LỜI MỞ ĐẦU Trong điều kiện kinh tế thị trƣờng phát triển và hội nhập nhiều doanh nghiệp trên cùng một địa bàn cùng kinh doanh những sản phẩm giống nhau nên sự cạnh tranh lẫn nhau ngày càng trở nên khó khăn hơn. Bởi vậy, các doanh nghiệp cần tạo cho mình lợi thế cạnh tranh để tồn tại và phát triển, đó là sự cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trong nƣớc với nhau và sự cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trong nƣớc với các doanh nghiệp nƣớc ngoài. Vậy dựa vào đâu để có thể biết đƣợc một doanh nghiệp là đang phát triển, có khả năng phát triển hoặc đứng trƣớc nguy cơ phá sản - chính là thông qua các con số về tình hình tài chính của doanh nghiệp. Những thông tin này chỉ có kế toán mới thu thập, tổng hợp và cung cấp đƣợc, thông qua hệ thống báo cáo tài chính do kế toán cung cấp, ta có thể biết đƣợc tình hình tài chính của doanh nghiệp nhƣ thế nào.
Đồng thời, đó cũng là cơ sở để cơ quan thuế, các đối tác làm ăn và các tổ chức tài chính xem xét làm việc và hợp tác. Việc tổ chức hạch toán kế toán của doanh nghiệp có nhiều khâu quan trọng, trong đó công tác tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh là một khâu cơ bản của hạch toán kế toán trong doanh nghiệp. Bởi nó cho biết sản phẩm của doanh nghiệp đƣợc tiêu thụ nhƣ thế nào, chi phí trong quá trình sản xuất và tiêu thụ sản phẩm ra sao và kết quả hoạt động kinh doanh trong kỳ doanh nghiệp đạt đƣợc. Những thông tin từ đây giúp cho các nhà quản trị đƣa ra đối sách phù hợp.
Vì vậy, để kế toán đặc biệt là kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh phát huy hết vai trò chức năng của nó, cần phải biết tổ chức công tác này một cách hợp lý, khoa học và thƣờng xuyên. Qua thời gian thực tế tìm hiểu công tác kế toán tại đơn vị thực tập, em đã hiểu sâu hơn về công tác kế toán nhƣ thế nào và tầm quan trọng của nó. Từ kiến thức em đã đƣợc học và thực tế tìm hiểu, em quyết định chọn đề tài: “Hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh Sinh viên: Nguyễn Thu Hường 7 Lớp: QTL 501K Khóa luận tốt nghiệp Trường Đại Học Dân Lập Hải Phòng doanh tại Công Ty Cổ Phần Dịch Vụ Thƣơng Mại và Vận Tải Lạc Việt” cho bài khoá luận của mình. Nội dung của khoá luận đƣợc trình bày trong 3 chƣơng: Chƣơng 1: Lý luận chung về tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp.
Chƣơng 2: Thực trạng tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công Ty Cổ Phần Dịch Vụ Thƣơng Mại và Vận Tải Lạc Việt Chƣơng 3: Một số kiến nghị nhằm hoàn thiện tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công Ty Cổ Phần Dịch Vụ Thƣơng Mại và Vận Tải Lạc Việt. Mặc dù, đƣợc sự hƣớng dẫn tận tình của GV Th.S Nguyễn Văn Thụ và các anh chị trong phòng kế toán tại Công ty đã giúp em hoàn thành bài luận của mình, song do khả năng còn hạn chế và kinh nghiệm thực tế còn ít ỏi, báo cáo của em chắc chắn sẽ không tránh khỏi sai sót. Vì vậy, em rất mong nhận đƣợc sự phê bình đóng góp ý kiến của các thầy, cô để bài luận của em đƣợc hoàn thiện hơn. Sinh viên Nguyễn Thu Hƣờng Sinh viên: Nguyễn Thu Hường 8 Lớp: QTL 501K Khóa luận tốt nghiệp Trường Đại Học Dân Lập Hải Phòng CHƢƠNG I LÝ LUẬN CHUNG VỀ TỔ CHỨC KẾ TOÁN DOANH THU CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ 1.
Những vấn đề chung về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp vừa và nhỏ 1.1 Sự cần thiết của việc tổ chức công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp vừa và nhỏ Để quản lý tốt hoạt động sản xuất kinh doanh nói chung cũng nhƣ doanh thu, chi phí hay xác định kết quả kinh doanh nói riêng cần có nhiều công cụ khác nhau, trong đó kế toán là công cụ hữu hiệu nhất. Tổ chức công tác kế toán khoa học, hợp lý là một cơ sở để cung cấp những thông tin quan trọng cho việc chỉ đạo điều hành hoạt động sản xuất kinh doanh có hiệu quả trong doanh nghiệp. Để công cụ kế toán phát huy hết vai trò của mình, đòi hỏi các doanh nghiệp phải không ngừng đổi mới và hoàn thiện hơn nữa công tác kế toán nói chung cũng nhƣ kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh nói riêng trong doanh nghiệp, giúp ngƣời quản lý nắm bắt đƣợc tình hình hoạt động và đẩy mạnh việc kinh doanh có hiệu quả của doanh nghiệp. Ý nghĩa của việc tổ chức công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh đối với các bên có liên quan đƣợc thể hiện nhƣ sau: -Việc tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh giúp các doanh nghiệp: + Xác định hiệu quả của từng loại hoạt động trong doanh nghiệp + Đánh giá tình hình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp + Có căn cứ để thực hiện các nghĩa vụ với Nhà nƣớc, thực hiện việc phân phối cũng nhƣ tái đầu tƣ sản xuất kinh doanh + Kết hợp các thông tin thu thập đƣợc với các thông tin khác để đề ra chiến lƣợc giải pháp sản xuất kinh doanh đạt hiệu quả cao nhất trong tƣơng lai.
