Các nhân tố quản trị công ty ảnh hưởng đến hành vi quản trị lợi nhuận kế toán tại các ngân hàng thương mại cổ phần việt nam

Nghiên cứu các yếu tố quản trị công ty tác động đến quản trị lợi nhuận kế toán tại ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam. Phân tích chuyên sâu, kết quả chi tiết.

• Tác giả: Nguyễn Pha Lê
• Người hướng dẫn: Tiến Sĩ Nguyễn Thị Thu Hiền
• Trường học: Trường Đại Học Công Nghiệp Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kế Toán
• Đề tài: Các Nhân Tố Quản Trị Công Ty Ảnh Hưởng Đến Hành Vi Quản Trị Lợi Nhuận Kế Toán Tại Các Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Tổng Quan Quản Trị Công Ty Lợi Nhuận Kế Toán NH TMCP

Chủ trương hội nhập quốc tế của Đảng và Nhà nước ta đặt việc công bố thông tin trên thị trường chứng khoán lên hàng đầu. Báo cáo thường niên (BCTN) và báo cáo tài chính (BCTC) của các công ty, đặc biệt là ngân hàng thương mại, trở thành kênh quan trọng để nhà đầu tư trong và ngoài nước nghiên cứu, đầu tư, thúc đẩy kinh tế phát triển. Chỉ tiêu lợi nhuận kế toán trên BCTC là mối quan tâm hàng đầu, là cơ sở để nhà đầu tư đánh giá toàn diện công ty. Tuy nhiên, nhà quản lý thường tác động vào thông tin tài chính, chủ yếu là chỉ tiêu lợi nhuận, để thỏa mãn mục tiêu cá nhân. Điều này gây mất niềm tin cho nhà đầu tư và tạo ra hành vi quản trị lợi nhuận (QTLN).

1.1. Các Nghiên Cứu Quốc Tế Về Quản Trị Lợi Nhuận QTLN

Nhiều nghiên cứu quốc tế đã tập trung vào ảnh hưởng của các yếu tố đến hành vi QTLN. Tuy nhiên, đa phần các nghiên cứu này sử dụng mẫu là các doanh nghiệp phi tài chính. Nghiên cứu về lĩnh vực ngân hàng đối với hành vi QTLN tập trung vào các nghiên cứu như: Cornett and et al (2009), Abaoub and et al (2013), Abdulhadi (2016), Shen (2016), Yuanhui Li and et at (2017), Oladipupo (2018), Osemene and et at (2018), Saiful và Dyah (2018), Tunji and et at (2019), Sadjiarto (2019). Các nghiên cứu này giúp làm sáng tỏ các yếu tố tác động đến QTLN trong ngành ngân hàng.

1.2. Tình Hình Nghiên Cứu Về QTLN Tại Ngân Hàng Việt Nam

Tại Việt Nam, một số nghiên cứu khác đã thực hiện nghiên cứu kết hợp về sự tác động của nhóm nhân tố thuộc cơ chế quản trị công ty và các chỉ số tài chính (CSTC) tác động đến hành vi QTLN của các doanh nghiệp như: Nguyễn Thị Kim Cúc và Phạm Thị Mỹ Linh (2017) ; Hoàng Thị Mai Khánh và Nguyễn Vinh Khương (2018) ; Hoàng Thị Việt Hà và Đặng Ngọc Hùng (2018) , Ngô Hoàng Điệp (2018) , Ngô Nhật Phương Diễm (2019). Tuy nhiên, các kết quả nghiên cứu tại Việt Nam cũng không đồng nhất và chỉ có nghiên cứu của Trần Quốc Thịnh và Nguyễn Đức Phước (2018) , Trần Quốc Thịnh và Trần Ngọc Anh Thư (2020) sử dụng mẫu nghiên cứu là các NHTM. Nhưng các tác giả chỉ tiến hành xem xét mối quan hệ giữa hành vi QTLN tại các NHTM với cơ cấu sở hữu vốn và các chỉ tiêu tài chính khác mà chưa có đề cập đến nhóm nhân tố quản trị công ty.

