BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM ---------------------------- TẠ HOÀNG ANH ĐÁNH GIÁ BẤT BÌNH ĐẲNG GIỚI TRONG THU NHẬP CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG Ở KHU VỰC ĐÔ THỊ VIỆT NAM Chuyên ngành : Kinh tế phát triển Mã số : 60.05 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. NGUYỄN TIẾN DŨNG TP. HỒ CHÍ MINH – NĂM 2013 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu có tính độc lập riêng, chưa được công bố nội dung ở bất kì đâu; các số liệu, các nguồn trích dẫn trong luận án được chú thích nguồn gốc rõ ràng, trung thực. Tôi xin cam đoan chịu trách nhiệm về lời cam đoan danh dự của tôi. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA . LỜI CAM ĐOAN. DANH MỤC BẢNG . DANH MỤC HÌNH . DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT. Mục tiêu nghiên cứu . Đối tượng, phạm vi và phương pháp nghiên cứu . Kết cấu của đề tài.3 CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ LÝ THUYẾT VÀ THỰC TIỄN . Bất bình đẳng giới trong thu nhập . Một số khái niệm . Tác động của bất bình đẳng giới trong thu nhập đối với sự phát triển kinh tế xã hội . Các yếu tố ảnh hưởng tới bất bình đẳng giới trong thu nhập . Mô hình thực nghiệm . Mô hình Mincer (1974) . Phương pháp phân tích Oaxaca . Các nghiên cứu thực nghiệm trong thời gian gần đây.13 CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN NGHIÊN CỨU. Dữ liệu nghiên cứu. Các khái niệm và mô tả biến số . Xử lý số liệu.1 Trích dữ liệu .2 Kiểm định dữ liệu .3 Cách thức ước lượng .21 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.4 Quy trình phân tích .23 CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG BẤT BÌNH ĐẲNG TRONG THU NHẬP CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG Ở VIỆT NAM.1 Tổng quan về bất bình đẳng trong thu nhập ở Việt Nam .2 Cấu trúc thu nhập của người lao động cả nước và ở khu vực Thành thị .1 Phân bố lao động .3 Thành phần kinh tế.3 Sự khác biệt trong thu nhập của người lao động ở khu vực thành thị.28 CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ ƯỚC LƯỢNG.1 Mô hình ước lượng .1 Mô hình Mincer.2 Mô hình phân tích Oaxaca .2 Kết quả hồi quy hàm thu nhập Mincer.2 Kết quả mô hình .3 Đánh giá sự chênh lệch trong tiền lương của người lao động theo giới .40 CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN – KIẾN NGHỊ .3 Điểm mới - Hạn chế và hướng nghiên cứu mới cho đề tài .46 TÀI LIỆU THAM KHẢO .48 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC BẢNG Bảng 1.1: Các nghiên cứu thực nghiệm về bất bình đẳng giới theo thu nhập.1: Bảng tổng hợp thông tin trích lọc các biến số.1: Phân bố lao động trên 6 vùng địa lý .2: Phân bố lao động theo trình độ.3: Phân theo thành phần kinh tế của người lao động .1: Dấu kỳ vọng và ý nghĩa của các hệ số trong các hàm hồi qui .2: Tổng hợp kết quả mô hình hồi quy theo phương pháp OLS .3: Tổng hợp kết quả mô hình hồi quy theo phương pháp 2SLS .4: Tổng hợp phương pháp phân tích sự khác biệt trong thu nhập giữa hai phương pháp Oaxaca (1973) và Neumark (1988).42 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC HÌNH Hình 2.1: Tính toán các giá trị dựa theo thống kê mô tả của box .2: Kết hợp giữa biểu đồ histogram và box plot .3: Sơ đồ các bước thực hiện phân tích trong nghiên cứu.1: Hệ số phân tán Gini của Việt Nam giai đoạn 2002 – 2010 .2: Thu nhập người lao động ở thành thị theo giới tính và nhóm tuổi.3: Thu nhập người lao động nữ theo nhóm