So sánh yêu cầu hợp đồng hợp lệ giữa hệ thống pháp luật Mỹ và Việt Nam

Khóa luận tốt nghiệp so sánh yêu cầu hợp đồng hợp lệ trong hệ thống pháp luật Mỹ và Việt Nam, phân tích điểm tương đồng và khác biệt.

• Tác giả: Nguyen Mai Chi
• Người hướng dẫn: LLM. Do Thi Anh Hong
• Trường học: Hanoi Law University
• Chuyên ngành: Comparative Law
• Đề tài: Requirements for a Valid Contract in American and Vietnamese Legal System: A Comparative Perspective
• Loại tài liệu: Bachelor’s thesis
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• PREFACE
• 1. CHƯƠNG 1: THEORETICAL ISSUES OF REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT
• 1.1. CONCEPTION OF REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT
• 1.1.1. Definition of requirements for a valid contracts
• 1.1.2. Characteristics of requirements for a valid contract in American and Vietnamese legal system
• 1.2. CLASSIFICATION OF REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACTS BETWEEN VIETNAMESE AND AMERICAN LEGAL SYSTEMS
• 1.2.1. Classification of requirements for a valid contracts in the American legal system
• 1.2.2. Classification of requirements for a valid contracts in the Vietnamese legal system
• 1.3. SIGNIFICANCES OF REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT IN AMERICAN AND VIETNAMESE LEGAL SYSTEMS
• 1.3.1. Significances of requirements for a valid contract in American legal system
• 1.3.2. Significances of requirements for a valid contract in Vietnamese legal system
• 2. CHƯƠNG 2: REGULATIONS ON CONTRACT REQUIREMENTS IN EFFECT IN THE UNITED STATES AND VIETNAM
• 2.1. AMERICAN LAW ON REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT
• 2.1.1. Offers
• 2.1.2. Acceptance
• 2.2. REGULATIONS ON REQUIREMENTS OF VALID CONTRACT IN VIETNAMESE LEGAL SYSTEM
• 2.2.1. The requirements for a valid contract on American and Vietnamese law from a comparative perspective
• 2.2.2. Regarding the requirements of capacity on a valid contract
• 2.2.3. Regarding the requirements of legality on a valid contract
• 2.2.4. Regarding the requirements of voluntarily on a valid contract
• 2.2.5. Regarding the requirements of consideration on a valid contract
• 2.2.6. Regarding the requirements of formation on a valid contract
• 2.2.7. Reasons for similarities and differences
• 3. CHƯƠNG 3: RECOMMENDATIONS FOR PERFECTING THE LAW ON REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT PERFORMANCE IN FORCE IN VIETNAM
• 3.1. GUIDING PRINCIPLES FOR THE PROPOSALS TO IMPROVE PROVISIONS ON REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT IN VIETNAMESE LAW
• 3.2. SPECIFIC PROPOSALS FOR IMPROVING THE PROVISION ON REQUIREMENTS OF A VALID CONTRACT IN VIETNAMESE LEGAL SYSTEM
• 3.2.1. Proposals to improve provision on capacity for a valid contract
• 3.2.2. Proposals to improve the provision of voluntarily for a valid contract
• 3.2.3. Proposals to improve the provision of legality for a valid contract
• 3.2.4. Proposals to improve the provision of formality for a valid contract
• CONCLUSION
• REFERENCES

Tóm tắt

I. Hợp đồng hợp lệ và yêu cầu hợp đồng

Hợp đồng hợp lệ là một khái niệm trung tâm trong cả hệ thống pháp luật Mỹ và Việt Nam. Trong hệ thống pháp luật Mỹ, hợp đồng được hiểu là một thỏa thuận giữa hai hoặc nhiều bên, dựa trên lời hứa chung, để thực hiện hoặc không thực hiện một hành vi cụ thể mà pháp luật công nhận và có thể thực thi. Các yếu tố cơ bản để một hợp đồng có hiệu lực bao gồm offer (đề nghị), acceptance (chấp nhận), và consideration (sự đền bù). Trong khi đó, hệ thống pháp luật Việt Nam định nghĩa hợp đồng là một giao dịch dân sự phổ biến, được hình thành dựa trên sự thỏa thuận và thống nhất ý chí giữa các bên, hướng tới hậu quả pháp lý là làm phát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt quyền và nghĩa vụ của một hoặc nhiều bên. Các yêu cầu cơ bản để một hợp đồng hợp lệ bao gồm năng lực chủ thể, sự tự nguyện, mục đích và nội dung hợp pháp.

