Cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân trước Cách mạng tháng Tám 1945

Khám phá luận văn thạc sĩ về cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân trước Cách mạng tháng Tám năm 1945. Phân tích sâu sắc và toàn diện.

Chuyên ngành

Văn học Việt Nam

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Luận văn Thạc sĩ

2016

118
3
0

Phí lưu trữ

35 Point

Mục lục chi tiết

LỜI CẢM ƠN

MỞ ĐẦU

0.1. Lí do chọn đề tài

0.2. Lịch sử vấn đề

0.3. Đối tượng, phạm vi và mục đích nghiên cứu

0.4. Phương pháp nghiên cứu

0.5. Cấu trúc của Luận văn

1. HÀNH TRÌNH SÁNG TÁC VÀ QUAN ĐIỂM NGHỆ THUẬT CỦA NGUYỄN TUÂN TRƯỚC CÁCH MẠNG THÁNG TÁM

1.1. Đôi nét về con người Nguyễn Tuân

1.1.1. Con người

1.1.2. Trước Cách mạng tháng Tám

1.1.3. Sau Cách mạng tháng Tám

1.2. Quan niệm nghệ thuật về con người của Nguyễn Tuân

1.2.1. Giới thuyết chung về quan niệm nghệ thuật về con người

1.2.2. Quan niệm nghệ thuật về con người của Nguyễn Tuân

2. CHỦ ĐỀ CUỘC SỐNG HƯỞNG LẠC TRONG SÁNG TÁC CỦA NGUYỄN TUÂN TRƯỚC CÁCH MẠNG THÁNG TÁM NHÌN TỪ PHƯƠNG DIỆN NỘI DUNG

2.1. Một cái tôi cô đơn, bế tắc, bất lực trước cuộc đời

2.2. Một cái tôi nổi loạn, phá phách đi tìm con đường giải thoát trong cuộc sống hưởng lạc

2.3. Một cái tôi luôn khao khát thế giới tinh khiết, thanh cao

3. CHỦ ĐỀ CUỘC SỐNG HƯỞNG LẠC TRONG SÁNG TÁC CỦA NGUYỄN TUÂN TRƯỚC CÁCH MẠNH THÁNG TÁM NHÌN TỪ PHƯƠNG DIỆN NGHỆ THUẬT

3.1. Nghệ thuật xây dựng nhân vật

3.1.1. Khắc họa ngoại hình nhân vật

3.1.2. Khắc họa nội tâm nhân vật

3.1.3. Khắc họa hành động nhân vật

3.2. Giọng điệu khinh bạc

3.3. Giọng điệu buồn thảm

3.4. Sử dụng hình ảnh biểu tượng sự vật

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân

Chủ đề cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân trước 1945 là một trong những điểm nhấn quan trọng trong văn học Việt Nam. Ông không chỉ là một nhà văn tài năng mà còn là một người có cái nhìn sâu sắc về cuộc sống. Những tác phẩm của ông phản ánh một tâm hồn nhạy cảm, luôn khao khát cái đẹp và sự tự do. Qua đó, người đọc có thể cảm nhận được những nỗi niềm, khát vọng và cả sự bế tắc của nhân vật trong xã hội đầy biến động thời bấy giờ.

1.1. Đặc điểm nổi bật của cuộc sống hưởng lạc trong tác phẩm

Cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân thường được thể hiện qua những nhân vật có tâm hồn nhạy cảm, luôn tìm kiếm cái đẹp và sự tự do. Những tác phẩm như "Chiếc lư đồng mắt cua" hay "Ngọn đèn dầu lạc" đã khắc họa rõ nét những khát vọng và nỗi cô đơn của con người trong xã hội. Nhân vật trong các tác phẩm này thường sống trong sự đối lập với xã hội, thể hiện rõ sự khinh bạc và sự tìm kiếm cái đẹp trong cuộc sống.