tuổi và bằng cấp chuyên môn.4: Thu nhập người lao động nam theo nhóm tuổi và bằng cấp chuyên môn .5: Thu nhập người lao động ở các khu vực kinh tế phân theo giới tính .31 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT TIẾNG VIỆT BTB&DH Bắc Trung bộ và Duyên hải CMKT Chuyên môn kỹ thuật ĐTNN Đầu tư nước ngoài MN Miền núi NLTHS Nông lâm thủy hải sản TCTK Tổng cục thống kê TIẾNG ANH Ý NGHĨA TIẾNG VIỆT Convention on the Elimination Công ước Xoá bỏ tất cả các hình CEDAW of all Forms of Discrimination thức phân biệt đối xử với phụ nữ against Women LIF Lower Inner Fence Phía dưới rào trong LOF Lower Outer Fence Phía dưới rào ngoài OLS Ordinary Least Square Bình phương thông thường tối thiểu Vietnam Household Living Khảo sát mức sống hộ gia đình Việt VHLSS Standard Survey) Nam VIF Variance Inflation Factor Hệ số khuếch đại phương sai UIF Upper Outer Fence Phía trên rào trong UOF Upper Outer Fence Phía trên rào ngoài 2SLS 2 Stages Least Square Bình phương tối thiểu 2 giai đoạn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 1 MỞ ĐẦU 1. Đặt vấn đề Trong những năm gần đây, Việt Nam đã dành được nhiều thành tựu về tăng trưởng kinh tế. Trong báo cáo phát triển con người năm 2010 của Liên Hiệp Quốc, Việt Nam được đứng vào nhóm 10 quốc gia trên thế giới có những tiến bộ nhất về thu nhập. Bản thân sự tiến bộ về tăng trưởng kinh tế chưa đủ lực để tạo nên những bước đột phá về mặt xã hội cho con người. Tuy nhiên, cũng không thể phủ nhận các vấn đề về phát triển con người ở Việt Nam ngày càng cải thiện. Song song với việc thực hiện đổi mới nền kinh tế, Việt Nam đã có những chính sách phù hợp đảm bảo quyền bình đẳng cho phụ nữ và nam giới và đã có những tiến bộ đáng kể nhằm giảm khoảng cách về giới trong lĩnh vực y tế và giáo dục cũng như cải thiện tình hình của phụ nữ nói chung. Bên cạnh những thành tựu đạt được, bình đẳng giới ở Việt Nam vẫn phải đứng trước nhiều vấn đề lớn cần giải quyết trong đó bất bình đẳng giới trong thu nhập là một trong những thách thức lớn nhất, lâu dài và khó khăn nhất. Hơn thế, cùng với quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế thị trường ngày càng mở rộng, những thách thức của bình đẳng giới cũng đang biến đổi song hành với sự biến đổi của cơ cấu thị trường lao động nhằm đáp ứng quá trình tăng trưởng kinh tế với tốc độ như hiện nay. Trong khi sự tăng trưởng mang đến các cơ hội mới về gia tăng thu nhập, nâng cao chất lượng cuộc sống thì đồng thời cũng tạo ra vấn đề bất bình đẳng giới. Vấn đề này được thể hiện trong việc tiếp cận các nguồn lực sản xuất và cơ hội đào tạo đã hạn chế khả năng cạnh tranh của phụ nữ và củng cố thêm những nguyên nhân tạo nên sự cách biệt về thu nhập giữa lao động nam và lao động nữ trên thị trường lao động. Việc tiếp cận các cơ hội việc làm, các nguồn lực sản xuất, cũng như các dịch vụ chất lượng cao về giáo dục, y tế…ở khu vực đô thị là thuận lợi và dễ dàng hơn so với khu vực nông thôn. Do vậy, vấn đề bất bình đẳng giới trong thu nhập của người lao động sẽ thể hiện rõ nét hơn ở các đô thị. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 2 Trước thực trạng như trên, rất cần thiết phải có những tính toán, phân tích chính xác, đầy đủ hơn về bất bình đẳng trong thu nhập để có thể dự đoán được xu thế cũng như đưa ra được những chính sách, thể chế và chương trình cho phù hợp nhằm đảm bảo cho phụ nữ có thể được hưởng lợi ngang bằng với nam giới trong điều kiện kinh tế đô thị phát triển nhanh chóng như hiện nay. Đề tài: “Đánh giá bất bình đẳng giới trong thu nhập của người lao động ở khu vực đô thị Việt Nam” cũng nhằm mục đích làm sáng tỏ vấn đề này. Mục tiêu nghiên cứu Mục tiêu của đề tài nghiên cứu là đánh giá, đo lường mức độ khác biệt về thu nhập giữa lao động nam và lao động nữ ở khu vực đô thị và tìm ra các yếu tố chủ yếu ảnh hưởng có ý nghĩa đến bất bình đẳng giới trong thu nhập ở Việt Nam. Từ kết quả nghiên cứu, đề tài đề xuất một số kiến nghị nhằm hướng đến thực hiện bình đẳng giới trong thu nhập của người lao động. Đối tượng, phạm vi và phương pháp nghiên cứu a. Đối tượng nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu của đề tài là thu nhập từ công việc chính của các cá nhân người lao động làm công ăn lương được hưởng hàng tháng trong vòng 12 tháng trước thời gian điều tra, và các yếu tố ảnh hưởng đến mức lương của lao động nam và nữ ở khu vực đô thị Việt Nam. Thu nhập ở đây bao gồm tiền lương, tiền công và các khoản nhận được khác ngoài tiền lương tiền công như: tiền lễ, tết, trợ cấp xã hội, tiền lưu trú đi công tác (kể cả các khoản nhận được bằng tiền và giá trị hiện vật được quy đổi) (TCTK, 2010). Câu hỏi nghiên cứu Nghiên cứu này tìm hiểu về mức độ bất bình đẳng giới trong thu nhập và tìm câu trả lời cho câu hỏi được đặt ra là: Có sự phân biệt đối xử trong khoảng cách thu nhập của người lao động ở khu vực đô thị Việt Nam hay không? Các yếu tố chủ yếu nào ảnh hưởng có ý nghĩa đến bất bình đẳng giới trong thu nhập ở khu vực đô thị Việt Nam? c. Phạm vi nghiên cứu LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 3 Đề tài tập trung nghiên cứu các yếu tố cơ bản ảnh hưởng đến sự bất bình đẳng giới trong thu nhập ở đô thị Việt Nam năm 2010. Các yếu tố này bao gồm a) các yếu tố kinh tế: đặc điểm cá nhân người lao động như độ tuổi, giới tính, tình trạng hôn nhân.; b) các yếu tố liên quan đến việc làm của người lao động: kinh nghiệm và trình độ nghề nghiệp, khả năng tiếp cận việc làm trong khu vực chính thức, trình độ giáo dục, nhóm ngành nghề. Phương pháp nghiên cứu Nghiên cứu này sử dụng bộ số liệu Khảo sát mức sống hộ gia đình Việt Nam năm 2010 (VHLSS 2010) của Tổng cục Thống kê. Ngoài phương pháp mô tả thống kê, diễn dịch so sánh, nghiên cứu này dựa vào phương pháp định lượng bằng mô hình kinh tế lượng - hồi qui hàm thu nhập Mincer và kết hợp phương pháp phân tích của Oaxaca (1973), đồng thời kết quả này được đối chiếu với phương pháp tách biệt theo đề xuất của Neumark (1988).
Đánh Giá Bất Bình Đẳng Giới Trong Thu Nhập Của Người Lao Động Ở Khu Vực Đô Thị Việt Nam
Luận văn thạc sĩ UEH phân tích bất bình đẳng giới trong thu nhập lao động khu vực đô thị Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc và số liệu thực tiễn.
Trường đại học
Trường Đại Học Kinh Tế TP.HCMChuyên ngành
Kinh Tế Phát TriểnNgười đăng
Ẩn danhThể loại
Luận Văn Thạc Sĩ Kinh TếPhí lưu trữ
30 PointMục lục chi tiết
THÔNG TIN CHI TIẾT
Tác giả: Tạ Hoàng Anh
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Tiến Dũng
Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP.HCM
Chuyên ngành: Kinh Tế Phát Triển
Đề tài: Đánh Giá Bất Bình Đẳng Giới Trong Thu Nhập Của Người Lao Động Ở Khu Vực Đô Thị Việt Nam
Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ Kinh Tế
Năm xuất bản: 2013
Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh
Trích đoạn nội dung tài liệu
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