Lêi më ®Çu LÞch sö thÕ giíi còng nh ViÖt nam cho thÊy vai trß ngµnh n«ng l©m nghiÖp trong nÒn kinh tÕ quèc d©n hÕt søc quan träng, cha mét ngµnh nµo thay thÕ ®îc. HiÖn nay trong c«ng cuéc ®æi míi cña ®Êt níc, thêi kú c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt níc th× ngµnh n«ng nghiÖp lµ c¬ së ®Ó thóc ®Èy nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn. §¹i héi toµn quèc lÊn thø VIII cña cña §¶ng ®· kh¼ng ®Þnh " Ph¸t triÓn n«ng l©m ng nghiÖp g¾n víi c«ng nghiÖp chÕ biÕn ph¸t triÓn toµn diÖn kinh tÕ n«ng th«n vµ x©y dùng n«ng th«n mí lµ nhiÖm vô quan träng hµng ®Çu , ®Ó æn ®Þnh t×nh h×nh kinh tÕ x· héi" .§èi víi huyÖn Sãc S¬n ngoµi vÊn ®Ò an toµn l¬ng thùc ngµnh n«ng l©m nghiÖp cßn t¹o ra nguån nguyªn liÖu cho c¸c ngµnh c«ng nghiÖp, TTCN chÕ biÕn vµ gi¶i quyÕt viÖc lµm cho ngêi n«ng d©n gãp phÇn gi÷ g×n vµ æn ®Þnh t×nh h×nh chÝnh trÞ ®Þa ph¬ng th× n«ng nghiÖp cßn ph¶i ®¶m b¶o l¬ng thùc, thùc phÈm s¹ch cho Thñ ®«. Quy ho¹ch kinh tÕ x· héi, an ninh quèc phßng 2000 - 1010 cña huyÖn Sãc S¬n cho thÊy trong c¬ cÊu kinh tÕ chung th×, tû träng ngµnh n«ng l©m nghiÖp cßn chiÕm lín vµ ®ãng vai trß quang träng trong viÖc chuyÓn dÞch theo híng c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ theo c¬ chÕ thÞ trêng.
V× vËy ph¶i hiÓu thËt râ hiÖn tr¹ng, tiÒm n¨ng, thÕ m¹nh còng nh nh÷ng tån t¹i h¹n chÕ cña ngµnh n«ng nghiÖp trong thêi gian qua. §ång thêi ®Ò ra nh÷ng chñ tr¬ng gi¶i ph¸p cã c¬ së khoa häc nhng ph¶i ®¶m b¶o thùc tiÔn ®Þa ph¬ng. Nh»m khai th¸c hÕt lîi thÕ khuyÕn khÝch ngµnh n«ng l©m ph¸t triÓn. Víi kiÕn thøc lý luËn häc trong häc viÖn chÝnh trÞ quèc gia Hå ChÝ Minh ®· ®îc tiÕp thu, ®Ó biÕn thµnh nhËn thøc vµ hµnh ®éng cña m×nh vµo cuéc sèng nh»m gãp phÇn x©y dùng quª h¬ng Sãc S¬n giµu ®Ñp.
Lµ mét c¸n bé qu¶n lý trªn lÜnh vùc n«ng l©m nghiÖp n«ng th«n. T«i cã suy nghÜ ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ Thñ ®« còng nh huyÖn Sãc S¬n, th× cÇn ph¶i chuyÓn dÞch m¹nh c¬ cÊu kinh tÕ chung còng nh c¬ cÊu kinh tÕ n«ng l©m nghiÖp nãi riªng theo híng c«ng nghiÖp ho¸- hiÖn ®¹i ho¸. VÊn ®Ò nµy ®· ®îc bé chÝnh trÞ ra chØ thÞ sè 63/CT -TW ngµy 28/2/2001 " §Èy m¹nh nghiªn cøu, øng dông khoa häc c«ng nghÖ phôc vô c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ n«ng nghiÖp vµ n«ng th«n" chØ thÞ nhÊn m¹nh: "C«ng nghiÖp ho¸ hiÖn ®¹i ho¸ n«ng nghiÖp vµ n«ng th«n cã vai trß cùc kú quan träng c¶ tríc m¾t vµ l©u dµi, lµm c¬ së ®Ó æn ®Þnh vµ ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi… ®Ó chuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ n«ng nghiÖp vµ n«ng th«n, thóc ®Èy s¶n xuÊt hµng ho¸ n«ng nghiÖp lµ chñ yÕu thÞ trêng, tõng bíc v¬n ra thÞ trêng khu vùc vµ quèc tÕ". ChÝnh v× vËy t«i chän chuyªn ®Ò "Thùc tr¹ng vµ nh÷ng gi¶i ph¸p ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ n«ng l©m nghiÖp huyÖn Sãc S¬n theo híng c«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸.