1.1. Hợp đồng hợp lệ trong hệ thống pháp luật Mỹ

Trong hệ thống pháp luật Mỹ, hợp đồng hợp lệ được xác định dựa trên các yếu tố cơ bản như offer, acceptance, và consideration. Offer là sự đề nghị rõ ràng từ một bên, trong khi acceptance là sự chấp nhận không điều kiện từ bên kia. Consideration là yếu tố quan trọng, đảm bảo rằng mỗi bên đều nhận được một lợi ích hoặc chịu một thiệt hại từ thỏa thuận. Ngoài ra, hợp đồng cũng cần tuân thủ các quy định về hình thức và nội dung hợp pháp. Ví dụ, theo Uniform Commercial Code (UCC), hợp đồng thương mại cần được lập thành văn bản nếu giá trị vượt quá một mức nhất định.

1.2. Hợp đồng hợp lệ trong hệ thống pháp luật Việt Nam

Theo Bộ luật Dân sự 2015 của Việt Nam, hợp đồng hợp lệ cần đáp ứng các yêu cầu về năng lực chủ thể, sự tự nguyện, mục đích và nội dung hợp pháp. Năng lực chủ thể đòi hỏi các bên tham gia hợp đồng phải có đủ năng lực hành vi dân sự. Sự tự nguyện yêu cầu các bên phải thỏa thuận mà không bị ép buộc, lừa dối hoặc đe dọa. Mục đích và nội dung hợp đồng phải không vi phạm điều cấm của pháp luật hoặc đạo đức xã hội. Ngoài ra, một số loại hợp đồng cần tuân thủ yêu cầu về hình thức, chẳng hạn như hợp đồng mua bán bất động sản phải được lập thành văn bản và công chứng.

II. So sánh yêu cầu hợp đồng hợp lệ giữa Mỹ và Việt Nam

So sánh yêu cầu hợp đồng hợp lệ giữa hệ thống pháp luật Mỹ và Việt Nam cho thấy cả hai hệ thống đều có những điểm tương đồng và khác biệt đáng kể. Cả hai hệ thống đều yêu cầu hợp đồng phải được thỏa thuận tự nguyện và có mục đích, nội dung hợp pháp. Tuy nhiên, hệ thống pháp luật Mỹ nhấn mạnh yếu tố consideration như một điều kiện bắt buộc, trong khi hệ thống pháp luật Việt Nam không yêu cầu điều này. Ngoài ra, hệ thống pháp luật Mỹ có xu hướng linh hoạt hơn trong việc áp dụng các quy định về hình thức hợp đồng, trong khi hệ thống pháp luật Việt Nam có những quy định chặt chẽ hơn, đặc biệt là đối với các hợp đồng có giá trị lớn hoặc liên quan đến bất động sản.

2.1. Điểm tương đồng

Cả hai hệ thống pháp luật đều yêu cầu hợp đồng phải được thỏa thuận tự nguyện và có mục đích, nội dung hợp pháp. Hợp đồng hợp lệ trong cả hai hệ thống đều cần đảm bảo rằng các bên tham gia có đủ năng lực chủ thể và không bị ép buộc, lừa dối hoặc đe dọa. Ngoài ra, cả hai hệ thống đều có những quy định về hình thức hợp đồng, mặc dù mức độ linh hoạt có thể khác nhau.