-Việc tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh Sinh viên: Nguyễn Thu Hường 9 Lớp: QTL 501K Khóa luận tốt nghiệp Trường Đại Học Dân Lập Hải Phòng có ý nghĩa quan trọng đối với nhà nƣớc: + Trên cơ sở các số liệu về doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh của doanh nghiệp cơ quan thuế xác định các khoản thuế phải thu, đảm bảo nguồn thu cho ngân sách quốc gia. Từ đó, Nhà nƣớc tái đầu tƣ vào cơ sở hạ tầng, đảm bảo điều kiện về chính trị-an ninh-xã hội tốt nhất. + Thông qua tình hình thực hiện nghĩa vụ với Nhà nƣớc của các doanh nghiệp, các nhà hoạch định chính trị quốc gia sẽ có cơ sở đề ra các giải pháp phát triển nền kinh tế, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp hoạt động thông qua chính sách tiền tệ, chính sách thuế và các khoản trợ cấp, trợ giá. + Riêng đối với các doanh nghiệp có nguồn vốn của Nhà nƣớc, việc xác định doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh không những đem lại nguồn thu cho ngân sách mà còn đảm bảo nguồn vốn đầu tƣ của Nhà nƣớc không bị thất thoát.
- Đối với nhà đầu tƣ: thông qua các chỉ tiêu về doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh của doanh nghiệp trên báo cáo tài chính các nhà đầu tƣ sẽ phân tích đánh giá tình hình hoạt động của doanh nghiệp để có các quyết định đầu tƣ đúng đắn. - Đối với các tổ chức tài chính trung gian: Các số liệu về doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh của doanh nghiệp là căn cứ để ra quyết định cho vay vốn đầu tƣ. - Đối với nhà cung cấp: Kết quả kinh doanh, lịch sử thanh toán là căn cứ để quyết định cho doanh nghiệp chậm thanh toán. Nhiệm vụ của kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp trong doanh nghiệp vừa và nhỏ Kế toán doanh thu chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp có vai trò quan trọng cho sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp.
Từ kết quả hoạt động kinh doanh ta có thể đƣa ra những chiến lƣợc sản xuất những phƣơng hƣớng phát triển cho doanh nghiệp làm sao để nâng cao đƣợc doanh thu cho doanh nghiệp giảm chi phí đến mức thấp nhất. Sinh viên: Nguyễn Thu Hường 10 Lớp: QTL 501K Khóa luận tốt nghiệp Trường Đại Học Dân Lập Hải Phòng Để phát huy đƣợc vai trò thực sự của kế toán là công cụ quản lý kinh tế của doanh nghiệp thì kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh chủ yếu thực hiện các nhiệm vụ sau: - Tổ chức ghi chép, theo dõi, phản ánh chính xác, đầy đủ, kịp thời và giám sát chặt chẽ tình hình các khoản doanh thu và chi phí trong doanh nghiệp. - Lựa chọn phƣơng pháp xác định giá vốn hàng bán phù hợp với doanh nghiệp để đảm bảo độ chính xác của chỉ tiêu lãi gộp hàng hóa. - Tham gia kiểm kê, đánh giá, lập báo cáo về tình hình tiêu thụ sản phẩm và phân phối lợi nhuận của doanh nghiệp.
- Xác định đúng và tập hợp đầy đủ các chi phí phát sinh trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp cũng nhƣ chi phí quản lý kinh doanh, phân bổ chi phí hợp lý. - Tính toán phản ánh chính xác đầy đủ kịp thời tổng giá thanh toán của hàng bán ra bao gồm cả doanh thu bán hàng, các khoản giảm trừ doanh thu, thuế GTGT đầu ra của từng nhóm mặt hàng, từng hóa đơn, từng khách hàng. - Ghi chép, theo dõi phản ánh kịp thời từng khoản chi phí, thu nhập khác phát sinh trong kỳ. - Lập và báo cáo kết quả kinh doanh đúng chế độ, kịp thời cung cấp các thông tin kinh tế cần thiết cho các bộ phận liên quan, đồng thời định kỳ tiến hành phân tích kinh tế đối với báo cáo kết quả kinh doanh, từ đó tham mƣu cho Ban lãnh đạo về các giải pháp làm giảm chi phí, tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp.
Một số khái niệm thuật ngữ liên quan đến doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh 1. Doanh thu và các loại doanh thu - Doanh thu: là tổng giá trị của các lợi ích kinh tế mà doanh nghiệp thu đƣợc trong kỳ kế toán, phát sinh từ hoạt động sản xuất kinh doanh thông thƣờng của doanh nghiệp, góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu. - Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ: đƣợc xác định theo giá Sinh viên: Nguyễn Thu Hường 11 Lớp: QTL 501K Khóa luận tốt nghiệp Trường Đại Học Dân Lập Hải Phòng trị hợp lý của các khoản thu tiền hoặc sẽ thu đƣợc tiền từ các giao dịch và nghiệp vụ phát sinh doanh thu nhƣ bán sản phẩm, hàng hoá, cung cấp dịch vụ cho khách hàng bao gồm cả các khoản phụ thu và phí thu thêm ngoài giá bán (nếu có).
