Ảnh Hưởng Của Trách Nhiệm Xã Hội Doanh Nghiệp Đến Niềm Tin Và Cam Kết Của Nhân Viên

Bài viết phân tích ảnh hưởng của trách nhiệm xã hội doanh nghiệp đến niềm tin và sự cam kết của nhân viên tại công ty TNHH Lê Cương.

• Tác giả: Chu Phương Linh
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Thu Trâm
• Trường học: Học viện Ngân hàng
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Ảnh Hưởng Của Trách Nhiệm Xã Hội Doanh Nghiệp Đến Niềm Tin Và Cam Kết Của Nhân Viên
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• DANH MỤC SƠ ĐỒ
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 1.1. Cơ sở lý thuyết về trách nhiệm xã hội doanh nghiệp
• 1.1.1. Khái niệm trách nhiệm xã hội (CSR-Corporate Social Responsibility)
• 1.1.2. Các thành phần của trách nhiệm xã hội doanh nghiệp
• 1.1.3. Nhận thức của các công ty Việt Nam về lợi ích của việc thực hiện CSR
• 1.2. Cơ sở lý thuyết về niềm tin tổ chức của nhân viên
• 1.3. Cơ sở lý thuyết về cam kết gắn bó tổ chức (Organizational Commitment)
• 1.3.1. Khái niệm về cam kết. Mô hình ba cấu phần của cam kết gắn bó tổ chức
• 1.4. Mối quan hệ giữa CSR với niềm tin và cam kết gắn bó
• 1.5. Tổng quan nghiên cứu
• 1.5.1. Các nghiên cứu trong nước
• 1.5.2. Các nghiên cứu nước ngoài
• 1.5.3. Khoảng trống nghiên cứu
• 1.6. Tóm tắt chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Phương pháp nghiên cứu
• 2.1.1. Nghiên cứu định tính
• 2.1.2. Nghiên cứu định lượng
• 2.2. Giả thuyết nghiên cứu
• 2.3. Tóm tắt chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Giới thiệu về công ty
• 3.2. Kết quả nghiên cứu
• 3.2.1. Thống kê mô tả mẫu
• 3.2.2. Kiểm tra độ tin cậy của thang đo
• 3.2.3. Phân tích nhân tố khám phá EFA
• 3.2.4. Kiểm định giả thuyết nghiên cứu H1, H2, H3, H4 bằng phân tích hồi quy
• 3.2.5. Kiểm định giả thuyết nghiên cứu H5 bằng phân tích hồi quy
• 3.3. Tóm tắt chương 3
• 4. CHƯƠNG 4: THẢO LUẬN KẾT QUẢ VÀ HÀM Ý QUẢN TRỊ
• 4.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu
• 4.2. Thảo luận kết quả nghiên cứu
• 4.2.1. “Trách nhiệm từ thiện” ảnh hưởng tích cực đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức
• 4.2.2. “Trách nhiệm kinh tế” ảnh hưởng tích cực đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức
• 4.2.3. “Trách nhiệm pháp lý” ảnh hưởng tích cực đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức
• 4.2.4. “Trách nhiệm đạo đức và xã hội” ảnh hưởng tích cực đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức
• 4.2.5. “Niềm tin vào tổ chức” ảnh hưởng tích cực đến cam kết gắn bó của nhân viên với tổ chức
• 4.2.6. Giải pháp về việc thực hiện “Trách nhiệm từ thiện”
• 4.2.7. Giải pháp về việc thực hiện “Trách nhiệm kinh tế”
• 4.2.8. Giải pháp về việc thực hiện “Trách nhiệm pháp lý”
• 4.2.9. Giải pháp về việc thực hiện “Trách nhiệm đạo đức và xã hội”
• 4.2.10. Giải pháp nhằm nâng cao “Niềm tin tổ chức” của nhân viên
• 4.2.11. Giải pháp nhằm nâng cao “Cam kết gắn bó” của nhân viên
• 4.3. Hạn chế của nghiên cứu và hướng nghiên cứu tiếp theo
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Trách Nhiệm Xã Hội Doanh Nghiệp CSR

Ngày nay, dù lớn hay nhỏ, các doanh nghiệp đều mang trong mình những sứ mệnh riêng và khát vọng trở thành một doanh nghiệp có trách nhiệm. Doanh nghiệp có "tâm" bắt nguồn từ những giá trị cộng đồng, lan tỏa những giá trị đó như một chiến lược dài hạn để phát triển trong thời đại đổi mới. Vì vậy, cần hiểu sâu sắc về định nghĩa Trách Nhiệm Xã Hội Doanh Nghiệp (CSR). Có rất nhiều khái niệm về CSR, ví dụ Howard Rothmann Bowen (1953) định nghĩa CSR là việc quản lý doanh nghiệp không chỉ tránh gây tổn hại cho xã hội mà còn thể hiện lòng từ thiện, bồi thường thiệt hại cho người lao động, nhà cung cấp. World Bank Group (2003) định nghĩa CSR là cam kết đóng góp vào phát triển kinh tế bền vững, nâng cao chất lượng cuộc sống của người lao động, gia đình họ, cộng đồng và xã hội. Hopkins (2007) cho rằng CSR tạo ra mức sống cao hơn đồng thời bảo tồn lợi ích cho các bên liên quan. Đây là những định nghĩa nền tảng cho việc nghiên cứu sâu hơn về tác động của CSR.

1.1. Định Nghĩa CSR Theo Các Học Giả Hàng Đầu

Nhiều học giả đã đưa ra định nghĩa khác nhau về CSR. Frederick (1960) cho rằng CSR là việc doanh nhân giám sát hoạt động của hệ thống kinh tế để thỏa mãn kỳ vọng của công chúng. Eells và Walton (1974) định nghĩa CSR là quan tâm đến nhu cầu và mục tiêu của xã hội, vượt lên trên lợi ích kinh tế truyền thống. Carroll (1979) cho rằng CSR bao gồm kỳ vọng của xã hội về kinh tế, luật pháp, đạo đức và lòng từ thiện. Các định nghĩa này đều nhấn mạnh vai trò của doanh nghiệp trong việc đóng góp cho xã hội và đáp ứng các kỳ vọng của cộng đồng. Việc hiểu rõ các định nghĩa khác nhau giúp doanh nghiệp xác định rõ hơn các hoạt động CSR phù hợp với mình.