2.2. Điểm khác biệt

Một trong những điểm khác biệt lớn nhất là yêu cầu về consideration trong hệ thống pháp luật Mỹ, trong khi hệ thống pháp luật Việt Nam không yêu cầu điều này. Ngoài ra, hệ thống pháp luật Mỹ có xu hướng linh hoạt hơn trong việc áp dụng các quy định về hình thức hợp đồng, trong khi hệ thống pháp luật Việt Nam có những quy định chặt chẽ hơn, đặc biệt là đối với các hợp đồng có giá trị lớn hoặc liên quan đến bất động sản.

III. Giá trị và ứng dụng thực tiễn

Việc so sánh yêu cầu hợp đồng hợp lệ giữa hệ thống pháp luật Mỹ và Việt Nam không chỉ có giá trị học thuật mà còn có ý nghĩa thực tiễn quan trọng. Đối với các doanh nghiệp và cá nhân tham gia vào các giao dịch quốc tế, việc hiểu rõ các yêu cầu pháp lý của cả hai hệ thống sẽ giúp họ tránh được những rủi ro pháp lý và đảm bảo tính hợp lệ của hợp đồng. Ngoài ra, việc nghiên cứu và áp dụng các quy định tiến bộ từ hệ thống pháp luật Mỹ có thể giúp hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam, đặc biệt là trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.

3.1. Giá trị học thuật

Nghiên cứu so sánh yêu cầu hợp đồng hợp lệ giữa hai hệ thống pháp luật cung cấp cái nhìn toàn diện về các quy định pháp lý liên quan đến hợp đồng. Điều này không chỉ giúp các nhà nghiên cứu hiểu rõ hơn về sự tương đồng và khác biệt giữa hai hệ thống mà còn góp phần vào sự phát triển của khoa học pháp lý.

3.2. Ứng dụng thực tiễn

Đối với các doanh nghiệp và cá nhân tham gia vào các giao dịch quốc tế, việc hiểu rõ các yêu cầu pháp lý của cả hai hệ thống sẽ giúp họ tránh được những rủi ro pháp lý và đảm bảo tính hợp lệ của hợp đồng. Ngoài ra, việc áp dụng các quy định tiến bộ từ hệ thống pháp luật Mỹ có thể giúp hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam, đặc biệt là trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Hợp đồng là phương tiện pháp lý nền tảng trong đời sống xã hội và giao lưu dân sự, đóng vai trò thiết lập quan hệ tài sản, thúc đẩy trao đổi hàng hóa, dịch vụ và phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, một thỏa thuận chỉ phát sinh giá trị ràng buộc thực tế khi thỏa mãn đầy đủ các điều kiện có hiệu lực do pháp luật quy định. Trong hệ thống pháp luật Việt Nam, Bộ luật Dân sự 2015 đã quy định các điều kiện có hiệu lực chung của giao dịch dân sự và hợp đồng tại Điều 117, bao gồm năng lực chủ thể, sự tự nguyện, tính hợp pháp của mục đích và nội dung, cùng quy định về hình thức và cơ chế công nhận hiệu lực tại Điều 129. Dẫu vậy, thực tiễn áp dụng cho thấy vẫn còn những điểm bất cập, mâu thuẫn giữa quy định chung của Bộ luật Dân sự và các văn bản luật chuyên ngành (như Luật Nhà ở về điều kiện tài sản giao dịch).

Trước yêu cầu hội nhập quốc tế và cải cách tư pháp, việc nghiên cứu đối chiếu quy định về điều kiện có hiệu lực của hợp đồng giữa hệ thống Thông luật (Common Law) - đại diện là Hoa Kỳ - và hệ thống Dân luật (Civil Law) - đại diện là Việt Nam - mang ý nghĩa khoa học và thực tiễn sâu sắc. Khóa luận tốt nghiệp cử nhân ngành Luật So sánh của tác giả Nguyễn Mai Chi (MSSV: 453610, Trường Đại học Luật Hà Nội, dưới sự hướng dẫn của ThS. Đỗ Thị Anh Hồng) được thực hiện nhằm giải quyết các nhiệm vụ nghiên cứu sau:

