PHẦN MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Ngày nay cùng với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật và sự hội nhập của nền kinh tế toàn cầu thì con người ngày càng đóng vị trí quan trọng trong sự phát triển của mỗi quốc gia cũng như ở các tổ chức. Mỗi doanh nghiệp muốn đứng vững trên thị trường thì ngoài những yếu tố tài chính, cơ sở vật chất, cần phải chú trọng đến nguồn nhân lực của mình, và làm thế nào để biến đổi nguồn nhân lực của tổ chức thành một vũ khí đủ mạnh cả về số lượng và chất lượng cũng như có sự linh hoạt nhất định để duy trì và phát triển mọi hoạt động của doanh nghiệp. Tuy nhiên để sử dụng có hiệu quả nguồn nhân lực không phải là vấn để đơn giản, nó đòi hỏi các nhà quản lý phải có một cái nhìn thông suốt, nắm chắc bản chất nội dung vấn đề cũng như các học thuyết, mô hình quản lý để có thể tìm ra cho doanh nghiệp một phương án phù hợp với đặc điểm, điều kiện của doanh nghiệp từ đó có thể phát huy hết khả năng, tiềm năng nguồn nhân lực của mình.
Vì vậy muốn lãnh đạo nhân viên thành công, muốn cho họ an tâm nhiệt tình công tác, nhà quản lý phải biết động viên họ. Chế độ lương bổng đãi ngộ phải công bằng và khoa học là nguồn động viên lớn nhất đối với người lao động trong giai đoạn hiện nay. Nhưng về lâu dài chính các kích thích phi vật chất như bản thân công việc, khung cảnh môi trường làm việc là nguồn cổ vũ lớn lao, giúp cho nhân viên thoải mái, hãnh diện, thăng tiến, hăng say và thỏa mãn với công việc. Công ty Điện lực Ninh Bình là đơn vị quản lý, kinh doanh điện trên địa bàn tỉnh Ninh Bình.
Cùng với công cuộc đổi mới của đất nước, của tỉnh Ninh Bình và của ngành, trải qua 25 năm xây dựng và phát triển, Công ty Điện lực Ninh Bình đã từng bước vươn lên, phát triển toàn diện, mạnh mẽ, khẳng định vị thế của một đơn vị đại diện cho ngành đóng góp chung vào sự phát triển của đất nước và của địa phương. Hiện nay, số lượng lao động nói chung, số lượng công nhân kỹ thuật nói riêng tại công ty là tương đối lớn. Với đặc thù công việc có nhiều áp lực và rủi ro, 2 đồng lương còn thấp, cùng với đó là sự chưa sát sao trong công tác tạo động lực làm việc cho người lao động khiến cho năng suất lao động, chất lượng công việc của đội ngũ công nhân kỹ thuật là tương đối thấp. Vì vậy trong thời gian tới, việc quan tâm sát sao hơn đến công tác tạo động lực cho đội ngũ lao động này là yêu cầu cấp thiết đặt ra đối với Công ty Điện lực Ninh Bình.
Đó cũng chính là lý do để học viên lựa chọn đề tài: “Tạo động lực làm việc cho công nhân kỹ thuật tại Công ty Điện lực Ninh Bình” làm đối tượng nghiên cứu, với hy vọng có thể vận dụng những kiến thức đã được học trong Nhà trường và thực tiễn ở công ty, giúp cho công ty ngày càng phát triển, hoàn thiện đội ngũ lao động của mình, đáp ứng các nhu cầu SXKD của ngành nói chung và của công ty nói riêng. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài Trong thực tế đã có khá nhiều đề tài nghiên cứu về nội dung tạo động lực cho người lao động trong các tổ chức, doanh nghiệp. Trong quá trình thực hiện, qua quá trình tìm hiểu thực tế và tra cứu tại các thư viện, website, tham khảo một số đề tài khoa học,luận án, luận văn, học viên nhận thấy các tác giả có cách tiếp cận, phạm vi nghiên cứu là khác nhau với vấn đề này. Một số đề tài nghiên cứu tiêu biểu như: - Tác giả Phan Minh Đức (2018), luận án tiến sĩ: “Tạo động lực cho người lao động tại các Tập đoàn kinh tế Nhà nước ở Việt Nam”, tại Viện nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương.
Luận án đã làm rõ cơ sở lý thuyết về động lực và tạo động lực; trên cơ sở đó, đề tài tiến hành nghiên cứu thực trạng và đề xuất những biện pháp nâng cao chất lượng của công tác tạo động lực cho người lao động trong quản lý nguồn nhân lực tại các Tập đoàn kinh tế Nhà nước ở Việt Nam ở cả góc độ vĩ mô và vi mô. - Tác giả Vũ Thị Uyên (2008), luận án tiến sĩ: “Tạo động lực cho lao động quản lý trong các doanh nghiệp Nhà nước ở Hà Nội đến năm 2020”, tại Trường Đại học Kinh tế Quốc dân. Luận án đã hệ thống hóa các lý luận căn bản về lao động 3 quản lý, hệ thống và đề xuất quan điểm về động lực lao động, lựa chọn mô hình tổng thể để chỉ ra cách tiếp cận với tạo động lực cho lao động và lao động quản lý trong doanh nghiệp. Qua đó, luận án phân tích về nhu cầu, sự thoả mãn, cách phát triển nhu cầu mới nhằm tăng động lực trong lao động cho lao động quản lý trong doanh nghiệp nhà nước ở Hà Nội.
