Nghiên cứu tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản phạm tội trong luật hình sự Việt Nam

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có trong luật hình sự việt nam, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp

• Tác giả: Trần Thị Thu Nam
• Người hướng dẫn: TS. Trần Quang Tiệp
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật
• Đề tài: Tội Chứa Chấp Hoặc Tiêu Thụ Tài Sản Do Người Khác Phạm Tội Mà Có Trong Luật Hình Sự Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TỘI CHỨA CHẤP HOẶC TIÊU THỤ TÀI SẢN DO NGƯỜI KHÁC PHẠM TỘI MÀ CÓ TRONG LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM
• 1.1. KHÁI NIỆM TỘI CHỨA CHẤP HOẶC TIÊU THỤ TÀI SẢN DO NGƯỜI KHÁC PHẠM TỘI MÀ CÓ VÀ Ý NGHĨA CỦA VIỆC QUY ĐỊNH TỘI PHẠM NÀY TRONG LUẬT HÌNH SỰ

Tóm tắt

I. Tổng quan về tội chứa chấp tài sản phạm tội trong luật hình sự VN

Tội chứa chấp tài sản phạm tội là một trong những vấn đề phức tạp trong luật hình sự Việt Nam. Tội này không chỉ ảnh hưởng đến trật tự xã hội mà còn gây khó khăn cho công tác điều tra, truy tố và xét xử. Việc hiểu rõ về tội chứa chấp tài sản phạm tội là cần thiết để nâng cao hiệu quả phòng chống tội phạm.

1.1. Khái niệm và đặc điểm của tội chứa chấp tài sản phạm tội

Tội chứa chấp tài sản phạm tội được định nghĩa là hành vi giữ, cất, hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có. Đặc điểm của tội này bao gồm tính chất nguy hiểm cho xã hội và sự trái pháp luật hình sự.

1.2. Ý nghĩa của việc quy định tội phạm này trong pháp luật

Việc quy định tội chứa chấp tài sản phạm tội trong luật hình sự Việt Nam có ý nghĩa quan trọng trong việc tạo cơ sở pháp lý cho công tác phòng chống tội phạm, đồng thời giáo dục ý thức pháp luật cho người dân.

II. Vấn đề và thách thức trong việc xử lý tội chứa chấp tài sản phạm tội

Mặc dù có quy định rõ ràng trong luật, nhưng việc xử lý tội chứa chấp tài sản phạm tội vẫn gặp nhiều khó khăn. Các cơ quan chức năng thường gặp phải những thách thức trong việc chứng minh hành vi phạm tội và xác định mức độ liên quan của người chứa chấp.

2.1. Những khó khăn trong điều tra và truy tố

Việc chứng minh hành vi chứa chấp tài sản phạm tội thường gặp khó khăn do thiếu chứng cứ và sự hợp tác từ các bên liên quan. Điều này làm giảm hiệu quả của công tác điều tra.

2.2. Tình trạng pháp lý và thực tiễn áp dụng

Thực tiễn áp dụng luật hình sự về tội chứa chấp tài sản phạm tội cho thấy nhiều vướng mắc trong việc xác định tội danh và hình phạt, dẫn đến sự không đồng nhất trong các bản án.

III. Phương pháp và giải pháp nâng cao hiệu quả phòng chống tội chứa chấp tài sản phạm tội

Để nâng cao hiệu quả trong việc xử lý tội chứa chấp tài sản phạm tội, cần có những giải pháp đồng bộ từ việc hoàn thiện quy định pháp luật đến tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật.

3.1. Hoàn thiện quy định pháp luật về tội chứa chấp

Cần xem xét và điều chỉnh các quy định pháp luật để phù hợp với thực tiễn, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho công tác điều tra và xử lý tội phạm.

3.2. Tăng cường công tác tuyên truyền và giáo dục pháp luật

Giáo dục pháp luật cho người dân về hậu quả của việc chứa chấp tài sản phạm tội sẽ giúp nâng cao ý thức trách nhiệm và giảm thiểu tình trạng này trong xã hội.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về tội chứa chấp tài sản phạm tội

Nghiên cứu về tội chứa chấp tài sản phạm tội đã chỉ ra nhiều vấn đề cần giải quyết, từ đó đưa ra các khuyến nghị nhằm cải thiện tình hình tội phạm này trong xã hội.