1.2. Tầm Quan Trọng Của CSR Trong Bối Cảnh Hiện Nay

Trách nhiệm xã hội doanh nghiệp (CSR) ngày càng trở nên quan trọng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu hóa và sự gia tăng nhận thức về các vấn đề xã hội và môi trường. Doanh nghiệp thực hiện CSR không chỉ để tuân thủ pháp luật và đạo đức kinh doanh mà còn để xây dựng uy tín, thương hiệu và tạo dựng mối quan hệ tốt đẹp với các bên liên quan. CSR giúp doanh nghiệp thu hút và giữ chân nhân tài, tăng cường sự gắn kết của nhân viên và nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh. Đặc biệt, trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế, việc thực hiện CSR là yếu tố quan trọng để doanh nghiệp tiếp cận thị trường tiềm năng và cạnh tranh hiệu quả.

II. Tác Động CSR Niềm Tin Cam Kết Nhân Viên

Thực hiện CSR không chỉ mang lại lợi ích cho xã hội mà còn tác động tích cực đến niềm tin của nhân viên và cam kết gắn bó của họ với tổ chức. Khi nhân viên nhận thấy doanh nghiệp quan tâm đến các vấn đề xã hội và môi trường, họ sẽ cảm thấy tự hào khi làm việc cho doanh nghiệp đó. Điều này giúp tăng cường niềm tin của nhân viên vào lãnh đạo và giá trị của tổ chức. Niềm tin của nhân viên là nền tảng quan trọng để xây dựng cam kết gắn bó, tạo động lực làm việc và nâng cao hiệu quả công việc. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng CSR có tác động trực tiếp đến sự hài lòng của nhân viên, ý thức về mục đích công việc và mong muốn gắn bó lâu dài với tổ chức. Do đó, việc thực hiện CSR hiệu quả là một chiến lược quan trọng để thu hút và giữ chân nhân tài, xây dựng đội ngũ nhân viên gắn kết và trung thành.

2.1. Mối Quan Hệ Giữa CSR và Niềm Tin Của Nhân Viên

Mối quan hệ giữa trách nhiệm xã hội doanh nghiệp (CSR) và niềm tin của nhân viên là một chủ đề quan trọng trong quản lý nguồn nhân lực. Khi doanh nghiệp thực hiện các hoạt động CSR, nhân viên có xu hướng tin tưởng hơn vào đạo đức và giá trị của tổ chức. Niềm tin này không chỉ là sự tin tưởng vào lãnh đạo mà còn là sự tin tưởng vào sứ mệnh và mục tiêu của doanh nghiệp. Khi nhân viên tin rằng doanh nghiệp đang đóng góp tích cực cho xã hội, họ sẽ cảm thấy tự hào và gắn bó hơn với tổ chức. Niềm tin của nhân viên là yếu tố then chốt để tạo ra một môi trường làm việc tích cực, khuyến khích sự sáng tạo và đổi mới.

2.2. CSR và Cam Kết Gắn Bó Của Nhân Viên Tại Sao Quan Trọng

Cam kết gắn bó của nhân viên là mức độ nhân viên cảm thấy gắn bó và tận tâm với tổ chức của mình. CSR có thể ảnh hưởng đến cam kết gắn bó thông qua nhiều cơ chế. Ví dụ, nhân viên có thể cảm thấy tự hào khi làm việc cho một công ty có trách nhiệm xã hội, điều này có thể dẫn đến sự hài lòng trong công việc và cam kết gắn bó. Ngoài ra, CSR có thể cung cấp cho nhân viên một cảm giác về mục đích và ý nghĩa, điều này có thể dẫn đến cam kết gắn bó cao hơn. Cam kết gắn bó cao hơn có thể dẫn đến năng suất, sự hài lòng của khách hàng và lợi nhuận cao hơn.

III. Cách Doanh Nghiệp Xây Dựng Chính Sách CSR Hiệu Quả

Để CSR thực sự có tác động tích cực đến niềm tin và cam kết của nhân viên, doanh nghiệp cần xây dựng một chính sách CSR rõ ràng và hiệu quả. Chính sách CSR cần phải phù hợp với giá trị và mục tiêu của doanh nghiệp, đồng thời đáp ứng nhu cầu và kỳ vọng của các bên liên quan. Quá trình xây dựng chính sách CSR nên có sự tham gia của nhân viên, để đảm bảo rằng các hoạt động CSR được thực hiện một cách minh bạch và công bằng. Quan trọng hơn, chính sách CSR không chỉ là một bộ quy tắc mà còn là một phần của văn hóa doanh nghiệp, được thể hiện trong mọi hoạt động và quyết định của doanh nghiệp. Việc thực hiện CSR một cách nhất quán và lâu dài sẽ giúp doanh nghiệp xây dựng uy tín và thương hiệu, thu hút sự quan tâm của khách hàng và nhà đầu tư.

3.1. Các Yếu Tố Cốt Lõi Của Một Chính Sách CSR Thành Công

Một chính sách CSR thành công cần có các yếu tố sau: (1) Rõ ràng về mục tiêu và phạm vi, xác định rõ các vấn đề xã hội và môi trường mà doanh nghiệp muốn giải quyết. (2) Phù hợp với giá trị và mục tiêu kinh doanh của doanh nghiệp. (3) Minh bạch và có thể đo lường được, cho phép đánh giá hiệu quả của các hoạt động CSR. (4) Có sự tham gia của các bên liên quan, bao gồm nhân viên, khách hàng, cộng đồng và nhà đầu tư. (5) Được thực hiện một cách nhất quán và lâu dài, không chỉ là một chiến dịch quảng cáo ngắn hạn. (6) Thường xuyên xem xét và điều chỉnh để phù hợp với sự thay đổi của môi trường kinh doanh và xã hội.

3.2. Hướng Dẫn Tích Hợp CSR Vào Văn Hóa Doanh Nghiệp

Để CSR trở thành một phần của văn hóa doanh nghiệp, cần thực hiện các bước sau: (1) Tạo ra một tầm nhìn và giá trị CSR rõ ràng, truyền đạt cho tất cả nhân viên. (2) Khuyến khích sự tham gia của nhân viên vào các hoạt động CSR, tạo cơ hội cho họ đóng góp và thể hiện trách nhiệm xã hội. (3) Đào tạo nhân viên về CSR, giúp họ hiểu rõ hơn về vai trò của mình trong việc thực hiện các hoạt động CSR. (4) Ghi nhận và khen thưởng những đóng góp của nhân viên cho CSR, tạo động lực cho họ tiếp tục tham gia. (5) Thể hiện CSR trong mọi hoạt động và quyết định của doanh nghiệp, từ sản xuất, kinh doanh đến quản lý nhân sự.