1. Hệ thống hóa và phân tích những vấn đề lý luận cơ bản về điều kiện có hiệu lực của hợp đồng trong hệ thống pháp luật Việt Nam và Hoa Kỳ.
2. Phân tích chi tiết thực trạng quy định pháp luật thực định của Hoa Kỳ (án lệ, UCC, Restatement) và Việt Nam (Bộ luật Dân sự 2015 và luật chuyên ngành) về từng điều kiện có hiệu lực.
3. So sánh, chỉ ra những điểm tương đồng, khác biệt và nguyên nhân dẫn đến sự khác biệt giữa hai hệ thống pháp luật.
4. Đề xuất các quan điểm định hướng và kiến nghị cụ thể nhằm hoàn thiện quy định pháp luật Việt Nam về điều kiện có hiệu lực của hợp đồng.

• Đối tượng nghiên cứu: Các quy định pháp luật, học thuyết pháp lý và án lệ điều chỉnh điều kiện có hiệu lực của hợp đồng trong pháp luật Hoa Kỳ và pháp luật Việt Nam.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Phạm vi không gian: Hệ thống pháp luật hợp đồng của Hợp chúng quốc Hoa Kỳ (cấp liên bang, bang, UCC) và Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam.
  • Phạm vi thời gian: Đề tài được hoàn thành và nghiệm thu trong giai đoạn từ tháng 09/2023 đến tháng 12/2023.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận được xây dựng dựa trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử. Để giải quyết các nhiệm vụ nghiên cứu, tác giả kết hợp đồng bộ các phương pháp nghiên cứu chuyên ngành luật học:

• Phương pháp phân tích và tổng hợp: Sử dụng xuyên suốt các chương để mổ xẻ từng yếu tố cấu thành điều kiện có hiệu lực (năng lực hành vi, ý chí, nghĩa vụ đối ứng, hình thức) từ các văn bản quy phạm và học thuyết.
• Phương pháp so sánh luật học (Comparative Jurisprudence): Đặt song song các chế định tương đương giữa Common Law và Civil Law để tìm ra bản chất tương thích hoặc dị biệt.
• Phương pháp nghiên cứu lịch sử và phân tích án lệ: Xem xét nguồn gốc phát triển của quy tắc gian lận (Statute of Frauds 1677), quá trình hình thành học thuyết Consideration và các tiền lệ tư pháp tại Hoa Kỳ.
• Phương pháp diễn dịch, quy nạp và dự báo khoa học: Đánh giá tác động thực tiễn để đề xuất giải pháp lập pháp.

Nguồn dữ liệu và văn bản pháp lý tham chiếu:

• Nguồn pháp luật Hoa Kỳ: Bộ luật Thương mại Thống nhất Hoa Kỳ (Uniform Commercial Code - UCC, đặc biệt là Section 1-201(3), Section 2-201, 2-205, 2-206, 2-207), Bộ nguyên tắc Hợp đồng Restatement (Second) of Contracts (các điều 1, 21, 24, 36, 48, 71, 73, 89, 208), Đạo luật Chống Gian lận (Statute of Frauds) và hệ thống án lệ tiêu biểu (Lefkowitz v. Great Minneapolis Surplus Store, Minneapolis & St. Louis Ry v. Columbus Rolling Mill Co., Eades v. Whitaker Cable Corp., King v. T.S. Quinn...).
• Nguồn pháp luật Việt Nam: Bộ luật Dân sự 2015 (các Điều 3, 4, 21, 22, 23, 24, 57, 59, 117, 118, 125, 129, 141), Luật Nhà ở (Điều 118) và các giáo trình, công trình nghiên cứu chuyên khảo của các chuyên gia pháp lý (Nguyễn Như Bích, Phạm Hoàng Giang, Nguyễn Minh Hằng, Nguyễn Thị Kim Lan, Nguyễn Văn Cừ, Trần Thị Huệ, Phạm Duy Nghĩa, Nguyễn Vũ Hoàng, Nguyễn Ngọc Khánh).
• Nguồn pháp luật quốc tế: Công ước Liên Hợp Quốc về Hợp đồng Mua bán Hàng hóa Quốc tế (CISG 1980).