II. Thách Thức Quản Trị Lợi Nhuận Nguy Cơ Sai Lệch BCTC

Nhà quản lý (NQL) có thể khéo léo sử dụng chính sách kế toán để điều chỉnh thông tin BCTC, phục vụ lợi ích riêng. Điều này gây mất niềm tin cho nhà đầu tư và tạo ra hành vi quản trị lợi nhuận (QTLN), ảnh hưởng tiêu cực đến thị trường. Việc hạn chế sự tác động của NQL lên thông tin BCTC là điều cần thiết để đảm bảo tính minh bạch và trung thực của thông tin.

2.1. Các Phương Pháp Đo Lường Quản Trị Lợi Nhuận Kế Toán

Hiện nay, có hai phương pháp kế toán chính: kế toán theo cơ sở dồn tích (AEM) và kế toán theo cơ sở tiền (REM). Kế toán theo cơ sở dồn tích được quy định dành cho các nghiệp vụ phát sinh nên NQL có thể tác động điều chỉnh lợi nhuận, trong khi REM là phương pháp kế toán trên cơ sở tiền mặt thực tế. Việc lựa chọn phương pháp đo lường QTLN phù hợp là yếu tố quan trọng để đánh giá chính xác mức độ can thiệp vào lợi nhuận kế toán.

2.2. Nhận Diện Rủi Ro Từ Hành Vi Quản Trị Lợi Nhuận NH TMCP

Hành vi QTLN có thể dẫn đến việc nhà đầu tư hiểu sai lệch về tình hình hoạt động của ngân hàng. Việc này làm giảm giá trị thị trường, tăng chi phí vốn và gây ra bất ổn cho hệ thống tài chính. Cần có các biện pháp kiểm soát và giám sát hiệu quả để ngăn chặn hành vi QTLN và bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư.

III. Cách Tiếp Cận Mô Hình Nghiên Cứu Các Yếu Tố Quản Trị CT

Luận văn này tập trung nghiên cứu các yếu tố quản trị công ty ảnh hưởng đến hành vi quản trị lợi nhuận kế toán tại các ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam. Mô hình nghiên cứu được xây dựng dựa trên các lý thuyết nền tảng về quản trị công ty và quản trị lợi nhuận, đồng thời kế thừa các nghiên cứu trước đó.

3.1. Xác Định Các Biến Độc Lập Và Biến Phụ Thuộc Trong Mô Hình

Biến độc lập trong mô hình nghiên cứu bao gồm các yếu tố quản trị công ty như: cơ cấu sở hữu, hội đồng quản trị, ban điều hành, kiểm soát nội bộ, v.v. Biến phụ thuộc là hành vi quản trị lợi nhuận kế toán, được đo lường thông qua các chỉ số tài chính và mô hình đo lường QTLN phù hợp.

3.2. Sử Dụng Phương Pháp Hồi Quy Để Phân Tích Mối Quan Hệ

Phương pháp hồi quy được sử dụng để phân tích mối quan hệ giữa các biến độc lập và biến phụ thuộc. Kết quả phân tích sẽ giúp xác định mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố quản trị công ty đến hành vi quản trị lợi nhuận kế toán.

IV. Giải Pháp Nâng Cao Tính Minh Bạch Hiệu Quả Quản Trị

Để hạn chế hành vi quản trị lợi nhuận và đảm bảo tính minh bạch của thông tin tài chính, cần nâng cao hiệu quả quản trị công ty tại các ngân hàng. Điều này bao gồm việc tăng cường tính độc lập của hội đồng quản trị, cải thiện hệ thống kiểm soát nội bộ và công bố thông tin đầy đủ, kịp thời.

4.1. Tăng Cường Tính Độc Lập Của Hội Đồng Quản Trị

Hội đồng quản trị độc lập có vai trò quan trọng trong việc giám sát và kiểm soát hoạt động của ban điều hành. Việc tăng cường số lượng thành viên độc lập trong hội đồng quản trị sẽ giúp giảm thiểu xung đột lợi ích và đảm bảo quyết định được đưa ra một cách khách quan.

