Chương 1: Tổng quan vấn đề nghiên cứu Chương 2: Cơ sở lý thuyết và mô hình nghiên cứu đề xuất Chương 3: Phương pháp nghiên cứu Chương 4: Kết quả nghiên cứu Chương 5: Kết luận và đề xuất các hàm ý quản trị Tham khảo miễn phí các tài liệu khác tại teamluanvan.com 5 CHƢƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU ĐỀ XUẤT 2. Lý thuyểt về sự hài lòng của khách hàng Hiện nay có rất nhiều định nghĩa về sự hài lòng của khách hàng. Theo Hoyer và cộng sự (2010, tr. 279), thì sự hài lòng của khách hàng là cảm giác khi đưa ra một kết quả nào đó mà khách hàng đánh giá tích cực hoặc cảm thấy vui vẻ với quyết định của họ.
Ở đây có thể hiểu là sau khi khách hàng mua hoặc sử dụng một sản phẩm hay một dịch vụ nào đó mà họ có cảm giác nhu cầu của mình đã được đáp ứng thì có nghĩa là họ đã có sự hài lòng về sản phẩm hay dịch vụ đó. Theo Peter và Olson (2010, tr. 387), sự hài lòng của khách hàng là một khái niệm rất quan trọng trong tư duy tiếp thị và nghiên cứu người tiêu dùng. Nếu khách hàng hài lòng với một sản phẩm, dịch vụ hoặc thương hiệu, họ sẽ có khả năng tiếp tục mua và giới thiệu với người khác về những trải nghiệm tốt của họ với sản phẩm.
Còn ngược lại, nếu họ không hài lòng, họ sẽ có nhiều khả năng chuyển sang sử dụng sản phẩm hoặc thương hiệu khác và phàn nàn với các nhà sản xuất, các nhà bán lẻ hoặc với các khách hàng khác. Theo Kotler và Keller (2013, tr. 141), sự hài lòng của khách hàng là cảm giác hài lòng hoặc thật vọng khi so sánh hiệu quả nhận thức được của sản phẩm so với kỳ vọng của người mua. Nếu khả năng thực hiện của sản phẩm kém hơn kỳ vọng của người mua, người mua sẽ thất vọng.
Nếu khả năng thực hiện của nó khớp với kỳ vọng của người mua, người mua sẽ hài lòng. Nếu khả năng thực hiện của nó còn vượt hơn cả kỳ vọng của người mua, người mua sẽ rất hài lòng hoặc vui sướng. Từ những định nghĩa ở trên, Chúng ta có thể hiểu được rằng sự hài lòng của khách hàng chính là kết quả đạt được khi mà giá trị cảm nhận của sản phẩm đáp ứng được sự mong đợi của khách hàng. Mặt khác, sự hài lòng của khách hàng rất quan trọng đối với sự thành công của bất kỳ doanh nghiệp nào trong kinh doanh vì khi khách hàng hài lòng về sản phẩm hay dịch vụ của doanh nghiệp thì họ sẵn sàng trả giá cao Tham khảo miễn phí các tài liệu khác tại teamluanvan.com 6 hơn, họ sẽ sử dụng sản phẩm hay dịch vụ đó nhiều lần.
Từ đó họ sẽ trở thành khách hàng trung thành với thương hiệu của doanh nghiệp. Lý thuyết về chất lƣợng dịch vụ 2.1 Định nghĩa về dịch vụ Dịch vụ là một khái niệm phổ biến trong marketing và kinh doanh. Có rất nhiều cách định nghĩa về dịch vụ. Theo Kotler và Keller (2013, tr.
375), dịch vụ là bất kỳ một hành động hay một sự thực hiện mà một bên có thể cung cấp cho bên kia, về bản chất là phi vật thể và không dẫn dến quyền sở hữu của bất cứ thứ gì. Việc tạo ra nó có thể có, hoặc không gắn với một sản phẩm hữu hình. Còn theo Zeithaml và Bitner (2009) thì dịch vụ là những hành vi, quá trình và cách thức thực hiện một công việc nào đó nhằm tạo giá trị sử dụng, làm thỏa mãn nhu cầu và mong đợi của khách hàng. Vậy có thể hiểu là dịch vụ là một hoạt động được cung cấp bởi một người cho người khác để tạo sự hài lòng cho họ.
