Đầu Tư Tài Chính: Tổng Quan và Các Khái Niệm Cơ Bản

Đầu tư tài chính là một lĩnh vực quan trọng trong nền kinh tế hiện đại. 83 trang · Đại Học UFM · 2012.

• Tác giả: Trần Thị Kim Oanh
• Trường học: Đại Học UFM
• Chuyên ngành: Đầu Tư Tài Chính
• Đề tài: Tổng Quan Về Đầu Tư Tài Chính
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH
• 1.1. MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN TRONG ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH
• 1.1.1. LỢI NHUẬN VÀ RỦI RO CỦA MỘT TÀI SẢN TÀI CHÍNH
• 1.1.1.1. LỢI NHUẬN VÀ RỦI RO CỦA MỘT DANH MỤC ĐẦU TƯ
• 1.1.1.2. MỨC NGẠI RỦI RO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đầu Tư Tài Chính Kiến Thức Cơ Bản

Đầu tư tài chính là một lĩnh vực quan trọng trong nền kinh tế hiện đại. Nó không chỉ giúp cá nhân và tổ chức gia tăng tài sản mà còn đóng góp vào sự phát triển của thị trường tài chính. Kiến thức cơ bản về đầu tư tài chính bao gồm các khái niệm như lợi nhuận, rủi ro, và các loại tài sản tài chính. Việc hiểu rõ những khái niệm này là bước đầu tiên để trở thành một nhà đầu tư thành công.

1.1. Khái Niệm Đầu Tư Tài Chính Là Gì

Đầu tư tài chính là việc sử dụng vốn để mua các tài sản tài chính như cổ phiếu, trái phiếu, và chứng chỉ quỹ nhằm mục đích sinh lời. Đây là hình thức đầu tư gián tiếp, nơi nhà đầu tư không trực tiếp tham gia vào hoạt động sản xuất.

1.2. Tại Sao Nên Đầu Tư Tài Chính

Đầu tư tài chính giúp gia tăng tài sản cá nhân, bảo vệ giá trị tài sản trước lạm phát và tạo ra nguồn thu nhập thụ động. Ngoài ra, đầu tư còn giúp phân tán rủi ro và tối ưu hóa lợi nhuận.

II. Vấn Đề và Thách Thức Trong Đầu Tư Tài Chính

Mặc dù đầu tư tài chính mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng tồn tại nhiều thách thức mà nhà đầu tư phải đối mặt. Rủi ro thị trường, biến động giá cả, và sự không chắc chắn trong tương lai là những yếu tố cần được xem xét kỹ lưỡng. Hiểu rõ các vấn đề này sẽ giúp nhà đầu tư đưa ra quyết định chính xác hơn.

2.1. Rủi Ro Thị Trường Là Gì

Rủi ro thị trường là khả năng giá trị tài sản giảm do biến động của thị trường. Điều này có thể xảy ra do nhiều yếu tố như tình hình kinh tế, chính trị, và tâm lý nhà đầu tư.

2.2. Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Quyết Định Đầu Tư

Các yếu tố như lãi suất, tỷ lệ lạm phát, và tình hình kinh tế vĩ mô đều ảnh hưởng đến quyết định đầu tư. Nhà đầu tư cần phân tích kỹ lưỡng để đưa ra lựa chọn hợp lý.

III. Phương Pháp Đầu Tư Tài Chính Hiệu Quả

Để đạt được thành công trong đầu tư tài chính, nhà đầu tư cần áp dụng các phương pháp và chiến lược hiệu quả. Việc xây dựng danh mục đầu tư đa dạng và quản lý rủi ro là rất quan trọng. Các phương pháp này không chỉ giúp tối ưu hóa lợi nhuận mà còn giảm thiểu rủi ro.

3.1. Xây Dựng Danh Mục Đầu Tư Đa Dạng

Danh mục đầu tư đa dạng giúp phân tán rủi ro và tối ưu hóa lợi nhuận. Nhà đầu tư nên kết hợp nhiều loại tài sản khác nhau để giảm thiểu tác động của biến động thị trường.

3.2. Quản Lý Rủi Ro Trong Đầu Tư

Quản lý rủi ro là quá trình xác định, phân tích và giảm thiểu các rủi ro có thể xảy ra trong đầu tư. Các công cụ như bảo hiểm và hợp đồng phái sinh có thể được sử dụng để bảo vệ danh mục đầu tư.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Đầu Tư Tài Chính

Đầu tư tài chính không chỉ là lý thuyết mà còn có nhiều ứng dụng thực tiễn. Các nhà đầu tư có thể áp dụng kiến thức của mình để đưa ra quyết định đầu tư thông minh, từ việc chọn cổ phiếu đến việc đầu tư vào bất động sản. Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các chiến lược đầu tư đúng đắn có thể mang lại lợi nhuận cao.

