Tác động không đối xứng của nợ công đến tăng trưởng kinh tế – Bằng chứng thực nghiệm từ Việt Nam

Luận án tiến sĩ nghiên cứu Asymmetric impact of public debt on economic growth empirical evidence from vietnam doctoral, phát triển phương pháp mới, đánh giá hiệu quả ứng dụng

• Tác giả: Nguyen Xuan Dung
• Người hướng dẫn: Assoc. Nguyen Duc Trung
• Trường học: Ho Chi Minh University of Banking
• Chuyên ngành: Finance - Banking
• Đề tài: Tác Động Không Đối Xứng Của Nợ Công Đến Tăng Trưởng Kinh Tế Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: Doctoral Dissertation
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Ho Chi Minh City

Mục lục chi tiết

• DECLARATION OF ORIGINALITY
• ACKNOWLEDGMENT
• SUMMARY OF THESIS
• 1. CHAPTER 1: INTRODUCTION OF THE RESEARCH
• 1.1. THE RATIONALE OF RESEARCH
• 1.2. OBJECTS, SCOPE AND METHODOLOGY OF THE RESEARCH
• 1.3. THE SIGNIFICANE AND CONTRIBUTIONS OF THE RESEARCH
• 2. CHAPTER 2: THEORIES AND LITERATURE REVIEW
• 2.1. THEORIES OF FISCAL POLICY AND BUSINESS CYCLE
• 2.1.1. Concepts relevant to the research problems
• 2.1.2. Theories of Fiscal Policy and Business Cycle
• 2.2. THEORETICAL OF PUBLIC DEBT AND ECONOMIC GROWTH
• 2.2.1. Theories of Public debt
• 2.2.2. Classical theories of public debt and economic growth
• 2.2.3. Neoclassical theories of public debt and economic growth
• 2.2.4. Modern monetary policy on the relationship between public debt and economic growth
• 2.2.5. Theories of the linear impact of public debt on economic growth
• 2.2.6. Theories of nonlinear effects of public debt on economic growth
• 2.3. RELEVANT EMPIRICAL STUDIES ON THE RELATIONSHIP BETWEEN FISCAL POLICY AND THE BUSINESS CYCLE
• 2.3.1. Literature review of procyclical fiscal policy
• 2.3.2. Literature review of the countercyclical fiscal policy
• 2.3.3. Literature review of representative variables for the economic cycle and fiscal policy
• 2.4. LITERATURE REVIEW BETWEEN PUBLIC DEBT AND ECONOMIC GROWTH
• 2.4.1. Literature review of the negative impact of public debt on economic growth
• 2.4.2. Literature review of the positive impact of public debt on economic growth
• 2.4.3. Literature review of the neutral effect of public debt on economic growth
• 2.4.4. Literature review of nonlinear effects of public debt on economic growth
• 2.5. THE BASIS OF DESIGNING EMPIRICAL RESEARCH MODEL
• 3. CHAPTER 3: RESEARCH METHODOLOGY
• 3.1. VARIABLES DESCRIPTIONS OF THE RESEARCH MODEL
• 3.1.1. The variables of the model of the relationship between fiscal policy and the business cycle
• 3.1.2. The variables of the model of public debt on economic growth
• 3.2. Research data of the model of the relationship between fiscal policy and the business cycle
• 3.3. Research data of the model of public debt on economic growth
• 4. CHAPTER 4: RESEARCH RESULTS AND DISCUSSION
• 4.1. EXAMINING THE RELATIONSHIP BETWEEN FISCAL POLICY AND THE BUSINESS CYCLE
• 4.1.1. Tests of the research model
• 4.1.2. Results of testing the relationship between fiscal policy and economic growth
• 4.2. EXAMINING THE IMPACT OF PUBLIC DEBT ON ECONOMIC GROWTH
• 4.2.1. Tests of the research model
• 5. CHAPTER 5: CONCLUSION AND POLICY IMPLICATIONS
• 5.1. LIMITATIONS OF THE RESEARCH
• APPENDIX EXAMINING THE RELATIONSHIP BETWEEN FISCAL POLICY AND THE BUSINESS CYCLE
• APPENDIX 1: STATIONARY TEST OF DATA SERIES
• APPENDIX 2: COINTERGRATION TEST
• APPENDIX 3: CAUSALITY TEST
• APPENDIX 4: LAG ORDER SELECTION CRITERIA
• APPENDIX 5: THE STABILITY TEST OF THE MODEL
• APPENDIX 6: THE VECM
• APPENDIX 7: IMPULSE RESPONSE FUNCTION
• APPENDIX 8: VARIANCE DECOMPOSTION
• APPENDIX EXAMINING THE IMPACT OF PUBLIC DEBT ON ECONOMIC GROWTH
• APPENDIX 1: UNIT ROOT TEST
• APPENDIX 2: DATA DESCRIPTION
• APPENDIX 3: THE ECR TEST
• APPENDIX 4: THE NARDL MODEL
• APPENDIX 5: THE BREUSCH TEST
• APPENDIX 6: THE LONG RUN AND BOUNDS TEST
• APPENDIX 7: THE RAMSEY TEST
• APPENDIX 8: THE WALD TEST
• APPENDIX 9: PLOT OF CUMULATIVE SUM OF RESIDUALS CUSUM
• APPENDIX 10: PLOT OF THE CUMULATIVE SUM OF SQUARES OF RECURSIVE RESIDUALS (CUSUMSQ)
• APPENDIX 11: PLOT OF ASYMMETRIC CUMULATIVE DYNAMIC MULTIPLIER
• LIST OF GRAPHS AND FIGURES
• LIST OF TABLES
• LIST OF ACRONYMS

Tóm tắt

I. Nợ công và Tăng trưởng kinh tế Việt Nam Tổng quan 55 ký tự

Nhiều nền kinh tế vẫn đang trải qua giai đoạn tăng trưởng dưới mức trung bình sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu. Các dự báo tăng trưởng trung hạn đã được điều chỉnh giảm kể từ năm 2011, cho thấy sự không chắc chắn xung quanh triển vọng tăng trưởng kinh tế trung hạn. Đồng thời, tỷ lệ nợ công trên GDP đã tăng vọt ở nhiều nền kinh tế thị trường đang phát triển, đạt mức cao kỷ lục ở một số quốc gia. Trong bối cảnh này, câu hỏi đặt ra là chính sách tài khóa tương tác với chu kỳ tăng trưởng kinh tế như thế nào. Nghiên cứu này tập trung vào đánh giá tác động của nợ công lên tăng trưởng kinh tế ở Việt Nam, phân tích các yếu tố quyết định chính sách tài khóa và ảnh hưởng của chúng đến kết quả kinh tế.

1.1. Chính sách tài khóa Procyclical và Countercyclical tại VN

Chính phủ sử dụng chính sách tài khóa (chi tiêu chính phủ, thuế, trợ cấp, v.v.) và chính sách tiền tệ (cung tiền, lãi suất, tỷ giá hối đoái, v.v.) để can thiệp vào nền kinh tế trong thời kỳ suy thoái hoặc tăng trưởng nhanh. Các chính sách này được chia thành các giai đoạn thuận chu kỳ và ngược chu kỳ dựa trên chu kỳ suy thoái hoặc tăng trưởng kinh tế. Một chính sách tài khóa thuận chu kỳ được định nghĩa là chính sách nhằm cân bằng ngân sách chính phủ. Ví dụ, nếu có thâm hụt ngân sách, cần phải tăng doanh thu thuế và giảm chi tiêu chính phủ. Một chiến lược tài chính với mục đích khôi phục sản lượng về mức tiềm năng của nó là đối trọng. Để đạt được mức sản lượng tiềm năng trong thời kỳ suy thoái, chính phủ tiếp tục tăng chi tiêu chính phủ và cắt giảm doanh thu thuế (Keynes, 1936).

