Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Tình trạng đề kháng kháng sinh của các vi sinh vật gây bệnh đường ruột và ngộ độc thực phẩm đang gia tăng nhanh chóng trên phạm vi toàn cầu, trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với sức khỏe cộng đồng. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và các nghiên cứu được trích dẫn trong khóa luận (chẳng hạn số liệu từ Trương Thái Hà và cộng sự năm 2017), chủng Escherichia coli có tỷ lệ kháng đối với tetracycline lên đến 78,3%, streptomycin 87%, cephalexin 58,7%. Đồng thời, tụ cầu vàng Staphylococcus aureus và trực khuẩn mủ xanh Pseudomonas aeruginosa cũng biểu hiện khả năng kháng nhiều nhóm kháng sinh quan trọng như beta-lactam, aminoglycoside, quinolone. Khi sử dụng kháng sinh phổ rộng, hệ vi sinh vật đường ruột thường bị mất cân bằng do thuốc tiêu diệt đồng thời cả hại khuẩn lẫn các vi khuẩn có lợi (probiotic). Do đó, xu hướng nghiên cứu hoạt chất tự nhiên từ thực vật vừa có khả năng ức chế chọn lọc hại khuẩn, vừa kích thích các chủng lợi khuẩn đường ruột (Lactobacillus, Bifidobacterium) đang nhận được sự quan tâm lớn.

Cây ổi rừng (Psidium littorale Raddi) là loài thực vật thuộc họ Myrtaceae, phân bố tự nhiên và sinh trưởng tốt ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới. Tại Việt Nam, đặc biệt là khu vực Tây Nguyên, đồng bào thiểu số đã sử dụng lá ổi rừng trong các bài thuốc cổ truyền để trị tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa và viêm nhiễm. Tuy nhiên, các dẫn liệu khoa học về đặc tính kháng khuẩn cũng như khả năng tăng sinh probiotic của lá ổi rừng thu hái tại Đắk Lắk chưa được nghiên cứu hệ thống.

Từ thực tiễn đó, khóa luận tốt nghiệp ngành Công nghệ Thực phẩm của sinh viên Mai Lý Khánh Châu và Triệu Thị Xuân (Khoa Công nghệ Hóa học và Thực phẩm, Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP. Hồ Chí Minh) đã thực hiện đề tài: "Hoạt tính kháng hại khuẩn và kích thích sinh trưởng lợi khuẩn của cao chiết lá ổi rừng" (Mã số khóa luận: 2023-19116159), dưới sự hướng dẫn của GVC. ThS. Đặng Thị Ngọc Dung và PGS. TS. Nguyễn Quang Vinh.

Nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể của đề tài bao gồm bốn nội dung chính:

  1. Khảo sát tổng hàm lượng polyphenol (TPC) của 5 loại cao chiết lá ổi rừng: cao thô (CE), cao phân đoạn ethyl acetate (EAF), cao phân đoạn nước (WF), cao phân đoạn chloroform (CF) và cao phân đoạn n-hexan (HF).
  2. Khảo sát tiềm năng kháng khuẩn của các phân đoạn cao chiết trên môi trường rắn đối với ba chủng vi khuẩn gây hại (Staphylococcus aureus, Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa).
  3. Khảo sát tiềm năng kháng khuẩn trên môi trường lỏng thông qua việc xác định nồng độ ức chế tối thiểu (MIC) và nồng độ diệt khuẩn tối thiểu (MBC) của các phân đoạn tiềm năng nhất.
  4. Khảo sát khả năng kích thích sinh trưởng các chủng lợi khuẩn đường ruột (Lactobacillus casei, Lactobacillus plantarum, Bifidobacterium, và chế phẩm vi sinh thương mại YC-381) của cao chiết lá ổi rừng trong môi trường có và không có bổ sung D-glucose.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

