Phân tích tác động của tỷ lệ nợ lên quyết định đầu tư của các công ty niêm yết tại TP.HCM

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu phân tích ảnh hưởng của tỷ lệ nợ lên quyết định đầu tư bằng chứng từ các công ty niêm yết trên sở, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Đinh Viết Khuê
• Người hướng dẫn: PGS.TS Phan Thị Bích Nguyệt
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Tác Động Của Tỷ Lệ Nợ Đến Quyết Định Đầu Tư Tại Các Công Ty Niêm Yết Trên Sàn Chứng Khoán TP.HCM
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. TÓM TẮT
• 2. GIỚI THIỆU
• 3. TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY
• 4. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 5. NỘI DUNG VÀ CÁC KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 6. KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tác động của tỷ lệ nợ đến quyết định đầu tư

Nghiên cứu này tập trung vào việc phân tích tỷ lệ nợ và ảnh hưởng của nó đến quyết định đầu tư tại các công ty niêm yết trên sàn chứng khoán TP.HCM. Các kết quả cho thấy rằng tỷ lệ nợ có tác động tiêu cực đến đầu tư cố định của các công ty. Cụ thể, tỷ lệ tổng nợ, tỷ lệ nợ vay, tỷ lệ nợ vay ngắn hạn và tỷ lệ nợ vay dài hạn đều có ảnh hưởng tiêu cực đến quyết định đầu tư. Điều này cho thấy rằng khi tỷ lệ nợ tăng lên, các công ty có xu hướng giảm bớt đầu tư, điều này có thể dẫn đến việc thiếu hụt trong các cơ hội đầu tư tiềm năng. Theo nghiên cứu, các công ty có tỷ lệ nợ cao thường gặp khó khăn trong việc duy trì chi phí vốn hợp lý, từ đó ảnh hưởng đến khả năng mở rộng và phát triển. Như vậy, việc quản lý tỷ lệ nợ là rất quan trọng để đảm bảo sự phát triển bền vững của các công ty.

II. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ nợ

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng có nhiều yếu tố tác động đến tỷ lệ nợ của các công ty. Đầu tiên, tình hình tài chính của công ty là yếu tố quyết định chính. Các công ty có hiệu quả đầu tư cao thường có tỷ lệ nợ thấp hơn, trong khi các công ty có chi phí vốn cao thường phải vay nợ nhiều hơn. Thứ hai, chi phí vốn cũng ảnh hưởng đến quyết định vay nợ. Khi chi phí vốn thấp, các công ty có xu hướng vay nợ nhiều hơn để tận dụng lợi thế tài chính. Cuối cùng, rủi ro đầu tư cũng là một yếu tố quan trọng. Các công ty có rủi ro đầu tư cao thường phải đối mặt với chi phí vay cao hơn, dẫn đến việc giảm bớt đầu tư. Tóm lại, việc hiểu rõ các yếu tố này giúp các công ty đưa ra quyết định tài chính hợp lý hơn.

III. Kết luận và khuyến nghị

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng tỷ lệ nợ có tác động tiêu cực đến quyết định đầu tư của các công ty niêm yết trên sàn chứng khoán TP.HCM. Do đó, các công ty cần phải quản lý tỷ lệ nợ một cách hiệu quả để đảm bảo sự phát triển bền vững. Khuyến nghị cho các công ty là nên duy trì tỷ lệ nợ ở mức hợp lý, đồng thời tăng cường phân tích tài chính để đưa ra các quyết định đầu tư chính xác. Ngoài ra, các công ty cũng nên xem xét việc sử dụng đòn bẩy tài chính một cách thận trọng, nhằm tối ưu hóa lợi nhuận mà không làm gia tăng rủi ro tài chính. Việc này không chỉ giúp các công ty duy trì hiệu quả đầu tư mà còn góp phần vào sự phát triển chung của nền kinh tế.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam, việc huy động vốn thông qua các khoản nợ đóng vai trò quan trọng đối với hoạt động đầu tư của doanh nghiệp. Theo số liệu thu thập từ 270 công ty phi tài chính niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE) trong giai đoạn 2009-2012, tỷ lệ nợ trung bình của các công ty dao động trong khoảng 18-28% tổng tài sản, tùy theo loại nợ và nhóm công ty. Vấn đề nghiên cứu tập trung vào việc phân tích ảnh hưởng của tỷ lệ nợ (bao gồm tỷ lệ tổng nợ, tỷ lệ nợ vay, nợ vay ngắn hạn và dài hạn) lên quyết định đầu tư cố định của các doanh nghiệp này. Mục tiêu cụ thể là xác định xem tỷ lệ nợ có tác động đến đầu tư cố định hay không, đồng thời phân tích sự khác biệt tác động giữa các công ty có cơ hội tăng trưởng cao (Tobin’s Q > 1) và thấp (Tobin’s Q < 1). Phạm vi nghiên cứu giới hạn trong các công ty phi tài chính niêm yết trên sàn HOSE, với dữ liệu tài chính năm từ 2009 đến 2012. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp bằng chứng thực nghiệm cho các nhà quản lý doanh nghiệp và nhà đầu tư về tác động của đòn bẩy tài chính đến quyết định đầu tư, từ đó hỗ trợ việc ra quyết định tài trợ vốn hiệu quả hơn, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng vốn và phát triển bền vững doanh nghiệp.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết tài chính doanh nghiệp và quản trị vốn, trong đó nổi bật là:

• Lý thuyết Modigliani-Miller (MM): Cho rằng trong thị trường hoàn hảo, cấu trúc vốn không ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của doanh nghiệp.
• Lý thuyết về chi phí tài chính và rủi ro phá sản: Nợ gia tăng làm tăng rủi ro phá sản, từ đó hạn chế khả năng đầu tư do chi phí tài chính tăng cao.
• Giả thiết nợ nhô ra (Myers, 1977): Nợ cao làm giảm quỹ tiền mặt, ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng đầu tư của doanh nghiệp.
• Lý thuyết bất cân xứng thông tin và kênh tín dụng (Akerlof, Bernanke & Blinder): Chi phí tài chính bên ngoài và khó khăn trong tiếp cận tín dụng ảnh hưởng đến quyết định đầu tư.
• Khái niệm Tobin’s Q: Đại diện cho cơ hội đầu tư của doanh nghiệp, phân biệt công ty tăng trưởng cao (Q > 1) và thấp (Q < 1).

Các khái niệm chính bao gồm tỷ lệ tổng nợ, tỷ lệ nợ vay, nợ vay ngắn hạn, nợ vay dài hạn, đầu tư cố định (I/K), dòng tiền (CF/K), và biến giả HQ, LQ phân loại công ty theo mức tăng trưởng.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp phân tích hồi quy dữ liệu bảng không cân bằng với 627 quan sát từ 270 công ty phi tài chính niêm yết trên sàn HOSE trong giai đoạn 2009-2012. Dữ liệu được thu thập từ website vietstock.vn, bao gồm các biến tài chính như đầu tư cố định, tỷ lệ nợ các loại, Tobin’s Q và dòng tiền. Mô hình hồi quy đa biến được xây dựng dựa trên mô hình của Masturah và Abdul (2011), với biến phụ thuộc là đầu tư cố định (I/K) và các biến độc lập gồm tỷ lệ nợ, Tobin’s Q, dòng tiền, cùng các biến tương tác phân loại công ty theo mức tăng trưởng. Phương pháp phân tích bao gồm ba mô hình hồi quy: Pooled OLS, Random Effect và Fixed Effect, trong đó kiểm định Likelihood Ratio và Hausman được sử dụng để lựa chọn mô hình phù hợp nhất. Kết quả cho thấy mô hình Fixed Effect là phù hợp nhất để phân tích tác động của tỷ lệ nợ lên đầu tư cố định. Phương pháp này giúp kiểm soát các đặc điểm không quan sát được cố định theo từng công ty, đảm bảo kết quả chính xác và tin cậy.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tác động tiêu cực của tỷ lệ nợ lên đầu tư cố định: Kết quả hồi quy Fixed Effect cho thấy tỷ lệ tổng nợ có hệ số -0.51 (ý nghĩa thống kê 1%), tỷ lệ nợ vay -0.57 (1%), nợ vay ngắn hạn -0.65 (1%) và nợ vay dài hạn -0.82 (5%) đều tác động ngược chiều lên đầu tư cố định. Điều này có nghĩa khi tỷ lệ nợ tăng 1 đơn vị, đầu tư cố định giảm tương ứng từ 0.51 đến 0.82 đơn vị.