4.1. Đầu Tư Vào Cổ Phiếu

Đầu tư vào cổ phiếu là một trong những hình thức phổ biến nhất. Nhà đầu tư cần phân tích kỹ lưỡng các công ty và ngành nghề để đưa ra quyết định đầu tư hợp lý.

4.2. Đầu Tư Vào Bất Động Sản

Đầu tư vào bất động sản có thể mang lại lợi nhuận ổn định và bảo vệ giá trị tài sản. Tuy nhiên, nhà đầu tư cần xem xét kỹ lưỡng vị trí và tiềm năng phát triển của bất động sản.

V. Kết Luận Về Đầu Tư Tài Chính Tương Lai và Xu Hướng

Đầu tư tài chính sẽ tiếp tục phát triển và đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế. Với sự phát triển của công nghệ và các công cụ tài chính mới, nhà đầu tư có nhiều cơ hội hơn để tối ưu hóa lợi nhuận. Tuy nhiên, việc quản lý rủi ro vẫn là yếu tố then chốt để đạt được thành công lâu dài.

5.1. Xu Hướng Đầu Tư Tương Lai

Xu hướng đầu tư trong tương lai sẽ tập trung vào công nghệ và các sản phẩm tài chính mới. Nhà đầu tư cần cập nhật kiến thức để không bị lạc hậu.

5.2. Tầm Quan Trọng Của Quản Lý Rủi Ro

Quản lý rủi ro sẽ tiếp tục là một yếu tố quan trọng trong đầu tư tài chính. Nhà đầu tư cần phát triển các chiến lược quản lý rủi ro hiệu quả để bảo vệ tài sản của mình.

Nội dung chính

GIÁO TRÌNH ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH: TỔNG QUAN HỌC THUẬT VÀ HỆ THỐNG KIẾN THỨC CHUYÊN NGÀNH

---

Tổng quan về giáo trình (250-300 từ)

Giáo trình Đầu tư tài chính được biên soạn theo chương trình đào tạo cử nhân và sau đại học ngành Tài chính – Ngân hàng và Quản trị kinh doanh tại các trường đại học khối kinh tế, tiêu biểu như Trường Đại học Tài chính – Marketing (UFM), do TS. Trần Thị Kim Oanh (email: [e-mail]) phụ trách giảng dạy. Học phần giữ vị trí trọng tâm trong khối kiến thức chuyên ngành, tiếp nối các môn học nền tảng như Lý thuyết Tài chính – Tiền tệ, Toán kinh tế và Xác suất Thống kê.

Mục tiêu đào tạo của giáo trình hướng đến việc trang bị cho người học hệ thống tri thức chuẩn mực về:

• Lý thuyết danh mục đầu tư hiện đại;
• Mô hình định giá tài sản vốn (CAPM);
• Mô hình đa nhân tố và lý thuyết kinh doanh chênh lệch giá (APT);
• Kỹ thuật định giá và phân tích cổ phiếu, trái phiếu, chứng khoán phái sinh;
• Phương pháp đo lường tỷ suất sinh lời, nhận diện và lượng hóa rủi ro tài chính;
• Quy trình 5 bước xây dựng, điều chỉnh và đánh giá hiệu quả danh mục đầu tư.

Cấu trúc tài liệu được thiết kế gồm 8 chương học phần, phân định rõ ràng giữa nền tảng đo lường vi mô (từng tài sản riêng lẻ) đến cấu trúc vĩ mô (danh mục tài sản và mô hình cân bằng thị trường). Cách tiếp cận kết hợp giữa định tính (phân loại tài sản, bản chất rủi ro) và định lượng (mô hình toán thống kê, phân phối xác suất, công thức chiết khấu dòng tiền). Điểm đặc sắc của học phần là việc đồng bộ chuẩn mực học thuật quốc tế từ tài liệu Investment and Portfolio Management (Bodie, Kane, Marcus) với thực tiễn vận hành của thị trường tài chính Việt Nam.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi (500-600 từ)

Các chương/chủ đề chính

Học phần được cấu trúc thành 8 chương với trật tự phát triển logic từ khái niệm nền tảng đến các mô hình quản lý chuyên sâu:

1. Chương 1: Tổng quan về đầu tư tài chính
   Trình bày bản chất tài sản thực và tài sản tài chính; phân định giữa hoạt động đầu tư và đầu cơ; hệ thống hóa các nhóm tài sản tài chính; chuẩn hóa quy trình đầu tư 5 bước; xác lập phương pháp tính toán tỷ suất sinh lời (HPR, HPY, AHPY, AM, GM) và lượng hóa rủi ro qua phương sai, độ lệch chuẩn, hệ số biến động (CV).
2. Chương 2: Lý thuyết danh mục đầu tư (Nội dung thuyết trình – 2 nhóm)
   Trọng tâm là lý thuyết danh mục của Harry Markowitz, mối quan hệ tương quan giữa các tài sản, đường biên hiệu quả (Efficient Frontier) và cơ chế phân tán rủi ro phi hệ thống.
3. Chương 3: Mô hình định giá tài sản vốn (CAPM) (Nội dung thuyết trình – 2 nhóm)
   Khảo sát mối quan hệ giữa rủi ro hệ thống (hệ số Beta) và tỷ suất sinh lời kỳ vọng; thiết lập đường thị trường vốn (CML) và đường thị trường chứng khoán (SML).
4. Chương 4: Mô hình đa nhân tố và kinh doanh chênh lệch giá (Nội dung thuyết trình – 2 nhóm)
   Mở rộng mô hình CAPM thông qua lý thuyết định giá kinh doanh chênh lệch giá (APT), phân tích các nhân tố vĩ mô tác động đồng thời lên giá trị tài sản.
5. Chương 5: Phân tích công ty và định giá cổ phiếu
   Kỹ thuật phân tích cơ bản (báo cáo tài chính, mô hình kinh doanh) và các phương pháp định giá cổ phiếu phổ biến (chiết khấu cổ tức DDM, chiết khấu dòng tiền tự do DCF, định giá theo hệ số so sánh P/E, P/B).
6. Chương 6: Phân tích và định giá trái phiếu
   Cấu trúc dòng tiền trái phiếu chính phủ, trái phiếu doanh nghiệp, kho bạc; đo lường lợi suất đáo hạn (YTM), thời lượng (Duration) và độ lồi (Convexity) để quản trị rủi ro lãi suất.
7. Chương 7: Thị trường phái sinh (Nội dung thuyết trình – 2 nhóm)
   Bản chất, cơ chế định giá và chiến lược phòng ngừa rủi ro (hedging) thông qua 4 công cụ phái sinh: hợp đồng kỳ hạn (Forwards), hợp đồng tương lai (Futures), hợp đồng quyền chọn (Options), hợp đồng hoán đổi (Swaps).
8. Chương 8: Xây dựng và quản lý danh mục đầu tư (Nội dung thuyết trình – 2 nhóm)
   Triển khai thực tế quy trình phân bổ tài sản chiến lược (SAA) và chiến thuật (TAA); đo lường thành quả đầu tư bằng các chỉ số Sharpe, Treynor và Jensen’s Alpha.

Kiến thức nền tảng được xây dựng

• Lý thuyết nền tảng (Fundamental theories): Lý thuyết danh mục hiện đại (Modern Portfolio Theory - MPT), Lý thuyết định giá tài sản vốn (CAPM), Lý thuyết định giá kinh doanh chênh lệch giá (APT), và Lý thuyết thị trường hiệu quả (EMH).
• Nguyên lý cốt lõi (Core principles):
  • Đánh đổi giữa lợi nhuận và rủi ro: Lợi nhuận kỳ vọng cao hơn luôn đi kèm với mức độ rủi ro lớn hơn.
  • Đa dạng hóa danh mục: Kết hợp các tài sản có hệ số tương quan nhỏ hơn 1 giúp triệt tiêu rủi ro phi hệ thống mà không làm suy giảm tỷ suất sinh lời kỳ vọng tương ứng.
  • Phân định giá trị thực: Tài sản thực tạo ra của cải vật chất trực tiếp cho nền kinh tế, trong khi tài sản tài chính xác lập quyền phân phối thu nhập từ các tài sản thực đó.
• Khung quy trình chuẩn (Essential frameworks): Quy trình đầu tư tài chính chuẩn hóa qua 5 giai đoạn liên tục:
  1. Thiết lập chính sách đầu tư (Set the investment policy)
  2. Phân tích chứng khoán (Security analysis)
  3. Thiết lập danh mục đầu tư (Construct a portfolio)
  4. Điều chỉnh danh mục đầu tư (Revise the portfolio)
  5. Đánh giá tính hiệu quả hoạt động của danh mục (Evaluate the performance of the portfolio)