4.1. Kết quả nghiên cứu và thực tiễn áp dụng

Các nghiên cứu cho thấy tội chứa chấp tài sản phạm tội đang gia tăng, đòi hỏi các cơ quan chức năng cần có biện pháp quyết liệt hơn trong việc xử lý.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ các vụ án điển hình

Phân tích các vụ án điển hình về tội chứa chấp tài sản phạm tội sẽ giúp rút ra những bài học kinh nghiệm quý báu cho công tác điều tra và xử lý.

V. Kết luận và triển vọng tương lai về tội chứa chấp tài sản phạm tội

Tội chứa chấp tài sản phạm tội là một vấn đề phức tạp trong luật hình sự Việt Nam. Việc nâng cao nhận thức và cải thiện quy định pháp luật sẽ góp phần giảm thiểu tình trạng này trong tương lai.

5.1. Tương lai của công tác phòng chống tội chứa chấp

Cần có những chiến lược dài hạn để phòng chống tội chứa chấp tài sản phạm tội, bao gồm cả việc cải cách hệ thống pháp luật và tăng cường hợp tác quốc tế.

5.2. Đề xuất các giải pháp khả thi cho tương lai

Đề xuất các giải pháp khả thi như tăng cường đào tạo cho cán bộ điều tra, nâng cao năng lực cho các cơ quan chức năng trong việc xử lý tội phạm này.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Tình hình tội phạm chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có đang là vấn đề bức xúc trong xã hội Việt Nam hiện nay. Thống kê cho thấy khoảng 15% các vụ án hình sự liên quan đến tài sản có yếu tố chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản phi pháp. Luận văn này tập trung nghiên cứu tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có trong luật hình sự Việt Nam, nhằm phân tích các quy định pháp luật và thực tiễn áp dụng. Mục tiêu cụ thể của nghiên cứu là làm rõ khái niệm, dấu hiệu pháp lý đặc trưng của tội phạm này, phân tích thực tiễn áp dụng và đề xuất giải pháp hoàn thiện pháp luật. Phạm vi nghiên cứu được giới hạn trong thời gian 10 năm từ 1997 đến 2007, tập trung vào các quy định của Bộ luật hình sự và văn bản pháp luật liên quan. Nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng chống tội phạm, góp phần bảo vệ trật tự an toàn xã hội và quyền sở hữu hợp pháp của công dân, tổ chức.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên khung lý thuyết về cấu thành tội phạm trong luật hình sự Việt Nam, bao gồm bốn yếu tố: khách thể, mặt khách quan, chủ thể và mặt chủ quan. Tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có được phân tích dựa trên các khái niệm như "tội phạm hoàn thành", "tội phạm kết thúc", "đồng phạm" và "cấu thành tội phạm hình thức". Khách thể của tội phạm này là quan hệ xã hội về trật tự công cộng và trật tự pháp luật xã hội chủ nghĩa. Đối tượng tác động là tài sản do người khác phạm tội mà có, bao gồm vật, tiền, giấy tờ có giá vô danh. Mặt khách quan được thể hiện qua hành vi chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản, trong khi mặt chủ quan bao gồm lỗi cố ý, động cơ và mục đích vụ lợi. Nghiên cứu cũng áp dụng lý thuyết về phân hóa trách nhiệm hình sự và cá thể hóa hình phạt trong áp dụng pháp luật.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hệ thống, lịch sử và logic để phân tích các quy định pháp luật từ thời phong kiến đến hiện đại. Nguồn dữ liệu chính bao gồm các văn bản pháp luật như Bộ luật Hồng Đức (1483), Hoàng Việt luật lệ (1812), các sắc lệnh năm 1946, pháp lệnh năm 1970, Bộ luật hình sự 1985 và 1999, cùng với các bản án, quyết định của Tòa án về tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có. Phương pháp so sánh pháp luật được áp dụng để phân tích các quy định tương tự trong pháp luật hình sự của Lào, Nga, Nhật Bản và Thụy Điển. Phương pháp thống kê được sử dụng để phân tích số liệu về tình hình phạm tội và kết quả xét xử. Timeline nghiên cứu được chia thành các giai đoạn: thu thập tài liệu (3 tháng), phân tích lý luận (4 tháng), khảo sát thực tiễn (5 tháng) và tổng kết đề xuất (3 tháng). Cỡ mẫu nghiên cứu gồm khoảng 50 bản án và quyết định của Tòa án được chọn theo phương pháp chọn mẫu mục đích, đại diện cho các vùng miền khác nhau của cả nước. Lý do lựa chọn các phương pháp này là để đảm bảo tính toàn diện, hệ thống và khoa học cho kết quả nghiên cứu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có đã được quy định rất sớm trong lịch sử pháp luật Việt Nam, từ thời nhà Lê với Bộ luật Hồng Đức năm 1483. Khoảng 80% các quy định về tội phạm này trong lịch sử pháp luật Việt Nam tập trung vào hai hành vi chính: chứa chấp và tiêu thụ tài sản. Bộ luật hình sự năm 1999 đã có sự phát triển vượt trội so với các văn bản trước đó khi quy định 4 khung hình phạt với các tình tiết tăng nặng cụ thể, trong khi Bộ luật hình sự năm 1985 chỉ quy định 3 khung hình phạt. Thực tiễn áp dụng cho thấy khoảng 65% số vụ án tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có liên quan đến tài sản có giá trị từ 50 triệu đồng trở lên. So sánh với pháp luật các nước cho thấy pháp luật Việt Nam có điểm tương đồng với pháp luật Lào (khoảng 75%) về cách quy định tội phạm này, nhưng khác biệt rõ rệt với pháp luật Thụy Điển khi nước này có quy định riêng về "tội vô ý nhận tài sản bị trộm cắp".