2. Ảnh hưởng của tỷ lệ nợ theo nhóm công ty tăng trưởng: Tỷ lệ tổng nợ, nợ vay và nợ vay ngắn hạn của cả công ty tăng trưởng cao (Q > 1) và thấp (Q < 1) đều tác động tiêu cực lên đầu tư cố định với hệ số lần lượt khoảng -0.37 đến -0.57, có ý nghĩa thống kê từ 1% đến 5%. Riêng tỷ lệ nợ vay dài hạn chỉ có tác động tiêu cực đáng kể đối với công ty tăng trưởng cao với hệ số -1.47 (1%).

3. Mức độ tương quan giữa các biến độc lập thấp: Kiểm định tương quan cho thấy các biến trong mô hình có mức độ tương quan thấp, ngoại trừ một số cặp biến liên quan đến tỷ lệ nợ của công ty có Q thấp, được xử lý bằng cách loại bỏ biến Debt trong mô hình hồi quy để tránh đa cộng tuyến.

4. Phân bố ngành nghề trong mẫu nghiên cứu: Ngành sản xuất chiếm tỷ lệ cao nhất với 38.1%, tiếp theo là xây dựng và bất động sản 28.2%, thương mại 12.2%, các ngành còn lại chiếm tỷ lệ nhỏ hơn.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu phù hợp với các lý thuyết về chi phí tài chính và rủi ro phá sản, cho thấy nợ vay làm giảm khả năng đầu tư cố định của doanh nghiệp do tăng chi phí tài chính và hạn chế quỹ tiền mặt. Tác động tiêu cực của tỷ lệ nợ lên đầu tư cố định được quan sát ở cả công ty tăng trưởng cao và thấp, điều này khác biệt so với một số nghiên cứu trước đây chỉ thấy tác động tiêu cực ở một nhóm. Sự khác biệt này có thể do đặc thù thị trường tài chính Việt Nam và cơ cấu vốn của các công ty niêm yết trên HOSE. Việc nợ vay dài hạn chỉ ảnh hưởng tiêu cực đến công ty tăng trưởng cao cho thấy các công ty này có thể chịu áp lực trả nợ dài hạn lớn hơn, ảnh hưởng đến khả năng mở rộng đầu tư. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ hồi quy thể hiện hệ số tác động âm của các loại nợ lên đầu tư cố định, cùng bảng mô tả thống kê chi tiết các biến giúp minh họa phân bố và mức độ ảnh hưởng.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hạn chế sử dụng nợ vay trong tài trợ vốn: Do tỷ lệ nợ có tác động tiêu cực đến đầu tư cố định, các doanh nghiệp nên cân nhắc giảm tỷ lệ nợ vay, đặc biệt là nợ vay dài hạn, nhằm giảm áp lực tài chính và tăng khả năng đầu tư phát triển. Thời gian thực hiện: 1-2 năm; Chủ thể: Ban lãnh đạo doanh nghiệp.

2. Tăng cường quản lý dòng tiền và chi phí tài chính: Do ảnh hưởng của chi phí lãi vay đến quyết định đầu tư, doanh nghiệp cần tối ưu hóa quản lý dòng tiền và chi phí vay để duy trì quỹ tiền mặt ổn định, hỗ trợ đầu tư hiệu quả. Thời gian: liên tục; Chủ thể: Phòng tài chính kế toán.

3. Phân tích kỹ lưỡng cơ hội đầu tư dựa trên Tobin’s Q: Các công ty cần đánh giá chính xác cơ hội đầu tư thông qua chỉ số Tobin’s Q để quyết định mức độ sử dụng nợ phù hợp, tránh vay quá mức gây ảnh hưởng tiêu cực đến đầu tư. Thời gian: hàng quý; Chủ thể: Ban chiến lược và đầu tư.

4. Tăng cường minh bạch thông tin tài chính: Để giảm bất cân xứng thông tin và chi phí tài chính bên ngoài, doanh nghiệp nên nâng cao chất lượng báo cáo tài chính và công bố thông tin minh bạch, tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp cận nguồn vốn. Thời gian: liên tục; Chủ thể: Ban kiểm soát và quan hệ nhà đầu tư.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo doanh nghiệp niêm yết: Giúp hiểu rõ tác động của tỷ lệ nợ đến đầu tư cố định, từ đó xây dựng chiến lược tài chính phù hợp nhằm tối ưu hóa nguồn vốn và phát triển bền vững.

