TRƢỜNG ĐẠI HỌC AN GIANG KHOA NÔNG NGHIỆP & TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN CHUYÊN ĐỀ TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC CHUYÊN NGÀNH CÔNG NGHỆ SINH HỌC ẢNH HƢỞNG CỦA SỰ BỔ SUNG TINH DẦU QUẾ VÀO MÀNG SINH HỌC LÊN KHẢ NĂNG BẢO QUẢN QUẢ BƠ LÊ THỊ KIM YẾN AN GIANG, 5 -2023 TRƢỜNG ĐẠI HỌC AN GIANG KHOA NÔNG NGHIỆP & TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN CHUYÊN ĐỀ TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC CHUYÊN NGÀNH CÔNG NGHỆ SINH HỌC ẢNH HƢỞNG CỦA SỰ BỔ SUNG TINH DẦU QUẾ VÀO MÀNG SINH HỌC LÊN KHẢ NĂNG BẢO QUẢN QUẢ BƠ LÊ THỊ KIM YẾN DSH192438 GIẢNG VIÊN HƢỚNG DẪN Ts. NGUYỄN PHÚ THỌ AN GIANG, 5 – 2023 CHẤP THUẬN CỦA HỘI ĐỒNG Chuyên đề “Đánh giá ảnh hƣởng của các loại màng sinh học đến khả năng bảo quản trái bơ” do sinh viên Lê Thị Kim Yến dƣới sự hƣớng dẫn của Ts. Nguyễn Phú Thọ. Tác giả đã báo cáo kết quả nghiên cứu và đƣợc Hội đồng chấm điểm thông qua ngày….
Phản biện 1 Phản biện 2 Ths. Lê Hoàng Bảo Ngọc Ths. Phạm Trƣờng An Giáo viên hƣớng dẫn Ts. Nguyễn Phú Thọ i LỜI CẢM TẠ Báo cáo tốt nghiệp chuyên ngành Công Nghệ Sinh Học với đề tài “Đánh giá ảnh hƣởng của các loại màng sinh học đến khả năng bảo quản quả bơ” là kết quả của quá trình cố gắng không ngừng của bản thân và đƣợc sự giúp đỡ, động viên khích lệ của các thầy, bạn bè đồng nghiệp và ngƣời thân.
Qua trang viết này tác giả xin gửi lời cảm ơn tới những ngƣời đã giúp đỡ tôi trong thời gian học tập - nghiên cứu khoa học vừa qua. Tôi xin tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc đối với thầy – Ts.Nguyễn Phú Thọ đã trực tiếp tận tình hƣớng dẫn cũng nhƣ cung cấp tài liệu thông tin khoa học cần thiết cho luận văn này. Xin chân thành cảm ơn Lãnh đạo trƣờng Đại Học An Giang, khoa Nông Nghiệp Tài Nguyên Thiên Nhiên và Bộ môn Công Nghệ Sinh Học đã tạo điều kiện cho tôi hoàn thành tốt công việc nghiên cứu khoa học của mình. Cuối cùng tôi xin chúc thầy, cô dồi dào sức khỏe và luôn thành công trong công việc.
Tôi xin chân thành cảm ơn ! Long Xuyên, ngày…., năm 2023 Ngƣời thực hiện Lê Thị Kim Yến ii LỜI CAM KẾT Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu trong công trình nghiên cứu này có xuất xứ rõ ràng. Những kết luận mới về khoa học của công trình nghiên cứu này chƣa đƣợc công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Long Xuyên, ngày…., năm 2023 Ngƣời thực hiện Lê Thị Kim Yến iii MỤC LỤC CHẤP THUẬN CỦA HỘI ĐỒNG.
i LỜI CẢM TẠ. ii LỜI CAM KẾT. iii MỤC LỤC. iii DANH SÁCH HÌNH.
v DANH SÁCH BẢNG. vi CHƢƠNG 1 GIỚI THIỆU .1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI .2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU .3 NỘI DUNG NGHIÊN CỨU. 2 CHƢƠNG 2 LƢỢC KHẢO TÀI LIỆU .1 TỔNG QUAN VỀ BƠ REED .1 Giới thiệu bơ Reed .2 Tình hình sản xuất .3 Giá trị kinh tế .4 Giá trị dinh dƣỡng .2 CÁC DẠNG TỔN THẤT CỦA BƠ .1 Bệnh đốm do Cerocospora purpurea trên cây bơ .3 MỘT SỐ BIẾN ĐỔI TRONG QUÁ TRÌNH BẢO QUẢN BƠ .4 TỔNG QUAN VỀ TINH DẦU QUẾ .5 TỔNG QUAN VỀ MÀNG SINH HỌC .2 Màng tinh bột .6 MỘT SỐ NGHIÊN CỨU VỀ MÀNG SINH HỌC TRONG BẢO QUẢN BƠ TRONG VÀ NGOÀI NƢỚC .1 Tình hình nghiên cứu bảo quản bơ trong nƣớc .2 Tình hình nghiên cứu bảo quản bơ ngoài nƣớc. 11 iii CHƢƠNG 3 PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .1 THỜI GIAN VÀ ĐỊA ĐIỂM NGHIÊN CỨU .2 VẬT LIỆU NGHIÊN CỨU.