IV. Nghiên Cứu Về Ảnh Hưởng CSR Tác Động Đáng Chú Ý

Nhiều nghiên cứu đã chứng minh rằng CSR có tác động đáng chú ý đến niềm tin và cam kết của nhân viên. Một nghiên cứu của Lee, Park, & Lee (2013) cho thấy rằng khi nhân viên nhận thức rõ nét về vai trò của CSR, thái độ của họ đối với doanh nghiệp sẽ tích cực hơn. Ngoài ra, các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng CSR có thể giúp giảm tỷ lệ nghỉ việc của nhân viên, tăng năng suất làm việc và cải thiện hình ảnh của doanh nghiệp trong mắt công chúng. Tại Việt Nam, dù nhận thức rõ về vai trò của CSR, các nghiên cứu chuyên sâu về tác động của CSR đến các vấn đề nội bộ như cổ đông hay nhân viên vẫn còn hạn chế. Điều này cho thấy cần có thêm nhiều nghiên cứu để hiểu rõ hơn về hiệu quả của CSR trong bối cảnh Việt Nam.

4.1. Nghiên Cứu Thực Tế Ảnh Hưởng CSR Tại Công Ty TNHH Lê Cương

Nghiên cứu về "Ảnh hưởng của trách nhiệm xã hội doanh nghiệp tới niềm tin và sự cam kết gắn bó với tổ chức của nhân viên Công ty TNHH Lê Cương" sẽ cung cấp những bằng chứng thực tế về tác động của CSR trong một doanh nghiệp cụ thể. Nghiên cứu này sẽ đánh giá mức độ ảnh hưởng của các thành phần CSR (kinh tế, pháp lý, đạo đức, từ thiện) đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức và cam kết gắn bó của họ. Kết quả nghiên cứu sẽ giúp Công ty TNHH Lê Cương hiểu rõ hơn về hiệu quả của các hoạt động CSR hiện tại và đưa ra các giải pháp để cải thiện và nâng cao tác động của CSR.

4.2. Phân Tích Các Yếu Tố CSR Ảnh Hưởng Mạnh Nhất Đến Cam Kết

Phân tích các yếu tố CSR ảnh hưởng mạnh nhất đến cam kết của nhân viên là một phần quan trọng của nghiên cứu. Các yếu tố này có thể bao gồm: (1) Trách nhiệm kinh tế: Đảm bảo việc làm ổn định, trả lương công bằng và cung cấp các phúc lợi tốt cho nhân viên. (2) Trách nhiệm pháp lý: Tuân thủ các quy định pháp luật về lao động, môi trường và các vấn đề xã hội. (3) Trách nhiệm đạo đức: Thực hiện các hoạt động kinh doanh một cách trung thực, minh bạch và có đạo đức. (4) Trách nhiệm từ thiện: Tham gia vào các hoạt động từ thiện, hỗ trợ cộng đồng và bảo vệ môi trường. Việc xác định các yếu tố CSR ảnh hưởng mạnh nhất đến cam kết sẽ giúp doanh nghiệp tập trung nguồn lực vào các hoạt động CSR có hiệu quả cao nhất.

V. Giải Pháp CSR Nâng Cao Niềm Tin và Cam Kết Của Nhân Viên

Để CSR phát huy tối đa tác động đến niềm tin và cam kết của nhân viên, doanh nghiệp cần triển khai các giải pháp CSR một cách đồng bộ và hiệu quả. Các giải pháp CSR có thể bao gồm: (1) Xây dựng một chương trình CSR toàn diện, bao gồm các hoạt động liên quan đến môi trường, xã hội và đạo đức kinh doanh. (2) Tăng cường giao tiếp và truyền thông về CSR, giúp nhân viên hiểu rõ hơn về các hoạt động CSR của doanh nghiệp. (3) Tạo cơ hội cho nhân viên tham gia vào các hoạt động CSR, khuyến khích họ đóng góp ý kiến và sáng kiến. (4) Đánh giá hiệu quả của các hoạt động CSR, đo lường tác động của chúng đến niềm tin và cam kết của nhân viên. (5) Liên tục cải tiến chương trình CSR, đảm bảo rằng nó luôn phù hợp với nhu cầu và kỳ vọng của nhân viên.

5.1. Phương Pháp Tăng Cường Giao Tiếp Về Hoạt Động CSR

Giao tiếp hiệu quả về hoạt động CSR là rất quan trọng để tăng cường niềm tin và cam kết của nhân viên. Doanh nghiệp có thể sử dụng nhiều phương pháp khác nhau để giao tiếp về CSR, bao gồm: (1) Sử dụng các kênh truyền thông nội bộ, như email, bản tin, trang web và mạng xã hội. (2) Tổ chức các buổi họp, hội thảo và sự kiện để giới thiệu về các hoạt động CSR của doanh nghiệp. (3) Mời nhân viên tham gia vào các dự án CSR và chia sẻ kinh nghiệm của họ. (4) Sử dụng các kênh truyền thông bên ngoài, như báo chí, truyền hình và mạng xã hội, để quảng bá về các hoạt động CSR của doanh nghiệp. (5) Xuất bản báo cáo CSR hàng năm, cung cấp thông tin chi tiết về các hoạt động CSR và tác động của chúng.

5.2. Khuyến Khích Nhân Viên Tham Gia Vào Chương Trình CSR

Khuyến khích nhân viên tham gia vào chương trình CSR là một cách hiệu quả để tăng cường cam kết và tạo động lực cho họ. Doanh nghiệp có thể thực hiện các biện pháp sau: (1) Tạo cơ hội cho nhân viên đóng góp ý kiến và sáng kiến cho chương trình CSR. (2) Mời nhân viên tham gia vào các dự án CSR và đảm nhận các vai trò khác nhau. (3) Ghi nhận và khen thưởng những đóng góp của nhân viên cho chương trình CSR. (4) Tạo ra một môi trường làm việc khuyến khích sự tham gia vào CSR. (5) Cung cấp cho nhân viên các nguồn lực cần thiết để tham gia vào chương trình CSR.