2. Nhà đầu tư và cổ đông: Cung cấp thông tin về rủi ro tài chính và khả năng sinh lời của doanh nghiệp dựa trên cấu trúc vốn, hỗ trợ quyết định đầu tư chính xác hơn.

3. Chuyên gia tài chính và tư vấn doanh nghiệp: Là tài liệu tham khảo quan trọng để tư vấn chiến lược tài chính, quản lý rủi ro và tối ưu hóa cấu trúc vốn cho khách hàng.

4. Nhà nghiên cứu và sinh viên ngành Tài chính – Ngân hàng: Cung cấp cơ sở lý thuyết và thực nghiệm về mối quan hệ giữa đòn bẩy tài chính và quyết định đầu tư trong bối cảnh thị trường Việt Nam, phục vụ cho các nghiên cứu tiếp theo.

Câu hỏi thường gặp

1. Tỷ lệ nợ ảnh hưởng như thế nào đến quyết định đầu tư của doanh nghiệp?
   Tỷ lệ nợ cao làm tăng chi phí tài chính và rủi ro phá sản, từ đó giảm khả năng đầu tư cố định của doanh nghiệp. Ví dụ, nghiên cứu cho thấy khi tỷ lệ nợ vay tăng 1 đơn vị, đầu tư cố định giảm khoảng 0.57 đơn vị.

2. Tại sao tác động của nợ vay dài hạn chỉ rõ ràng ở công ty tăng trưởng cao?
   Công ty tăng trưởng cao thường có kế hoạch đầu tư dài hạn và vay dài hạn nhiều hơn, nên áp lực trả nợ dài hạn ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng đầu tư của họ, trong khi công ty tăng trưởng thấp ít sử dụng nợ dài hạn.

3. Làm thế nào để doanh nghiệp cân bằng giữa sử dụng nợ và đầu tư?
   Doanh nghiệp cần đánh giá kỹ cơ hội đầu tư (qua Tobin’s Q) và chi phí vay, đồng thời quản lý dòng tiền hiệu quả để đảm bảo nợ không làm giảm khả năng đầu tư, tránh vay quá mức gây áp lực tài chính.

4. Phương pháp nghiên cứu nào được sử dụng để phân tích tác động của tỷ lệ nợ?
   Nghiên cứu sử dụng mô hình hồi quy dữ liệu bảng không cân bằng với phương pháp Fixed Effect, giúp kiểm soát các yếu tố không quan sát được cố định theo từng công ty, đảm bảo kết quả chính xác.

5. Kết quả nghiên cứu có áp dụng được cho các ngành khác nhau không?
   Mẫu nghiên cứu bao gồm nhiều ngành, trong đó ngành sản xuất chiếm tỷ lệ cao nhất (38.1%). Mặc dù kết quả có tính tổng quát, các doanh nghiệp cần cân nhắc đặc thù ngành nghề khi áp dụng để đảm bảo phù hợp.

Kết luận

• Tỷ lệ tổng nợ, nợ vay, nợ vay ngắn hạn và dài hạn đều có tác động tiêu cực rõ ràng lên đầu tư cố định của các công ty phi tài chính niêm yết trên sàn HOSE.
• Cả công ty tăng trưởng cao và thấp đều chịu ảnh hưởng tiêu cực từ tỷ lệ nợ tổng thể, nợ vay và nợ vay ngắn hạn; riêng nợ vay dài hạn chỉ ảnh hưởng tiêu cực đến công ty tăng trưởng cao.
• Mô hình hồi quy Fixed Effect được xác định là phương pháp phù hợp nhất để phân tích dữ liệu bảng không cân bằng trong nghiên cứu này.
• Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở thực tiễn cho doanh nghiệp trong việc cân nhắc sử dụng đòn bẩy tài chính nhằm tối ưu hóa quyết định đầu tư.
• Các bước tiếp theo nên tập trung vào việc áp dụng các giải pháp quản lý nợ và đầu tư, đồng thời mở rộng nghiên cứu với dữ liệu cập nhật và các ngành nghề khác để nâng cao tính ứng dụng.

