh cư khi Nhà nước thu hồi đất để thực hiện dự án đầu tư trên địa bàn thành phố Thái Nguyên nói chung và dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên nói riêng đã và đang là vấn đề “nóng” phát sinh nhiều bức xúc phức tạp vì việc thu hồi đất nhằm đảm bảo quyền lợi vật chất theo quy định hiện hành của Nhà nước và quyền lợi kinh tế của người dân bị thu hồi đất, mặt khác việc thu hồi đã tác động trực tiếp đến đời sống, sinh hoạt và sản xuất của nhiều hộ gia đình và cá 2 nhân, trong đó phần lớn là các hộ gia đình và cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp.

Vì thế các cấp ủy Đảng và chính quyền từ Trung ương đến địa phương rất quan tâm đến công tác quản lý đất đai nói chung và công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất nói riêng. Việc thực hiện bồi thường có tầm quan trọng cực kỳ cao và ảnh hưởng quyết định đến thành công của dự án. Tuy nhiên, trong những năm qua công tác này gặp phải rất nhiều khó khăn và vướng mắc trong quá trình triển khai và thực hiện. Các vấn đề như giá đất biến động không tích cực, ý thức chưa được nâng cao của người dân khiến cho việc bồi thường trở thành điểm tựa lớn cho các khó khăn gặp phải trong các dự án.

Điều này đã gây ảnh hưởng tiêu cực lên tốc độ triển khai các dự án do công tác giải phóng mặt bằng chậm chễ. Các chính sách bồi thường, thiệt hại giải phóng mặt bằng và các văn bản hướng dẫn thực hiện của Pháp luật vẫn chưa rõ ràng, đầy đủ, thiếu đồng bộ và thường xuyên thay đổi do đó gây nhiều khó khăn cho việc xác định và phân chia diện tích bồi thường, đơn giá bồi thường. Việc tuyên truyền phổ biến những chính sách có liên quan đến công tác di dời chưa thực hiện tốt. Chưa có chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề và giải quyết việc làm mới cho người dân vùng di dời một cách rõ ràng.

Do đó đòi hỏi phải có những chính sách bồi thường thật sự thỏa đáng và công bằng để tất cả người dân đều cảm thấy thỏa đáng và phấn khởi thực hiện. Sau thời gian làm công tác giải phóng mặt bằng tại Thành phố Thái Nguyên, tôi nhận ra sự quan trọng và ý nghĩa của công việc này đối với sự phát triển kinh tế và xã hội của địa phương. Vì vậy, tôi quyết định tiến hành nghiên cứu đề tài: “Đánh giá công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên, (địa phận xã Quyết Thắng)”. Mục đích nghiên cứu - Đánh giá thực trạng công tác bồi thường, GPMB dự án: Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên (địa phận xã Quyết Thắng).

Tìm hiểu ra những thuận lợi, khó khăn và nhân tố ảnh hưởng đối với công tác GPMB tại dự án này. - Đề xuất được các giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện công tác bồi thường GPMB dựa trên cơ sở chính sách pháp luật của Nhà nước. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn 1. Ý nghĩa khoa học Nghiên cứu đã giúp tôi cập nhập kiến thức pháp lý, kinh nghiệm thực tiễn và hiểu biết sâu hơn về công tác quản lý về đất đai, đặc biệt là công tác bồi thường GPMB và những thuận lợi khó khăn để từ đó rút ra được các hướng xử lý khi triển khai dự án hiện nay và tương lai.

Ý nghĩa thực tiễn Từ quá trình nghiên cứu và thực hiện tôi có thể nắm bắt được thuận lợi và khó khăn của công tác bồi thường GPMB của dự án để từ đó tổng kết, rút ra các biện pháp tháo gỡ nhằm góp phần đẩy mạnh tiến độ GPMB dự án. Để xuất góp ý nhằm hoàn thiện chính sách bồi thường kèm theo những biện pháp thực hiện tại địa phương. Qua đó vận dụng thực hiện tốt công việc được giao, cũng như tham mưu đóng góp ý kiến để giải quyết các vướng mắc và khó khăn trong khiếu nại của người dân bị thu hồi khi triển khai thực hiện dự án. 4 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU 2.