Và dịch vụ thì không liên quan đến hàng hoá hữu hình. Nói về các đặc tính của dịch vụ, theo Kotler và Keller (2013, tr. 377) có bốn đặc tính quan trọng: - Tính vô hình: Không như các sản phẩm hữu hình, dịch vụ không thể được nhìn thấy, nếm, sờ thấy, nghe thấy, hoặc ngửi thấy trước khi mua. - Tính bất khả phân: Trong khi các hàng hoác vật chất được sản xuất, nhập kho, phân phối và rồi được tiêu thụ, dịch vụ được sản xuất và tiêu thụ đồng thời.
- Tính khả biến: Do chất lượng dịch vụ tùy thuộc người cung cấp, thời điểm, địa điểm, đối tượng, nên dịch vụ có tính biến thiên rất cao. - Tính dễ hủy: Dịch vụ không thể lưu trữ được, do đó tính dễ hủy của nó có thể là một vấn đề khi lượng cầu thay đổi. Với những đặc tính khác biệt so với sản phẩm hữu hình như trên, dịch vụ đã gây ra khó khăn cho khách hàng đánh giá tại thời điểm trước, trong lúc và sau khi tiêu dùng. Hơn nữa, do tính chất vô hình của dịch vụ, nên nhà cung cấp dịch vụ cũng đứng trước Tham khảo miễn phí các tài liệu khác tại teamluanvan.com 7 những khó khăn để tìm hiểu được cảm nhận của khách hàng khi sử dụng dịch vụ của mình.
Định nghĩa về chất lƣợng dịch vụ Theo Gronroos (1984) đưa ra định nghĩa về chất lượng dịch vụ gồm 2 yếu tố của chất lượng dịch vụ đó là (1) chất lượng kỹ thuật và (2) chất lượng chức năng. Trong đó chất lượng dịch vụ liên quan đến những gì được phục vụ còn chất lượng chức năng cho biết chúng được phục vụ thế nào. Còn theo Parasuraman và ctg (1985) cho rằng chất lượng dịch vụ là khoảng cách giữa sự mong đợi của khách hàng và nhận thức của họ khi đã sử dụng qua dịch vụ. Kết quả của nghiên cứu này Parasuraman đã đưa ra mô hình năm khoảng cách.
Theo mô hình (xem hình 2.1) thì có năm khoảng cách có thể khiến việc cung cấp dịch vụ đến khách hàng không thành công: - Khoảng cách 1: Chênh lệch giữa kỳ vọng khách hàng với nhận thức của doanh nghiệp về kỳ vọng của khách hàng. Doanh nghiệp không phải lúc nào cũng nhận biết chính xác được mong muốn của khách hàng. - Khoảng cách 2: Chênh lệch giữa nhận thức của doanh nghiệp về sự kỳ vọng của khách hàng với những hoạt động của doanh nghiệp khi chuyển đổi những nhận thức đó thành tiêu chí chất lượng dịch vụ. Có nghĩa là doanh nghiệp biết được mong muốn của khách hàng nhưng không đề ra được tiêu chuẩn cho việc thực hiện mong muốn đó.
- Khoảng cách 3: Chênh lệch giữa tiêu chí chất lượng dịch vụ với việc cung cấp dịch vụ cho khách hàng. - Khoảng cách 4: Chênh lệch giữa việc cung cấp dịch vụ với việc truyền thông đến khách hàng. Các kỳ vọng của khách hàng bị ảnh hưởng bởi các quảng cáo về dịch vụ được đưa ra. Nếu những quảng cáo đó không đúng nó sẽ ảnh hưởng đến kỳ vọng của khách hàng về chất lượng dịch vụ.