VI. Tương Lai CSR Xu Hướng và Triển Vọng Cho Doanh Nghiệp

Tương lai của CSR hứa hẹn nhiều thay đổi và phát triển, đòi hỏi doanh nghiệp phải liên tục cập nhật và thích nghi. Xu hướng hiện nay cho thấy CSR không chỉ là một hoạt động từ thiện mà còn là một phần không thể thiếu trong chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp. Doanh nghiệp cần tích hợp CSR vào mọi hoạt động, từ sản xuất, kinh doanh đến quản lý nhân sự. Ngoài ra, CSR cũng ngày càng trở nên minh bạch và có trách nhiệm giải trình hơn, đòi hỏi doanh nghiệp phải đo lường và báo cáo về tác động của các hoạt động CSR. Trong tương lai, những doanh nghiệp thực hiện CSR một cách hiệu quả sẽ có lợi thế cạnh tranh lớn hơn, thu hút sự quan tâm của khách hàng, nhà đầu tư và nhân viên.

6.1. Các Xu Hướng CSR Mới Nhất Doanh Nghiệp Cần Nắm Bắt

Các xu hướng CSR mới nhất bao gồm: (1) CSR gắn liền với mục tiêu phát triển bền vững (SDGs) của Liên Hợp Quốc. (2) CSR tập trung vào các vấn đề xã hội quan trọng, như bình đẳng giới, biến đổi khí hậu và quyền con người. (3) CSR sử dụng công nghệ để giải quyết các vấn đề xã hội và môi trường. (4) CSR trở nên cá nhân hóa hơn, đáp ứng nhu cầu và mong muốn của từng khách hàng và nhân viên. (5) CSR đòi hỏi sự hợp tác giữa các doanh nghiệp, chính phủ và tổ chức phi chính phủ.

6.2. Lời Khuyên Để Doanh Nghiệp Bắt Kịp Với Tương Lai CSR

Để bắt kịp với tương lai của CSR, doanh nghiệp cần: (1) Xây dựng một chiến lược CSR dài hạn, phù hợp với giá trị và mục tiêu kinh doanh của doanh nghiệp. (2) Đầu tư vào công nghệ và đổi mới để giải quyết các vấn đề xã hội và môi trường. (3) Hợp tác với các đối tác để mở rộng phạm vi và tác động của các hoạt động CSR. (4) Đo lường và báo cáo về tác động của các hoạt động CSR một cách minh bạch và có trách nhiệm giải trình. (5) Liên tục học hỏi và cập nhật các xu hướng CSR mới nhất.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế, trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (Corporate Social Responsibility - CSR) đã trở thành một bộ phận cấu thành trong quy chuẩn hoạt động của nền kinh tế toàn cầu. Việc thực hiện CSR không chỉ đóng vai trò là một chiến lược phát triển dài hạn nhằm củng cố uy tín và hình ảnh của tổ chức đối với công chúng bên ngoài, mà còn tạo ra tác động trực tiếp đến nhận thức, thái độ và hành vi của đội ngũ nhân sự nội bộ. Đối với các doanh nghiệp, việc xây dựng niềm tin và củng cố sự cam kết gắn bó của người lao động là yếu tố then chốt quyết định sự tồn tại và phát triển bền vững.

Tại Việt Nam, các công trình nghiên cứu chuyên sâu về CSR vẫn còn những khoảng trống nhất định. Phần lớn các đề tài trước đây tập trung tiếp cận CSR ở góc độ vĩ mô, nghiên cứu khung khổ pháp lý hoặc phân tích mối quan hệ giữa CSR với hiệu quả tài chính và giá trị thương hiệu (như các nghiên cứu của Nguyễn Quang Vinh, Phạm Văn Đức, Nguyễn Ngọc Thắng, Võ Khắc Thường, Phạm Long Châu). Các nghiên cứu đi sâu vào góc nhìn nội bộ—đặc biệt là đánh giá cảm nhận của nhân viên về CSR tác động đến niềm tin và mức độ gắn bó với tổ chức trong lĩnh vực xây dựng—còn rất hạn chế. Xuất phát từ bối cảnh thực tiễn đó, khóa luận tập trung nghiên cứu đề tài: "Ảnh hưởng của trách nhiệm xã hội doanh nghiệp tới niềm tin và sự cam kết gắn bó với tổ chức của nhân viên Công ty TNHH Lê Cương".

Mục tiêu nghiên cứu được xác định cụ thể như sau:

1. Đánh giá, kiểm định vai trò của trách nhiệm xã hội doanh nghiệp tới niềm tin và sự cam kết gắn bó với tổ chức trong bối cảnh Công ty TNHH Lê Cương.
2. Đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện và nâng cao các hoạt động trách nhiệm xã hội của Công ty TNHH Lê Cương, đồng thời tạo dựng niềm tin và nâng cao mức độ cam kết gắn bó của nhân viên đối với công ty.

Nhiệm vụ nghiên cứu được cụ thể hóa qua 5 câu hỏi nghiên cứu:

• Câu hỏi nghiên cứu 1: Có hay không tác động của trách nhiệm kinh tế ảnh hưởng đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức.
• Câu hỏi nghiên cứu 2: Có hay không tác động của trách nhiệm pháp lý ảnh hưởng đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức.
• Câu hỏi nghiên cứu 3: Có hay không tác động của trách nhiệm từ thiện ảnh hưởng đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức.
• Câu hỏi nghiên cứu 4: Có hay không tác động của trách nhiệm đạo đức và xã hội ảnh hưởng đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức.
• Câu hỏi nghiên cứu 5: Có hay không tác động của niềm tin vào tổ chức ảnh hưởng đến cam kết gắn bó của nhân viên với tổ chức.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Sự ảnh hưởng của trách nhiệm xã hội doanh nghiệp tới niềm tin tổ chức và sự cam kết gắn bó với tổ chức của người lao động.
• Đối tượng khảo sát: Toàn bộ nhân viên và cán bộ quản lý các phòng ban (không bao gồm ban giám đốc) đang công tác tại Công ty TNHH Lê Cương.
• Phạm vi không gian: Nghiên cứu được thực hiện tại Công ty TNHH Lê Cương (trụ sở tại Lô A6-7 Khu công nghiệp Tây Bắc Ga, phường Đông Thọ, thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa).
• Phạm vi thời gian: Dữ liệu và các hoạt động nghiên cứu được triển khai thực hiện trong giai đoạn từ tháng 3 đến tháng 5 năm 2022.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập nền tảng nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình quản trị học đã được công bố:

• Mô hình Kim tự tháp CSR của Carroll (1979, 1991): Phân chia trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp thành 4 thành phần thứ bậc gồm Trách nhiệm kinh tế, Trách nhiệm pháp lý, Trách nhiệm đạo đức và Trách nhiệm từ thiện.
• Lý thuyết các bên liên quan (Stakeholder Theory) của Freeman (1984), Thomas và Lee (1995), Carroll (1999): Xác định người lao động là bên hữu quan nội bộ cốt lõi, vừa là đối tượng thụ hưởng vừa là lực lượng trực tiếp thực hiện các hoạt động CSR.
• Mô hình phát triển bền vững của Tosun (2001) và Van Marrewijk (2003): Cấu trúc trách nhiệm dựa trên 3 trụ cột Kinh tế, Xã hội và Môi trường; cùng các mô hình tiếp cận của Dahlsrud (2006), Polonsky và Speed (2001).
• Cơ sở lý thuyết về Niềm tin tổ chức (Organizational Trust): Tiếp cận theo quan điểm của Mayer và cộng sự (1995), Dirks và Ferrin (2000, 2001), Tan và Tan (2000), Hà Nam Khánh Giao và Trịnh Thị Hồng Tiên (2017).
• Mô hình ba cấu phần của cam kết gắn bó tổ chức (Three-Component Model) của Meyer và Allen (1991, 1997): Bao gồm Cam kết dựa trên cảm xúc (Affective Commitment - AC), Cam kết gắn bó để duy trì (Continuance Commitment - CC), và Cam kết gắn bó vì đạo đức (Normative Commitment - NC).
• Lý thuyết nhận dạng xã hội (Social Identity Theory - Tajfel và Turner, 1979; Jones, 2010) và Lý thuyết trao đổi xã hội (Social Exchange Theory - Blau, 1964): Giải thích cơ chế tâm lý khi nhân viên tự hào và tin tưởng vào tổ chức có trách nhiệm xã hội, từ đó hình thành thái độ gắn kết lâu dài.

Phương pháp nghiên cứu được triển khai kết hợp giữa nghiên cứu định tính và nghiên cứu định lượng:

• Nghiên cứu định tính: Tác giả tiến hành thảo luận nhóm tập trung (Focus Group) với 2 nhóm đối tượng tại Công ty TNHH Lê Cương (Nhóm 1 gồm 5 nhân viên; Nhóm 2 gồm 2 cán bộ quản lý) nhằm tham khảo ý kiến chuyên gia nội bộ, điều chỉnh câu chữ và hoàn thiện bảng câu hỏi khảo sát kế thừa từ Phan Nguyên Hoa Huyền (2021).
• Nghiên cứu định lượng: Sử dụng thang đo khoảng cách Likert 5 mức độ (từ 1: Rất không đồng ý đến 5: Rất đồng ý). Bảng hỏi trực tuyến thiết kế qua Google Form được gửi tới nhân viên và cán bộ quản lý qua các kênh mạng xã hội (Facebook, Messenger, Zalo) và thư điện tử (Gmail), kết hợp vận động khảo sát trực tiếp tại doanh nghiệp.
• Mẫu nghiên cứu: Chọn mẫu theo phương pháp thuận tiện. Tổng số phiếu thu về ban đầu là 126 phiếu; sau quá trình rà soát, loại bỏ các phiếu không hợp lệ, thu được 123 phiếu khảo sát đạt tiêu chuẩn để đưa vào phân tích chính thức.
• Quy trình xử lý dữ liệu: Dữ liệu được mã hóa và xử lý trên phần mềm SPSS phiên bản 26 thông qua 6 bước kỹ thuật: (1) Kiểm tra, rà soát và làm sạch dữ liệu; (2) Nhập liệu và mã hóa; (3) Đánh giá độ tin cậy thang đo bằng hệ số Cronbach's Alpha; (4) Phân tích nhân tố khám phá EFA; (5) Phân tích tương quan Pearson; (6) Phân tích hồi quy tuyến tính bội để kiểm định các giả thuyết nghiên cứu.

Khái niệm nghiên cứu	Ký hiệu	Số biến quan sát	Nguồn gốc thang đo kế thừa
Trách nhiệm kinh tế	KT	5 (KT1 - KT5)	Lee và cs (2012, 2013), Carroll (1979), Corson và Steiner (1974), Lichtenstein và cs (2004)
Trách nhiệm pháp lý	PL	5 (PL1 - PL5)	Maignan và Ferrell (2001), Montgomery và Stone (2009)
Trách nhiệm đạo đức và môi trường	DD	6 (DD1 - DD6)	Kế thừa từ Phan Nguyên Hoa Huyền (2021)
Trách nhiệm từ thiện	TT	5 (TT1 - TT5)	Kế thừa từ Phan Nguyên Hoa Huyền (2021)
Niềm tin vào tổ chức	NT	4 (NT1 - NT4)	Lee và cs (2013), Chathoth và cs (2011)
Cam kết gắn bó	CK	4 (CK1 - CK4)	Lee và cs (2012), Meyer và Allen (1991)

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý thuyết và tổng quan nghiên cứu

Chương 1 hệ thống hóa các định nghĩa, quan điểm học thuật về trách nhiệm xã hội doanh nghiệp từ các công trình kinh điển (Bowen, 1953; Frederick, 1960; Carroll, 1979, 1991; Aguinis, 2011; Liên minh Châu Âu, 2011). Tác giả trình bày chi tiết các mô hình cấu trúc CSR, nhấn mạnh mô hình Kim tự tháp của Carroll gồm 4 tầng: Trách nhiệm kinh tế (nền tảng tạo lợi nhuận và thỏa mãn quyền lợi các bên), Trách nhiệm pháp lý (tuân thủ luật chơi và hành lang pháp lý), Trách nhiệm đạo đức (chuẩn mực hành vi vượt trên quy định bắt buộc), và Trách nhiệm từ thiện (hoạt động tự nguyện vì cộng đồng). Tiếp đó, chương phân tích các lợi ích của CSR đối với doanh nghiệp Việt Nam như tiết kiệm chi phí, nâng cao năng suất, tăng doanh thu, nâng cao uy tín thương hiệu, thu hút nhân sự giỏi và đáp ứng các tiêu chuẩn chứng chỉ quốc tế (như FSC, SA8000).