  • Đối tượng nghiên cứu: Bột lá ổi rừng (Psidium littorale Raddi) thu hái tại huyện M’Drắk, tỉnh Đắk Lắk; các chủng vi khuẩn chỉ thị gồm hại khuẩn (S. aureus, E. coli, P. aeruginosa) và lợi khuẩn (L. casei, L. plantarum, Bifidobacterium BB-12, men YC-381).
  • Phạm vi không gian: Thực nghiệm phân tích hóa học và vi sinh vật được tiến hành tại Phòng Công nghệ Vi sinh và Công nghệ Hợp chất tự nhiên thuộc Viện Công nghệ Sinh học và Môi trường, Trường Đại học Tây Nguyên.
  • Phạm vi thời gian: Đề tài được giao thực hiện từ ngày 06/02/2023 và hoàn thành, bảo vệ vào tháng 08/2023.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và đối tượng vi sinh vật

Nghiên cứu dựa trên cơ sở hóa sinh của các hợp chất phenolic thực vật (như flavonoid, acid gallic, catechin, quercetin, tannin) và cơ chế kháng khuẩn tự nhiên thông qua tác động phá vỡ màng tế bào, ức chế enzyme hô hấp, cản trở sao chép DNA và phân giải độc tố của vi khuẩn. Về mặt probiotic, nghiên cứu khai thác cơ chế prebiotic của các hợp chất phenolic đơn phân và carbohydrate thực vật: một số enzyme từ vi khuẩn acid lactic (LAB) có khả năng chuyển hóa polyphenol phức tạp thành các phân tử đơn giản hơn để sử dụng làm nguồn cơ chất, từ đó thúc đẩy tăng sinh sinh khối tế bào.

Hệ thống vi sinh vật kiểm nghiệm gồm:

  • Vi khuẩn kiểm định hoạt tính kháng khuẩn: Staphylococcus aureus (Gram dương), Escherichia coli (Gram âm), Pseudomonas aeruginosa (Gram âm).
  • Vi khuẩn kiểm định hoạt tính kích thích sinh trưởng: Lactobacillus casei, Lactobacillus plantarum, Bifidobacterium BB-12, và chế phẩm thương mại YC-381 (chứa hai chủng ưa nhiệt Lactobacillus bulgaricus và Streptococcus thermophilus).

Hóa chất, môi trường và thiết bị nghiên cứu

  • Hóa chất phân tích: Thuốc thử Folin-Ciocalteu, acid gallic, quercetin, ABTS, DPPH, resazurin, cao nấm men loại I, peptone, môi trường MRS Broth (hãng Sigma, Hoa Kỳ); dimethyl sulfoxide (DMSO), NaCl, Na₂CO₃, NaOH, NaNO₂, AlCl₃, CH₃OH (hãng JHD, Trung Quốc); kháng sinh đối chứng tetracyclin (Domesco), gentamicin.
  • Thiết bị chuyên dụng: Máy quang phổ khả biến UV-Vis V-630 (Jasco, Nhật Bản), tủ sấy đối lưu Memmert (Đức), cân phân tích 4 số Sartorius (Đức), tủ ấm WiseCube (Đức), tủ cấy vô trùng Daiki LCB-001 (Nhật Bản), nồi hấp tiệt trùng Hirayama HV 85 (Nhật Bản), máy lắc WiseShake (Đức), máy phá mẫu siêu âm Elma (Đức), hệ thống cô quay chân không và thiết bị đông khô.

Phương pháp nghiên cứu thực nghiệm

Quy trình thực nghiệm được triển khai theo các phương pháp tiêu chuẩn hóa:

Bước thực nghiệm Phương pháp / Kỹ thuật áp dụng Thông số & Điều kiện thực hiện
Chuẩn bị nguyên liệu Sấy đối lưu và nghiền Sấy ở 50°C trong 8 giờ, nghiền và rây thành bột mịn.
Trích ly cao thô (CE) Trích ly hỗ trợ sóng siêu âm (UAE) Dung môi ethanol 50%, tỷ lệ nguyên liệu/dung môi 1:10 (w/v), tần số f = 28 kHz, đầu dò 10 mm, nhiệt độ 30°C trong 20 phút.
Thu nhận cao phân đoạn Chiết lỏng - lỏng phân đoạn Dịch ly tâm (15.000 x g, 15 phút) được phân đoạn lần lượt với n-hexan, chloroform, ethyl acetate và phân đoạn nước còn lại; cô quay và đông khô ở -30°C.
Định lượng polyphenol (TPC) Phương pháp trắc quang Folin-Ciocalteu Dựng đường chuẩn với acid gallic; đo mật độ quang ở bước sóng λ = 765 nm; kết quả biểu thị bằng mg GAE/g cao khô.
Kháng khuẩn trên môi trường rắn Phương pháp khuếch tán đĩa thạch (Agar well/disc diffusion) Môi trường LB agar; hòa tan cao trong DMSO 10%; nạp 10 µL dịch cao lên đĩa giấy; đo đường kính vòng kháng khuẩn (mm).
Kháng khuẩn trên môi trường lỏng Đo độ đục vi lượng & chất chỉ thị Resazurin Xác định MIC (nồng độ ức chế tối thiểu) và MBC (nồng độ diệt khuẩn tối thiểu) trên 3 phân đoạn tiềm năng (EAF, CE, WF).
Kích thích sinh trưởng lợi khuẩn Đo độ hấp thụ quang học (OD) qua thời gian Môi trường MRS Broth (có và không có D-glucose 2%); ủ ở nhiệt độ tối thích (37°C); đo OD ở các khoảng thời gian sinh trưởng.
Xử lý dữ liệu Thống kê mô tả và so sánh Phần mềm IBM SPSS 22 và Microsoft Excel 2016.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Mở đầu

Chương 1 thiết lập tính cấp thiết của việc tìm kiếm các hợp chất kháng sinh tự nhiên từ thực vật nhằm giải quyết nguy cơ kháng kháng sinh và ngộ độc thực phẩm từ các vi khuẩn gây bệnh như S. aureus, E. coli, P. aeruginosa. Đồng thời, chương này chỉ ra vai trò bảo vệ hệ tiêu hóa của probiotic (Lactobacillus, Bifidobacterium). Tác giả xác định rõ mục tiêu nghiên cứu là đánh giá đồng thời tiềm năng kháng khuẩn có hại và kích thích tăng sinh vi khuẩn có lợi từ cao chiết lá ổi rừng thu hái tại M’Drắk, Đắk Lắk. Bố cục toàn văn khóa luận được cấu trúc thành 5 chương chặt chẽ, kèm theo lời cảm ơn, lời cam đoan và nhiệm vụ khóa luận được Bộ môn Công nghệ Thực phẩm phê duyệt.

Chương 2: Tổng quan

Chương 2 tổng hợp toàn diện các cơ sở lý luận và tài liệu nghiên cứu liên quan:

  • Đặc điểm thực vật học và hóa học của lá ổi rừng: Cây ổi rừng (Psidium littorale Raddi) thuộc họ Myrtaceae, thân gỗ cao 3–6 m, lá hình bầu dục dài 11–16 cm, rộng 5–7 cm; thích nghi nhiệt độ 15–45°C (tối ưu 23–28°C), lượng mưa 1000–2000 mm/năm. Thành phần hóa học lá ổi giàu độ ẩm (82,47%), protein (18,53%), carbohydrate (12,74%), khoáng chất (Ca, P, K, Fe, Mg), vitamin C (103 mg/100g) và hợp chất phenolic (tương đương 1717 mg GAE/g bột lá khô theo Manoj Kumar và cộng sự, 2021). Hàm lượng polyphenol tổng số đạt khoảng 470 ± 48,8 mg/g, flavonoid tổng đạt 248,6 ± 34,2 mg/g. Các hợp chất phenolic chủ đạo gồm acid gallic, catechin, epicatechin, rutin, quercetin, guaijaverin và avicularin.
  • Dược lý và tác dụng sinh học: Các nghiên cứu quốc tế chứng minh lá ổi có hoạt tính chống khối u, chống đái tháo đường (ức chế mạnh enzyme α-glucosidase tới 99,54% ở nồng độ 100 µg/mL), chống oxy hóa, hạ lipid máu và điều trị tiêu chảy.
  • Đặc tính sinh học của các vi sinh vật khảo sát:
    • Hại khuẩn: Staphylococcus aureus (cầu khuẩn Gram dương, kỵ khí tùy ý, sinh độc tố enterotoxin gây ngộ độc thức ăn, có khả năng kháng methicillin - MRSA); Escherichia coli (trực khuẩn Gram âm, sinh độc tố Shiga, đề kháng cao với nhiều kháng sinh thông thường); Pseudomonas aeruginosa (trực khuẩn Gram âm ưa lạnh, hoại sinh và gây nhiễm trùng bệnh viện, đề kháng mạnh với ceftazidime tới 98,55%, cefazolin 91,3%).
    • Lợi khuẩn: Lactobacillus casei, Lactobacillus plantarum, Bifidobacterium BB-12 và men thương phẩm YC-381 (L. bulgaricus kết hợp S. thermophilus). Đây là các chủng vi khuẩn sinh acid lactic giúp duy trì tính toàn vẹn của niêm mạc ruột và cạnh tranh vị trí bám dính với vi khuẩn gây bệnh.
  • Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước: Tổng thuật các công trình của Dương Nhật Linh (2019), Trương Thị Ý Nhi (2022), Nguyễn Quang Vinh (2022) tại Việt Nam và Sanmi Fadahunsi (2020), Manika Das (2019), Ekeleme Kenneth (2017) trên thế giới, qua đó khẳng định cao chiết ethyl acetate và methanol từ lá ổi luôn thể hiện hoạt tính kháng khuẩn vượt trội so với phân đoạn nước hoặc n-hexan.

Chương 3: Nguyên liệu và phương pháp nghiên cứu

Trình bày chi tiết quy trình thu hái lá ổi tại Đắk Lắk, xử lý sấy ở 50°C, công nghệ trích ly hỗ trợ siêu âm bằng ethanol 50% và phân đoạn lỏng - lỏng thu 5 dạng cao (CE, EAF, WF, CF, HF). Mô tả tường tận 4 mô hình thí nghiệm:

  • Thí nghiệm 1: Xác định TPC của 5 phân đoạn cao chiết qua phản ứng Folin-Ciocalteu ở 765 nm.
  • Thí nghiệm 2: Đánh giá đường kính vòng vô khuẩn (mm) trên thạch LB agar cấy trải vi khuẩn với các nồng độ pha loãng từ dung dịch gốc 100 mg/mL trong DMSO 10%.
  • Thí nghiệm 3: Xác định giá trị MIC bằng phương pháp vi pha loãng trên đĩa 96 giếng kết hợp thuốc thử Resazurin (chỉ thị đổi màu từ xanh sang hồng khi vi sinh vật hô hấp) và xác định MBC bằng cách cấy ria giọt từ các giếng không đổi màu lên đĩa thạch dinh dưỡng.
  • Thí nghiệm 4: Đánh giá tốc độ sinh trưởng của lợi khuẩn thông qua mật độ quang OD trong môi trường lỏng MRS có hoặc không có nguồn carbon bổ sung (D-glucose).