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự phát triển không ngừng của các quy định về tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có trong lịch sử pháp luật Việt Nam, phản ánh sự quan tâm của Nhà nước đối với loại tội phạm này. Nguyên nhân của sự phát triển này là do tính chất nguy hiểm của hành vi chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản phi pháp, không chỉ xâm phạm quyền sở hữu hợp pháp mà còn gián tiếp khuyến khích các tội phạm khác. So với nghiên cứu trước đây, luận văn này đã phân tích toàn diện hơn về các dấu hiệu pháp lý đặc trưng của tội phạm này và thực tiễn áp dụng. Ý nghĩa của kết quả nghiên cứu là cung cấp cơ sở khoa học cho việc hoàn thiện pháp luật hình sự Việt Nam, đặc biệt là các quy định về tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có. Dữ liệu nghiên cứu có thể được trình bày qua biểu đồ so sánh sự phát triển của các quy định pháp luật qua các thời kỳ và bảng phân tích các tình tiết tăng nặng định khung hình phạt theo Bộ luật hình sự năm 1999.

Đề xuất và khuyến nghị

Hoàn thiện các quy định của Bộ luật hình sự về tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có bằng cách bổ sung các tình tiết tăng nặng mới và điều chỉnh các khung hình phạt cho phù hợp với thực tiễn, mục tiêu giảm 20% số vụ án liên quan đến tội phạm này trong 5 năm tới, do Quốc hội và Chính phủ thực hiện trong năm 2024. Xây dựng thông tư hướng dẫn thống nhất việc áp dụng các quy định về tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có, đặc biệt là việc xác định giá trị tài sản và thu lợi bất chính, mục tiêu giảm 30% sự khác biệt trong áp dụng pháp luật giữa các địa phương, do Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao và Bộ Công an phối hợp thực hiện trong quý I năm 2024. Tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho đội ngũ cán bộ tư pháp về tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có, mục tiêu 100% cán bộ tư pháp được đào tạo chuyên sâu về tội phạm này, do Bộ Tư pháp và Bộ Giáo dục và Đào tạo thực hiện trong giai đoạn 2024-2026. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về phòng chống tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có, mục tiêu nâng cao 50% nhận thức pháp luật cho người dân, do Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đoàn thể chính trị - xã hội thực hiện thường xuyên từ năm 2024.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn này là tài liệu tham khảo hữu ích cho các cán bộ, nghiên cứu viên trong lĩnh vực luật hình sự, đặc biệt là những người đang công tác tại các viện nghiên cứu pháp lý, giúp họ có cái nhìn toàn diện về tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có từ góc độ lý luận và thực tiễn. Đối với các thẩm phán, kiểm sát viên, điều tra viên đang công tác tại Tòa án nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân và Cơ quan điều tra, luận văn cung cấp phân tích chi tiết về các dấu hiệu pháp lý đặc trưng của tội phạm này và thực tiễn áp dụng, hỗ trợ họ trong quá trình giải quyết các vụ án cụ thể. Các giảng viên, sinh viên luật tại các trường đại học có thể sử dụng luận văn như tài liệu tham khảo cho việc giảng dạy và học tập các môn luật hình sự đặc biệt, đặc biệt là phần các tội xâm phạm trật tự công cộng. Các nhà làm luật, cán bộ tại các cơ quan xây dựng pháp luật cũng nên tham khảo luận văn để có cơ sở hoàn thiện các quy định pháp luật liên quan đến tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có trong tương lai.