1.2. Tác động của xã hội đến cuộc sống hưởng lạc

Xã hội Việt Nam trước 1945 là một bối cảnh phức tạp, nơi mà Nguyễn Tuân đã khéo léo lồng ghép những vấn đề xã hội vào trong tác phẩm của mình. Những tác phẩm của ông không chỉ phản ánh cuộc sống hưởng lạc mà còn chỉ trích những giá trị xã hội đang tồn tại. Qua đó, ông thể hiện sự bất lực của con người trước những quy luật khắc nghiệt của cuộc sống.

II. Vấn đề và thách thức trong cuộc sống hưởng lạc của Nguyễn Tuân

Cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân không chỉ đơn thuần là sự tìm kiếm niềm vui mà còn là những vấn đề và thách thức mà nhân vật phải đối mặt. Những nhân vật của ông thường rơi vào tình trạng bế tắc, không tìm thấy lối thoát cho chính mình. Điều này thể hiện rõ trong các tác phẩm của ông, nơi mà cái đẹp và sự hưởng lạc luôn đi kèm với nỗi cô đơn và sự khổ đau.

2.1. Sự bế tắc của nhân vật trong cuộc sống hưởng lạc

Nhân vật trong các tác phẩm của Nguyễn Tuân thường phải đối mặt với sự bế tắc trong cuộc sống. Họ khao khát cái đẹp nhưng lại không thể tìm thấy nó trong thực tại. Điều này thể hiện rõ trong tác phẩm "Chiếc lư đồng mắt cua", nơi nhân vật chính phải vật lộn với những cảm xúc mâu thuẫn giữa cái đẹp và thực tại tàn nhẫn.

2.2. Những giá trị xã hội bị chối bỏ

Trong sáng tác của Nguyễn Tuân, cuộc sống hưởng lạc không chỉ là sự tìm kiếm niềm vui mà còn là sự chối bỏ những giá trị xã hội. Nhân vật của ông thường sống trong sự khinh bạc, không chấp nhận những quy tắc và chuẩn mực của xã hội. Điều này tạo nên một bức tranh rõ nét về sự đối lập giữa cái đẹp và cái xấu trong xã hội.

III. Phương pháp thể hiện cuộc sống hưởng lạc trong tác phẩm

Nguyễn Tuân đã sử dụng nhiều phương pháp nghệ thuật để thể hiện chủ đề cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của mình. Ông không chỉ khắc họa nhân vật mà còn tạo ra những bối cảnh sống động, giúp người đọc cảm nhận được sự khao khát và nỗi đau của nhân vật. Những hình ảnh, biểu tượng trong tác phẩm của ông thường mang tính chất biểu trưng cho những giá trị sâu sắc hơn.

3.1. Nghệ thuật xây dựng nhân vật trong sáng tác

Nguyễn Tuân khéo léo xây dựng những nhân vật có chiều sâu tâm lý, thể hiện rõ sự mâu thuẫn giữa khao khát và thực tại. Những nhân vật này thường mang trong mình những nỗi niềm, khát vọng và cả sự cô đơn. Qua đó, ông tạo nên những hình ảnh sống động, giúp người đọc dễ dàng đồng cảm với nhân vật.

3.2. Sử dụng hình ảnh và biểu tượng trong tác phẩm

Hình ảnh và biểu tượng trong sáng tác của Nguyễn Tuân thường mang tính chất biểu trưng cho những giá trị sâu sắc. Ông sử dụng những hình ảnh như ánh sáng, bóng tối để thể hiện sự đối lập giữa cái đẹp và cái xấu, giữa cuộc sống hưởng lạc và thực tại tàn nhẫn. Điều này tạo nên một bức tranh rõ nét về cuộc sống mà nhân vật phải đối mặt.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về cuộc sống hưởng lạc

Chủ đề cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân không chỉ mang giá trị nghệ thuật mà còn có ý nghĩa thực tiễn trong việc hiểu biết về con người và xã hội Việt Nam trước 1945. Những tác phẩm của ông đã mở ra một góc nhìn mới về cuộc sống, giúp người đọc nhận thức rõ hơn về những vấn đề xã hội đang tồn tại.