Chương 4: Kết quả và bàn luận

  • Hàm lượng polyphenol tổng số (TPC): Kết quả phân tích 5 phân đoạn cao chiết cho thấy sự phân bố polyphenol phụ thuộc chặt chẽ vào độ phân cực của dung môi trích ly:
    • Phân đoạn ethyl acetate (EAF) đạt hàm lượng TPC cao nhất: 824 mg GAE/g cao khô.
    • Phân đoạn thô (CE) và phân đoạn nước (WF) đạt mức trung bình cao.
    • Phân đoạn chloroform (CF) và phân đoạn n-hexan (HF) đạt hàm lượng TPC thấp nhất do dung môi kém phân cực không hòa tan tốt các hợp chất polyphenol tự do.
  • Hoạt tính kháng khuẩn trên môi trường rắn: Phân đoạn EAF tạo vòng ức chế lớn nhất đối với cả ba chủng hại khuẩn khảo sát (S. aureus, E. coli, P. aeruginosa), tiếp theo là cao thô (CE) và cao nước (WF). Phân đoạn n-hexan hầu như không thể hiện hoạt tính kháng khuẩn (đường kính vòng vô khuẩn bằng 0 mm).
  • Hoạt tính kháng khuẩn trên môi trường lỏng (MIC và MBC):
    • Đối với Staphylococcus aureus (Gram dương), phân đoạn ethyl acetate thể hiện hoạt tính ức chế mạnh nhất với giá trị MIC đạt 0,065 mg/mL và MBC đạt 2,5 mg/mL, tương đương hiệu lực của kháng sinh kiểm chứng.
    • Đối với E. coli và P. aeruginosa (Gram âm), giá trị MIC và MBC của các cao chiết cao hơn so với vi khuẩn Gram dương do sự hiện diện của màng ngoài lipopolysaccharide (LPS) ngăn cản sự thâm nhập của các hợp chất phenolic.
  • Khả năng kích thích sinh trưởng lợi khuẩn: Cao chiết lá ổi rừng thúc đẩy rõ rệt sự gia tăng sinh khối của Lactobacillus casei, Lactobacillus plantarum, Bifidobacterium BB-12 và chủng thương mại YC-381. Trong điều kiện môi trường không có hoặc bổ sung D-glucose, tỷ lệ kích thích sinh trưởng của cao chiết đạt mức cao nhất lên đến gần 15% so với đối chứng không bổ sung cao chiết.

Chương 5: Kết luận và kiến nghị

  • Kết luận: Khóa luận đã chứng minh cao phân đoạn ethyl acetate từ lá ổi rừng M'Drắk chứa hàm lượng polyphenol cao nhất (824 mg GAE/g) và có tiềm năng kháng khuẩn mạnh nhất, đặc biệt là khả năng ức chế vi khuẩn Gram dương S. aureus tại nồng độ rất thấp (MIC = 0,065 mg/mL). Đồng thời, cao chiết có tác dụng kép khi kích thích sự phát triển của hệ lợi khuẩn đường ruột (lên tới ~15%).
  • Kiến nghị: Tác giả đề xuất tiếp tục nghiên cứu tinh sạch và nhận diện các hoạt chất đơn lẻ chịu trách nhiệm chính; thử nghiệm hoạt tính trên động vật thực nghiệm (in vivo); và nghiên cứu ứng dụng dịch chiết vào các công thức thực phẩm chức năng hỗ trợ tiêu hóa và kiểm soát đường huyết.

Kết quả và đóng góp

Kết quả định lượng chính trong văn bản

  1. Hàm lượng polyphenol tổng số (TPC): Phân đoạn ethyl acetate (EAF) đạt giá trị cao vượt trội trong số 5 phân đoạn với 824 mg GAE/g.
  2. Hiệu lực kháng khuẩn trên môi trường lỏng: Đối với chủng tụ cầu vàng Staphylococcus aureus, phân đoạn EAF có nồng độ ức chế tối thiểu MIC = 0,065 mg/mL và nồng độ diệt khuẩn tối thiểu MBC = 2,5 mg/mL.
  3. Hiệu lực kích thích tăng trưởng probiotic: Bổ sung cao chiết lá ổi rừng vào môi trường nuôi cấy giúp tăng sinh các chủng vi khuẩn có lợi đường ruột (L. casei, L. plantarum, Bifidobacterium, men vi sinh YC-381), đạt mức tăng trưởng cao nhất lên đến gần 15%.
  4. Thông số tối ưu hóa trích ly từ phiếu đánh giá của người hướng dẫn:
    • Phương pháp Soxhlet: Nồng độ methanol 54,41%, thời gian 4,07 giờ, tỷ lệ dung môi/nguyên liệu 42,5:1 (mL/g).
    • Phương pháp áp suất cao: Nồng độ methanol 49%, thời gian 10 phút, nhiệt độ 80°C.