4.2. Hoàn Thiện Hệ Thống Kiểm Soát Nội Bộ Ngân Hàng

Hệ thống kiểm soát nội bộ hiệu quả có vai trò ngăn chặn hành vi gian lận và sai sót trong quá trình lập báo cáo tài chính. Cần có các quy trình kiểm soát chặt chẽ và được thực hiện thường xuyên để đảm bảo tính chính xác và tin cậy của thông tin.

4.3. Đẩy Mạnh Công Bố Thông Tin Tài Chính Minh Bạch

Việc công bố thông tin tài chính đầy đủ và kịp thời giúp nhà đầu tư và các bên liên quan có cái nhìn toàn diện về tình hình hoạt động của ngân hàng. Thông tin cần được trình bày một cách rõ ràng, dễ hiểu và tuân thủ các chuẩn mực kế toán.

V. Ứng Dụng Phân Tích Ảnh Hưởng Của Big4 Đến QTLN NH TMCP

Nghiên cứu này xem xét ảnh hưởng của việc sử dụng dịch vụ kiểm toán của các công ty kiểm toán Big4 đến hành vi quản trị lợi nhuận kế toán. Các công ty Big4 được đánh giá là có uy tín và kinh nghiệm, có thể giúp tăng cường tính tin cậy của thông tin tài chính.

5.1. Đánh Giá Vai Trò Của Kiểm Toán Viên Trong Quản Trị Lợi Nhuận

Kiểm toán viên có vai trò quan trọng trong việc xác minh tính trung thực và hợp lý của báo cáo tài chính. Họ có trách nhiệm phát hiện các sai sót và gian lận, đồng thời đưa ra các khuyến nghị để cải thiện hệ thống kiểm soát nội bộ.

5.2. Ảnh Hưởng Của Danh Tiếng Công Ty Kiểm Toán Big4 Đến QTLN

Việc sử dụng dịch vụ của các công ty Big4 có thể giúp giảm thiểu hành vi QTLN do uy tín và kinh nghiệm của họ. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng việc kiểm toán không đảm bảo hoàn toàn loại bỏ hành vi QTLN.

VI. Kết Luận Tương Lai Của Quản Trị Công Ty Và Lợi Nhuận

Nghiên cứu này góp phần làm sáng tỏ mối quan hệ giữa quản trị công ty và quản trị lợi nhuận kế toán tại các ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn đối với các nhà quản lý, nhà đầu tư và cơ quan quản lý nhà nước.

6.1. Hạn Chế Và Hướng Nghiên Cứu Tiềm Năng Về Quản Trị Ngân Hàng

Nghiên cứu này có một số hạn chế, chẳng hạn như phạm vi nghiên cứu hẹp và phương pháp đo lường QTLN có thể chưa hoàn hảo. Các nghiên cứu trong tương lai có thể mở rộng phạm vi nghiên cứu và sử dụng các phương pháp đo lường QTLN khác nhau.

6.2. Đề Xuất Giải Pháp Cải Thiện Quản Trị Lợi Nhuận Kế Toán NH TMCP

Trên cơ sở kết quả nghiên cứu, đề xuất một số giải pháp để cải thiện quản trị lợi nhuận kế toán tại các ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam, bao gồm việc nâng cao hiệu quả quản trị công ty, tăng cường kiểm soát nội bộ và công bố thông tin minh bạch.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l Hiện nay, khi chủ trƣơng trọng tâm của Đảng và Nhà nƣớc ta là hội nhập quốc tế thì ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l việc công bố thông tin trên thị trƣờng chứng khoán là việc hết sức cần thiết vì đây là ep, luan van thacmột si, luan trongvan cao kênh những hoc, để luan van các nhàtong đầuhopluan tƣ trongvan tot nghiep, và ngoài luan nƣớc có thểvan thac cứu, nghiên si, luan đầuvan tƣ cao hoc, l ep, luan van thacvàsi,góp phần luan vanđẩy caomạnh phát van hoc, luan triểntong tế. Chính kinhhopluan vì tot van vậy, việc cung nghiep, vanthông luancấp tin luan thac si, hữu ích van cao hoc, l trên báo cáo thƣờng niên (BCTN), báo cáo tài chính (BCTC) của các công ty nói ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l chung và ngân hàng thƣơng mại nói riêng là đề tài mà các nhà quản lý của ngân hàng ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l nhà nƣớc, các nhà khoa học và các nhà hoạch định chính sách luôn quan tâm. Bên cạnh đó, chỉ tiêu lợi nhuận trên BCTC là mối quan tâm hàng đầu của các nhà đầu tƣ, vì đây là cơ sở quan trọng để họ có đƣợc cái nhìn toàn diện, tổng quát về công ty mà họ đang xem xét, quyết định đầu tƣ. Trong khi đó, nhóm ngƣời quản lý (NQL) công ty khi đƣợc giao nhiệm vụ điều hành trực tiếp hoạt công ty thì có xu hƣớng tác động vào ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l các thông tin tài chính chủ yếu là chỉ tiêu lợi nhuận trên BCTC để nhằm thỏa mãn ep, luan van thacnhững si, luan vantiêu mục caoriêng biệt van hoc, luan của tong hopluan họ, chủ yếu vìvan tot đích mục củaluan nghiep, cá nhân.