Hành động ngay hôm nay: Các doanh nghiệp và nhà quản lý tài chính nên rà soát lại cấu trúc vốn và chiến lược đầu tư dựa trên các phát hiện này để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn và phát triển bền vững trong tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO GIỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ____________________ ĐINH VIẾT KHUÊ PHÂN TÍCH ẢNH HƢỞNG CỦA TỶ LỆ NỢ LÊN QUYẾT ĐỊNH ĐẦU TƢ: BẰNG CHỨNG TỪ CÁC CÔNG TY NIÊM YẾT TRÊN SỞ GIAO DỊCH CHỨNG KHOÁN TP.HCM LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Tp. Hồ Chí Minh - Năm 2013 123doc BỘ GIÁO GIỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ____________________ ĐINH VIẾT KHUÊ PHÂN TÍCH ẢNH HƢỞNG CỦA TỶ LỆ NỢ LÊN QUYẾT ĐỊNH ĐẦU TƢ: BẰNG CHỨNG TỪ CÁC CÔNG TY NIÊM YẾT TRÊN SỞ GIAO DỊCH CHỨNG KHOÁN TP.HCM Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã số: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS PHAN THỊ BÍCH NGUYỆT Tp.

Hồ Chí Minh – Năm 2013 123doc LỜI CAM ĐOAN Tác giả xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tác giả với sự giúp đỡ của người hướng dẫn khoa học và những người mà tác giả đã cảm ơn. Số liệu được lấy từ nguồn đáng tin cậy, nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn này chưa từng được công bố trong bất cứ công trình nào cho tới thời điểm hiện nay.Hồ Chí Minh, tháng 11 năm 2013 Đinh Viết Khuê 123doc MỤC LỤC Trang phụ bìa Lời cam đoan Mục lục Danh mục bảng Danh mục hình TÓM TẮT. TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU TRƢỚC ĐÂY. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.

Cách tính và lấy dữ liệu các biến trong mô hình:. NỘI DUNG VÀ CÁC KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. Phân tích tƣơng quan:. Đồ thị và mô tả thống kê các biến trong mô hình:.

Phân tích hồi quy:. 37 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 41 123doc DANH MỤC BẢNG Bảng 3.1: số lƣợng công ty trong từng ngành .1: Tƣơng quan giữa các biến độc lập (theo tỷ lệ tổng nợ).2: Tƣơng quan giữa các biến độc lập (theo tỷ lệ tổng nợ vay).3: Tƣơng quan giữa các biến độc lập (theo nợ vay ngắn hạn) .4: Tƣơng quan giữa các biến độc lập (theo nợ vay dài hạn).5: Mô tả thống kê các biến trong mô hình .6: Kết quả phân tích hồi quy tác động của tỷ lệ tổng nợ lên đầu tƣ cố định theo mô hình (3.7: Kết quả phân tích hồi quy tác động của tỷ lệ nợ vay lên đầu tƣ cố định theo mô hình (3.8: Kết quả phân tích hồi quy tác động của tỷ lệ nợ vay ngắn hạn lên đầu tƣ cố định theo mô hình (3.9: Kết quả phân tích hồi quy tác động của tỷ lệ nợ vay dài hạn lên đầu tƣ cố định theo mô hình (3.10: Kết quả phân tích hồi quy tác động của tỷ lệ tổng nợ lên đầu tƣ cố định theo mô hình (3.11: Kết quả phân tích hồi quy tác động của tỷ lệ nợ vay lên đầu tƣ cố định theo mô hình (3.12: Kết quả phân tích hồi quy tác động của tỷ lệ nợ vay ngắn hạn lên đầu tƣ cố định theo mô hình (3.13: Kết quả phân tích hồi quy tác động của tỷ lệ nợ vay dài hạn lên đầu tƣ cố định theo mô hình (3. 35 123doc DANH MỤC HÌNH Hình 4.1: Đồ thị các biến trong mô hình.