1.2. Vai trò của nợ công trong tài trợ tăng trưởng kinh tế

Để tài trợ cho ngân sách chính phủ toàn cầu và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, cần có các chính sách tài trợ bền vững. Thông thường, khi thu thuế không đáp ứng được chi tiêu chính phủ dự kiến, không có lựa chọn nào khác ngoài việc tăng thuế hoặc vay tiền trong nước hoặc quốc tế (Owusu-Nantwi và Erickson, 2016). Khi chính phủ sử dụng vay nợ như một giải pháp thay thế cho thuế, điều này dẫn đến nợ công (Ogunmuyiwa, 2011). Do đó, nợ công bao gồm các khoản vay ngắn hạn và dài hạn của chính phủ được sử dụng để hỗ trợ chi tiêu công do doanh thu công không đủ.

II. Vấn đề Tác động không đối xứng của Nợ công 58 ký tự

Các nghiên cứu thực nghiệm về nợ công, chẳng hạn như các nghiên cứu được thực hiện bởi Reinhart và Rogoff (2010) và Panizza và Presbitero (2014), chỉ ra rằng nợ công sẽ có tác động tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế khi nó vượt quá một ngưỡng cụ thể. Theo Mankiw (2013), thâm hụt chi tiêu chính phủ vượt quá sự tích lũy tự thân có thể được thanh toán bởi các doanh nghiệp trong nước và quốc tế. Nợ công bao gồm cả nghĩa vụ quốc tế và trong nước. Rahman (2012) định nghĩa nợ công là một hoàn cảnh trong đó số lượng tài liệu có giá trị mà chính phủ sở hữu là không đủ để bù đắp cho sự thiếu hụt trong chi tiêu trước đó. Theo lý thuyết kinh tế vĩ mô, một khoản nợ chính phủ được sử dụng để thanh toán chi tiêu trong các lĩnh vực sản xuất như y tế, giáo dục và dinh dưỡng sẽ có tác động có lợi đến tăng trưởng kinh tế (Freeman, & Webber 2009).

2.1. Ngưỡng nợ công và ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng

Các nghiên cứu chỉ ra rằng khi nợ công vượt quá một ngưỡng nhất định so với GDP, nó có thể kìm hãm tăng trưởng kinh tế. Điều này có thể xảy ra do nhiều lý do, bao gồm giảm đầu tư tư nhân do lo ngại về việc tăng thuế trong tương lai, tăng chi phí đi vay của chính phủ, và giảm khả năng chính phủ phản ứng với các cú sốc kinh tế.

2.2. Tính bền vững của nợ công Yếu tố then chốt cho tăng trưởng

Một mức nợ công không bền vững có thể cản trở tăng trưởng kinh tế bằng cách làm giảm khả năng cạnh tranh của một quốc gia và tăng độ nhạy cảm của thị trường tài chính đối với các cú sốc quốc tế (Cochrane, 2011a; Castro et al.). Điều này cũng có nghĩa là, mặc dù vay để hỗ trợ chi tiêu công không nhất thiết là một điều xấu, nhưng nó có thể có ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế nếu nó không được kiểm soát đầy đủ.

III. Cách phân tích tác động không đối xứng của nợ công 59 ký tự

Để hiểu rõ hơn về tác động của nợ công lên tăng trưởng kinh tế, cần xem xét đến tính chất không đối xứng của mối quan hệ này. Điều này có nghĩa là tác động của việc tăng nợ công có thể khác với tác động của việc giảm nợ công. Các mô hình kinh tế lượng phi tuyến tính, chẳng hạn như mô hình NARDL (Non-linear Auto Regressive Distributed Lag), có thể được sử dụng để phân tích tác động không đối xứng này. Phương pháp này cho phép xác định liệu việc tăng và giảm nợ công có ảnh hưởng khác nhau đến tăng trưởng kinh tế hay không.

3.1. Sử dụng mô hình NARDL để đánh giá tác động

Mô hình NARDL cho phép phân tích các tác động ngắn hạn và dài hạn của cả việc tăng và giảm nợ công đối với tăng trưởng kinh tế. Nó cũng có thể kiểm tra xem có sự đồng tích hợp giữa các biến hay không, cho thấy mối quan hệ dài hạn ổn định.

3.2. Phân tích độ nhạy và kiểm định tính vững chắc

Để đảm bảo tính tin cậy của kết quả, cần thực hiện phân tích độ nhạy bằng cách sử dụng các biến kiểm soát khác nhau và các khoảng thời gian khác nhau. Ngoài ra, cần kiểm định tính vững chắc của mô hình bằng cách sử dụng các phương pháp thống kê khác nhau.

IV. Nghiên cứu thực tiễn Tác động không đối xứng tại VN 60 ký tự

Nghiên cứu sử dụng dữ liệu hàng quý từ năm 2000 đến năm 2021 để kiểm tra mối quan hệ giữa chính sách tài khóa, nợ công và tăng trưởng kinh tế ở Việt Nam. Các mô hình hồi quy được sử dụng để phân tích tác động của các quyết định chính sách tài khóa đến hiệu quả kinh tế của Việt Nam. Nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng vì nó áp dụng các nền tảng lý thuyết vào bối cảnh cụ thể của Việt Nam, cung cấp bằng chứng thực nghiệm để thông báo cho việc phát triển chính sách liên quan đến quản lý nợ công.

4.1. Kết quả nghiên cứu Chính sách tài khóa Procyclical

Kết quả nghiên cứu xác nhận mô hình chính sách tài khóa thuận chu kỳ phổ biến ở Việt Nam, với việc tăng chi tiêu chính phủ trong thời kỳ kinh tế khởi sắc và giảm chi tiêu trong thời kỳ suy thoái. Tính chu kỳ này có thể gây ra những thách thức đối với tăng trưởng kinh tế bền vững, vì chính sách tài khóa không chống lại hiệu quả các biến động kinh tế.

4.2. Mối quan hệ phi tuyến tính giữa nợ công và tăng trưởng

Phân tích cho thấy mối quan hệ phi tuyến tính giữa nợ công và tăng trưởng kinh tế ở Việt Nam. Trong khi mức nợ vừa phải có thể thúc đẩy mở rộng kinh tế, thì mức nợ quá cao có thể cản trở tăng trưởng và ổn định. Do đó, điều quan trọng là phải xác định ngưỡng mà tại đó mức nợ gia tăng trở nên có hại cho hiệu quả kinh tế.

V. Giải pháp Quản lý Nợ công hiệu quả cho VN 55 ký tự

Dựa trên những kết quả nghiên cứu, điều quan trọng là phải quản lý nợ công một cách thận trọng ở Việt Nam. Điều này bao gồm việc thực hiện các cải cách tài chính nhằm duy trì tỷ lệ nợ trên GDP bền vững. Điều này có thể đạt được thông qua các biện pháp như tăng cường thu thuế, cải thiện hiệu quả chi tiêu và khám phá các cơ chế tài chính sáng tạo. Ngoài ra, việc tăng cường các thể chế tài chính và khuôn khổ quản trị là rất quan trọng. Các hệ thống quản lý tài chính công minh bạch và có trách nhiệm giải trình có thể giúp giảm thiểu rủi ro liên quan đến tích lũy nợ công, đảm bảo sử dụng hiệu quả các nguồn lực và tăng cường niềm tin của nhà đầu tư vào nền kinh tế Việt Nam.

5.1. Cải cách tài chính và duy trì tỷ lệ nợ trên GDP bền vững

Việc cải cách hệ thống thuế, tăng cường kiểm soát chi tiêu công, và đa dạng hóa các nguồn tài trợ là những bước quan trọng để duy trì tỷ lệ nợ trên GDP bền vững. Điều này giúp giảm áp lực lên ngân sách nhà nước và tạo ra không gian tài khóa cho các ưu tiên phát triển khác.