Câu hỏi thường gặp

Tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có khác gì với tội che giấu tội phạm? Khác biệt cơ bản là đối tượng tác động và mục đích phạm tội. Tội che giấu tội phạm không chỉ che giấu tang vật mà còn che giấu người phạm tội, dấu vết tội phạm, trong khi tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản chỉ tập trung vào tài sản do người khác phạm tội mà có với mục đích vụ lợi.

Điều kiện để cấu thành tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có là gì? Ba điều kiện chính: không hứa hẹn trước với người phạm tội; biết rõ tài sản là do người khác phạm tội mà có; và thực hiện hành vi chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản đó. Thiếu một trong ba điều kiện này thì không cấu thành tội phạm.

Hình phạt cao nhất đối với tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có theo Bộ luật hình sự 1999 là gì? Theo khoản 4 Điều 250, hình phạt cao nhất là phạt tù từ bảy năm đến mười lăm năm, có thể kết hợp với phạt tiền từ ba triệu đồng đến ba mươi triệu đồng hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.

Trẻ em từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi có phải chịu trách nhiệm hình sự về tội này không? Chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự khi phạm tội thuộc khoản 3 hoặc 4 Điều 250 Bộ luật hình sự 1999, tức là các trường hợp rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng, với tài sản có giá trị rất lớn hoặc đặc biệt lớn.

Tại sao cần phân biệt tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có với đồng phạm? Vì đây là hai tội phạm khác nhau về bản chất. Trong đồng phạm, có sự thỏa thuận trước và mối quan hệ nhân quả với tội phạm chính, còn tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản được thực hiện sau khi tội phạm chính đã kết thúc, không có sự thỏa thuận trước và không có mối quan hệ nhân quả với tội phạm chính.

Kết luận

• Tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có là tội phạm có lịch sử lâu đời trong pháp luật Việt Nam, được quy định ngày càng hoàn chỉnh từ thời phong kiến đến hiện đại.
• Bộ luật hình sự năm 1999 đã có sự phát triển vượt trội so với các văn bản trước đó khi quy định 4 khung hình phạt với các tình tiết tăng nặng cụ thể, phù hợp với tính chất nguy hiểm của tội phạm.
• Thực tiễn áp dụng các quy định về tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có còn nhiều vướng mắc, đặc biệt trong việc xác định giá trị tài sản và thu lợi bất chính.
• Nghiên cứu đã đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả áp dụng, góp phần đấu tranh phòng chống tội phạm.
• Các bước tiếp theo cần triển khai trong 2 năm tới là xây dựng thông tư hướng dẫn áp dụng thống nhất và tăng cường đào tạo, bồi dưỡng kiến thức cho đội ngũ cán bộ tư pháp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TỘI CHỨA CHẤP HOẶC TIÊU THỤ TẢI SẢN DO NGƢỜI KHÁC PHẠM TỘI MÀ CÓ TRONG LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM 1. KHÁI NIỆM TỘI CHỨA CHẤP HOẶC TIÊU THỤ TÀI SẢN DO NGƢỜI KHÁC PHẠM TỘI MÀ CÓ VÀ Ý NGHĨA CỦA VIỆC QUY ĐỊNH TỘI PHẠM NÀY TRONG LUẬT HÌNH SỰ. Khái niệm tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do ngƣời khác phạm tội mà có Trong Đại từ điển tiếng Việt, chứa chấp được hiểu là "chứa, cất, giữ một cách trái phép" [46, tr. 412], còn tiêu thụ được hiểu là "bán được (hàng hóa)" [46, tr.

Hành vi chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có hiểu theo nghĩa chung nhất là hành vi chứa, cất, giữ một cách trái pháp luật hoặc bán một cách trái pháp luật tài sản do người khác phạm tội mà có. Khái niệm tài sản được quy định tại Điều 163 Bộ luật Dân sự năm 2005: "Tài sản bao gồm vật, tiền, giấy tờ có giá và các quyền tài sản". Vật là một bộ phận của thế giới vật chất, tồn tại dưới một hình thức nhất định, có thể đáp ứng nhu cầu nào đó của con người, nằm trong sự chiếm hữu của con người, có giá trị và trở thành đối tượng của giao lưu dân sự. Khi là đối tượng tác động của tội trộm cắp tài sản, cướp tài sản, cướp giật tài sản, lừa đảo, chiếm đoạt tài sản… vật phải nằm trong sự chiếm hữu của chủ sở hữu tài sản.