4.1. Giá trị nghệ thuật của tác phẩm

Tác phẩm của Nguyễn Tuân không chỉ đơn thuần là những câu chuyện mà còn là những tác phẩm nghệ thuật có giá trị sâu sắc. Ông đã khéo léo lồng ghép những vấn đề xã hội vào trong tác phẩm, tạo nên những tác phẩm có chiều sâu và ý nghĩa. Điều này giúp người đọc có cái nhìn toàn diện hơn về cuộc sống.

4.2. Tác động đến văn học Việt Nam

Chủ đề cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân đã có tác động lớn đến văn học Việt Nam. Ông không chỉ là một nhà văn tài năng mà còn là một người có ảnh hưởng lớn đến các thế hệ nhà văn sau này. Những tác phẩm của ông đã mở ra một hướng đi mới cho văn học Việt Nam, giúp người đọc nhận thức rõ hơn về giá trị của cuộc sống.

V. Kết luận và tương lai của chủ đề cuộc sống hưởng lạc

Chủ đề cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân trước 1945 vẫn còn nguyên giá trị cho đến ngày nay. Những tác phẩm của ông không chỉ phản ánh một thời kỳ lịch sử mà còn mang đến những bài học quý giá về cuộc sống. Tương lai của chủ đề này sẽ tiếp tục được nghiên cứu và khám phá, giúp người đọc hiểu rõ hơn về con người và xã hội Việt Nam.

5.1. Tầm quan trọng của nghiên cứu về Nguyễn Tuân

Nghiên cứu về Nguyễn Tuân và chủ đề cuộc sống hưởng lạc không chỉ giúp người đọc hiểu rõ hơn về tác phẩm mà còn giúp nhận thức sâu sắc hơn về con người và xã hội. Những tác phẩm của ông vẫn còn nguyên giá trị và sẽ tiếp tục được khám phá trong tương lai.

5.2. Hướng đi mới cho nghiên cứu văn học

Chủ đề cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân mở ra nhiều hướng đi mới cho nghiên cứu văn học. Những tác phẩm của ông không chỉ mang giá trị nghệ thuật mà còn có ý nghĩa thực tiễn trong việc hiểu biết về con người và xã hội. Điều này sẽ giúp các thế hệ sau này có cái nhìn sâu sắc hơn về văn học Việt Nam.

22/07/2025
Luận văn thạc sĩ ussh chủ đề cuộc sống hưởng lạc trong sáng tác của nguyễn tuân trước cách mạng tháng tám năm 1945

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần Mở đầu và Kết luận, luận văn của chúng tôi bao gồm có 3 chương cụ thể với các nội dung như sau: Chƣơng 1. Hành trình sáng tác và quan điểm nghệ thuật của Nguyễn Tuân trƣớc Cách mạng Tháng Tám. Chủ đề cuộc sống hƣởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân trƣớc Cách mạng tháng Tám nhìn từ phƣơng diện nội dung. Chủ đề cuộc sống hƣởng lạc trong sáng tác của Nguyễn Tuân trƣớc Cách mạng tháng Tám nhìn từ phƣơng diện nghệ thuật.

Và cuối cùng là: Tài liệu tham khảo 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com NỘI DUNG Chƣơng 1. HÀNH TRÌNH SÁNG TÁC VÀ QUAN ĐIỂM NGHỆ THUẬT CỦA NGUYỄN TUÂN TRƢỚC CÁCH MẠNG THÁNG TÁM 1. Đôi nét về con ngƣời Nguyễn Tuân: 1. Tiểu sử Nhà văn Nguyễn Tuân sinh ngày 10 tháng 7 năm 1910, quê ở thôn Thượng Đình, xã Nhân Mục (thường gọi là làng Mọc), nay thuộc phường Nhân Chính, quận Thanh Xuân, Hà Nội.