Chương 1 cũng làm rõ cơ sở lý thuyết về niềm tin tổ chức và cam kết gắn bó của nhân viên dựa trên mô hình ba cấu phần của Meyer và Allen (1991), đồng thời giải thích cơ chế tương tác giữa nhận thức CSR với thái độ làm việc của người lao động. Phần tổng quan tài liệu điểm lại các nghiên cứu trong nước (Nguyễn Ngọc Thắng, 2010; Võ Khắc Thường, 2013; Phạm Long Châu, 2014; Lê Phước Hương và Lưu Tiến Thuận, 2017; Hồ Viết Tiến và Hồ Thị Vân Anh, 2018; Bùi Nhất Vương, 2021; Phạm Trần Thiên Lý, 2021) và các nghiên cứu quốc tế (Rodrigo và Arenas, 2008; Valentine và Fleischman, 2008; Turker, 2009; Lee và cs, 2013; Duthler và Dhanesh, 2018). Từ việc tổng hợp, tác giả chỉ ra khoảng trống nghiên cứu thực nghiệm về vai trò trung gian của niềm tin tổ chức trong ngành xây dựng tại Việt Nam.

Chương 2: Phương pháp nghiên cứu

Chương 2 trình bày chi tiết quy trình nghiên cứu hỗn hợp kết hợp giữa định tính và định lượng. Nghiên cứu định tính được tiến hành thông qua phỏng vấn thảo luận nhóm tập trung (7 nhân sự gồm 5 nhân viên và 2 quản lý) nhằm điều chỉnh thang đo phù hợp với đặc thù vận hành của Công ty TNHH Lê Cương. Tác giả xây dựng mô hình nghiên cứu gồm 4 biến độc lập đại diện cho 4 khía cạnh CSR (Kinh tế - KT, Pháp lý - PL, Đạo đức và môi trường - DD, Từ thiện - TT), biến trung gian là Niềm tin tổ chức (NT) và biến phụ thuộc là Cam kết gắn bó (CK).

Hệ thống 5 giả thuyết nghiên cứu được thiết lập:

• Giả thuyết H1: Trách nhiệm kinh tế có ảnh hưởng tích cực đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức.
• Giả thuyết H2: Trách nhiệm pháp lý có ảnh hưởng tích cực đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức.
• Giả thuyết H3: Trách nhiệm từ thiện có ảnh hưởng tích cực đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức.
• Giả thuyết H4: Trách nhiệm đạo đức và môi trường có ảnh hưởng tích cực đến niềm tin của nhân viên vào tổ chức.
• Giả thuyết H5: Niềm tin vào tổ chức có ảnh hưởng tích cực đến cam kết gắn bó của nhân viên với tổ chức.

Quy trình khảo sát thu thập 123 quan sát hợp lệ được mô tả cụ thể về phương pháp tiếp cận, mã hóa biến số và quy trình 6 bước phân tích dữ liệu trên phần mềm SPSS 26.

Chương 3: Kết quả nghiên cứu

Chương 3 mở đầu bằng phần giới thiệu tổng quan về Công ty TNHH Lê Cương: Doanh nghiệp được thành lập theo Giấy chứng nhận ĐKKD số 2602001738/ĐKKD cấp ngày 17/01/2007 bởi Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Thanh Hóa (đăng ký thay đổi lần 1 ngày 13/05/2008), mã số thuế 2801037421. Ngành nghề kinh doanh chính là xây dựng công trình kỹ thuật dân dụng, hoàn thiện công trình, bán buôn vật liệu xây dựng và cho thuê máy móc thiết bị. Cơ cấu tổ chức gồm 3 phòng ban chức năng (Phòng Kinh doanh, Phòng Sản xuất, Phòng Kế toán) và 6 đội trực thuộc, quy tụ hơn 50 cán bộ chuyên môn (kỹ sư, kiến trúc sư) và hơn 100 công nhân lành nghề.

Chương 3 tổng hợp số liệu tài chính giai đoạn 2019 - 2021 của doanh nghiệp:

Chỉ tiêu tài chính (Đơn vị: đồng)	Năm 2019	Năm 2020	Năm 2021
Tổng tài sản	44.001	-	-
Tổng nợ phải trả	34.812	-	-
Tài sản ngắn hạn	42.554	-	-
Tổng nợ ngắn hạn	34.812	-	-
Tổng doanh thu	30.549	-	-
Lợi nhuận trước thuế	40.303	-	-
Thuế TNDN phải nộp NSNN	7.142	-	-
Lợi nhuận sau thuế	32.261	-	-

(Ghi chú: Bảng số liệu phản ánh các chỉ tiêu tài chính được ghi nhận trong văn bản khóa luận).

Nội dung tiếp theo của chương trình bày các kết quả phân tích thống kê định lượng trên mẫu N = 123:

• Kiểm tra độ tin cậy thang đo Cronbach's Alpha cho các thang đo biến độc lập, biến trung gian và biến phụ thuộc.
• Phân tích nhân tố khám phá EFA (Kiểm tra hệ số KMO và kiểm định Bartlett's Test) để kiểm tra tính hội tụ và giá trị phân biệt của các nhóm biến.
• Phân tích hồi quy tuyến tính bội: Kiểm định mô hình hồi quy giữa các thành phần CSR (KT, PL, TT, DD) lên biến Niềm tin (kiểm định các giả thuyết H1, H2, H3, H4) và kiểm định hồi quy tác động của Niềm tin lên Cam kết gắn bó (kiểm định giả thuyết H5) qua các bảng kiểm định F, R bình phương và hệ số hồi quy chuẩn hóa.

Chương 4: Thảo luận kết quả và hàm ý quản trị

Chương 4 tập trung thảo luận ý nghĩa thực tiễn từ các kết quả phân tích định lượng thu được ở Chương 3. Nội dung thảo luận làm rõ mối quan hệ tác động tích cực của từng thành phần CSR đối với niềm tin của nhân viên: "Trách nhiệm từ thiện", "Trách nhiệm kinh tế", "Trách nhiệm pháp lý", và "Trách nhiệm đạo đức và xã hội/môi trường" đều đóng góp tích cực vào việc củng cố lòng tin của người lao động. Đồng thời, kết quả khẳng định niềm tin tổ chức có tác động thuận chiều mạnh mẽ đến sự cam kết gắn bó lâu dài của nhân sự đối với doanh nghiệp.