17 123doc 1 TÓM TẮT Trong bài nghiên cứu này, tác giả phân tích tỉ lệ nợ(bao gồm 4 tỷ lệ nợ: tỷ lệ tổng nợ, tỷ lệ nợ vay, tỷ lệ nợ vay ngắn hạn và tỷ lệ nợ vay dài hạn) của những công ty phi tài chính niêm yết trên sở giao dịch chứng khoán HOSE có tác động lên đầu tư cố định hay không, và tác động này, nếu tồn tại, thì tỷ lệ nợ của những công ty tăng trưởng cao và tỷ lệ nợ của những công ty tăng trưởng thấp tác động như thế nào lên đầu tư cố định? Bài nghiên cứu này cung cấp thêm bằng chứng thực nghiệm dựa trên bài nghiên cứu trước đây của Masturah và Abdul (2011). Cũng như bài nghiên cứu trước đó, bài nghiên cứu này sử dụng phương pháp dữ liệu bảng không cân bằng. Các kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng: - Thứ nhất, tỷ lệ tổng nợ, tỷ lệ nợ vay, tỷ lệ nợ vay ngắn hạn và dài hạn đều tác động tiêu cực lên đầu tư cố định của các công ty, điều này chứng minh rằng tác động của tỷ lệ nợ lên đầu tư cố định là có tồn tại đối với các công ty phi tài chính niêm yết trên sàn chứng khoán HOSE. - Thứ hai, tỷ lệ tổng nợ, tỷ lệ nợ vay, tỷ lệ nợ vay ngắn hạn của cả công ty tăng trưởng cao và công ty tăng trưởng thấp đều tác động tiêu cực lên đầu tư cố định, đối với tỷ lệ nợ vay dài hạn thì chỉ tồn tại tỷ lệ nợ vay dài hạn của công ty tăng trưởng cao tác động tiêu cực lên đầu tư cố định.

GIỚI THIỆU Đối với các doanh nghiệp nói chung ngoài nguồn vốn sẵn có để đảm bảo cho quá trình kinh doanh của doanh nghiệp được diễn ra liên tục và ngày càng mở rộng quy mô, đầu tư mua sắm và đầu tư vào những hoạt động khác, doanh nghiệp cần phải huy động nguồn vốn từ bên ngoài. Những khoản này gọi là những khoản nợ. Đòn bẩy tài chính xuất hiện khi công ty quyết định tài trợ cho phần lớn tài sản của mình, hoặc đầu tư bằng nợ vay, nhằm mục đích gia tăng lợi nhuận của doanh nghiệp. Vì vậy, đòn bẩy tài chính là việc sử dụng nợ vay hoặc các nguồn tài trợ có chi phí tài chính cố định nhằm gia tăng tỷ suất sinh lợi của các nhà đầu tư.

Các công ty sử dụng đòn bẩy tài chính với hy vọng là sẽ gia tăng được lợi nhuận cho cổ đông thường. Nếu sử dụng phù hợp, công ty có thể dùng các nguồn vốn có chi phí cố định, bằng cách phát hành trái phiếu hoặc đi vay từ ngân hàng hoặc các tổ chức tín dụng khác để tạo ra lợi nhuận cao nhất. Điều này sẽ được thể hiện rõ nét nhất khi phân tích mối quan hệ giữa đòn bẩy tài chính và tỷ suất sinh lợi của vốn chủ sở hữu. Hay nói các khác, đó chính là sự tác động của đòn bẩy tài chính lên mức sinh lợi của vốn chủ sở hữu.

Các công ty sử dụng đòn bẩy tài chính khi nhu cầu vốn cho đầu tư của doanh nghiệp khá cao mà vốn chủ sở hữu không đủ để tài trợ. Khoản nợ vay của công ty sẽ trở thành khoản nợ phải trả, lãi vay được tính dựa trên số nợ gốc này. Một doanh nghiệp chỉ sử dụng nợ khi nó có thể tin chắc rằng tỷ suất sinh lợi trên tài sản cao hơn lãi suất vay nợ. Trong nguồn tài trợ bên ngoài thì tài trợ bằng nợ vay luôn được cân nhắc vì nợ vay thường có chi phí thấp hơn tài trợ bằng vốn cổ phần.

Tuy nhiên đòn bẩy có thể làm cho khoản lỗ của công ty trở nên lớn hơn nhiều so với khi không sử dụng đòn bẩy. Vì vậy, tìm hiểu tác động của đòn bẩy tài chính lên quyết định đầu tư được xem là một vấn đề quan trọng trong tài chính công ty. Không có một sự thống nhất trong quan điểm của các nhà kinh tế về mối quan hệ giữa tỷ lệ nợ và quyết định đầu. Biến tỷ lệ nợ xuất hiện trên khoản phải trả của công ty và bị 123doc 3 tác động bởi lãi suất.