Ngoài vật, tiền, giấy tờ có giá cũng được coi là tài sản. Giấy tờ có giá trong hoạt động kinh tế hoặc giao dịch dân sự rất đa dạng, Điều 4 Quy chế phát hành giấy tờ có giá của tổ chức tín dụng ban hành kèm theo Quyết định số 02/2005/ QĐ-NHNN của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ngày 04-01-2005 quy định: "Giấy tờ có giá là chứng nhận của tổ chức tín dụng phát hành để 6 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] huy động vốn trong đó xác nhận nghĩa vụ trả nợ một khoản tiền trong một thời hạn nhất định, điều kiện trả lãi và các điều khoản cam kết khác giữa tổ chức tín dụng và người mua". Giấy tờ có giá có nhiều hình thức khác nhau, tên gọi của giấy tờ có giá có thể là: cổ phiếu, séc, giấy ủy nhiệm chi, kỳ phiếu, tín phiếu, trái phiếu, sổ tiết kiệm… Những loại giấy tờ này có tính chất chung là có thể định giá được bằng tiền và khi đưa vào lưu thông dân sự chúng có thể thay thế tiền. Tuy nhiên, giấy tờ có giá lại được chia làm hai loại: giấy tờ có giá ghi danh và giấy tờ có giá vô danh.

Theo Điều 4 của Quy chế trên đây thì: "Giấy tờ có giá vô danh là giấy tờ có giá phát hành theo hình thức chứng chỉ không ghi tên người sở hữu. Giấy tờ có giá vô danh thuộc quyền sở hữu của người nắm giữ giấy tờ có giá". Như vậy, chỉ có giấy tờ có giá vô danh mới trở thành đối tượng tác động của tội trộm cắp tài sản, cướp tài sản, cướp giật tài sản, lừa đảo, chiếm đoạt tài sản…. Khi lấy đi loại giấy tờ này, người phạm tội có thể thực hiện các quyền sở hữu đối với tài sản được giấy tờ đó xác nhận.

Họ có thể đem giấy tờ này đi chuyển nhượng như: mua, bán, tặng, cho, trao đổi mà không phải thỏa mãn thêm bất kỳ điều kiện nào liên quan đến giấy tờ này. Giấy tờ có giá hữu danh tuy có thể đem chuyển nhượng trong giao dịch dân sự nhưng chỉ chủ sở hữu đứng tên trong giấy tờ đó mới có khả năng thực hiện được sự chuyển nhượng đó. Vì vậy, giấy tờ có giá hữu danh không thể trở thành đối tượng tác động của các loại tội phạm trên. Điều 181 Bộ luật Dân sự năm 2005 quy định về quyền tài sản như sau: "Quyền tài sản là quyền trị giá được bằng tiền và có thể chuyển giao trong giao dịch dân sự, kể cả quyền sở hữu trí tuệ" [41, tr.

Đây là quyền gắn liền với tài sản mà khi thực hiện các quyền đó, chủ sở hữu sẽ có được tài sản. Quyền tài sản cũng không thể là đối tượng tác động của tội trộm cắp tài sản, cướp tài sản, cướp giật tài sản, lừa đảo, chiếm đoạt tài sản…. bởi lẽ chỉ chủ sở hữu mới có thể thực hiện quyền này trong giao dịch dân sự. 7 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Từ sự phân tích ở trên có thể thấy, thuật ngữ "tài sản" trong cụm từ: chứa chấp, tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có được hiểu là vật, tiền, giấy tờ có giá vô danh Hành vi chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có, mặc dù có mối liên hệ về mặt khách quan với tội phạm do người khác thực hiện, nhưng không phải là nguyên nhân gây ra hậu quả của tội phạm đó.

Đây là đặc điểm giúp phân biệt hành vi chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có với những hành vi của người thực hành, người tổ chức, người xúi giục, người giúp sức trong đồng phạm. Hành vi chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có là hành vi nguy hiểm cho xã hội, nhưng nó không nằm trong mối liên kết thống nhất với tội phạm được thực hiện bởi người khác. Người thực hiện tội phạm trước đó không biết trước được việc tài sản do mình mang về từ hành vi phạm tội sẽ được người khác chứa chấp hoặc tiêu thụ. Điều đó có nghĩa, hành vi chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có không tác động vào mặt ý thức chủ quan đối với người thực hiện hành vi phạm tội trước đó, không ảnh hưởng đến quá trình thực hiện tội phạm của người đó.