Luận án chỉ ra những ưu nhược điểm của các biện pháp tạo động lực đang được áp dụng trong các doanh nghiệp này, chỉ ra các nguyên nhân tồn tại ảnh hưởng đến động lực làm việc của lao động quản lý. Cuối cùng, luận án đã đề xuất một số quan điểm và giải pháp nhằm tạo động lực cho lao động quản lý trong các doanh nghiệp nhà nước ở Hà Nội để thực sự khẳng định vai trò chủ đạo của doanh nghiệp nhà nước trong thời kỳ phát triển kinh tế mới của Hà Nội đến năm 2020. - Tác giả Nguyễn Thành Tuấn (2016), luận văn thạc sĩ: “Tạo động lực cho giảng viên tham gia chương trình đào tạo từ xa theo phương thức E-learning tại trường Đại học Kinh tế Quốc dân”, tại trường Đại học Công Đoàn. Đề tài tập trung nghiên cứu lý luận về hoạt động tạo động lực lao động cho đối tượng là giảng viên nói chung tham gia chương trình đào tạo từ xa E-learning, không chuyên sâu về năng lực giảng dạy của giảng viên doanh nghiệp.
- Tác giả Lê Hoài Phương (2011), luận văn thạc sĩ: “Nghiên cứu công tác tạo động lực làm việc cho người lao động tại Công ty TNHH Đồng Phú - Đồng Nai”, tại trường Đại Học Nông Lâm. Đề tài được thực hiện với nội dung: tình hình lao động của Công ty trong những năm gần đây về số lượng, trình độ, tỷ lệ nam nữ; công tác trả lương, thưởng và các khoản phúc lợi tại công ty như thế nào. Từ đó đưa ra một số giải pháp về công tác tạo động lực cho người lao động. - Tác giả Nguyễn Thị Hoa (2013), luận văn thạc sĩ: “Giải pháp tạo động lực làm việc cho người lao động tại CTCP bê tông xây dựng Hà Nội”, tại trường Đại Học Kinh tế kỹ thuật Công nghiệp.
Bằng việc nghiên cứu, tìm hiểu tại CTCP bê tông xây dựng Hà Nội từ các chính sách đãi ngộ được quy định và tham khảo ý kiến của đội ngũ cán bộ công nhân viên về công tác đãi ngộ, từ đó, rút ra những điều 4 công ty đã làm được và những vấn đề còn tồn đọng, chưa đáp ứng và giải quyết thích đáng nhu cầu của nhân viên. Thống kê được những biện pháp và chính sách công ty đang áp dụng, những ý kiến của nhân viên và hiểu được phần nào nguyện vọng của họ. Từ đó, đề xuất một số biện pháp cụ thể trong công tác đãi ngộ tài chính và phi tài chính phù hợp với tình trạng của công ty nhằm thúc đẩy tốt nhất động lực làm việc nâng cao năng suất và sự gắn bó lâu dài của họ với công ty. - Tác giả Nguyễn Đức Toàn (2011), luận văn thạc sĩ: “Các giải pháp tạo động lực làm việc cho người lao động tại Ngân hàng Thương mại cổ phần quân đội Đà Nẵng”, tại trường Đại Học Đà Nẵng.
Đề tài phân tích thực trạng sử dụng các chính sách tạo động lực làm việc cho người lao động tại Ngân hàng Thương mại cổ phần quân đội Đà Nẵng, để qua đó tìm ra giải pháp hoàn thiện các công cụ này là một việc làm có ý nghĩa, nhằm thúc đẩy nhân viên làm việc tích cực hơn, mang lại hiệu quả cao cho nhân viên cũng như hoạt động của ngân hàng, đồng thời nâng cao lòng trung thành của nhân viên đối với ngân hàng. - Tác giả Hồ Thị Thanh Hiền (2011), luận văn thạc sĩ: “Giải pháp tạo động lực thúc đẩy làm việc cho nhân viên tại CTCP DinCo”, tại trường Đại Học Đà Nẵng. Luận văn nghiên cứu công tác tạo động lực thúc đẩy làm việc cho nhân viên tại CTCP DinCo giai đoạn 2008-2010 trên cơ sở tìm hiểu thực trạng công tác tạo động lực làm việc cho nhân viên tại CTCP DinCo và đề xuất những giải pháp nhằm tạo động lực thúc đẩy làm việc cho nhân viên trong thời gian tới. Theo tìm hiểu của tác giả, hiện chưa có một công trình nào nghiên cứu một cách toàn diện về công tác tạo động lực làm việc cho công nhân kỹ thuật tại Công ty Điện lực Ninh Bình.
Chính vì vậy, việc nghiên cứu đề tài luận văn hiện nay là cần thiết và không có sự trùng lặp với những nghiên cứu đã được công bố. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu Mục đích nghiên cứu của luận văn là trên cơ sở nghiên cứu lý thuyết và phân tích thực trạng tạo động lực làm việc cho công nhân kỹ thuật tại Công ty Điện lực Ninh Bình trong giai đoạn 2014-2017 để đề xuất các giải pháp phù hợp nhằm hoàn 5 thiện công tác này tại công ty. Để đạt được mục tiêu nêu trên, luận văn xác định một số nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể sau đây trong quá trình nghiên cứu: - Xác định khung nghiên cứu về tạo động lực làm việc cho công nhân kỹ thuật tại doanh nghiệp kinh doanh điện. - Phân tích thực trạng tạo động lực làm việc cho công nhân kỹ thuật tại Công ty Điện lực Ninh Bình; Qua đó, đánh giá những điểm mạnh, điểm yếu cùng các nguyên nhân dẫn đến những điểm yếu trong công tác tạo động lực làm việc cho đội ngũ công nhân này.
- Đề xuất một số phương hướng và giải pháp chủ yếu nhằm hoàn thiện tạo động lực làm việc cho công nhân kỹ thuật tại Công ty Điện lực Ninh Bình. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu - Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động tạo động lực làm việc cho công nhân kỹ thuật tại Công ty Điện lực Ninh Bình.