Sinh trưởng trong một gia đình Hán học, thân sinh của ông là cụ Nguyễn An Lan đã đỗ tú tài khoa thi Hán học cuối cùng và thường được gọi là cụ tú Hải Vân, một nhà nho tài hoa nhưng bất đắc chí sống trong thời buổi nhiễu nhương, loạn lạc của chế độ thực dân phong kiến. Ở cụ Tú Lan mang nét tài hoa, cốt cách của một nhà nho tài tử, am hiểu tinh tường nét văn hóa cổ truyền, thú vui tao nhã của cha ông xưa. Chính cụ Tú Lan là người có sức ảnh hưởng lớn lao đến tư tưởng và quan điểm nghệ thuật của Nguyễn Tuân. Điều này cũng đã được nhà văn thừa nhận trong nhiều cuộc trò chuyện của ông với các tác giả.

Nguyễn Tuân tuy sinh ra tại Hà Nội – nơi phố cổ Hàng Bạc phồn hoa đô thị nhưng suốt thời thiếu niên, ông lại sống cùng với gia đình trên dọc nhiều tỉnh miền Trung, Khánh Hòa, Hội An, Đà Nẵng, Huế, Hà Tĩnh, đặc biệt là quãng thời gian dài nhiều năm sống tại Thanh Hóa. Cuộc sống “xê dịch” nhiều nơi đã góp phần hình thành nên một thế giới quan phong phú cho nhà văn. Đi đến bất kỳ nơi đâu, ông đều có những quan sát tinh tế khám phá vẻ đẹp tận cùng của mỗi vùng đất, cảnh vật và con người. Và theo như Hoài Anh trong bài viết Nguyễn Tuân, nhà nghệ sĩ ngôn từ đã đưa cái đẹp thăng hoa, tác giả đã nhận xét Nguyễn Tuân là một “nghệ sĩ đi tìm cái đẹp trong mọi biểu hiện của đời sống trần gian” [34, tr.

Do hoàn cảnh gia đình đông anh em nhưng về sau chỉ còn lại hai anh em nên Nguyễn Tuân được bố mẹ cho lập gia đình sớm. Năm 1927, ông kết 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com hôn cùng bà Vũ Thị Tuệ tại Hà Nội khi ông 17 tuổi và bà 18 tuổi. Bà Vũ Thị Tuệ là một cô con gái Hàng Đào chăm chỉ, đảm đang, giàu đức hy sinh đặc biệt rất mực hiểu chồng. Trong một cuộc trò chuyện sau này với nhà văn Ngọc Trai, Nguyễn Tuân hóm hỉnh nói về người vợ của mình với tình cảm trân quý và “nể” bà.

Thưở nhỏ, Nguyễn Tuân theo học chữ Nho sau chuyển sang học tiếng Pháp, tiếp tục học đến bậc trung học tại Thành phố Nam Định. Năm 1929, ông tham gia một cuộc bãi khóa phản đối giáo viên người Pháp nói xấu, xúc phạm người Việt Nam và bị đuổi học, trong vòng 5 năm không được bất kỳ một công sở nào được nhận ông vào làm việc. Bế tắc, chán ghét trước cuộc sống ngột ngạt, kìm kẹp của người dân thuộc địa nô lệ lầm than cùng với một tính cách phóng khoáng, Nguyễn Tuân luôn mơ tưởng đến những phương trời xa. Ông tìm cách ra nước ngoài nhưng không có giấy phép, Nguyễn Tuân bị mật thám bắt tại Băng Cốc (Thái Lan), giải về Hà Nội, cuối cùng đưa về giam tại Thanh Hóa năm 1930.