5.2. Tăng cường thể chế tài chính và khuôn khổ quản trị

Việc cải thiện tính minh bạch và trách nhiệm giải trình trong quản lý tài chính công, cùng với việc tăng cường năng lực của các cơ quan quản lý nợ công, là rất quan trọng để đảm bảo sử dụng hiệu quả các nguồn lực và giảm thiểu rủi ro liên quan đến nợ công.

VI. Kết luận Tác động của nợ công và hướng đi tương lai 60 ký tự

Nghiên cứu này cung cấp những hiểu biết chi tiết về mối quan hệ giữa chính sách tài khóa, nợ công và tăng trưởng kinh tế ở Việt Nam. Nó nhấn mạnh tầm quan trọng của việc áp dụng các khuôn khổ chính sách tài khóa phù hợp, quản lý nợ công một cách thận trọng và tối ưu hóa chi tiêu của chính phủ để đạt được phát triển kinh tế bền vững. Kết quả nghiên cứu, cùng với các lĩnh vực được đề xuất để nghiên cứu và khuyến nghị chính sách tiếp theo, cung cấp hướng dẫn có giá trị cho các nhà hoạch định chính sách ở Việt Nam khi họ điều hướng các động lực phức tạp của chính sách tài khóa và quản lý nợ.

6.1. Tóm tắt các phát hiện chính của nghiên cứu

Nghiên cứu đã xác định được tính chất procyclical của chính sách tài khóa ở Việt Nam, cũng như mối quan hệ phi tuyến tính giữa nợ công và tăng trưởng kinh tế. Nó cũng xác định các yếu tố quyết định cụ thể của chính sách tài khóa có ảnh hưởng đáng kể đến kết quả kinh tế.

6.2. Hướng nghiên cứu và chính sách trong tương lai

Nghiên cứu đề xuất các lĩnh vực nghiên cứu tiếp theo, bao gồm khám phá các khuôn khổ chính sách tài khóa thay thế và đánh giá chất lượng và thành phần của chi tiêu công. Nó cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tăng cường quản lý nợ công và các thể chế tài chính.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, nhiều nền kinh tế trên thế giới rơi vào tình trạng tăng trưởng dưới mức trung bình kéo dài. Từ năm 2011, các dự báo tăng trưởng trung hạn liên tục bị điều chỉnh giảm, phản ánh sự bất định của kinh tế vĩ mô toàn cầu. Đồng thời, tỷ lệ nợ công trên tổng sản phẩm quốc nội (GDP) tại nhiều nền kinh tế thị trường mới nổi và các quốc gia đang phát triển đã gia tăng nhanh chóng, chạm các mức kỷ lục trong lịch sử. Trong bối cảnh nguồn thu từ thuế không đủ bù đắp nhu cầu chi tiêu ngày càng lớn của chính phủ, việc vay nợ trong nước và quốc tế trở thành công cụ tài trợ ngân sách tất yếu nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro gây mất ổn định kinh tế nếu không được kiểm soát chặt chẽ.

Các nghiên cứu thực nghiệm quốc tế về mối quan hệ giữa nợ công và tăng trưởng kinh tế mang lại nhiều kết luận trái chiều: một số công trình ghi nhận tác động tích cực, một số chỉ ra tác động tiêu cực, số khác ủng hộ giả thuyết trung lập hoặc mối quan hệ phi tuyến dạng ngưỡng. Tại Việt Nam, phần lớn các công trình nghiên cứu trước đây chỉ tiếp cận theo hướng định tính, mô hình hồi quy tuyến tính hoặc tìm kiếm ngưỡng nợ đơn thuần mà chưa lượng hóa cụ thể mức độ tác động không đối xứng (phản ứng khác nhau của tăng trưởng khi nợ công tăng so với khi nợ công giảm). Luận án của tác giả Nguyễn Xuân Dũng, được thực hiện dưới sự hướng dẫn của PGS.TS. Nguyễn Đức Trung tại Trường Đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh (năm 2023), đã lựa chọn Việt Nam làm mẫu nghiên cứu để giải quyết khoảng trống này trong điều kiện một nền kinh tế chuyển đổi có sự quản lý của Nhà nước.

Mục tiêu tổng quát của luận án là kiểm tra mối quan hệ nhân quả giữa chính sách tài khóa và chu kỳ kinh tế, làm cơ sở định lượng tác động không đối xứng của nợ công đối với tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam, từ đó đề xuất các hàm ý chính sách tài khóa và quản lý nợ công.

Luận án xác định 4 mục tiêu nghiên cứu cụ thể:

1. Đánh giá tác động của các yếu tố cấu thành chính sách tài khóa đến tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam.
2. Xác định tác động của chính sách tài khóa đối với sự mở rộng kinh tế tại Việt Nam.
3. Kiểm tra tác động không đối xứng của nợ công đến tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam.
4. Phân tích các tác động và hệ quả của chính sách nợ công đối với sự mở rộng của nền kinh tế Việt Nam.

Hệ thống 4 câu hỏi nghiên cứu được đặt ra tương ứng:

1. Chính sách tài khóa của Việt Nam có mối quan hệ nhân quả với tăng trưởng kinh tế hay không?
2. Mức độ ảnh hưởng của chính sách tài khóa đối với sự mở rộng kinh tế là bao nhiêu?
3. Nợ công có tác động không đối xứng đến tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam hay không?
4. Sự gia tăng nợ công đến một mức độ nhất định gây tác động tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế Việt Nam như thế nào?

Đối tượng nghiên cứu của luận án là nợ công, chính sách tài khóa (thông qua tổng thu thuế, nợ chính phủ, chi tiêu chính phủ) và tăng trưởng kinh tế. Phạm vi không gian nghiên cứu là nền kinh tế Việt Nam. Phạm vi thời gian bao gồm chuỗi dữ liệu theo quý từ Quý 1/2000 đến Quý 1/2021 (giai đoạn 85 quý).

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Tổng quan tài liệu của luận án được chia thành hai nhánh nghiên cứu chính: tính chu kỳ của chính sách tài khóa và tác động của nợ công đến tăng trưởng kinh tế.

Về tính chu kỳ của chính sách tài khóa, các nghiên cứu lý thuyết và thực nghiệm chỉ ra sự phân hóa rõ nét giữa các quốc gia phát triển và các quốc gia đang phát triển:

• Chính sách tài khóa nghịch chu kỳ (countercyclical): Thường được áp dụng tại các nước phát triển nhờ các công cụ ổn định tự động (automatic stabilizers) như bảo hiểm thất nghiệp và trợ cấp xã hội (Keynes, 1936; Acemoglu và cộng sự, 2013; Fatás và Mihov, 2013). Khi kinh tế suy thoái, chính phủ mở rộng chi tiêu và giảm thuế để hỗ trợ tổng cầu; khi kinh tế mở rộng, chính phủ thắt chặt chi tiêu để tích lũy.
• Chính sách tài khóa cùng chu kỳ (procyclical): Phổ biến tại các nước đang phát triển. Gavin và Perotti (1997) nghiên cứu 13 quốc gia Mỹ Latinh giai đoạn 1968–1995 và chỉ ra rằng các nước này tăng thặng dư ngân sách 0,25% cho mỗi 1% tăng trưởng GDP trong thời kỳ bùng nổ, nhưng cắt giảm chi tiêu sâu trong suy thoái do áp lực "hiệu ứng tham lam" (greedy effect) và méo mó chính trị. Talvi và Végh (2005) khảo sát 36 quốc gia đang phát triển và kết luận tính cùng chu kỳ hiện diện rõ rệt với hệ số tương quan trung bình dương giữa chi tiêu chính phủ và GDP. Thornton (2008) phân tích 37 quốc gia châu Phi giai đoạn 1960–2004 và ghi nhận tiêu dùng chính phủ thực tế mang tính cùng chu kỳ tại 32 quốc gia. Kaminsky và cộng sự (2004) khảo sát 104 quốc gia (gồm 83 quốc gia thu nhập thấp và trung bình), khẳng định dòng vốn quốc tế và chính sách tài khóa ở các nước đang phát triển mang tính cùng chu kỳ và củng cố lẫn nhau. Các công trình của Alesina và Tabellini (2008), Ilzetzki và Végh (2008), Woo (2009), Halland và Bleaney (2011), Calderón và Schmidt-Hebbel (2008, 2016), Navarat (2020) chỉ ra các nguyên nhân dẫn đến tính cùng chu kỳ: hạn chế tiếp cận thị trường tín dụng quốc tế trong thời kỳ suy thoái (credit constraints), sự yếu kém của thể chế chính trị, tham nhũng, áp lực phân phối tài nguyên công và mức độ phân hóa giàu nghèo.