Cơ sở pháp lý của đề tài 2. Các văn bản của Nhà nước - Luật đất đai 2013; - Nghị định số 43/2014/NĐ - CP ngày 15/05/2014 của Chính phủ Quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật đất đai năm 2013; - Nghị định số 47/2014/NĐ - CP ngày 15/05/2014 của Chính phủ Quy định về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất; - Nghị định số 104/2014/NĐ-CP ngày 14/11/2014 của Chính phủ Quy định về khung giá đất; - Nghị định số 01/2017/NĐ-CP ngày 06/01/2017 của Chính phủ Quy định về sửa đổi, bổ sung một số Nghị định, Quy định chi tiết thi hành Luật đất đai; - Thông tư số 02/2015/TT-BTNMT Quy định chi tiết một số điều của Nghị định số 43/2014/NĐ-CP và Nghị định số 44/2014/NĐ-CP ngày 15/05/2014 về đất đai của Chính phủ; - Thông tư số 36/2014/TT-BTNMT ngày 30/6/2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường Quy định chi tiết phương pháp định giá đất; xây dựng, điều chỉnh bảng giá đất; định giá đất cụ thể và tư vấn xác định giá đất; - Thông tư 37/2014/TT-BTNMT ngày 30 tháng 6 năm 2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường Quy định chi tiết về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất; - Thông tư số 30/2014/TT-BTNMT ngày 02/6/2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường quy định về hồ sơ giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất, thu hồi đất; - Thông tư 33/2017/TT-BTNMT ngày 29 tháng 9 năm 2017 của Bộ Tài nguyên và Môi trường Quy định chi tiết Nghị định số 01/2017/NĐ-CP ngày 06/01/2017 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số Nghị định quy định chi 5 tiết thi hành Luật đất đai và sửa đổi, bổ sung một số điều của các Thông tư hướng dẫn thi hành Luật đất đai. Các văn bản của thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên - Quyết định số 31/2014/QĐ-UBND ngày 22/8/2014 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành Quy định về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; - Quyết định số 20/2016/QĐ-UBND ngày 06/07/2016 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc sửa đổi bổ sung một số điều tại Quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên ban hành kèm theo Quyết định số 31/2014/QĐ-UBND ngày 22/8/2014 của UBND tỉnh Thái Nguyên; - Quyết định số 46/2019/QĐ-UBND ngày 20/12/2019 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành quy định về Bảng giá đất giai đoạn 2020-2024 trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; - Quyết định số 3299/QĐ-UBND ngày 28/12/2022 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc điều chỉnh, phê duyệt kế hoạch sử dụng đất năm 2023 thành phố Thái Nguyên; - Quyết định số 2389/QĐ-UBND ngày 7/4/2023 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc phê duyệt giá cây trồng để phục vụ công tác bồi thường GPMB các dự án trên địa bàn thành phố Thái Nguyên; - Quyết định số 1034/QĐ-UBND của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc chấp thuận chủ trương đầu tư cấp lần đầu ngày 13/5/2022; - Quyết định số 433/QĐ-UBND ngày 25/01/2022 củaUBND thành phố Thái Nguyên về việc phê duyệt đồ án quy hoạch chi tiết Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên; - Thông báo số 395/TB-UBND ngày 13/12/2022 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc thông báo thu hồi đất để thực hiện dự án: Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên; 6 - Quyết định số 11876/QĐ-UBND ngày 22/12/2022 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc phê duyệt giá đất để bồi thường GPMB dự án Khu đô thị mới số 2 Thịnh Đán – Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên; - Quyết định số 03/2023/QĐ-UBND ngày 13/03/2023 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành quy định về đơn giá bồi thường nhà ở, công trình kiến trúc gắn liền với đất khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên; - Quyết định số 46/2021/QĐ-UBND ngày 12/11/2021 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành quy định bồi thường thiệt hại đối với vật nuôi là thủy sản khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên. Công tác bồi thường GPMB 2.

Khái quát về công tác bồi thường GPMB - Giải phóng mặt bằng : là quá trình tiến hành những công việc liên quan đến việc di chuyển nhà cửa, cây cối, các công trình kiến trúc và một bộ phận dân cư trên một phần đất nhất định đã quy hoạch cho việc nâng cấp, mở rộng hoặc xây dựng công trình mới. - Thu hồi đất: Nhà nước thu hồi đất là việc cơ quan Nhà nước có thẩm quyền ban hành quyết định hành chính để thu lại quyền sử dụng đất đã giao cho người sử dụng hoặc thu lại đất mà người sử dụng sử dụng trái pháp luật.