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng kỹ thuật (Technical skills): Tính toán chính xác các chỉ số đo lường tài chính:
  • Lợi tức thời kỳ: $HPR = \frac{P_1 + D}{P_0}$
  • Tỷ suất lợi tức thời kỳ: $HPY = HPR - 1 = \frac{D + P_1 - P_0}{P_0}$
  • Tỷ suất lợi tức hàng năm: $AHPY = \sqrt[n]{1 + HPY} - 1$
  • Trung bình cộng ($AM = \frac{\sum AHPY_i}{n}$) và Trung bình nhân ($GM = \sqrt[n]{\prod (1 + AHPY_i)} - 1$)
  • Tỷ suất sinh lời kỳ vọng theo phân phối xác suất: $E[R] = \sum_{i=1}^n (p_i \cdot R_i)$
  • Phương sai ($\sigma^2 = \sum [R_i - E(R)]^2 \cdot p_i$), Độ lệch chuẩn ($\sigma$), và Hệ số biến động ($CV = \frac{\sigma}{E[R]}$).
• Kỹ năng phân tích (Analytical skills): Phân bóc cấu trúc rủi ro theo bản chất (rủi ro kinh doanh, tài chính, thanh khoản, tỷ giá, quốc gia, lãi suất, thanh toán, tái đầu tư) và theo mức độ đa dạng hóa (rủi ro hệ thống vs rủi ro phi hệ thống).
• Năng lực thực tiễn (Practical competencies): Đánh giá kịch bản kinh tế (tăng trưởng, bình thường, suy thoái) để đưa ra quyết định lựa chọn tài sản tài chính tối ưu trên thị trường thực tế.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập (300-350 từ)

Phương pháp giảng dạy học phần được xây dựng trên sự kết hợp giữa thuyết giảng học thuật, bài tập định lượng tại lớp và làm việc nhóm tương tác:

• Mô hình tiếp cận sư phạm (Pedagogical approach): Giảng viên đóng vai trò định hướng khung lý thuyết và hướng dẫn phương pháp tính toán. Sinh viên bắt buộc tham gia nghe giảng trực tiếp tại lớp, thảo luận câu hỏi chuyên đề và không được sử dụng điện thoại trong giờ học nhằm duy trì mức độ tập trung cao.
• Thuyết trình nhóm chuyên sâu: Lớp học được tổ chức thành 10 nhóm nghiên cứu (quy mô tối đa 7-8 sinh viên/nhóm). Có 5 chương trọng tâm được triển khai thuyết trình gồm: Chương 2, Chương 3, Chương 4, Chương 7 và Chương 8. Mỗi chuyên đề có 2 nhóm cùng chuẩn bị để tạo môi trường phản biện và thảo luận đa chiều.
• Bài tập minh họa và Case Studies tại lớp: Giáo trình tích hợp chuỗi bài tập tình huống thực tế:
  • Ví dụ cổ phiếu VNM: Nhà đầu tư bỏ ra 300 triệu đồng mua cổ phiếu đầu năm, nhận 360 triệu đồng vào cuối năm $\rightarrow HPR = 1,2$ (tương ứng $HPY = 20%$).
  • Bài toán phân phối xác suất: Phân tích cổ phiếu qua các trạng thái kinh tế (tăng trưởng $p=0,25$, bình thường $p=0,5$, suy thoái $p=0,25$) để xác định $E[R] = 14%$.
  • So sánh phương sai và CV giữa các cổ phiếu: Phân tích lựa chọn giữa cổ phiếu A và B với các mức độ lệch chuẩn khác nhau bằng công thức hệ số biến động $CV = \sigma / E[R]$.
• Phương thức đánh giá kết quả học tập:
  • Điểm đánh giá quá trình (40%):
    • Bài tập cá nhân và kiểm tra ngẫu nhiên tại lớp: $5%$
    • Điểm thuyết trình nhóm (10 nhóm): $15%$
    • Bài kiểm tra giữa kỳ (có thông báo trước): $20%$
  • Điểm thi kết thúc học phần (60%):
    • Hình thức: Trắc nghiệm khách quan.
    • Thời lượng: 60 phút.
    • Quy chế: Sinh viên được phép tham khảo tài liệu trong phòng thi.
• Hướng dẫn tự học: Sinh viên cần chuẩn bị trước bài đọc từ giáo trình, tự giải quyết các bài toán tính lợi tức lịch sử ($AM$, $GM$) và rủi ro kỳ vọng trước khi tham gia các phiên thảo luận nhóm.