" - Môc ®Ých cña ®Ò tµi: Lµm râ vÞ trÝ cña n«ng l©m nghiÖp huyÖn Sãc S¬n trong nÒn kinh tÕ x· héi cña huyÖn, thùc tr¹ng, tiÒm n¨ng khai th¸c c¸c nguån lùc. Tõ ®ã ®Ò ra, ph¬ng h- íng gi¶i ph¸p ph¸t triÓn n«ng l©m ng nghiÖp cña huyÖn theo híng c«ng nghiÖp ho¸ , hiÖn ®¹i ho¸. - Ph¹m vi nghiªn cøu: Nghiªn cøu nh÷ng vÊn ®Ò c¬ b¶n nhÊt ®Ó lµm râ c¬ së lý luËn, c¬ së thùc tiÔn, khoa häc cña c¸c gi¶i ph¸p ph¸t triÓn kinh tÕ n«ng l©m nghiÖp theo híng c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸. - Ph¬ng ph¸p nghiªn cøu ®Ò tµi: Dïng ph¬ng ph¸p nghiªn cøu duy vËt biÖn chøng vµ duy vËt lÞch sö c¬ b¶n, ®ång thêi vËn dông tæng hîp c¸c ph¬ng ph¸p kh¸c nh thèng kª, so s¸nh, ®iÒu tra, x· héi häc… Trªn c¬ së kh¶o s¸t thùc tÕ vµ ®i ®Õn nhËn xÐt.
Do ph¹m vi nghiªn cøu réng nªn viÖc ®iÒu tra kh¶o s¸t thùc tÕ ®îc thùc hiÖn theo ph¬ng ph¸p träng ®iÓm. - VÒ kÕt cÊu ®Ò tµi: Ngoµi phÇn më ®Çu vµ kÕt luËn ®Ò tµi ®îc kÕt cÊu thµnh. Ch¬ng I: C¬ së lý luËn Ch¬ng II: §iÒu kiÖn tù nhiªn Ch¬ng III: Thùc tr¹ng ph¸t triÓn ngµnh n«ng l©m nghiÖp. Ch¬ng IV: ph¬ng híng gi¶i ph¸p ph¸t triÓn n«ng l©m nghiÖp.
Trong qu¸ tr×nh triÓn khai do sù hiÓu biÕt còng nh tr×nh ®é cßn h¹n chÕ. V× vËy kh«ng thÓ tr¸nh khái khuyÕn khuyÕt. RÊt mong ®îc sù quan t©m chØ ®¹o cña c¸c thÇy c« ph©n viÖn chÝnh trÞ Hµ Néi còng nh ®ång nghiÖp, gãp ý ®Ó t«i hoµn thµnh luËn v¨n cña m×nh. “thùc tr¹ng, gi¶I ph¸p ®Ò XuÊt m« h×nh øng dông khoa häc c«ng nghÖ ®Ó chuyÓn dÞch c¬ cÊu c©y trång ph¸t triÓn kinh tÕ n«ng nghiÖp huyÖn sãc s¬n” Ch¬ng I C¬ së lý luËn I.
Nh÷ng quan ®iÓm vÒ ph¸t triÓn kinh tÕ n«ng nghiÖp, n«ng th«n cña §¶ng vµ Nhµ níc ta lµ nhÊt qu¸n l©u dµi. * VÒ quan ®iÓm: - §Æt sù ph¸t triÓn n«ng nghiÖp theo híng s¶n xuÊt hµng ho¸ trong qu¸ tr×nh CNH-H§H ®Êt níc. Coi ®ã lµ nhiÖm vô chiÕn lîc cã tÇm quan träng hµng ®Çu. - Thùc hiÖn nhÊt qu¸n vµ l©u dµi chÝnh s¸ch kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn trong n«ng nghiÖp theo ®Þnh híng XHCN.