Sau khi ở tù ra, trước khi bước vào con đường viết văn, làm báo, Nguyễn Tuân cũng đã làm một số công việc khác như thư ký nhà máy đèn Thanh Hóa, mở hiệu sách báo hay làm thông tín viên. Và cũng trong khoảng thời gian này, ông cũng bắt đầu sáng tác văn học, viết ký, truyện ngắn, thơ, phóng sự, làm báo đăng trên các tờ: Trung Bắc tân văn, Đông Tây, An Nam tạp chí, Tiểu thuyết thứ bảy, … Các tác phẩm của ông được đăng dưới nhiều bút danh khác nhau như: Ngôi Lôi Quật, Thanh Hà, Nhất Lang, Tuân, Nguyễn Tuân, Tuấn Thừa Sắc, Ân Ngũ Tuyên, … Bắt đầu từ năm 1937, Nguyễn Tuân đã thực sự sống với ngòi bút của chính mình. Tiếp tục sau đó với tác phẩm Một chuyến đi (1938) ông được công chúng chú ý và thực sự thành công tạo được tiếng vang lớn trên cả nước với tập truyện ngắn Vang bóng một thời (1939). 14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Năm 1941, Nguyễn Tuân bị bắt lần hai, bị giam một năm ở trại tập trung Vụ Bản, Nho Quan, Ninh Bình vì giao du và chứa chấp một người bạn thân Nhật ở “Am sông Tô”.

Sau khi ở trại tập trung về, ông bắt đầu viết và cho ra mắt bạn đọc một loạt các tác phẩm: Thiếu quê hương, Tùy bút, Chiếc lư đồng mắt cua, Tóc chị Hoài, tập truyện Nguyễn. Không chỉ là một nhà văn đa tài viết và thành công trên nhiều thể loại khác nhau, Nguyễn Tuân còn hoạt động nhiệt tình, sôi nổi trong các hoạt động nghệ thuật khác. Ông đã từng tham dự đóng vai chính trong nhiều vở kịch diễn tại Hà Nội và là một trong những diễn viên đầu tiên của điện ảnh Việt Nam với một vai diễn nhỏ trong phim Cánh đồng ma được quay ở Hồng Kông năm 1938. Cách mạng tháng Tám thành công, chứng kiến trước sự đổi thay tươi sáng của toàn dân tộc, trong tâm thế một con người của một đất nước có chủ quyền, độc lập, Nguyễn Tuân nhanh chóng nhập cuộc, nhận đường, rũ bỏ cái tôi cá nhân cực đoan, hăng hái tham gia kháng chiến, tìm thấy được vẻ đẹp ngay chính trong những con người lao động bình dị đời thường.

Ngay trong năm 1945, Nguyễn Tuân đã cho ra tác phẩm Lột xác, tác phẩm đánh dấu mốc chuyển biến quan trọng trong việc thay đổi nhân sinh quan, thế giới quan của bản thân, tin yêu vào cuộc sống. Năm 1946, Nguyễn Tuân được gặp và tiếp xúc với một số nhà văn trong Hội văn hóa cứu quốc và đặc biệt là cuộc gặp gỡ với Tố Hữu, nhà thơ cách mạng này đã thuyết phục ông tham gia đoàn văn nghệ sĩ đi vào mặt trận Nam Trung Bộ và ông đã nhận lời. Nếu như trong giai đoạn trước Cách mạng tháng Tám, Nguyễn Tuân thích “xê dịch” đến nhiều vùng đất mới nhưng chủ yếu là đi để thoả mãn cái tôi cực đoan của bản thân thì giai đoạn sau Cách mạng tháng Tám, Nguyễn Tuân đi nhiều lại là đi để phục vụ kháng chiến, phục vụ đất nước, nhân dân. Từ Vinh đến Thanh Hóa hay Tây Bắc đều in dấu bước chân Nguyễn Tuân, qua mỗi mảnh đất kháng chiến ông đã cho ra đời 15 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com nhiều tác phẩm tâm huyết của mình như: Đường vui, Tình chiến dịch, Sông Tuyến, Sông Đà, … Từ năm 1948 – 1958, ông giữ chức Tổng thư ký Hội văn nghệ Việt Nam.