BỐ TRÍ THÍ NGHIỆM.1 Thí nghiệm 1: Khảo sát ảnh hƣởng của các loại màng sinh học lên khả năng bảo quản trái bơ .2 Thí nghiệm 2: Ảnh hƣởng của dịch chiết lên khả năng ức chế nấm bệnh của trái bơ .4 PHƢƠNG PHÁP PHÂN TÍCH.1 Phƣơng pháp tạo các loại màng .2 Phƣơng pháp xác định sự hao hụt khối lƣợng tự nhiên .4 Phƣơng pháp xác định độ cứng .5 Xác định mật số nấm. 18 CHƢƠNG 4 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU .1 ẢNH HƢỞNG CỦA LOẠI MÀNG SINH HỌC LÊN BẢO QUẢN QUẢ BƠ .1 Hao hụt khối lƣợng tự nhiên của quả bơ .2 Biến đổi độ cứng của quả bơ theo thời gian bảo quản .3 Thay đổi tổng số men mốc trên bề mặt quả bơ trong quá trình bảo quản.4 Biến đổi màu sắc của bơ trong quá trình bảo quản .5 Đánh giá ảnh hƣởng của màng sinh học lên quá trình bảo quản trái bơ .2 KHẢ NĂNG BẢO QUẢN BƠ BẰNG MÀNG PROTEIN CÓ BỔ SUNG TINH DẦU QUẾ .1 Sự giảm khối lƣợng tự nhiên của bơ .2 Biến đổi độ cứng của bơ bao màng protein bổ sung tinh dầu .3 Thay đổi tổng số men mốc trên bề mặt bơ .4 Biến đổi màu sắc của bơ bao màng bổ sung tinh dầu .5 Đánh giá ảnh hƣởng của bao màng protein có bổ sung tinh dầu quế lên khả năng bảo quản bơ. 26 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ. 1 iv DANH SÁCH HÌNH Hình 1: Bơ Reed.
6 Hình 3: Bệnh thán thƣ. 6 Hình 4: Bệnh bọ xít muỗi. 7 Hình 5: Bệnh héo rủ trên trái. 7 Hình 6: Tinh dầu quế.
8 Hình 7: Các bƣớc thực hiện thí nghiệm 1. 14 Hình 8: Các bƣớc thực hiện thí nghiệm 2. 16 Hình 9: Ảnh hƣởng của loại màng sinh học lên sự hao hụt khối lƣợng quả bơ trong quá trình bảo quản. Các chữ cái khác nhau trên đầu cột thể hiện sự khác biệt có ý nghĩa thống kê ( p<0,05).
19 Hình 10: Ảnh hƣởng của loại màng sinh học lên độ cứng của quả bơ trong quá trình bảo quản. Các chữ cái khác nhau trên đầu cột thể hiện sự khác biệt có ý nghĩa thống kê (p<0,05). 20 Hình 11: Ảnh hƣởng của loại màng sinh học lên tổng số men mốc trong thời gian bảo quản bơ. 21 Hình 12: Sự thay đổi màu sắc của quả bơ trƣớc (A) và sau khi bảo quản (B) 22 Hình 13: Ảnh hƣởng của nồng độ tinh dầu lên độ cứng của bơ bao màng protein.
24 Hình 14: Ảnh hƣởng của nồng độ tinh dầu lên tổng số men mốc trên bề mặt bảo quản bơ bao màng protein. 24 Hình 15: Sự thay đổi màu sắc của quả bơ trƣớc (A) và sau khi bảo quản (B) có bổ sung tinh dầu. 25 v DANH SÁCH BẢNG Bảng 1: Thông tin dinh dƣỡng có trong 100g bơ. 5 Bảng 2: Các đơn vị nghiệm thức.
15 Bảng 3: Các đơn vị nghiệm thức. 17 Bảng 4: Hao hụt khối lƣợng (%) của trái bơ đƣợc bao màng protein bổ sung tinh dầu theo thời gian bảo quản. 23 vi CHƢƠNG 1 GIỚI THIỆU 1.1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI Từ trƣớc đến nay việc bảo quản trái cây cũng đã đƣợc biết đến với nhiều phƣơng pháp khác nhau, sau thu hoạch nông sản ngƣời dân cũng đã biết bảo quản chúng bằng một số biện pháp thƣờng dùng nhƣ giữ lạnh, sấy khô, bao bọc trái,… Kèm theo đó cũng gặp phải một số vấn đề nan giải nhƣ thời gian bảo quản khá ngắn đối với việc giữ nguyên trạng thái của trái, việc bị vi sinh vật xâm nhập, bị một số tổn thất sau thu hoạch là điều không tránh khỏi. Bơ là trái cây hô hấp đột biến, có thời gian bảo quản ngắn.