Về mối quan hệ giữa nợ công và tăng trưởng kinh tế, văn bản phân loại thành bốn nhóm quan điểm:

• Tác động tiêu cực: Trường phái cổ điển và tân cổ điển (Smith, 1937; Ricardo, 1817; Diamond, 1965; Modigliani, 1961) cho rằng nợ công gây ra hiệu ứng chèn lấn (crowding-out effect) đầu tư tư nhân, làm tăng lãi suất dài hạn, tăng phí bù rủi ro tín dụng và tăng gánh nặng thuế méo mó trong tương lai. Các nghiên cứu hiện đại như Cecchetti và cộng sự (2011), Cochrane (2011a, 2011b), Panizza và Presbitero (2013, 2014), Kumar và Woo (2010), Soydan và Bedir (2015) khẳng định nợ công tích lũy kéo dài làm suy giảm tích lũy vốn và giảm tốc độ tăng năng suất lao động.
• Tác động tích cực: Trường phái Keynes (1936, Hansen 1968) và Quy luật gia tăng hoạt động nhà nước của Wagner (1893, 1911) lập luận rằng vay nợ tài trợ cho chi tiêu công hiệu quả tạo ra hiệu ứng số nhân tài khóa, kích thích tổng cầu và bù đắp khoảng trống giữa tiết kiệm và đầu tư nội địa (Delong và Summers, 2012; Elmendorf và Mankiw, 1999; Abbas và Christensen, 2007; Christensen, 2004; Moss và cộng sự, 2006).
• Tác động trung lập: Định đề tương đương Ricardian (Barro, 1974, 1989; Buchanan, 1976, 1987) cho rằng khu vực tư nhân sẽ tăng tiết kiệm tương ứng để chuẩn bị cho việc tăng thuế trong tương lai, khiến nợ công không làm thay đổi tổng cầu và tăng trưởng thực tế.
• Tác động phi tuyến và lý thuyết ngưỡng: Krugman (1988, 1989) và Sachs (1989) với Thuyết quá tải nợ (Debt Overhang Theory), cùng công trình của Reinhart và Rogoff (2010), Mupunga và Le Roux (2015) chứng minh rằng ở mức độ vừa phải, nợ công thúc đẩy tăng trưởng; nhưng khi vượt qua một ngưỡng giới hạn nhất định, nợ công sẽ gây bất ổn vĩ mô và triệt tiêu động lực tăng trưởng.

Vị trí của luận án: Trong khi các nghiên cứu trong nước chủ yếu tiếp cận định tính hoặc tìm kiếm ngưỡng nợ tuyến tính, luận án định vị sự đóng góp bằng việc tích hợp mô hình phân tích chu kỳ kinh tế VECM và mô hình hồi quy phân phối trễ phi tuyến tự hồi quy (NARDL) để đánh giá tác động không đối xứng của nợ công đối với tăng trưởng kinh tế Việt Nam trong điều kiện dòng vốn tự do hóa và tỷ giá biến động.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý thuyết

Luận án xây dựng trên các nền tảng lý thuyết kinh tế học vĩ mô:

1. Lý thuyết chu kỳ kinh tế và chính sách tài khóa: Tiếp cận quan điểm Keynes về vai trò can thiệp của chính phủ nhằm làm mịn chu kỳ kinh tế và quan điểm tăng trưởng nội sinh của Barro (1979) về tác động ngắn hạn và dài hạn của các cú sốc tài khóa.
2. Lý thuyết nợ công trường phái Cổ điển và Tân cổ điển: Phân tích cơ chế chèn lấn đầu tư tư nhân, sự gia tăng chi phí vốn và gánh nặng thuế chuyển giao giữa các thế hệ.
3. Định đề tương đương Barro-Ricardo (REH): Đánh giá tính trung lập của nợ công dựa trên 6 giả định về thị trường vốn hoàn hảo, tính duy lý của tác nhân kinh tế và chuyển giao liên thế hệ.
4. Thuyết quá tải nợ (Debt Overhang Theory) và hiệu ứng phi tuyến: Giải thích cơ chế khi nghĩa vụ nợ vượt quá khả năng chi trả của quốc gia, làm tăng kỳ vọng về thuế tương lai và làm nản lòng các nhà đầu tư trong và ngoài nước (Krugman, 1988; Sachs, 1989).

Phương pháp nghiên cứu

Luận án áp dụng phương pháp nghiên cứu định lượng trên chuỗi dữ liệu thời gian:

• Mô hình Vectơ Hiệu chỉnh Sai số (VECM - Vector Error Correction Model): Được sử dụng để kiểm tra tính chu kỳ và mối quan hệ nhân quả hai chiều giữa các công cụ chính sách tài khóa (chi tiêu chính phủ, thu thuế, nợ công) và chu kỳ kinh tế (GDP). Mô hình VECM không phân biệt biến nội sinh và biến ngoại sinh, phù hợp cho việc đánh giá tương tác động ngắn hạn và dài hạn khi các chuỗi dữ liệu có cùng bậc tích hợp và tồn tại mối quan hệ đồng tích hợp.
• Mô hình Phân phối Trễ Tự hồi quy Phi tuyến (NARDL - Nonlinear Autoregressive Distributed Lag): Được sử dụng để kiểm định và lượng hóa tác động không đối xứng của nợ công đến tăng trưởng kinh tế. Mô hình tách biến nợ công thành hai chuỗi tích lũy các cú sốc dương ($LIA^+$) và các cú sốc âm ($LIA^-$), cho phép kiểm tra sự bất đối xứng trong cả ngắn hạn và dài hạn mà không đòi hỏi tất cả các biến phải có cùng bậc tích hợp (chỉ yêu cầu chuỗi dữ liệu dừng ở bậc tối đa là I(1)).

Dữ liệu và các biến nghiên cứu

Dữ liệu nghiên cứu được thu thập theo quý trong giai đoạn từ Quý 1/2000 đến Quý 1/2021 từ nguồn Thống kê Tài chính Quốc tế của IMF (IFS), Tổng cục Thống kê Việt Nam (GSO VN) và Ngân hàng Thế giới (World Bank). Các biến có xu hướng được chuyển đổi sang dạng logarit tự nhiên và tỷ giá được chuẩn hóa so với quý gốc (Quý 1/2000).