Huy ®éng tèi ®a tiÒm n¨ng kinh tÕ hé x· viªn, hé c¸ thÓ, hé t nh©n, kinh tÕ tËp thÓ, liªn doanh. - S¶n xuÊt g¾n víi thÞ trêng tiªu thô n«ng s¶n. §Èy m¹nh øng dông khoa häc kü thuËt vµo n«ng nghiÖp vµ c«ng nghÖ míi, nhÊt lµ c«ng nghÖ sinh häc ®Ó n©ng cao n¨ng suÊt, chÊt lîng s¶n phÈm, h¹ gi¸ thµnh, n©ng cao hiÖu qu¶ kinh doanh, t¨ng søc c¹nh tranh trªn thÞ trêng trong vµ ngoµi níc, t¨ng søc mua cña thÞ tr- êng néi ®Þa, ®Èy m¹nh xuÊt khÈu, thay thÕ nhËp khÈu nh÷ng mÆt hµng trong níc, s¶n xuÊt cã hiÖu qu¶, cã chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch vµ b¶o hé hîp lý s¶n xuÊt trong níc. - G¾n ph¸t triÓn kinh tÕ víi ph¸t triÓn v¨n ho¸ x· héi, n©ng cao d©n trÝ, ®µo t¹o nh©n tµi, b¶o vÖ vµ ph¸t triÓn tµi nguyªn, c¶i thiÖn m«i trêng sinh th¸i, x©y dùng n«ng th«n míi, ®æi míi kinh tÕ ®i ®«i víi ®æi míi hÖ thèng chÝnh trÞ trong n«ng th«n.
Tr¶i qua c¸c thêi kú c¸ch m¹ng tõ khi thµnh lËp níc ®Õn nay, §¶ng vµ Nhµ níc ta lu«n kh¼ng ®Þnh tÇm quan träng cña vÊn ®Ò n«ng d©n, n«ng nghiÖp vµ n«ng th«n. C«ng cuéc ®æi míi do ®¶ng ta khëi xíng vµ l·nh ®¹o trong nh÷ng n¨m qua còng lÊy n«ng nghiÖp lµ mÆt trËn hµng ®Çu vµ lµ kh©u ®ét ph¸. ChØ thÞ 100 cña ban bÝ th (kho¸ IV), nghÞ quyÕt 10 cña bé chÝnh trÞ (kho¸ VI) ®îc triÓn khai cïng c¸c chØ thÞ, nghÞ quyÕt kh¸c cña c¸c ®¹i héi vµ héi nghÞ trung ¬ng kho¸ VII, VIII, IX ®· cô thÓ ho¸ quan ®iÓm ph¸t triÓn n«ng nghiÖp nh sau: Thø nhÊt: Coi träng thùc hiÖn c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ trong ph¸t triÓn n«ng nghiÖp vµ x©y dùng kinh tÕ n«ng th«n, ®a n«ng nghiÖp vµ kinh tÕ n«ng th«n lªn s¶n xuÊt lín. Thø hai: §Èy m¹nh chuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ g¾n ph¸t triÓn n«ng nghiÖp víi c«ng nghiÖp chÕ biÕn ngµnh nghÒ, g¾n s¶n xuÊt víi thÞ thêng, ®Ó h×nh thµnh sù liªn kÕt n«ng - c«ng nghiÖp - dÞch vô vµ thÞ trêng ngay trªn ®Þa bµn n«ng th«n vµ trªn ph¹m vi c¶ níc.
Thø ba: Ph¸t huy lîi thÕ cña tõng vïng, c¶ níc. ¸p dông nhanh c¸c tiÕn bé khoa häc, c«ng nghÖ ®Ó ph¸t triÓn n«ng nghiÖp hµng ho¸ ®a d¹ng, ®¸p øng ngµy cµng cao nhu cÇu n«ng s¶n ph¸t triÓn vµ nguyªn liÖu c«ng nghiÖp, híng m¹nh ra xuÊt khÈu. Thø t: Ph¸t triÓn nÒn n«ng nghiÖp víi nhiÒu thµnh phÇn kinh tÕ, trong ®ã kinh tÕ Nhµ níc gi÷ cai trß chñ ®¹o, cïng víi nhiÒu thµnh phÇn kinh tÕ, kinh tÕ HTX dÇn trë thµh nÒn t¶ng, hîp t¸c víi híng dÉn kinh tÕ t nh©n ph¸t triÓn theo ®óng ph¸p luËt ®a ®Õn nh÷ng thµnh tùu to lín trong n«ng nghiÖp, n«ng th«n níc ta. Søc s¶n xuÊt ë n«ng th«n ®îc gi¶i phãng mét bíc quan träng, tiÒm n¨ng cña n«ng d©n ®îc ph¸t huy.