Đóng góp khoa học và thực tiễn của đề tài

  • Ý nghĩa khoa học: Cung cấp hệ thống dữ liệu thực nghiệm đầu tiên về thành phần polyphenol tổng số, hoạt tính ức chế vi khuẩn có hại và hoạt tính kích thích lợi khuẩn của loài ổi rừng (Psidium littorale Raddi) thu hái cụ thể tại huyện M’Drắk, tỉnh Đắk Lắk. Kết quả làm sáng tỏ tác động kép: kháng hại khuẩn nhưng tương thích và kích hoạt lợi khuẩn đường ruột.
  • Ý nghĩa thực tiễn: Khẳng định tiềm năng của cao chiết lá ổi rừng như một nguồn nguyên liệu sinh học tự nhiên, an toàn, có khả năng hỗ trợ hoặc thay thế một phần kháng sinh tổng hợp trong các sản phẩm chăm sóc sức khỏe đường tiêu hóa và thực phẩm chức năng phòng ngừa rối loạn chuyển hóa.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Dựa trên nhận xét đóng góp của cán bộ phản biện (TS. Phan Thị Kim Dung) và nội dung văn bản, đề tài còn tồn tại một số hạn chế và định hướng phát triển sau:

  • Khảo sát thành phần hóa học chuyên sâu: Khóa luận chủ yếu tập trung vào hàm lượng polyphenol tổng số (TPC) mà chưa phân tích định tính và định lượng đầy đủ các nhóm hoạt chất thứ cấp khác hiện diện trong lá ổi như alkaloid, triterpenoid, saponin hay phân tích định lượng từng flavonoid cụ thể bằng HPLC.
  • Cơ chế phân đoạn và cân bằng vật chất: Cần bổ sung số liệu về hiệu suất thu hồi trích ly của từng phân đoạn dung môi; làm rõ nguyên nhân dẫn đến sự chênh lệch lớn về TPC giữa cao chloroform và cao ethyl acetate.
  • Thiết kế thực nghiệm bổ trợ: Cần bổ sung đầy đủ đối chứng âm (chẳng hạn dung môi DMSO 10%) trong các phụ lục thử nghiệm sinh học để đảm bảo tính khách quan tuyệt đối của vòng vô khuẩn; chuẩn hóa các ký hiệu viết tắt chuyên ngành (MRS, LB, OD, LAB).
  • Phạm vi thử nghiệm: Các thử nghiệm mới dừng lại ở quy mô in vitro. Cần tiếp tục mở rộng đánh giá hiệu quả trên mô hình động vật sống (in vivo) và nghiên cứu độ ổn định của các hoạt chất khi phối chế vào nền thực phẩm chế biến thực tế.

Giá trị tham khảo

Tài liệu khóa luận tốt nghiệp này mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho:

  • Sinh viên và học viên ngành Công nghệ Thực phẩm, Công nghệ Sinh học, Hóa dược: Là tài liệu tham khảo chuẩn mực về quy trình công nghệ chiết xuất có hỗ trợ sóng siêu âm, kỹ thuật phân đoạn lỏng - lỏng bằng dãy dung môi phân cực tăng dần (n-hexan, chloroform, ethyl acetate, nước), và phương pháp vi pha loãng xác định MIC/MBC sử dụng chỉ thị Resazurin.
  • Nhà nghiên cứu về probiotic và thực phẩm chức năng: Cung cấp phương pháp luận và dữ liệu thực tế về khả năng kết hợp giữa hợp chất polyphenol thực vật với các chủng vi khuẩn sinh acid lactic thương mại (YC-381, Lactobacillus, Bifidobacterium).
  • Doanh nghiệp chế biến dược liệu và đồ uống lên men: Cung cấp thông số công nghệ trích ly nguyên liệu lá ổi rừng tự nhiên để định hướng phát triển các dòng sản phẩm trà túi lọc, siro, hoặc đồ uống lên men hỗ trợ điều trị tiêu chảy và đái tháo đường.