Ký hiệu biến	Tên biến	Đơn vị / Xử lý dữ liệu	Nguồn dữ liệu	Vai trò trong mô hình
GDP	Tổng sản phẩm quốc nội thực tế	Logarit tự nhiên	IMF (IFS) / GSO VN	Biến phụ thuộc (đại diện chu kỳ kinh tế)
EXP	Chi tiêu chính phủ	Logarit tự nhiên	IMF (IFS) / GSO VN	Biến chính sách tài khóa
TAX	Thu ngân sách từ thuế	Logarit tự nhiên	IMF (IFS) / GSO VN	Biến chính sách tài khóa
LIA	Nợ công (Tổng nghĩa vụ nợ)	Logarit tự nhiên / Phân rã $LIA^+$, $LIA^-$	IMF (IFS) / WB	Biến giải thích chính trong NARDL
BM	Cung tiền mở rộng	Tỷ lệ tăng trưởng (%)	IMF (IFS) / SBV	Biến kiểm soát chính sách tiền tệ
IRO	Lãi suất cho vay	Tỷ lệ phần trăm (%)	IMF (IFS)	Biến kiểm soát thị trường tài chính
USDVND	Tỷ giá danh nghĩa USD/VND	Chuẩn hóa theo quý gốc Q1/2000	IMF (IFS)	Biến kiểm soát kinh tế đối ngoại

Quy trình ước lượng kinh tế lượng bao gồm: Kiểm định nghiệm đơn vị (Unit Root Test ở bậc sai phân d=0, d=1, d=2); Kiểm định đồng tích hợp (Cointegration Test / Bounds Test); Lựa chọn độ trễ tối ưu (Lag Order Selection Criteria); Kiểm định quan hệ nhân quả Granger (Causality Test); Đánh giá hàm phản ứng đẩy (Impulse Response Function) và phân rã phương sai (Variance Decomposition); Kiểm định Wald kiểm tra tính bất đối xứng ngắn hạn và dài hạn; Kiểm định chẩn đoán mô hình gồm kiểm định Ramsey RESET, kiểm định phương sai thay đổi Breusch-Pagan, kiểm định độ ổn định tham số CUSUM và CUSUMSQ, cùng đồ thị nhân tử động tích lũy bất đối xứng (Asymmetric Cumulative Dynamic Multiplier).

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Giới thiệu nghiên cứu (Introduction of the Research)

Chương 1 thiết lập khung nghiên cứu tổng thể, trình bày tính cấp thiết xuất phát từ thực trạng nợ công toàn cầu gia tăng sau khủng hoảng tài chính và thực tiễn điều hành tài khóa tại các nền kinh tế đang phát triển. Tác giả xác định 4 mục tiêu nghiên cứu, 4 câu hỏi nghiên cứu, đối tượng nghiên cứu và phạm vi thời gian 85 quý (Q1/2000–Q1/2021). Chương này cũng khái quát cấu trúc 5 chương của luận án, luận giải tính khoa học của việc áp dụng mô hình VECM và NARDL, đồng thời chỉ ra 3 đóng góp mới về mặt lý luận và thực tiễn của đề tài đối với bối cảnh kinh tế Việt Nam.

Chương 2: Cơ sở lý thuyết và tổng quan nghiên cứu (Theories and Literature Review)

Chương 2 thực hiện tổng quan có hệ thống các nền tảng lý thuyết và bằng chứng thực nghiệm:

• Trình bày các khái niệm về chính sách tài khóa, chu kỳ kinh tế và cơ chế vận hành của chính sách cùng chu kỳ (procyclical) và nghịch chu kỳ (countercyclical).
• Phân tích 4 trường phái lý thuyết về nợ công và tăng trưởng kinh tế: Cổ điển (Smith, Ricardo), Keynesian (Keynes, Hansen), Tân cổ điển / Ricardian (Barro, Buchanan, Elmendorf & Mankiw) và Lý thuyết phi tuyến / Ngưỡng nợ (Krugman, Sachs, Reinhart & Rogoff).
• Tổng hợp các nghiên cứu thực nghiệm quốc tế về tính chu kỳ tài khóa tại các nền kinh tế đang phát triển (Gavin & Perotti, 1997; Talvi & Végh, 2005; Thornton, 2008; Kaminsky et al., 2004; Alesina & Tabellini, 2008; Woo, 2009; Calderón & Schmidt-Hebbel, 2008, 2016) và các nghiên cứu về tác động tiêu cực, tích cực, trung lập cũng như phi tuyến của nợ công đến tăng trưởng.
• Xây dựng cơ sở lý luận để thiết kế mô hình thực nghiệm VECM và NARDL nhằm đánh giá tác động không đối xứng.

Chương 3: Phương pháp nghiên cứu (Research Methodology)

Chương 3 mô tả chi tiết phương pháp luận định lượng, nguồn gốc và cách thức xử lý dữ liệu chuỗi thời gian:

• Định nghĩa và mô tả các biến số: GDP, chi tiêu chính phủ (EXP), thu thuế (TAX), tổng nợ công (LIA), cung tiền mở rộng (BM), lãi suất cho vay (IRO) và tỷ giá USD/VND.
• Thiết lập quy trình phân tích dữ liệu: Kiểm định tính dừng của các chuỗi dữ liệu (bậc sai phân d=0, d=1, d=2); kiểm định đồng tích hợp Johansen cho mô hình VECM; xác định độ trễ tối ưu.
• Xây dựng phương trình mô hình VECM để kiểm định tính chu kỳ giữa chính sách tài khóa và chu kỳ kinh tế.
• Thiết lập mô hình hồi quy phân phối trễ phi tuyến (NARDL) để phân rã chuỗi nợ công thành các biến tích lũy cú sốc dương ($LIA^+$) và âm ($LIA^-$), phục vụ việc kiểm định tính bất đối xứng trong ngắn hạn và dài hạn.

Chương 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận (Research Results and Discussion)

Chương 4 công bố kết quả thực nghiệm chi tiết từ hai mô hình:

• Kết quả mô hình VECM: Xác nhận chính sách tài khóa của Việt Nam mang tính cùng chu kỳ (procyclical). Chi tiêu chính phủ có xu hướng gia tăng trong các giai đoạn kinh tế mở rộng và bị cắt giảm trong các giai đoạn kinh tế suy thoái. Phân tích hàm phản ứng đẩy (Impulse Response Function) và phân rã phương sai (Variance Decomposition) làm rõ phản ứng của GDP đối với các cú sốc từ EXP, TAX và LIA.
• Kết quả mô hình NARDL: Kiểm định Bounds Test khẳng định sự tồn tại của mối quan hệ đồng tích hợp phi tuyến giữa nợ công và tăng trưởng kinh tế. Kiểm định Wald xác nhận sự tồn tại của tác động không đối xứng trong cả ngắn hạn và dài hạn giữa nợ công và tăng trưởng kinh tế.
• Các kiểm định chẩn đoán: Kiểm định Ramsey RESET, kiểm định Breusch-Pagan, đồ thị kiểm định độ ổn định CUSUM và CUSUMSQ xác nhận mô hình ổn định và không bị sai lệch dạng hàm. Đồ thị nhân tử động tích lũy bất đối xứng chỉ ra mức độ phản ứng khác biệt của tăng trưởng kinh tế trước các biến động tăng và giảm của nợ công cũng như tỷ giá USD/VND.

Chương 5: Kết luận và hàm ý chính sách (Conclusion and Policy Implications)

Chương 5 tổng hợp toàn bộ kết quả nghiên cứu để trả lời 4 câu hỏi nghiên cứu ban đầu. Trên cơ sở khẳng định tính cùng chu kỳ của chính sách tài khóa và tác động không đối xứng của nợ công, tác giả đề xuất hệ thống các khuyến nghị chính sách: duy trì tỷ lệ nợ công/GDP bền vững, tái cấu trúc chi tiêu công, hướng tới khuôn khổ tài khóa nghịch chu kỳ, nâng cao chất lượng thể chế tài chính công và thiết lập cơ chế giám sát nợ toàn diện. Chương này cũng chỉ rõ các hạn chế của nghiên cứu và gợi mở các hướng nghiên cứu tiếp theo.

Kết quả và những đóng góp mới

Đóng góp mới về mặt lý luận và khoa học

1. Luận án góp phần kiểm chứng và áp dụng các lý thuyết kinh tế học vĩ mô về nợ công, chính sách tài khóa và chu kỳ kinh tế vào trường hợp cụ thể của Việt Nam - một nền kinh tế chuyển đổi sang cơ chế thị trường dưới sự điều tiết của Nhà nước.
2. Cung cấp bằng chứng thực nghiệm làm rõ tính quy luật của chính sách tài khóa và nợ công trong môi trường kinh tế mở có sự dịch chuyển vốn quốc tế và biến động tỷ giá.