Bơ đƣợc trồng các vùng có khí hậu nhiệt đới và ôn đới.Việt Nam, chủ yếu các tỉnh Dak lak, Lâm Đồng, Gia Lai, Đồng Nai, Bà Rịa, v. Bơ Reed, một loại bơ có giá trị cao và phổ biến Việt nam, có cơm dày, màu vàng, cơm dẻo, chắc cao và vị thơm đặc trƣng. Tuy ngon, bổ nhƣng việc bảo quản bơ là một đều gây không ít khó khăn cho ngƣời tiêu dùng. Hiện nay, cùng với sự phát triển của khoa học hiện đại, kỹ thuật tiên tiến, việc bảo quản trái cây không còn là điều khó khăn khi biết áp dụng việc sử dụng màng sinh học cho việc bao trái, bảo quản trái.
Màng sinh học là gì. Câu hỏi đƣợc đặt ra khá nhiều khi nhắc đến nó. Màng sinh học là màng mỏng bao trên trái nhằm hạn chế việc giảm chế giảm khối lƣợng, hạn chế sự xâm nhập của vi sinh vật đáng kể. Màng sinh học đƣợc biết đến với khá nhiều loại, chủ yếu có hai nhóm đáng chú ý là màng sinh học ăn đƣợc và không ăn đƣợc.
Với tiêu chí thân thiện với môi trƣờng nên màng sinh học ăn đƣợc chiếm ƣu thế hơn vì nó tận dụng những phụ phế phẩm sẵn có, dễ làm ngay cả khi tại nhà, là một phƣơng pháp tối ƣu cho việc khởi nghiệp. Ở Việt Nam có nhiều phƣơng pháp bảo quản quả bơ, nhƣ bảo quản lạnh, bảo quản trong môi trƣờng khí quyển điều chỉnh hay còn gọi là màng MAP, bảo quản bằng cách vùi trong cát, hay bảo quản bằng màng bao phủ nhƣ màng chitosan, màng tinh bột, màng protein. Sử dụng màng bao phủ cũng có nhiều phƣơng pháp khác nhau nhƣ nhúng, phun, bao bọc. Tuy nhiên việc ứng dụng màng sinh học kết hợp với dịch quế để bảo quản quả bơ thì rất ít các công trình nghiên cứu.
Về thành tựu của màng sinh học trong nƣớc và ngoài nƣớc cũng đã chứng tỏ mức độ thông dụng và sự thành công của nó. Cùng với những thành tựu trƣớc đó, kết hợp với những công nghệ, kỹ thuật tiên tiến hiện tại, hy vọng màng sinh học sẽ đƣợc cải tiến thêm nhiều hơn về mọi mặt. Hƣớng đến mục tiêu bảo quản thân thiện, tái sử dụng phụ phế phẩm sinh học mà vẫn giữ lại chất lƣợng, khối lƣợng của trái sau thu hoạch và bảo quản trái, cụ thể là bơ, vì thế đề tài 1 đƣợc thực hiện.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU Lựa chọn đƣợc loại màng sinh học thích hợp cho bảo quản bơ. Đánh giá hiệu quả của việc bổ sung tinh dầu quế lên bảo quản bơ bằng màng sinh học.3 NỘI DUNG NGHIÊN CỨU Khảo sát ảnh hƣởng của màng chitosan, màng protein, màng tinh bột lên khả năng bảo quản của quả bơ.
Khảo sát ảnh hƣởng của sự bổ sung tinh dầu quế vào màng sinh học đƣợc lựa chọn lên khả năng bảo quản của quả bơ. 2 CHƢƠNG 2 LƢỢC KHẢO TÀI LIỆU 2.1 TỔNG QUAN VỀ BƠ REED 2.1 Giới thiệu bơ Reed Hình 1: Bơ Reed a. Nguồn gốc: Bơ hay lê dầu (danh pháp hai phần: Persea americana) là một loại cây có nguồn gốc từ Mexico và Trung Mỹ, đƣợc phân loại thực vật có hoa, hai lá mầm, họ Lauraceae. Bơ Reed là một giống bơ thuộc chủng Guatemalan, với thân cây phát triển thẳng đứng, trái dạng tròn, chín xanh… đƣợc phát hiện lần đầu tiên năm 1948, tại trang trại của một nông dân Mỹ tên là James S.
Reed tại Carlsbad, bang California nƣớc Mỹ.