---

Điểm nổi bật và cập nhật (250-300 từ)

Học phần Đầu tư tài chính được chuẩn hóa dựa trên các nguồn tài liệu học thuật chính thống:

• Giáo trình Đầu tư tài chính của PGS.TS. Võ Thị Thuý Anh, ThS. Lê Phương Dung, ThS. Đặng Hữu Mẫn (2012), NXB Tài chính.
• Tài liệu Đầu tư tài chính của TS. Trần Thị Thái Hà (2014), thuviennet.
• Giáo trình chuẩn quốc tế Investment and Portfolio Management (Global Edition) của các tác giả Zvi Bodie, Alex Kane, Alan J. Marcus.

Tài liệu thể hiện rõ các cập nhật mang tính thực tiễn của thị trường tài chính hiện đại:

• Phân loại đầy đủ các công cụ tài sản tài chính: Bổ sung chi tiết từ chứng khoán nợ (trái phiếu chính phủ, trái phiếu doanh nghiệp, tín phiếu kho bạc), chứng khoán vốn (cổ phiếu), các khoản cho vay, chứng chỉ tiền gửi, công cụ bảo lãnh/tín dụng (L/C), đến hệ thống công cụ tài chính phái sinh (quyền chọn, kỳ hạn, tương lai, hoán đổi).
• Hệ thống hóa nhận diện rủi ro đa tầng: Phân tách rủi ro thành 8 khía cạnh cụ thể gồm: rủi ro kinh doanh, rủi ro tài chính, rủi ro thanh khoản, rủi ro tỷ giá, rủi ro quốc gia, rủi ro lãi suất, rủi ro thanh toán và rủi ro tái đầu tư.
• Ứng dụng dữ liệu thực tế: Minh họa trực tiếp bằng dữ liệu thị trường chứng khoán Việt Nam (cổ phiếu Vinamilk - VNM) và phương pháp phân bổ xác suất theo chu kỳ vĩ mô, giúp người học chuyển hóa lý thuyết định giá thành kỹ năng thực hành phân tích.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình (200-250 từ)

Giáo trình được thiết kế phục vụ các nhóm đối tượng cụ thể trong hệ thống giáo dục đại học và nghiên cứu tài chính:

• Sinh viên bậc đại học: Dành cho sinh viên năm thứ 3 và năm thứ 4 chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng, Quản trị Tài chính, Kinh doanh Quốc tế, Kế toán – Kiểm toán.
• Điều kiện tiên quyết (Prerequisites): Người học cần hoàn thành khối kiến thức về:
  • Toán cao cấp và Toán tài chính (giá trị thời gian của tiền, chiết khấu dòng tiền);
  • Lý thuyết Xác suất và Thống kê toán (kỳ vọng toán, phương sai, độ lệch chuẩn, phân phối xác suất);
  • Nguyên lý Kế toán và Phân tích Báo cáo tài chính.
• Giảng viên chuyên ngành: Sử dụng làm đề cương chuẩn cho việc giảng dạy học phần 8 chương, làm căn cứ tổ chức thảo luận 10 nhóm thuyết trình, thiết lập bài kiểm tra quá trình và biên soạn ngân hàng đề thi trắc nghiệm mở 60 phút.
• Học viên cao học và chuyên viên phân tích: Dùng làm tài liệu tham khảo để chuẩn hóa phương pháp định giá chứng khoán, xây dựng danh mục đầu tư và kiểm soát các chỉ số rủi ro tài chính theo tiêu chuẩn quốc tế.

---

Câu hỏi thường gặp (250-300 từ)

1. Giáo trình này phù hợp với ai?

Tài liệu phục vụ trực tiếp cho sinh viên đại học khối ngành kinh tế – tài chính, học viên cao học, giảng viên phụ trách học phần Đầu tư tài chính, và các nhà nghiên cứu cần hệ thống hóa lý thuyết danh mục đầu tư.

2. Cần kiến thức nền nào để học tốt học phần này?

Người học cần nắm vững kiến thức toán thống kê (tính giá trị trung bình cộng, trung bình nhân, độ lệch chuẩn, phân phối xác suất) và hiểu rõ nguyên lý giá trị thời gian của tiền cùng các chỉ tiêu trên báo cáo tài chính doanh nghiệp.

3. Điểm khác biệt của giáo trình so với các tài liệu khác là gì?