Đóng góp mới về mặt thực tiễn và phát hiện nghiên cứu

1. Xác nhận tính cùng chu kỳ của chính sách tài khóa Việt Nam: Kết quả mô hình VECM khẳng định chính sách tài khóa tại Việt Nam vận hành cùng chu kỳ kinh tế (tăng chi tiêu trong giai đoạn hưng thịnh và cắt giảm trong giai đoạn suy thoái), khiến chính sách tài khóa chưa phát huy tối đa vai trò là công cụ giảm sốc tự động để làm mịn chu kỳ kinh tế.
2. Lượng hóa tác động không đối xứng và phi tuyến của nợ công: Mô hình NARDL chứng minh nợ công có tác động không đối xứng đến tăng trưởng kinh tế Việt Nam trong cả ngắn hạn và dài hạn. Tác động của cú sốc tăng nợ công và cú sốc giảm nợ công lên tốc độ tăng trưởng kinh tế có quy mô và cường độ khác nhau. Mức nợ công vừa phải hỗ trợ tăng trưởng thông qua kích thích tổng cầu và đầu tư phát triển, nhưng tích lũy nợ công quá mức gây cản trở tăng trưởng và tạo gánh nặng kinh tế.
3. Xác định các yếu tố quyết định của chính sách tài khóa: Nhận diện vai trò trọng yếu của thu ngân sách, chi tiêu chính phủ, quy mô vay nợ và tỷ giá USD/VND trong việc dẫn truyền tác động đến tăng trưởng kinh tế.

Kiến nghị và giải pháp đề xuất

• Duy trì tỷ lệ nợ công trên GDP bền vững: Thực hiện cải cách tài khóa thông qua nâng cao hiệu quả thu ngân sách, khai thác các cơ chế tài trợ vốn mới và kiểm soát chặt chẽ giới hạn an toàn nợ.
• Cơ cấu lại và nâng cao hiệu quả chi tiêu công: Phân bổ hợp lý chi tiêu chính phủ vào các lĩnh vực có hiệu ứng lan tỏa và năng suất cao như kết cấu hạ tầng giao thông, giáo dục và y tế nhằm tạo nền tảng phát triển dài hạn.
• Từng bước chuyển đổi sang chính sách tài khóa nghịch chu kỳ: Xây dựng các quỹ dự phòng tài khóa trong giai đoạn tăng trưởng thuận lợi để có đủ nguồn lực tài khóa kích thích kinh tế khi suy thoái xảy ra.
• Tăng cường thể chế và quản trị tài chính công: Hoàn thiện hệ thống quản lý tài chính công minh bạch, giải trình trách nhiệm cao nhằm giảm thiểu rủi ro tích lũy nợ, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn vay và củng cố niềm tin của các nhà đầu tư.
• Thiết lập cơ chế giám sát nợ công toàn diện: Xây dựng hệ thống theo dõi và đánh giá nợ công thường xuyên, kết hợp đồng bộ cả các chỉ tiêu định lượng và tiêu chí định tính nhằm cảnh báo sớm các rủi ro vĩ mô.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Văn bản luận án nêu rõ các hạn chế và định hướng phát triển nghiên cứu:

• Về hạn chế: Nghiên cứu tập trung vào phân tích các biến số vĩ mô tổng hợp của nền kinh tế Việt Nam giai đoạn 2000–2021, chưa đi sâu đánh giá chi tiết cơ cấu chi tiêu công theo từng dự án hoặc phân loại chi tiết theo từng cấu phần vi mô của nợ công ở các cấp chính quyền địa phương.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  1. Nghiên cứu sâu hơn về tính khả thi và lộ trình áp dụng khuôn khổ chính sách tài khóa nghịch chu kỳ phù hợp với đặc thù thể chế kinh tế của Việt Nam.
  2. Đánh giá chi tiết chất lượng và cơ cấu chi tiêu công trong các ngành cụ thể (cơ sở hạ tầng, giáo dục, y tế) để đo lường tỷ suất sinh lợi kinh tế và đóng góp vào tăng trưởng dài hạn.
  3. Khảo sát chuyên sâu tác động của các công cụ nợ công thế hệ mới và cơ chế phối hợp giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ trong bối cảnh hội nhập tài chính sâu rộng.

Giá trị tham khảo

Luận án mang lại giá trị tham khảo cụ thể cho các nhóm đối tượng:

• Đối với nghiên cứu sinh, học viên cao học và giảng viên chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng, Kinh tế học: Luận án cung cấp tài liệu tham khảo về phương pháp luận ứng dụng mô hình kinh tế lượng chuỗi thời gian hiện đại (kết hợp VECM và NARDL) để xử lý các vấn đề phi tuyến và bất đối xứng; đồng thời cung cấp hệ thống tổng quan tài liệu phong phú về chu kỳ kinh tế và nợ công.
• Đối với các nhà hoạch định chính sách tại Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Bộ Kế hoạch và Đầu tư: Luận án cung cấp bằng chứng thực nghiệm định lượng về tính cùng chu kỳ của chính sách tài khóa và tính bất đối xứng của nợ công tại Việt Nam giai đoạn 2000–2021, làm cơ sở khoa học để xây dựng chiến lược quản lý nợ công trung và dài hạn, thiết lập hạn mức nợ an toàn và cải cách thể chế quản lý ngân sách.

Câu hỏi thường gặp

1. Luận án sử dụng những mô hình kinh tế lượng nào để giải quyết các mục tiêu nghiên cứu?

Luận án kết hợp hai mô hình định lượng chính trên chuỗi dữ liệu thời gian:

• Mô hình Vectơ Hiệu chỉnh Sai số (VECM): Được sử dụng để đánh giá mối quan hệ nhân quả và kiểm tra tính chất cùng chu kỳ hoặc nghịch chu kỳ giữa chính sách tài khóa (chi tiêu, thu thuế, nợ công) và chu kỳ kinh tế (GDP).
• Mô hình Phân phối Trễ Tự hồi quy Phi tuyến (NARDL): Được sử dụng để phân rã biến nợ công thành các cú sốc tăng và giảm tích lũy, từ đó kiểm định và lượng hóa tác động không đối xứng của nợ công đến tăng trưởng kinh tế trong ngắn hạn và dài hạn.

2. Dữ liệu nghiên cứu của luận án được thu thập từ nguồn nào và bao phủ giai đoạn nào?

Luận án sử dụng dữ liệu chuỗi thời gian theo quý trong giai đoạn từ Quý 1/2000 đến Quý 1/2021 (tổng cộng 85 quý). Nguồn số liệu được thu thập từ Thống kê Tài chính Quốc tế của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF IFS), Tổng cục Thống kê Việt Nam (GSO VN) và Ngân hàng Thế giới (World Bank). Các chuỗi số liệu được chuyển đổi logarit tự nhiên và tỷ giá USD/VND được chuẩn hóa theo quý gốc Quý 1/2000.

3. Kết quả thực nghiệm của luận án chỉ ra đặc điểm gì về chính sách tài khóa tại Việt Nam?

Kết quả kiểm định từ mô hình VECM xác nhận chính sách tài khóa của Việt Nam mang tính cùng chu kỳ (procyclical). Cụ thể, chính phủ có xu hướng gia tăng chi tiêu trong các giai đoạn kinh tế tăng trưởng mở rộng và cắt giảm chi tiêu khi nền kinh tế rơi vào suy thoái. Tính chu kỳ này khiến chính sách tài khóa chưa thực hiện được chức năng làm mịn và ổn định hóa các biến động của chu kỳ kinh tế.

