Chương 1: Cơ sở lý luận của đề tài Chương 2: Thực trạng việc quản lý hoạt động dạy học Tiếng Anh tại Khoa Tại chức, Đại học Hà Nội. Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động dạy học Tiếng Anh tại Khoa Tại chức, Đại học Hà Nội. -6- LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU Ngôn ngữ đóng một vai trò quan trọng trong lịch sử phát triển xã hội đến độ không có ngôn ngữ thì lối sống của chúng ta sẽ khác biệt hẳn với lối sống như hiện nay. Lý do tại sao con người đã trở thành chúa tể của trái đất là do con người được tạo hóa ban tặng cho trí thông minh ưu việt hơn nhiều so với trí thông minh của bất cứ một động vật nào khác đó chính là con người đã biết sử dụng "tiếng nói", biết dùng ngôn ngữ để thể hiện cảm xúc vui buồn, lo lắng, hay chia sẻ sự sáng tạo, trinh phục thiên nhiên và siêu nhiên.
Ngôn ngữ là một sản phẩm xã hội - lịch sử đặc biệt, gắn liền với nền văn hóa dân tộc trong quá trình hành chức của mình. Bên cạnh chức năng làm công cụ giao tiếp và thể hiện tư tưởng tình cảm của con người, ngôn ngữ còn thực hiện chức năng tích lũy, phản ánh nền văn hóa dân tộc. Ngôn ngữ là "một thư viện bảo tàng, lưu trữ chứa chất những phản ánh hiện thực xung quanh con người, hiện tượng xã hội, hiện tượng thiên nhiên, những phản ánh mang tính đặc thù của từng dân tộc. "Bản thân ngôn ngữ cũng là một thành tố của nền văn hóa dân tộc, do đó mọi hiện tượng của ngôn ngữ từ hệ thống âm thanh đến chữ viết, kho từ vựng, các quy tắc ngữ pháp và cách sử dụng thực tiễn các phương tiện ngôn ngữ trong giao tiếp luôn thể hiện đậm đà bản sắc dân tộc.
Mỗi đất nước, mỗi một dân tộc đều có một ngôn ngữ riêng của họ. Để chinh phục và mở rộng các mối quan hệ trong kinh doanh, đầu tư, giao lưu hữu nghị họ phải học tiếng nói của nhau. Chính vì vậy mà việc học tiếng nước ngoài càng trở nên cần thiết đối với mỗi quốc gia, mỗi cá nhân trong cuộc sống hiện tại, khi quá trình toàn cầu hóa diễn ra nhanh chóng trong hầu hết tất cả các lĩnh vực hoạt động của con người. Vấn đề đặt ra là làm thế nào -7- LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com để đẩy nhanh quá trình học ngoại ngữ và làm cho quá trình đó trở nên thực sự hiệu quả.
Trong xu thế phát triển nhanh chóng của xã hội hiện nay, tiếng Anh ngày càng trở nên thông dụng và phổ biến trong các hoạt động đối ngoại, thương mại và trao đổi thông tin quốc tế. Tiếng Anh đã trở thành ngôn ngữ quốc tế, một tiếng nói chung cho 350 nước và thậm chí tiếng Anh có mặt trên từng góc nhỏ của thế giới - ngôi nhà chung của chúng ta. Trước những diễn biến toàn cầu trên, như nhận định chung của các nhà chuyên môn, việc dạy và học ngoại ngữ nói chung và tiếng Anh nói riêng đang vận hành theo xu thế: - Sự tăng vọt về số lượng sinh viên. - Sự đa dạng hóa các loại hình đào tạo: (Tại chức, chuyên tu, từ xa…) - Sự ràng buộc, lúng túng và hạn chế về tài chính, trình độ chuyên môn.
- Sự yếu kém trong quản lý chất lượng dạy và học ngoại ngữ. Trước những thách thức mới do xu thế phát triển giáo dục đại học trong phạm vi toàn cầu đặt ra, sự nghiệp đào tạo chuyên gia ngoại ngữ cần phải được định hướng phù hợp với sự phát triển của thị trường sức lao động đầy biến động và có những đòi hỏi cao. Chúng ta sẽ phải đổi mới mục đích - nội dung - phương pháp cũng như quản lý tốt hoạt động dạy và học ngoại ngữ dưới tất cả các loại hình đào tạo để mang lại cho thị trường những sản phẩm giáo dục có chất lượng, đáp ứng nhu cầu thực sự của xã hội nói chung và Việt Nam nói riêng. Những khái niệm cơ bản của đề tài 1.
Quản lý, quản lý giáo dục 1. Quản lý: Các Mác đã từng khẳng định: "Bất cứ lao động xã hội hay cộng đồng trực tiếp nào được thực hiện ở quy mô tương đối lớn đều cần ở chừng mực -8- LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com nhất định đến sự quản lý. Quản lý là xác lập sự tương hợp giữa các công việc cá nhân và hình thành những chức năng chung, xuất hiện trong toàn bộ cơ chế sản xuất, khác với sự vận động của bộ phận riêng lẻ của nó".195] Harold Koontz, trong tác phẩm “Những vấn đề cốt yếu của quản lý” viết: “Quản lý là một hoạt động thiết yếu, nó đảm bảo phối hợp những nỗ lực cá nhân, nhằm đạt được các mục đích của nhóm. Mục tiêu của mọi nhà quản lý là nhằm hình thành một môi trường mà trong đó con người có thể đạt được các mục đích của nhóm với thời gian, tiền bạc và sự bất mãn cá nhân ít nhất.