Trên cơ sở đó, tác giả xây dựng hệ thống giải pháp và hàm ý quản trị chi tiết cho Công ty TNHH Lê Cương:

• Giải pháp về thực hiện Trách nhiệm từ thiện: Đẩy mạnh các chương trình tài trợ xã hội, đóng góp phát triển cộng đồng địa phương tại Thanh Hóa và tạo điều kiện cho nhân viên trực tiếp tham gia các hoạt động vì cộng đồng.
• Giải pháp về thực hiện Trách nhiệm kinh tế: Nâng cao năng suất lao động, hoàn thiện quy trình thi công, tối ưu hóa lợi nhuận và bảo đảm chính sách đãi ngộ, thu nhập tương xứng cho người lao động.
• Giải pháp về thực hiện Trách nhiệm pháp lý: Duy trì tuân thủ nghiêm ngặt pháp luật kinh doanh, công khai minh bạch trong tuyển dụng và khen thưởng, phổ biến kịp thời các quy định pháp luật mới cho người lao động.
• Giải pháp về thực hiện Trách nhiệm đạo đức và môi trường: Áp dụng các giải pháp giảm thiểu tiếng ồn, khói bụi và tác động tiêu cực đến môi trường tự nhiên trong thi công xây dựng; đề cao đạo đức kinh doanh và sự trung thực với đối tác, khách hàng.
• Giải pháp nâng cao Niềm tin và Cam kết gắn bó: Thiết lập cơ chế đối thoại cởi mở, tôn trọng và lắng nghe ý kiến đóng góp của nhân viên, tạo lộ trình thăng tiến rõ ràng để người lao động yên tâm cống hiến.

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính của nghiên cứu:

• Đã kiểm định và xác nhận các thành phần của trách nhiệm xã hội doanh nghiệp theo mô hình Carroll (kinh tế, pháp lý, đạo đức - môi trường, từ thiện) có tác động tích cực đến việc hình thành niềm tin tổ chức của người lao động tại Công ty TNHH Lê Cương.
• Làm rõ vai trò cầu nối của niềm tin tổ chức trong việc thúc đẩy cam kết gắn bó của nhân viên đối với doanh nghiệp ngành xây dựng.
• Cung cấp bức tranh thực trạng về cơ cấu bộ máy, nguồn lực nhân sự (hơn 50 cán bộ chuyên môn và hơn 100 công nhân) và tình hình tài chính của Công ty TNHH Lê Cương giai đoạn 2019 - 2021.

Các nhóm giải pháp và kiến nghị do tác giả đề xuất:

• Nhóm giải pháp hoàn thiện các hoạt động CSR theo 4 khía cạnh cụ thể (Kinh tế, Pháp lý, Đạo đức & Môi trường, Từ thiện).
• Nhóm giải pháp quản trị nhân sự nhằm gia tăng niềm tin và sự trung thành của nhân viên thông qua chế độ đãi ngộ công bằng, bảo đảm an toàn lao động và xây dựng môi trường làm việc minh bạch.

Đóng góp của khóa luận:

• Về mặt lý luận: Kế thừa và mở rộng mô hình nghiên cứu tác động của CSR đến thái độ nhân viên trong bối cảnh cụ thể của doanh nghiệp xây dựng tại Việt Nam, bổ sung luận cứ về mối quan hệ giữa CSR, niềm tin và cam kết tổ chức.
• Về mặt thực tiễn: Cung cấp cho ban lãnh đạo Công ty TNHH Lê Cương căn cứ thực nghiệm để đánh giá nhận thức của nhân viên đối với các hoạt động CSR, từ đó định hình chiến lược nhân sự và chiến lược phát triển bền vững phù hợp.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của nghiên cứu:

• Phạm vi khảo sát chỉ giới hạn trong nội bộ một doanh nghiệp đơn lẻ (Công ty TNHH Lê Cương tại Thanh Hóa) với cỡ mẫu 123 quan sát hợp lệ, sử dụng phương pháp chọn mẫu thuận tiện nên tính khái quát hóa cho toàn bộ ngành xây dựng chưa cao.
• Thời gian khảo sát tương đối ngắn (từ tháng 3 đến tháng 5 năm 2022).

Hướng nghiên cứu tiếp theo:

• Mở rộng quy mô khảo sát trên nhiều doanh nghiệp xây dựng với quy mô và địa bàn hoạt động khác nhau để tăng cường tính đại diện của mẫu.
• Bổ sung thêm các biến số trung gian hoặc biến điều tiết khác như sự hài lòng trong công việc, hành vi công dân trong tổ chức hoặc các biến nhân khẩu học vào mô hình phân tích.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên và học viên chuyên ngành Quản trị kinh doanh, Quản trị nguồn nhân lực: Tham khảo quy trình nghiên cứu hỗn hợp, phương pháp thiết kế bảng hỏi Likert và quy trình xử lý dữ liệu SPSS (Cronbach's Alpha, EFA, hồi quy tuyến tính).
• Người thực hiện đề tài về Trách nhiệm xã hội doanh nghiệp (CSR) và Hành vi tổ chức: Có thể kế thừa hệ thống thang đo 29 biến quan sát (Bảng 2.2) đã được hiệu chỉnh cho phù hợp với môi trường doanh nghiệp Việt Nam.
• Các nhà quản trị doanh nghiệp trong lĩnh vực xây dựng và sản xuất: Tham khảo khung đánh giá nhận thức CSR nội bộ và các giải pháp thực tế nhằm gia tăng mức độ gắn bó của nhân viên.

Câu hỏi thường gặp

Khóa luận sử dụng mô hình lý thuyết nền tảng nào để đo lường trách nhiệm xã hội doanh nghiệp?
Nghiên cứu sử dụng mô hình Kim tự tháp CSR của Carroll (1979, 1991) kết hợp với nghiên cứu của Phan Nguyên Hoa Huyền (2021), đo lường CSR qua 4 thành phần: Trách nhiệm kinh tế (KT), Trách nhiệm pháp lý (PL), Trách nhiệm đạo đức và môi trường (DD), và Trách nhiệm từ thiện (TT).

Quy mô mẫu khảo sát định lượng chính thức của nghiên cứu là bao nhiêu và được xử lý bằng phần mềm nào?
Nghiên cứu thu về 126 phiếu khảo sát và sau khi sàng lọc đã thu được 123 phiếu hợp lệ từ nhân viên và cán bộ quản lý Công ty TNHH Lê Cương. Dữ liệu được mã hóa và xử lý trên phần mềm SPSS 26 qua 6 bước phân tích thống kê.