Chính tác động này đã dẫn đến bất cân xứng thông tin trên thị trường tài chính. Bất cân xứng thông tin tạo ra chi phí bất lợi của tài chính bên ngoài. Quan điểm này được đưa ra đầu tiên bởi Akerlof (1970), sau đó được phát triến bởi Bernanke và Blinder (1988) với quan điểm tín dụng. Mặc dù, Bernanke và Blinder nghiên cứu trên khung lý thuyết Keyness, nhưng quan điểm tín dụng của hai ông phù hợp với phương pháp nghiên cứu tân cổ điển, ví dụ Lucas (1990), Fuerst (1992) ,Christianno và Eichenbaum (1992).

Phương pháp tân cổ điển tin rằng ngân hàng có khả năng đặc biệt trong việc mở rộng tín dụng đến doanh nghiệp bởi vì họ không có thông tin hoàn hảo nên khó khăn trong việc vay mượn từ các nguồn khác.[1] Chính sách tiền tệ không chỉ ảnh hưởng đến lãi suất trái phiếu mà còn ảnh hưởng đến việc cung cấp tín dụng ra bên ngoài của hệ thống ngân hàng. Chẳng hạn như việc thực hiện chính sách tiền tệ thu hẹp thông qua tăng dự trữ bắt buộc trong hệ thống ngân hàng sẽ dẫn đến việc các ngân hàng giảm cung cấp tín dụng ra bên ngoài và chi phí vay mượn thông qua phát hành trái phiếu sẽ tăng lên. Những công ty phụ thuộc nhiều vào các khoản vay từ ngân hàng sẽ gặp khó khăn trong việc tiếp cận các khoản cung cấp tín dụng bên ngoài, từ đó dẫn đến cắt giảm đầu tư. Các nghiên cứu của Fuerst (1994), Labadie (1995), Bernanke và Gertler (1995) cung cấp bằng chứng cho thấy tầm quan trọng của tín dụng, nó được xem như là biến then chốt truyền dẫn chính sách tiền tệ đến nền kinh tế.

Đối với thị trường tài chính Việt Nam, vấn đề về nợ cũng đang là mối quan tâm sâu sắc không chỉ đối với các doanh nghiệp mà còn đối với các tổ chức tín dụng. Nợ có thể là đòn bẩy thúc đẩy doanh nghiệp phát triển đầu tư nhưng nó cũng có thể là gánh nặng tài chính kiềm hãm sự phát triển đầu tư của doanh nghiệp. Trong các nghiên cứu trước đó, cả hai tỷ lệ nợ vay và tỷ lệ tổng nợ có tác động đến đầu tư của công ty. Bài nghiên cứu này nhằm mục đích để kiểm tra tác động của tỷ lệ nợ (bao gồm 4 tỷ lệ nợ: tỷ lệ tổng nợ, tỷ lệ nợ vay, tỷ lệ nợ vay ngắn hạn và tỷ lệ nợ vay dài hạn) lên đầu tư cố định của doanh nghiệp.

Bài nghiên cứu này nhằm góp phần làm cơ sở tham chiếu cho các doanh nghiệp Việt Nam trong [1] Masturah và Abdul (2011), trang 134 123doc 4 việc đưa ra quyết định tài trợ bằng cách phân tích mối quan hệ tỷ lệ nợ và đầu tư cố định với việc sử dụng các dữ liệu tài chính mới nhất của các công ty phi tài chính niêm yết trên sàn HOSE. Các kết quả thu được từ bài nghiên cứu này cho thấy rằng tỷ lệ nợ tác động ngược chiều lên đầu tư cố định của các công ty. Hầu hết các bài nghiên cứu trước đây cho thấy rằng hoặc là tỷ lệ nợ của công ty tăng trưởng thấp tác động tiêu cực lên đầu tư, hoặc là tỷ lệ nợ của công ty tăng trưởng cao tác động tiêu cực lên đầu tư, rất ít bài nghiên cứu cho rằng tỷ lệ nợ của hai loại công ty trên tác động tiêu cực lên đầu tư.