4. Luận án phát hiện điều gì về tác động của nợ công đến tăng trưởng kinh tế Việt Nam?

Luận án chỉ ra mối quan hệ phi tuyến và tác động không đối xứng giữa nợ công và tăng trưởng kinh tế:

• Nợ công ở mức độ vừa phải đóng vai trò tích cực đối với tăng trưởng thông qua kích thích tổng cầu và đầu tư công.
• Khi nợ công gia tăng vượt quá giới hạn an toàn, tác động tiêu cực sẽ xuất hiện do hiệu ứng chèn lấn và rủi ro bất ổn vĩ mô.
• Mô hình NARDL và kiểm định Wald chứng minh phản ứng của tăng trưởng kinh tế đối với sự gia tăng nợ công và sự suy giảm nợ công có cường độ khác nhau trong cả ngắn hạn và dài hạn.

5. Tác giả đề xuất những giải pháp trọng tâm nào cho công tác quản lý nợ công và tài khóa?

Tác giả đề xuất 5 nhóm khuyến nghị chính: (1) Duy trì tỷ lệ nợ công/GDP bền vững thông qua tăng thu ngân sách và khai thác nguồn vốn mới; (2) Tối ưu hóa và cơ cấu lại chi tiêu công vào cơ sở hạ tầng, giáo dục và y tế; (3) Từng bước dịch chuyển sang chính sách tài khóa nghịch chu kỳ; (4) Hoàn thiện thể chế quản trị tài chính công minh bạch và có trách nhiệm giải trình; (5) Thiết lập cơ chế giám sát nợ công toàn diện kết hợp cả tiêu chí định lượng và định tính.

Kết luận

Luận án tiến sĩ của tác giả Nguyễn Xuân Dũng đã hệ thống hóa cơ sở lý luận và cung cấp bằng chứng thực nghiệm toàn diện về mối quan hệ giữa chính sách tài khóa, nợ công và tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam giai đoạn 2000–2021. Bằng việc kết hợp mô hình VECM và NARDL, nghiên cứu đã xác nhận tính chất cùng chu kỳ của chính sách tài khóa và chứng minh tác động không đối xứng của nợ công đối với tăng trưởng kinh tế. Các kết quả nghiên cứu và khuyến nghị chính sách đề xuất trong luận án đóng góp cơ sở khoa học giá trị cho việc hoàn thiện thể chế tài chính công và quản lý nợ công bền vững tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MINISTRY OF EDUCATION AND TRAINING THE STATE BANK OF VIETNAM HOCHIMINH UNIVERSITY OF BANKING NGUYEN XUAN DUNG ASYMMETRIC IMPACT OF PUBLIC DEBT ON ECONOMIC GROWTH – EMPIRICAL EVIDENCE FROM VIETNAM DOCTORAL DISSERTATION OF FINANCE AND BANKING HO CHI MINH CITY - 2023 1-- 1 - MINISTRY OF EDUCATION AND TRAINING THE STATE BANK OF VIETNAM HOCHIMINH UNIVERSITY OF BANKING NGUYEN XUAN DUNG ASYMMETRIC IMPACT OF PUBLIC DEBT ON ECONOMIC GROWTH - EMPIRICAL EVIDENCE FROM VIETNAM DOCTORAL DISSERTATION OF FINANCE AND BANKING Major: Finance - Banking CODE: 9.Nguyen Duc Trung HO CHI MINH CITY - 2023 1-- 2 - DECLARATION OF ORIGINALITY I am Nguyen Xuan Dung, PhD student of Course 23, Academic Year 2019 - 2022, hereby declare that the research work is entirely my own original work under the guidance and supervision of Assoc.Nguyen Duc Trung. I affirm that this work has not been previously submitted to any other institution or organization for any academic or professional qualification. I acknowledge and properly cite all the sources used in this work, ensuring that all information, data, and materials are accurate, reliable, and appropriately referenced. I take full responsibility for the authenticity, originality, and integrity of the content presented in this work.

Ho Chi Minh City, day month year Author i ACKNOWLEDGMENT I would like to express my deepest gratitude to the individuals and institutions who have played a crucial role in the completion of this doctoral thesis. First and foremost, my sincere appreciation goes to my esteemed supervisor, Assoc.Nguyen Duc Trung, for his unwavering guidance, exceptional mentorship, and valuable insights throughout this research journey. His expertise and dedication have been invaluable in shaping the trajectory and quality of this study. I am immensely grateful to the members of my doctoral committee for their invaluable feedback, constructive criticism, and rigorous evaluation.

Their scholarly contributions have significantly enhanced the intellectual rigor and academic merit of this thesis. I would like to extend my heartfelt thanks to the faculty and staff of Postgraduate Education of Ho Chi Minh University of Banking for providing a conducive academic environment, access to resources, and opportunities for intellectual growth. Their support has been instrumental in the successful completion of this research. Lastly, I wish to acknowledge the contributions of the countless researchers, scholars, and authors whose works have paved the way for this study.

Their groundbreaking research and seminal publications have provided the foundation upon which this thesis is built. Ho Chi Minh City, day month year Author ii SUMMARY OF THESIS The thesis explores the relationship between fiscal policy, public debt, and economic growth in the context of Vietnam. It delves into the different approaches to fiscal policy adopted by developed and developing nations, highlighting countercyclical policies in developed countries and procyclical policies in developing nations. The primary aim of the study is to assess the impact of public debt on economic growth in Vietnam, analyzing the determinants of fiscal policy and their influence on economic outcomes.

Using quarterly data from 2000 to 2021, the researchers employ regression models to examine the effects of fiscal policy decisions on Vietnam's economic performance. The study's significance lies in its application of theoretical foundations to the specific context of Vietnam, providing empirical evidence to inform policy development related to public debt management. The study yields several noteworthy results. First, it confirms the prevailing pattern of procyclical fiscal policy in Vietnam, with increased government spending during economic upswings and reduced spending during downturns.

This cyclicality can pose challenges to sustainable economic growth, as fiscal policy is not effectively counteracting economic fluctuations. Second, the analysis reveals a non-linear relationship between public debt and economic growth in Vietnam. While a moderate level of debt can be conducive to economic expansion, excessively high levels of debt can hamper growth and stability. Therefore, it is crucial to identify the threshold at which increasing debt levels become detrimental to economic performance.

Third, the study uncovers specific determinants of fiscal policy that significantly influence economic outcomes in Vietnam. These determinants include government revenue, expenditure, and borrowing. The findings suggest that policymakers should focus on optimizing these factors to achieve sustainable economic growth and prudent debt management. Building on these results, the content proposes new avenues for research.

One potential area of investigation is the exploration of alternative fiscal policy frameworks that could better align with Vietnam's economic context. For example, iii the study suggests examining the feasibility and effectiveness of adopting a more countercyclical fiscal policy approach in Vietnam to mitigate the negative impacts of economic fluctuations and promote stability. Furthermore, the content emphasizes the importance of assessing the quality and composition of public expenditure. It suggests investigating the allocation of government spending in sectors such as infrastructure, education, and healthcare, to ensure that public resources are utilized efficiently and effectively.

Such research could shed light on the areas where targeted investments can yield the greatest economic returns and long-term development benefits. In terms of policy recommendations, the study highlights the need for prudent debt management in Vietnam. It emphasizes the importance of implementing fiscal reforms that aim to maintain a sustainable debt- to-GDP ratio. This can be achieved through measures such as enhancing revenue collection, improving expenditure efficiency, and exploring innovative financing mechanisms.

Additionally, the study underscores the significance of strengthening fiscal institutions and governance frameworks. Transparent and accountable public financial management systems can help minimize the risks associated with public debt accumulation, ensure effective utilization of resources, and enhance investor confidence in Vietnam's economy. The study also suggests the establishment of a comprehensive debt monitoring mechanism to regularly assess and manage public debt levels. This mechanism should consider both quantitative and qualitative factors, taking into account the potential risks and implications of debt accumulation on economic stability and growth.