Do si, van thac đó,luan để tạo van cao hoc, l ep, luan van thacniềm tin van si, luan cho cao các hoc, đối tƣợng sử dụng luan van thông tinvan tong hopluan nóitotchung và luan nghiep, nhà đầu tƣ nói van thac si,riêng thì cao hoc, l luan van việc hạn chế sự tác động của các NQL lên thông tin BCTC là điều cần thiết. Một số ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l nghiên cứu với sự đánh giá mang tính nhẹ nhàng sẽ gọi là “hành vi chi phối thu nhập” hoặc “hành vi điều chỉnh lợi nhuận”, một số nghiên cứu đánh giá một cách thẳng thắn sẽ gọi là các nhà quản lý đã “cắt gọt” theo chủ quan của họ Levitt (1998) hoặc “thao túng lợi nhuận” để thông tin bị tác động làm cho các nhà đầu tƣ hiểu sai lệch về tình hình hoạt động công ty Healy và Wahlen (1999). Nhƣ vậy, dù các NQL có thể khéo léo sử dụng các chính sách kế toán một cách linh hoạt để điều chỉnh thông tin BCTC ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l cho mục đích riêng thì lúc này các thông tin về chỉ tiêu lợi nhuận đã bị tác động nhằm ep, luan van thacphục si, luan vaních vụ lợi caocác nhân. hoc, luanChính điềuhopluan van tong này, gâyvan mấttotniềm nghiep, luancác tin của vannhà đầu thac si, tƣ và van luan sự cao hoc, l ep, luan van thactác si,động luan tiêu van cực cao này hoc,đã tạovan luan thành hành tong vi quản hopluan trịtot van lợinghiep, nhuận (QTLN).

luan van thac si, luan van cao hoc, l an van tong hop luan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hop 1 ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l ep, luan van thacĐối với các si, luan vannghiên cứuluan cao hoc, trênvan thếtong hiện nayvan giới hopluan thì tot xem xét nghiep, việc sựvan luan ảnhthac hƣởng si, luan van cao hoc, l của các nhân tố đến hành vi QTLN đã và đang nhận đƣợc rất nhiều sự quan tâm của các nhà nghiên cứu, tuy nhiên, đa phần các nghiên cứu sử dụng mẫu là các doanh nghiệp phi ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l tài chính. Những nghiên cứu về lĩnh vực ngân hàng đối với hành vi QTLN đƣợc tập ep, luan van thactrung si, luan van nghiên ở các cao hoc,cứu luannhƣ: van Cornett tong hopluan and etvan al tot nghiep, (2009), luan van Abaoub thac and et si, al luan van cao hoc, l (2013), ep, luan van thacAbdulhadi si, luan van(2016), Shen cao hoc, luan(2016), Yuanhui van tong hopluanLivan and tot et at (2017), nghiep, Oladipupo luan van (2018), thac si, luan van cao hoc, l Osemene and et at (2018), Saiful và Dyah (2018), Tunji and et at (2019), Sadjiarto ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l (2019), … ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l Tại Việt Nam, một số nghiên cứu khác cũng đã thực hiện nghiên cứu kết hợp về sự tác ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l động của nhóm nhân tố thuộc cơ chế QTCT và các chỉ số tài chính (CSTC) tác động ep, luan van thacđến si, luan hànhvan cao hoc, vi QTLN củaluan các van tong doanh hopluan nghiệp nhƣ:van tot nghiep, Nguyễn luanCúc Thị Kim vanvàthac si, luan Phạm van cao hoc, l Thị Mỹ Linh (2017); Hoàng Thị Mai Khánh và Nguyễn Vinh Khƣơng (2018); Hoàng Thị Việt Hà và Đặng Ngọc Hùng (2018), Ngô Hoàng Điệp (2018), Ngô Nhật Phƣơng Diễm (2019),. Tuy nhiên, các kết quả nghiên cứu tại Việt Nam cũng không đồng nhất và chỉ có nghiên cứu của Trần Quốc Thịnh và Nguyễn Đức Phƣớc (2018), Trần Quốc ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l Thịnh và Trần Ngọc Anh Thƣ (2020) sử dụng mẫu nghiên cứu là các NHTM. Nhƣng ep, luan van thaccác si, tác luangiả vanchỉcao hành tiếnhoc, xem luan xéttong van mốihopluan quan hệvan tothành giữa vi QTLN nghiep, tại thac luan van các NHTM si, luan với van cao hoc, l ep, luan van thaccơ si,cấu sởvan luan hữucao và các vốnhoc, luanchỉ vantiêu tài hopluan tong chính khác vanmà totchƣa có đề nghiep, cập luan đếnthac van nhóm nhânvan si, luan tố cao hoc, l quản trị công ty.