C¬ së vËt chÊt kü thuËt trong n«ng nghiÖp vµ phôc vô n«ng nghiÖp ®îc t¨ng cêng lµm cho s¶n xuÊt ®¹t møc t¨ng trëng kh¸ vµ t¬ng ®èi æn ®Þnh. Næi bËt nhÊt lµ s¶n lîng l¬ng thùc t¨ng liªn tôc vµ lµ níc xuÊt khÈu g¹o lín thø hai trªn thÕ giíi, ®· gi¶i quyÕt ®îc c¬ b¶n nhu cÇu l¬ng thùc cho nh©n d©n vµ hµng n¨m ®Òu cã xuÊt khÈu lín. S¶n phÈm c©y c«ng nghiÖp, c©y ¨n qu¶, c©y thùc phÈm, ch¨n nu«i, trång rõng, nghÒ c¸, tiÓu thñ c«ng nghiÖp ®Òu t¨ng ®¸p øng tèt h¬n nhu cÇu trong níc vµ xuÊt khÈu. ChÝnh s¸ch kinh tÕ nhiÒu thµnh phÇn ®· ®i vµo cuéc sèng, kh¬i dËy nhiÒu nguån lùc lµm cho s¶n xuÊt kinh doanh ë n«ng th«n ph¸t triÓn n¨ng ®éng h¬n.
§êi sèng n«ng d©n vµ bé mÆt n«ng th«n cã nhiÒu thay ®æi. Th¾ng lîi trªn mÆt trËn n«ng nghiÖp d· gãp phÇn quyÕt ®Þnh ®- a níc ta tho¸t dÇn ra khái khñng ho¶ng kinh tÕ x· héi, gi÷ v÷ng æn ®Þnh chÝnh trÞ. §¹t ®îc nh÷ng thµnh tùu trªn lµ do ®êng lèi ®æi míi chñ tr¬ng chÝnh s¸ch ®óng ®¾n cña §¶ng hîp víi quy luËt, hîp lßng d©n, ®óc kÕt ®îc kinh nghiÖm s¸ng t¹o cña quÇn chóng. Nhê cã sù nç lùc vît bËc cña toµn d©n, nhÊt lµ cña n«ng d©n, tiÕn bé vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh cña nhµ níc vµ ho¹t ®éng cña mÆt trËn vµ c¸c ®oµn thÓ nh©n d©n, sù cè g¾ng ®Çu t vµ sö dông cã hiÖu qu¶ c¬ së vËt chÊt kü thuËt trong n«ng nghiÖp vµ phôc vô n«ng nghiÖp, øng dông tèt c¸c tiÕn bé kü thuËt, quan t©m h¬n c«ng t¸c khuyÕn n«ng.
Vai trß cña n«ng nghiÖp trong nÒn kinh tÕ quèc d©n N«ng nghiÖp lµ mét ngµnh quan träng trong qu¸ tr×nh ph¸t triÓn kinh tÕ. N«ng nghiÖp lµ ngµnh kinh tÕ chñ yÕu cña hÇu hÕt c¸c quèc gia. N«ng nghiÖp lµ khu vùc s¶n xuÊt ra l¬ng thùc, thùc phÈm ®Ó nu«i sèng con ngêi. HiÖn nay, s¶n phÈm n«ng nghiÖp cha cã mét nghµnh nµo thay thÕ ®îc.
V× vËy, mçi níc tríc hÕt ph¶i s¶n xuÊt ®îc l¬ng thùc hoÆc nhËp khÈu l¬ng thùc ®¸p øng nhu cÇu tiªu dïng cña x· héi. ¡ng-ghen ®· viÕt: " Tríc hÕt con ngêi cÇn ph¶i cã c¸i ¨n, ë, mÆc tríc khi hä lo ®Õn chuyÖn lµm chÝnh trÞ, khoa häc, nghÖ thuËt, t«n gi¸o." X· héi cµng ph¸t triÓn th× nhu cÇu cña con ngêi ®èi víi c¸c lo¹i s¶n phÈm n«ng s¶n cµng t¨ng c¶ sè lîng, chÊt lîng vµ chñng lo¹i. Bëi vËy, ®èi víi mäi quèc gia n«ng nghiÖp lu«n lµ khu vùc quan träng.