In conclusion, the thesis provides detailed insights into the relationship between fiscal policy, public debt, and economic growth in Vietnam. It highlights the importance of adopting appropriate fiscal policy frameworks, managing public debt prudently, and optimizing government expenditure to achieve sustainable economic development. The study's results, along with the proposed areas for further research and policy recommendations, offer valuable guidance for policymakers in Vietnam as they navigate the complex dynamics of fiscal policy and debt management. iv TABLE OF CONTENT CHAPTER 1: INTRODUCTION OF THE RESEARCH .1 THE RATIONALE OF RESEARCH .3 OBJECTS, SCOPE AND METHODOLOGY OF THE RESEARCH .4 THE SIGNIFICANE AND CONTRIBUTIONS OF THE RESEARCH.

9 CHAPTER 2: THEORIES AND LITERATURE REVIEW .1 THEORIES OF FISCAL POLICY AND BUSINESS CYCLE .1 Concepts relevant to the research problems .2 Theories of Fiscal Policy and Business Cycle .2 THEORETICAL OF PUBLIC DEBT AND ECONOMIC GROWTH .1 Theories of Public debt.2 Classical theories of public debt and economic growth .3 Neoclassical theories of public debt and economic growth .4 Modern monetary policy on the relationship between public debt and economic growth .5 Theories of the linear impact of public debt on economic growth .6 Theories of nonlinear effects of public debt on economic growth .3 RELEVANT EMPIRICAL STUDIES ON THE RELATIONSHIP BETWEEN FISCAL POLICY AND THE BUSINESS CYCLE .1 Literature review of procyclical fiscal policy .2 Literature review of the countercyclical fiscal policy .3 Literature review of representative variables for the economic cycle and fiscal policy .4 LITERATURE REVIEW BETWEEN PUBLIC DEBT AND ECONOMIC GROWTH .1 Literature review of the negative impact of public debt on economic growth.2 Literature review of the positive impact of public debt on economic v growth.3 Literature review of the neutral effect of public debt on economic growth .4 Literature review of nonlinear effects of public debt on economic growth .5 THE BASIS OF DESIGNING EMPIRICAL RESEARCH MODEL. 65 CHAPTER 3: RESEARCH METHODOLOGY .2 VARIABLES DESCRIPTIONS OF THE RESEARCH MODEL .1 The variables of the model of the relationship between fiscal policy and the business cycle .2 The variables of the model of public debt on economic growth .1 Research data of the model of the relationship between fiscal policy and the business cycle .2 Research data of the model of public debt on economic growth. 82 CHAPTER 4: RESEARCH RESULTS AND DISCUSSION .1 EXAMINING THE RELATIONSHIP BETWEEN FISCAL POLICY AND THE BUSINESS CYCLE .1 Tests of the research model .2 Results of testing the relationship between fiscal policy and economic growth.2 EXAMINING THE IMPACT OF PUBLIC DEBT ON ECONOMIC GROWTH .1 Tests of the research model. 98 CHAPTER 5: CONCLUSION AND POLICY IMPLICATIONS .3 LIMITATIONS OF THE RESEARCH.

115 APPENDIX EXAMINING THE RELATIONSHIP BETWEEN FISCAL POLICY AND THE BUSINESS CYCLE. 135 APPENDIX 1: STATIONARY TEST OF DATA SERIES. 135 APPENDIX 2: COINTERGRATION TEST. 143 APPENDIX 3: CAUSALITY TEST.

144 APPENDIX 4: LAG ORDER SELECTION CRITERIA. 145 APPENDIX 5: THE STABILITY TEST OF THE MODEL. 146 APPENDIX 6: THE VECM. 148 APPENDIX 7: IMPULSE RESPONSE FUNCTION.

149 APPENDIX 8:VARIANCE DECOMPOSTION. 150 APPENDIX EXAMINING THE IMPACT OF PUBLIC DEBT ON ECONOMIC GROWTH. 151 APPENDIX 1: UNIT ROOT TEST. 151 APPENDIX 2: DATA DESCRIPTION.

161 APPENDIX 3: THE ECR TEST. 162 APPENDIX 4: THE NARDL MODEL. 163 APPENDIX 5: THE BREUSCH TEST. 164 APPENDIX 6: THE LONG RUN AND BOUNDS TEST.

165 APPENDIX 7: THE RAMSEY TEST. 166 APPENDIX 8: THE WALD TEST. 167 APPENDIX 9: PLOT OF CUMULATIVE SUM OF RESIDUALS CUSUM. 168 APPENDIX 10: PLOT OF THE CUMULATIVE SUM OF SQUARES OF RECURSIVE RESIDUALS (CUSUMSQ).

169 APPENDIX 11: PLOT OF ASYMMETRIC CUMULATIVE DYNAMIC MULTIPLIER. 170 vii LIST OF GRAPHS AND FIGURES FIGURE 2. THE RELATIONSHIP BETWEEN PUBLIC DEBT AND ECONOMIC GROWTH. STABILITY TEST OF THE MODEL.

THE IMPULSE RESPONSE FUNCTION OF EXP, TAX, LIA, GDP. PLOT OF CUMULATIVE SUM (CUSUM) RESIDUALS. PLOT OF ADJUSTED CUMULATIVE SUM (CUSUMSQ) RESIDUALS. ASYMMETRIC CUMULATIVE DYNAMIC MULTIPLIER GRAPH OF PUBLIC DEBT AND ECONOMIC GROWTH.

ASYMMETRIC CUMULATIVE DYNAMIC MULTIPLIER OF USDVND EXCHANGE RATE ON ECONOMIC GROWTH. 103 viii LIST OF TABLES TABLE 2. SUMMARY OF EXPERIMENTAL STUDIES ON THE ASYMMETRIC IMPACT OF PUBLIC DEBT ON ECONOMIC GROWTH. SOURCES OF VARIABLES USED IN THE MODEL.

DESCRIPTION OF THE MODEL VARIABLES. DESCRIPTIVE STATISTICS OF THE VARIABLES. DESCRIPTIVE STATISTICS OF VARIABLES. UNIT ROOT TEST OF DATA SERIES (D=0).

UNIT ROOT TEST OF DATA SERIES (D=2). COINTEGRATION TEST OF DATA SERIES. UNIT ROOT TEST OF DATA SERIES (D=0). UNIT ROOT TEST OF DATA SERIES (D=1).

THE RAMSEY TEST. THE BREUSCH/PAGAN TEST. THE NARDL MODE. NONLINEAR CO-INTEGRATION TEST.

SHORT-RUN AND LONG-RUN ASYMMETRY TESTING. WALD TEST IN THE SHORT RUN AND THE LONG RUN. ASYMMETRICAL IMPACT OF PUBLIC DEBT ON ECONOMIC GROWTH IN THE LONG-RUN. 99 ix LIST OF ACRONYMS ACRONYMS EXPANSION NARDL Non-linear Auto Regressive Distributed Lag GDP Gross Domestic Product GSO VN General Statistics Office of Vietnam IMF International Monetary Fund USD, VND.

International symbols of currencies WB World Bank WTO World Trade Organization x CHAPTER 1: INTRODUCTION OF THE RESEARCH 1.1 THE RATIONALE OF RESEARCH A number of economies continue to experience below-average growth several years after the global financial crisis. Medium-term growth projections have been revised downward since 2011, which indicates the uncertainty surrounding the outlook for medium-term economic growth. Simultaneously, the ratio of public debt to GDP has skyrocketed in numerous developing market economies, reaching historic highs in a number of nations. In this context, the question is how fiscal policy interacts with the economic growth cycle.

Fiscal policy (government spending, taxes, subsidies, etc.) and monetary policy (money supply, interest rates, exchange rates, etc.) are utilized by the government to intervene in the economy during periods of recession or rapid growth. Those policies are separated into pro-cyclical and counter-cyclical stages based on the recession or economic growth cycle. A pro-cyclical fiscal policy is defined as the policy aims to balance the government budget. For instance, if there is a budget deficit, it is necessary to increase tax revenues and decrease government spending.