Từ những lý do nêu trên cho thấy, nội dung nhân tố quản trị công ty ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l có tác động đến hành vi QTLN của lĩnh vực ngân hàng là nghiên cứu rất cần thiết hiện nay; do đó, tác giả chọn chủ đề: “Các nhân tố quản trị công ty ảnh hưởng đến hành vi quản trị lợi nhuận kế toán tại các ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam” làm đề tài nghiên cứu. Mục tiêu nghiên cứu ep, luan van thac2.1 luan tiêu si, Mục tổnghoc, van cao quátluan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l ep, luan van thacCác nhânvan si, luan tố quản trị công cao hoc, luantyvan ảnhtong hƣởng đến hành hopluan vi quản van tot trị luan nghiep, lợi nhuận kế toán van thac tại các si, luan van cao hoc, l ngân hàng thƣơng mại cổ phần Việt Nam. ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l an van tong hop luan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hop 2 ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l ep, luan van thac2.2 luan tiêu si, Mục cụ thể: van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l Xác định các nhân tố quản trị công ty ep, luan van thacĐo si, lƣờng luan van mứccao độhoc, ảnh luan van hƣởng tong của cáchopluan nhân tốvan tot nghiep, QTCT khi tác luan độngvan đếnthac hànhsi,viluan van cao hoc, l QTLN ep, luan van thackếsi,toán luantại cáccao van NHTM cổ phần hoc, luan vanViệt tongNam. hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l si, Câu ep, luan van thac2.3 luan hỏi vannghiên cứu cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l si, luannhân ep, luan van thacNhững van tố caonào hoc, củaluan van tác QTCT động tong đến hành hopluan vi nghiep, van tot QTLN kế toán luan tạithac van các si, NHTMCP luan van cao hoc, l ep, luan van thacViệt Nam? si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l ep, luan van thacCác nhânvan si, luan tố này ảnh hƣởng cao hoc, nhƣ luan van thếhopluan tong nào đếnvan hành tot vi QTLNluan nghiep, tại van các thac NHTMCP si, luanViệt van cao hoc, l Nam? ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l 3.

Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu - Đối tƣợng nghiên cứu Đối tƣợng nghiên cứu của đề tài là nhân tố QTCT tác động đến hành vi QTLN. ep, luan van thac- si, Phạmluanvivan nghiên cao cứu hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l ep, luan van thac si, luan van cao hoc, luan van tong hopluan van tot nghiep, luan van thac si, luan van cao hoc, l Về không gian: Đề tài tập trung vào các yếu tố thuộc các nhân tố QTCT của các ep, luan van thacNHTM si, luancổvan caoViệt phần hoc,Nam.