Nghiên cứu đặt ra bao nhiêu giả thuyết và mối quan hệ giữa các biến được giả định như thế nào?
Nghiên cứu thiết lập 5 giả thuyết (H1, H2, H3, H4, H5). Trong đó, H1 đến H4 giả định 4 khía cạnh CSR (Kinh tế, Pháp lý, Từ thiện, Đạo đức & môi trường) có ảnh hưởng tích cực đến Niềm tin vào tổ chức; giả thuyết H5 giả định Niềm tin vào tổ chức có ảnh hưởng tích cực đến Cam kết gắn bó của nhân viên.

Đơn vị được chọn làm địa bàn khảo sát thực tế trong khóa luận là tổ chức nào?
Đơn vị nghiên cứu là Công ty TNHH Lê Cương, thành lập năm 2007, có trụ sở tại Lô A6-7 Khu công nghiệp Tây Bắc Ga, phường Đông Thọ, TP. Thanh Hóa, hoạt động trong lĩnh vực xây dựng công trình kỹ thuật dân dụng và bán buôn vật liệu xây dựng.

Nghiên cứu định tính trong khóa luận được tiến hành với những đối tượng nào?
Nghiên cứu định tính được thực hiện qua thảo luận nhóm tập trung gồm 7 người tại Công ty TNHH Lê Cương (chia làm 2 nhóm: Nhóm 1 gồm 5 nhân viên và Nhóm 2 gồm 2 cán bộ quản lý) nhằm hoàn thiện câu chữ và nội dung thang đo.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Chu Phương Linh đã hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực hiện kiểm định thực nghiệm về ảnh hưởng của trách nhiệm xã hội doanh nghiệp tới niềm tin và cam kết gắn bó của nhân sự tại Công ty TNHH Lê Cương. Thông qua phương pháp nghiên cứu hỗn hợp và kỹ thuật phân tích dữ liệu SPSS 26 trên mẫu 123 quan sát, nghiên cứu đã chứng minh các khía cạnh CSR theo mô hình Carroll đóng vai trò quan trọng trong việc củng cố niềm tin và thúc đẩy sự gắn kết của người lao động. Kết quả nghiên cứu cung cấp hệ thống giải pháp quản trị thực tiễn giúp doanh nghiệp hoàn thiện chính sách CSR gắn liền với công tác phát triển nguồn nhân lực bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 1. Cơ sở lý thuyết về trách nhiệm xã hội doanh nghiệp 1. Khái niệm trách nhiệm xã hội (CSR-Corporate Social Responsibility) Hiện nay các doanh nghiệp dù lớn hay nhỏ đều mang đến những sứ mệnh riêng biệt, và chắc chắn rằng họ đều mong muốn có dấu ấn của một doanh nghiệp trách nhiệm. Một doanh nghiệp có “tâm” nên bắt đầu từ những giá trị cộng đồng và xây dựng, lan toả những giá trị đó như một chiến lược dài hạn để làm đòn bẩy phát triển trong thời đại đổi mới.

Do đó cần tìm hiểu sâu sắc về định nghĩa trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (CSR). Có rất nhiều khái niệm được đưa ra về CSR như sau: Theo Howard Rothmann Bowen – nhà kinh tế học người Mỹ đã đưa ra định nghĩa về trách nhiệm xã hội lần đầu tiên trong cuốn sách “Trách nhiệm xã hội của doanh nhân” (Social Responsibilities of the Businessmen)” vào năm 1953: “Người quản lý doanh nghiệp trong quá trình sản xuất, kinh doanh ngoài việc không làm tổn hại đến xã hội còn phải có lòng từ thiện và phải bồi thường cho những thiệt hại doanh nghiệp gây ra cho người lao động, nhà cung cấp,.” Frederick (1960) lại định nghĩa: “Trách nhiệm xã hội nghĩa là các doanh nhân cần giám sát được hoạt động của một hệ thống kinh tế nhằm thỏa mãn các kỳ vọng của công chúng.” Không lâu sau, Hội đồng Phát triển kinh tế (1971) đưa ra quan điểm: “Doanh nghiệp là một thể chế tồn tại để phục vụ xã hội, tương lai của một doanh nghiệp và kết quả trực tiếp của việc quản trị doanh nghiệp hiệu quả như thế nào để đáp ứng các kỳ vọng luôn thay đổi của công chúng. Trách nhiệm của một doanh nghiệp là đóng góp vào chất lượng cuộc sống chứ không đơn thuần chỉ là cung cấp hàng hóa và dịch vụ.” Theo Eells và Walton (1974) thì cho rằng: “Trách nhiệm xã hội doanh nghiệp là sự quan tâm đến các nhu cầu và mục tiêu của xã hội vượt trên lợi ích kinh tế truyền thống và một sự quan tâm lớn hơn đến vai trò của doanh nghiệp trong việc hỗ trợ và cải thiện trật tự xã hội.” 5 Hay theo Prakash và Sethi (1975): “Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp hàm ý nâng hành vi của doanh nghiệp lên một mức phù hợp với các quy phạm, giá trị và kỳ vọng xã hội đang phổ biến.” Với Carroll (1979), ông nhận định: “Trách nhiệm xã hội doanh nghiệp bao gồm sự mong đợi của xã hội về kinh tế, luật pháp, đạo đức, và lòng từ thiện đối với các tổ chức tại một thời điểm nhất định”. Định nghĩa một cách khác, nhóm phát triển Kinh tế tư nhân của Ngân hàng thế giới – World Bank Group (2003): “Trách nhiệm xã hội doanh nghiệp là sự cam kết của doanh nghiệp đóng góp vào việc phát triển kinh tế bền vững thông qua những hoạt động nhằm nâng cao chất lượng đời sống của người lao động và các thành viên gia đình họ, cho cộng đồng và toàn xã hội, theo cách có lợi cho cả doanh nghiệp cũng như phát triển chung của xã hội”.

Hopkins (2007) vận dụng lý thuyết các bên liên quan cho rằng “CSR tạo ra mức sống ngày càng cao cùng lúc với bảo tồn lợi ích cho các bên liên quan. Nó ảnh hưởng đến các ứng xử có trách nhiệm với các bên hữu quan bên trong và bên ngoài doanh nghiệp”. Theo định nghĩa này doanh nghiệp cần phải làm hài lòng các bên liên quan vì đây là mục tiêu chính của CSR.