- Khoảng cách 5: Chênh lệch giữa kỳ vọng dịch vụ và cảm nhận dịch vụ của khách hàng. Khoảng cách này xuất hiện khi khách hàng cảm nhận sai về chất lượng dịch vụ của doanh nghiệp. Tham khảo miễn phí các tài liệu khác tại teamluanvan.com 8 Dựa trên mô hình năm khoảng cách chất lượng dịch vụ, các nhà nghiên cứu đã xác định được 10 yếu tố quyết định chất lượng dịch vụ, bao gồm: Độ tin cậy (reliability); Sự đáp ứng (responsiveness); Năng lực (competence); Tiếp cận (access); Lịch sự (courtesy); Giao tiếp (communication); Tín nhiệm (credibility); An toàn (security); Hiểu khách hàng (understanding/knowing the customer); Tính hữu hình (tangibles). Thông tin Nhu cầu cá Trải nghiệm truyền khẩu nhân quá khứ Mức dịch vụ kỳ vọng Khoảng Mức dịch vụ cảm nhận Chuyển giao Khoảng Truyền dịch vụ thông đến Khoảng Khoảng Chuyển đổi cảm nhận thành tiêu chí chất lượng Khoảng Nhận thức của nhà quản lý về kỳNguồn : Parasuraman và ctg vọng của khách(1985) Hình 2.1: Mô hình năm khoảng cách của Parasuraman và ctg Tham khảo miễn phí các tài liệu khác tại teamluanvan.com 9 Đối với chất lượng dịch vụ y tế, cũng có một số khái niệm như Mosadeghrad (2013) cho rằng Chất lượng Chăm sóc sức khoẻ được xác định là "làm hài lòng bệnh nhân một cách nhất quán bằng cách cung cấp các dịch vụ chăm sóc sức khoẻ có hiệu quả, theo các hướng dẫn và tiêu chuẩn mới nhất về y tế, đáp ứng nhu cầu của bệnh nhân".
Chất lượng y tế được định nghĩa chung cho tất cả các bên liên quan liên quan đến việc cung cấp dịch vụ chăm sóc hiệu quả góp phần làm cho bệnh nhân được hạnh phúc và hài lòng. Theo Văn phòng khu vực châu âu của Tổ chức y tế thế giới (2008), Chất lượng dịch vụ khám chữa bệnh là hình thức tổ chức các nguồn lực một cách hiệu quả nhất nhằm đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe của những người có nhu cầu nhất nhằm mục đích phòng bệnh và chăm sóc sức khỏe, an toàn, không gây lãng phí mà vẫn đảm bảo đáp ứng được các yêu cầu cao hơn. Và định nghĩa này theo Bộ Y Tế Việt Nam (2012) là phù hợp trong việc đánh giá chất lượng dịch vụ khám chữa bệnh. Theo Cục quản lý khám, chữa bệnh – Bộ Y Tế Việt Nam (2014), tuỳ từng trường hợp, mỗi người sẽ hiểu khái niệm về chất lượng một cách khác nhau.
Dưới góc độ là một người bệnh hay khách hàng - liên quan đến loại hình chăm sóc và tính hiệu quả của nó, có thể chú trọng hơn vào tính tiện ích như thái độ thân thiện, được đối xử tôn trọng, sự thoải mái, sự sạch sẽ và sự sẵn có của nhiều dịch vụ phù hợp với túi tiền. Mối quan hệ giữa chất lƣợng dịch vụ và sự lòng của khách hàng Mối quan hệ giữa chất lượng dịch vụ và sự hài lòng của khách hàng về dịch vụ là chủ đề được các nhà nghiên cứu đưa ra bàn luận trong các thập kỷ qua. Nhiều nghiên cứu về sự hài lòng của khách hàng trong các ngành dịch vụ đã được thực hiện và nhìn chung đều kết luận rằng chất lượng và sự hài lòng là hai khái niệm được phân biệt (Bitner, 1990; Boulding và cộng sự, 1993). Sự hài lòng của khách hàng mà khách hàng ở đây được hiểu là khách hàng thụ hưởng dịch vụ là một khái niệm tổng quát nói lên sự hài lòng của họ khi tiêu dùng một dịch vụ, còn nói đến chất lượng dịch vụ là quan tâm đến các thành phần cụ thể của dịch vụ (Zeithaml & Bitner, 2000).
Tham khảo miễn phí các tài liệu khác tại teamluanvan.com 10 Theo Parasuraman (1985, 1988), Chất lượng dịch vụ và sự hài lòng tuy là hai khái niệm khác nhau nhưng có liên hệ chặt chẽ với nhau trong nghiên cứu về dịch vụ. Ông cho rằng chất lượng dịch vụ ảnh hưởng đến mức độ hài lòng của khách hàng.