Câu hỏi thường gặp

1. Nguyên liệu lá ổi rừng sử dụng trong nghiên cứu có nguồn gốc từ đâu và được sơ chế như thế nào?

Nguyên liệu lá ổi rừng (Psidium littorale Raddi) được thu hái tại huyện M’Drắk, tỉnh Đắk Lắk. Sau khi loại bỏ lá sâu bệnh, nguyên liệu được sấy đối lưu ở nhiệt độ 50°C trong 8 giờ, sau đó đem nghiền thành bột mịn và rây đồng đều trước khi tiến hành chiết xuất.

2. Các phân đoạn cao chiết nào đã được khảo sát trong khóa luận?

Đề tài khảo sát 5 loại cao chiết bao gồm: cao thô chiết bằng ethanol 50% có hỗ trợ siêu âm (CE), và 4 cao phân đoạn thu được qua chiết phân bố lỏng - lỏng gồm: cao phân đoạn n-hexan (HF), cao phân đoạn chloroform (CF), cao phân đoạn ethyl acetate (EAF) và cao phân đoạn nước (WF).

3. Phân đoạn cao chiết nào chứa hàm lượng polyphenol cao nhất và đạt giá trị bao nhiêu?

Phân đoạn ethyl acetate (EAF) có hàm lượng polyphenol tổng số (TPC) cao nhất trong 5 loại cao khảo sát, đạt 824 mg GAE/g cao khô (tính theo đương lượng acid gallic).

4. Hiệu quả kháng khuẩn của phân đoạn ethyl acetate đối với tụ cầu vàng Staphylococcus aureus được ghi nhận cụ thể ra sao?

Trên môi trường lỏng, phân đoạn ethyl acetate (EAF) thể hiện khả năng kháng khuẩn vượt trội đối với Staphylococcus aureus với nồng độ ức chế tối thiểu MIC là 0,065 mg/mL và nồng độ diệt khuẩn tối thiểu MBC là 2,5 mg/mL, cho thấy hiệu lực ức chế vi khuẩn Gram dương ở ngưỡng nồng độ rất thấp.

5. Cao chiết lá ổi rừng có tác động như thế nào đến sự phát triển của các chủng vi khuẩn có lợi đường ruột?

Cao chiết lá ổi rừng thể hiện đặc tính prebiotic khi kích thích sự tăng trưởng sinh khối của các chủng vi khuẩn có lợi gồm Lactobacillus casei, Lactobacillus plantarum, Bifidobacterium BB-12 và men thương phẩm YC-381 (L. bulgaricus + S. thermophilus), với tỷ lệ kích thích sinh trưởng cao nhất đạt gần 15% so với đối chứng.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Mai Lý Khánh Châu và Triệu Thị Xuân đã hoàn thành toàn diện các nhiệm vụ nghiên cứu đặt ra, làm sáng tỏ tiềm năng sinh học của lá ổi rừng (Psidium littorale Raddi) nguồn gốc M’Drắk, Đắk Lắk. Kết quả thực nghiệm khẳng định phân đoạn ethyl acetate sở hữu hàm lượng polyphenol cao nhất (824 mg GAE/g), có khả năng ức chế mạnh hại khuẩn đường ruột (đặc biệt là S. aureus với MIC 0,065 mg/mL) đồng thời thúc đẩy sinh trưởng các chủng probiotic quan trọng lên đến gần 15%. Đây là công trình thực nghiệm có bố cục chặt chẽ, dữ liệu tin cậy, đóng góp cơ sở khoa học quan trọng cho việc ứng dụng thảo dược tự nhiên vào sản xuất thực phẩm chức năng hỗ trợ tiêu hóa.