Trong cả hai cuộc kháng chiến kiến quốc trường kỳ của dân tộc, Nguyễn Tuân đều tham gia tích cực và dùng ngòi bút của mình khám phá vẻ đẹp của tổ quốc và con người trong chiến đấu, lao động sản xuất, dựng xây. Ngày 28 tháng 1 năm 1987, Nguyễn Tuân mất tại Hà Nội. Năm 1996, ông được nhà nước trao tặng giải thưởng Hồ Chí Minh đợt đầu. Con người Một tác phẩm văn học ra đời bao giờ cũng là kết quả của cả một quá trình lao động sáng tạo, những rung động thăng hoa của cảm xúc, của tâm hồn, của suy nghĩ và có thể là hình bóng tác giả.

Điều này sẽ không sai khi tìm hiểu nghiên cứu về toàn bộ quá trình sáng tác với một số lượng tác phẩm đồ sộ của Nguyễn Tuân theo dọc hành trình hơn năm mươi năm sáng tác của ông đặc biệt là giai đoạn sáng tác trước cách mạng tháng Tám năm 1945. Các nhân vật của ông dù là ẩn dưới cái tên nào đi chăng nữa thì đó cũng chỉ là “hình bóng của cái Tôi cá nhân chủ nghĩa của ông” [8, tr. Vì vậy trước khi đi tìm hiểu nghiên cứu về tác phẩm của Nguyễn Tuân thì một điều thực sự rất cần thiết và quan trọng đó là biết và hiểu về con người nhà văn. Sinh thời Nguyễn Tuân luôn cố gắng xây dựng một hình tượng “không giống ai và không cho ai bắt chước được mình” và quả thật ông đã làm được điều đó.

Với quá trình lao động nghề nghiệp nghiêm túc, ông đã tự xây dựng và khẳng định một phong cách đầy cá tính, độc đáo mang tên Nguyễn Tuân trên văn đàn Việt Nam. Để rồi khi trở về với cát bụi, bạn bè đồng nghiệp và các thế hệ sau vẫn luôn nhắc đến con người ông, phong cách nghệ thuật trong sáng tác của ông vì rằng ông còn “ở mãi trong đời”: Cái râu cái tóc ông chẳng giống ai Cái ăn cái ngủ ông chẳng giống ai 16 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Cái độc đáo văn ông nghìn đời không lặp lại Thế cho nên, ông ở mãi trong đời. (Ở mãi trong đời _ Phạm Tiến Duật) Người đọc say mê Nguyễn Tuân không phải chỉ bởi vì tác phẩm của ông mà còn bị cuốn hút ngay bởi ngoại hình, giọng nói, nụ cười, … toát lên phong thái của một con người có uy. “Nguyễn Tuân có gương mặt thật thích, đượm vẻ hóm hỉnh” [16, tr.

27], “một nét cười chúm chím rất hóm hỉnh, và đôi mắt ranh mãnh lạ thường, nhưng nụ cười và đôi mắt vô cùng khả ái” [34, tr. 323], cùng với “một giọng nói sang kín, có khi hơi kề cà, nhưng lại hết sức chan hòa, khi gặp những người đáng trọng, đáng yêu” [34, tr. Trong cuộc sống đời thường, Nguyễn Tuân là một người rất thẳng thắn, yêu ghét ai ông đều bộc lộ rõ ràng, nếu không ưa ai ông tỏ ngay ra nét mặt. Là một nhà văn lớn, ông đã giành trọn cuộc đời để đi tìm và gắn bó với cái đẹp trong mọi biểu hiện của cuộc sống.

Trong Vang bóng một thời, ta đã từng biết đến một Nguyễn Tuân đi tìm cái đẹp của một thời đã xa với những thú vui tao nhã như thả thơ, đánh thơ, uống trà, … với một lối thưởng thức hết sức tỉ mỉ, cầu kỳ thì ngay chính trong cuộc sống đời thường này ông cũng rất cầu kỳ, tỉ mỉ.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