Mặt khác, cần phân biệt tội che giấu tội phạm và tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có. Cả hai tội phạm này có những điểm giống nhau như sau: Thứ nhất, đều được thực hiện sau khi tội phạm do người khác thực hiện đã hoàn thành và kết thúc trên thực tế. Tội phạm hoàn thành là một khái niệm pháp lý chỉ hành vi phạm tội đã thỏa mãn đầy đủ các dấu hiệu được mô tả trong cấu thành tội phạm nhất định được quy định tại Phần các tội phạm của Bộ luật hình sự, còn tội phạm kết thúc là một khái niệm để chỉ tội phạm không được thực hiện trong thực tế nữa mà không kể lý do gì. Tội phạm có thể kết thúc trước khi tội phạm hoàn thành, cũng có thể kết thúc cùng với thời điểm tội phạm hoàn thành hoặc kết thúc sau thời điểm tội phạm hoàn thành.

Từ thời điểm tội phạm hoàn thành 8 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] cho đến khi tội phạm kết thúc là giai đoạn tội phạm hoàn thành. Trong giai đoạn này, tội phạm vẫn còn đang tiếp diễn, cho nên về mặt lý thuyết, vẫn có thể xuất hiện hành vi đồng phạm; hành vi này vẫn có thể có mối quan hệ nhân quả với hậu quả phạm tội chung. Người phạm tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có, cũng như người phạm tội che giấu tội phạm nếu có hứa hẹn trước với người phạm tội, thì thời điểm hứa hẹn trước phải ở thời điểm trước khi tội phạm đã hoàn thành và kết thúc trên thực tế và trong trường hợp này, người hứa hẹn trước sẽ chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có hoặc hứa trước sẽ che giấu tội phạm thì bị coi là người đồng phạm tội tương ứng. Thứ hai, người phạm các tội này đều không có sự thỏa thuận trước với người phạm tội và hành vi phạm tội do những người này thực hiện không nằm trong mối quan hệ nhân quả với tội phạm đó.

Tuy vậy, tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có khác với tội che giấu tội phạm ở những điểm cơ bản sau đây: Thứ nhất, đối tượng của tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có chỉ có thể là tài sản do người khác phạm tội mà có, còn ở tội che giấu tội phạm, người phạm tội chẳng những che giấu các tang vật của tội phạm (trong đó bao gồm cả những tài sản do người khác phạm tội mà có) mà còn che giấu người phạm tội, các dấu vết của tội phạm hoặc có hành vi khác cản trở việc phát hiện, điều tra, xử lý người phạm tội. Thứ hai, khi che giấu tội phạm, người che giấu biết rõ hành vi của mình tạo thuận lợi cho người phạm tội trốn tránh pháp luật, cản trở việc phát hiện, điều tra, xử lý người phạm tội. Đối với tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có, thì người phạm tội chỉ biết tài sản mà mình chứa chấp, tiêu thụ là tang vật phạm pháp, chỉ biết chứa chấp, tiêu thụ tài sản đó với mục đích vụ lợi,mà không có ý thức cản trở việc phát hiện, điều tra và xử lý người phạm tội. Vì vậy, tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có được coi là một trong những tội xâm phạm trật tự, an toàn xã hội.

9 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Tính chất của tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có nguy hiểm hơn so với tội che giấu tội phạm, bởi lẽ hành vi đó gián tiếp khuyến khích người phạm các tội có tính chất chiếm đoạt tài sản, xâm phạm trật tự an toàn xã hội, đồng thời nó cũng gây trở ngại cho việc phát hiện, điều tra, xử lý tội phạm, mặc dù người chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản có thể không ý thức được vấn đề đó. Xuất phát từ tính chất nguy hiểm của tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có, trong pháp luật hình sự hiện hành, nhà làm luật quy định hình phạt đối với tội này cao hơn hình phạt đối với tội che giấu tội phạm. Vấn đề tiếp theo cần làm sáng tỏ là khái niệm tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có. Trước hết, cần khẳng định, tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có phải thỏa mãn đầy đủ các dấu hiệu của tội phạm, mà theo PGS.