Giáo trình kết hợp đồng thời lý thuyết danh mục quốc tế chuẩn mực (Bodie, Kane, Marcus) với khung bài giảng thực hành tại Việt Nam; cấu trúc tích hợp hoạt động thuyết trình chuyên đề theo 10 nhóm và lượng hóa cụ thể từng bước tính toán rủi ro (hệ số $CV$, rủi ro hệ thống và phi hệ thống).

4. Làm sao để tự học và làm bài tập hiệu quả?

Cần nắm chắc mối quan hệ giữa $HPR$, $HPY$, $AHPY$, phân biệt cách dùng trung bình cộng ($AM$ – ước lượng tương lai) và trung bình nhân ($GM$ – đánh giá quá khứ), đồng thời giải các bài tập xác suất đa kịch bản trước khi lên lớp.

5. Có những tài liệu tham khảo chính yếu nào đi kèm?

• Giáo trình Đầu tư tài chính – Võ Thị Thuý Anh, Lê Phương Dung, Đặng Hữu Mẫn (2012), NXB Tài chính.
• Đầu tư tài chính – Trần Thị Thái Hà (2014), thuviennet.
• Investment and Portfolio Management – Bodie, Kane, Marcus (Global Edition).

---

Kết luận (150 từ)

Giáo trình Đầu tư tài chính của TS. Trần Thị Kim Oanh cung cấp một hệ thống tri thức học thuật hoàn chỉnh, từ các phép đo lường lợi nhuận – rủi ro cơ bản đến các mô hình định giá tài sản vốn phức tạp (CAPM, APT) và kỹ thuật quản lý danh mục hiện đại.

Lộ trình học tập được thiết lập tuần tự qua 8 chương: làm chủ khái niệm tài sản tài chính $\rightarrow$ phân tích lợi tức và rủi ro cá biệt $\rightarrow$ tối ưu hóa danh mục đầu tư $\rightarrow$ ứng dụng mô hình định giá tài sản vốn $\rightarrow$ phân tích định giá cổ phiếu, trái phiếu, phái sinh $\rightarrow$ thực thi quy trình 5 bước quản lý danh mục.

Để hoàn thành học phần, người học cần kết hợp nghiên cứu giáo trình chính với các tài liệu tham khảo chuẩn mực của Bodie, Kane, Marcus và NXB Tài chính, đồng thời hoàn thành đầy đủ các bài tập định lượng và hoạt động thuyết trình nhóm theo quy định đánh giá.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH 1. MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN TRONG ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH 1. LỢI NHUẬN VÀ RỦI RO CỦA MỘT TÀI SẢN TÀI CHÍNH 1. LỢI NHUẬN VÀ RỦI RO CỦA MỘT DANH MỤC ĐẦU TƯ 1.

MỨC NGẠI RỦI RO 1. MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN TRONG ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH TÀI SẢN THỰC TÀI SẢN TÀI CHÍNH - Trực tiếp tham gia vào quá trình sản - Không trực tiếp tham gia vào quá xuất hàng hóa, dịch vụ. trình sản xuất hàng hóa, dịch vụ, Ví dụ: Đất đai, nhà xưởng, máy móc, Ví dụ: Tiền, chứng khoán và các loại thiết bị. giấy tờ có giá - Tài sản thực tạo ra lợi tức thuần cho - Định ra sự phân phối lợi tức hoặc nền kinh tế của cải giữa các nhà đầu tư - Được tài trợ chủ yếu bằng việc phát - Thu nhập từ chứng khoán của nhà hành chứng khoán đầu tư chủ yếu từ lợi tức do các tài sản thực tạo ra 7 1.

MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN TRONG ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH ĐẦU TƯ ĐẦU CƠ - Là sự “hy sinh” ở hiện tại để kỳ vọng - Là hành vi tận dụng cơ hội của thị có thu nhập cao hơn trong tương lai trường biến động để mua/bán hàng hóa và - Cần sự phân tích về đối tượng đầu tư kiếm chênh lệch khi thị trường ổn định trở và sự kỳ vọng vào sự phát triển của đối lại tượng được đầu tư - Mua vào với số lượng lớn với mục đích - Thường có thời gian tương đối dài tạo sự khan hiếm, đẩy giá lên cao hơn nhiều lần so với giá lúc bình thường rồi bán - Diễn ra trong ngắn hạn và thu lợi nhờ chênh lệch về giá 8 PHÂN LOẠI TÀI SẢN TÀI CHÍNH ❖ Trái phiếu (Bonds): doanh nghiệp, chính phủ, kho bạc… ❖ Cổ phiếu (Securities) ❖ Các khoản vay (Loans) ❖ Phái sinh: quyền chọn, hoán đổi, kỳ hạn, tương lai ❖ Tiền gửi: chứng chỉ tiền gửi, tiết kiệm… ❖ Các khoản đặt cọc, ký quỹ, thế chấp ❖ Thư tín dụng, thư bảo lãnh 1. Khái niệm về đầu tư tài chính KHÁI NIỆM VỀ ĐẦU TƯ ❖ Đầu tư tài chính là một hình thức đầu tư gián tiếp thông qua việc đầu tư các loại tài sản tài chính như cổ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ quỹ, các hợp đồng phái sinh,. ❖ Nhà đầu tư tài chính thông thường nhắm vào mục đích mua và bán chứ ít khi làm tăng giá trị thực của công ty mà họ đầu tư vào. 10 CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN QUYẾT ĐỊNH ĐẦU TƯ ❖Thu nhập (return) ❖Rủi ro (risk) ❖Cân đối lợi nhuận – rủi ro dự kiến Quy trình đầu tư tài chính Bao gồm 5 bước: ❖Bước 1: Thiết lập chính sách đầu tư (Set the investment policy) ❖Bước 2: Phân tích chứng khoán (Security analysis) ❖Bước 3: Thiết lập danh mục đầu tư (Construct a portfolio) ❖Bước 4: Điều chỉnh danh mục đầu tư (Revise the portfolio) ❖Bước 5: Đánh giá tính hiệu quả hoạt động của danh mục (Evaluate the performance of the portfolio) 1.

LỢI NHUẬN VÀ RỦI RO CỦA MỘT TÀI SẢN TÀI CHÍNH ❖Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán ❖Đo lường rủi ro của một chứng khoán 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán + Đo lường tỷ suất lợi tức quá khứ a. Lợi tức thời kỳ (thu nhập – holding period return) Giá trị lúc kết thúc đầu tư HPR = Giá trị lúc bắt đầu khoản đầu tư - HPR: thu nhập hay lợi tức - HPR > 1: giá trị tài sản tăng thời kỳ (holding period - HPR < 1: giá trị tài sản giảm return – HPR) - HPR = 0: NĐT đã mất hết tiền - Khoảng thời gian thực hiện hoạt động đầu tư đó gọi là thời gian nắm giữ (holding period) 14 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán Ví dụ: Nhà đầu tư bỏ ra 300 triệu đồng để đầu tư vào cổ phiếu VNM tại thời điểm đầu năm và nhận lại được 360 triệu đồng vào thời điểm cuối năm.

Lợi tức thời kỳ trong khoảng thời gian này là bao nhiêu? 360 HPR = = 1,2 300 15 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán b. Tỷ suất lợi tức thời kỳ Mặc dù HPR giúp ước tính sự thay đổi trong giá trị của việc đầu tư, nhưng NĐT thông thường ước tính thu nhập theo tỷ lệ phần trăm bằng tỷ suất lợi tức thời kỳ (HPY – Holding Period Yield). D + P1 – P0 HPY = HPR – 1 = P0 Trong đó: D: dòng thu nhập từ chứng khoán P1: giá bán chứng khoán vào cuối thời gian nắm giữ P0: giá mua chứng khoán ban đầu 16 1.

Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán b. Tỷ suất lợi tức thời kỳ NĐT thông thường ước tính thu nhập theo tỷ lệ phần trăm bằng tỷ suất lợi tức thời kỳ (HPY). D + P1 – P0 HPY = P0 Trong đó: D: dòng thu nhập từ chứng khoán P1: giá bán chứng khoán vào cuối thời gian nắm giữ P0: giá mua chứng khoán ban đầu 17 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán Ví dụ: Một nhà đầu tư mua 1 cổ phiếu với giá 100$, cổ tức nhận được cuối kỳ là 4$.

Sau 1 năm nhà đầu tư bán cổ phiếu với giá 106$. Khi đó tỷ suất lợi tức là: 4 + 106 − 100 HP𝑌 = = 0,1 = 10% 100 18 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán Bài tập 1: Vào ngày đầu năm, nhà đầu tư mua 10.000 cổ phiếu với giá 34.000 đồng/cổ phiếu và một năm sau bán nó với giá 39.000 đồng/cổ phiếu. Trong suốt thời gian nắm giữ, bạn nhận được 1.500 đồng tiền cổ tức trên mỗi cổ phiếu.

Hãy tính HPR, HPY cho sự đầu tư này? 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán Bài tập 2: Tỷ suất sinh lời trên một kỳ nắm giữ (HPY) của một cổ phiếu là 35%. Giá kết thúc của cổ phiếu là 18.000 đồng và giá ban đầu của cổ phiếu là 16. Cổ tức tiền mặt nhận được từ cổ phiếu này là bao nhiêu? 1.

Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán Bài tập 3: Tỷ suất sinh lời trên một kỳ nắm giữ (HPY) của một cổ phiếu là 25%. Giá đầu kỳ của nó là 25.000 đồng và cổ tức tiền mặt nhận được là 1. Giá cuối kỳ của cổ phiếu này sẽ là bao nhiêu 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán c.

Tỷ suất lợi tức hàng năm (AHPY) -Để so sánh giữa các chứng khoán với giá cả và thời gian được nắm giữ là khác nhau, thì người ta quy cùng về cùng một đơn vị %/năm theo công thức tính toán tỷ suất lợi tức/năm AHPY – Annual holding period yield. (với n: số năm nắm giữ chứng khoán) AHPY = n (1+ HPY ) − 1 Vd: NĐT mua 1 cổ phiếu không trả cổ tức với giá ban đầu là 350$. Sau 2 năm NĐT bán cổ phiếu với giá 450$. Khi đó tỷ suất lợi tức /năm sẽ là: P −P AHPY = n (1+ HPY ) − 1 = 2 (1+ 1 0 ) − 1 P0 P1 450 = −1 = − 1 = 0, 1339 P0 350 P1 + D Để ý rằng: 1 + HPY = P0 22 1.

Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán d. Lợi tức trung bình của chứng khoán n kỳ hạn + Trung bình cộng (Arithmetic Mean): n  AHPY i AM = i n AM thường được sử dụng để ước lượng tỷ suất lợi tức kỳ vọng ở một năm cụ thể trong tương lai. + Trung bình nhân (Geometric Mean): n GM = n  (1 + AHPYi ) − 1 i GM thường được sử dụng để đánh giá thành quả đầu tư sau 1 thời kỳ đã qua. + TSLT trung bình cộng >= TSLT trung bình nhân 23 1.

Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán Vd: Có dữ liệu của 1 cổ phiếu không trả cổ tức như sau: Năm Giá mua đầu Giá bán Tỷ suất lợi năm ($) cuối năm ($) tức %/năm (AHPY) 1 100 115 15 2 115 138 20 3 138 110,4 -20 24 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán + Trung bình cộng (Arithmetic Mean): n  AHPY i 0,15 + 0,2 − 0,2 AM = i = = 0,05 n 3 + Trung bình nhân (Geometric Mean): n GM = n  (1 + AHPYi ) − 1 = 3 1,15 x1, 2 x0,8 − 1 = 0, 0335 i 25 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán Vd: Có dữ liệu của 1 cổ phiếu không trả cổ tức như sau: Quý Giá mua đầu kỳ Giá bán cuối kỳ ($) ($) 1 100 112 2 112 138 3 138 110 4 110 125 26 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán Bài tập 3: Trong suốt 5 năm trong quá khứ, nhà đầu tư sở hữu hai cổ phiếu có tỷ suất lợi tức hàng năm như sau: A.

Tính tỷ suất lợi tức trung bình cộng đối với mỗi cổ phiếu? Cổ phiếu nào mô tả tốt nhất phương pháp tính này? B. Tính phương sai và độ lệch chuẩn tỷ suất lợi tức đối với mỗi cổ phiếu? C. Tính tỷ suất lợi tức trung bình nhân đối với mỗi cổ phiếu? Nhận xét sự khác nhau giữa hai phương pháp này? 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán Năm CP A CP B 1 0,19 0,08 2 0,08 0,03 3 -0,12 -0,09 4 -0,03 0,02 5 0,15 0,04 1.

Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán • Dựa trên phân phối xác suất của các suất sinh lời, suất sinh lời kỳ vọng được xác định theo công thức sau: n n ER  =  (pi R i ) r i i =1 r = i =1 n Trong đó: – E[R] : Tỷ suất sinh lời hay lợi nhuận kỳ vọng của chứng khoán – n : Số khả năng có thể xảy ra – pi : Xác suất xảy ra của từng giai đoạn/từng trạng thái i – Ri : Suất sinh lời hay lợi nhuận ứng với khả năng i 29 1. Đo lường tỷ suất lợi tức của một chứng khoán “NĐT có thể ước lượng xác suất của mỗi tỷ suất lợi tức tương ứng với từng trạng thái của nền kinh tế dựa trên số liệu quá khứ của tài sản hay những tài sản tương tự nhau được điều chỉnh theo dự đoán của NĐT về triển vọng của tài sản và của nền kinh tế trong tương lai.