Các nhà nghiên cứu Việt Nam xuất phát từ góc độ khác nhau cũng đã đưa ra những khái niệm quản lý. Hà Thế Ngữ quan niệm: "Quản lý là một quá trình định hướng.Nguyễn Thị Mỹ Lộc và TS.Nguyễn Quốc Chí định nghĩa vè quản lý là: "Tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý (người quản lý) đến khách thể quản lý (người bị quản lý) - trong một tổ chức - nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích tổ chức". Hiện nay, khái niệm này đã được định nghĩa một cách rõ hơn: "Quản lý là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động (chức năng) kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra".1] Quản lý là tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý đến tập thể những người lao động nói chung là khách thể quản lý nhằm thực hiện được những mục tiêu đã dự kiến. Quản lý là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động (chức năng) kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra.
Khái niệm về quản lý được định nghĩa bằng nhiều cách khác nhau song có thể hiểu quản lý là hoạt động có mục đích của con người và quản lý -9- LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com chính là các hoạt động do một hoặc nhiều người điều phối hành động của những người khác nhằm thu được kết quả mong muốn. Quản lý vừa là một khoa học, vừa là một nghệ thuật. Quản lý mang tính khoa học vì các hoạt động của quản lý có tổ chức, có định hướng đều dựa trên những quy luật, những nguyên tắc và những phương pháp hoạt động cụ thể, đồng thời quản lý mang tính nghệ thuật vì nó vận dụng một cách linh hoạt và sáng tạo vào những điều kiện cụ thể trong sự kết hợp và tác động nhiều mặt của các yếu tố khác nhau trong đời sống xã hội. * Bản chất của quản lý: là cách thức tác động (tổ chức, điều khiển, chỉ huy) hợp quy luật của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành đạt hiệu quả mong muốn và đạt mục tiêu đề ra.
* Biện pháp quản lý : nghiên cứu về khoa học quản lý, có 4 biện pháp quản lý chính. Đó là: Biện pháp thuyết phục; Biện pháp hành chính-tổ chức; Biện pháp kinh tế; Biện pháp tâm lý- giáo dục. - Biện pháp thuyết phục: là cách tác động của chủ thể quản lý vào đối tượng quản lý bằng lý lẽ làm cho họ nhận thức đúng đắn và tự nguyện thừa nhận các yêu cầu của nhà quản lý, từ đó có thái độ và hành vi phù hợp với các yêu cầu này. Đây là biện pháp cơ bản để giáo dục con người.
Biện pháp thuyết phục gắn với tất cả các biện pháp quản lý khác và phải được người quản lý sử dụng trước tiên vì nhận thức là bước đầu tiên trong hoạt động của con người. - Biện pháp hành chính - tổ chức: là cách tác động của chủ thể quản lý vào đối tượng quản lý trên cơ sở quan hệ quyền lực tổ chức, quyền hạn hành chính. Cơ sở của biện pháp này là dựa vào quy luật tổ chức, bởi lẽ bất cứ một hệ thống nào cũng có quan hệ tổ chức. Trong đó người ta sử dụng quyền uy và sự phục tùng trong bộ máy này.
Khi sử dụng biện pháp hành chính-tổ -10- LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com chức, chủ thể quản lý phải nắm chắc các văn bản pháp lý, biết rõ giới hạn, quyền hạn trách nhiệm. Các quy định phải bảo đảm tính khoa học và thực tiễn, phải kiểm tra và nắm được thông tin phản hồi. - Biện pháp kinh tế: Là cách tác động của chủ thể quản lý vào đối tượng quản lý thông qua lợi ích kinh tế. Cơ sở của biện pháp này là dựa vào quy luật kinh tế, thông qua quy luật này để tác động tới tâm lý của đối tượng.
Nội dung của biện pháp này là nhà quản lý đưa ra các nhiệm vụ, kế hoạch. tương ứng với các mức lợi ích kinh tế. Đối tượng bị quản lý có thể lựa chọn phương án thích hợp để vừa đạt được mục tiêu của tập thể vừa đạt được lợi ích kinh tế của cá nhân. Khi sử dụng biện pháp này cần tránh dẫn đến chủ nghĩa thực dụng hay sự mất đoàn kết nếu thiếu công bằng.
- Biện pháp tâm lý - giáo dục: Là cách tác động vào đối tượng quản lý thông qua tâm lý, tình cảm, tư tưởng con người. Cơ sở của biện pháp này dựa vào quy luật tâm lý con người và chức năng tâm lý của con người. Nội dung của biện pháp này là kích thích tinh thần tự giác, sự say mê của con người. Muốn quản lý thành công người quản lý cần phải hiểu rõ tâm lý của bản thân mình và của đối tượng quản lý.
Tóm lại, quản lý vừa mang tính khoa học vừa mang tính nghệ thuật. Các nhà quản lý cần phải biết vận dụng các biện pháp quản lý một cách linh hoạt, sáng tạo và mềm dẻo để xử lý các tình huống cụ thể trong một môi trường luôn biến đổi. Điều này đòi hỏi sự khôn ngoan, tinh tế của các nhà quản lý để đạt được mục đích. Ngày nay, trước yêu cầu đổi mới của nền kinh tế - xã hội nói chung, càng đòi hỏi các nhà quản lý phải đưa ra được các biện pháp quản lý sự thay đổi một cách tài tình, khéo léo.