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Những vấn đề lý luận về điều kiện có hiệu lực của hợp đồng

Chương 1 tập trung làm rõ các khái niệm nền tảng, đặc điểm, phân loại và ý nghĩa pháp lý của điều kiện có hiệu lực của hợp đồng trong hai truyền thống pháp luật.

• Khái niệm: Tác giả đưa ra định nghĩa tổng quát: "Điều kiện có hiệu lực của hợp đồng là tổng hợp các quy định của pháp luật nhằm giới hạn quyền tự do thỏa thuận bằng cách đặt ra các yêu cầu tối thiểu mà các bên tham gia hợp đồng phải tuân thủ để hợp đồng phát sinh hiệu lực pháp lý." Trong pháp luật Hoa Kỳ, hợp đồng không tách rời khỏi khái niệm giao dịch (transaction) mà được hiểu là sự kết hợp giữa thỏa thuận (agreement) và nghĩa vụ có thể cưỡng chế thi hành bằng chế tài pháp luật (legally enforceable obligation). Ngược lại, pháp luật Việt Nam tiếp cận hợp đồng như một dạng giao dịch dân sự cụ thể dựa trên sự thống nhất ý chí làm phát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự.
• Đặc điểm:
  • Tại Hoa Kỳ: Các điều kiện bắt nguồn chủ yếu từ án lệ và UCC, mang tính linh hoạt, gắn liền với chế định nghĩa vụ đối ứng (consideration) và yêu cầu hình thức đóng vai trò là quy tắc chứng cứ (rule of evidence).
  • Tại Việt Nam: Các điều kiện mang tính pháp định chặt chẽ, được quy định tập trung trong Bộ luật Dân sự và cụ thể hóa tại các luật chuyên ngành nhằm bảo đảm trật tự công và bảo vệ bên yếu thế.
• Phân loại:
  • Hệ thống Hoa Kỳ: Phân loại theo nguồn điều chỉnh (Án lệ điều chỉnh và UCC điều chỉnh) hoặc theo các yếu tố cấu thành (Đề nghị, Chấp nhận, Năng lực, Nghĩa vụ đối ứng, Tính hợp pháp, Hình thức).
  • Hệ thống Việt Nam: Phân loại theo tính bắt buộc (Điều kiện bắt buộc chung và Điều kiện bắt buộc riêng cho một số loại hợp đồng); Phân loại theo mục đích bảo vệ (Bảo vệ quyền lợi các bên giao kết, Bảo vệ quyền lợi của người thứ ba, Bảo vệ trật tự công cộng); Phân loại theo phạm vi văn bản (Quy định chung trong BLDS và Quy định cụ thể trong luật chuyên ngành).
• Ý nghĩa: Là công cụ bảo đảm trật tự thị trường, bảo vệ bên yếu thế, ngăn ngừa mất cân bằng lợi ích và đóng vai trò là thước đo chuẩn mực để Tòa án giải quyết các tranh chấp hợp đồng.

Chương 2: Quy định pháp luật thực định về điều kiện có hiệu lực của hợp đồng tại Hoa Kỳ và Việt Nam

Chương 2 phân tích chuyên sâu các quy định cụ thể của từng hệ thống và thực hiện so sánh đối chiếu:

1. Pháp luật Hoa Kỳ về các điều kiện có hiệu lực

• Đề nghị giao kết (Offer): Đòi hỏi 3 yếu tố: Ý định ràng buộc pháp lý (phân biệt với lời mời đàm phán - invitation to negotiate hoặc quảng cáo thương mại thông thường, trừ trường hợp có ngôn từ cam kết dứt khoát như "first come, first served"); Điều khoản rõ ràng, xác định (definite and certain); Được truyền đạt tới bên được đề nghị. Quy định về chấm dứt đề nghị gồm rút lại (revocation), từ chối (rejection), hoàn đề nghị (counter-offer) và hết hạn thời gian. Các ngoại lệ không được hủy bỏ đề nghị: Hợp đồng quyền chọn (Option Contracts có consideration), Đề nghị kiên định (Firm offers theo Điều 2-205 UCC không quá 3 tháng), và nguyên tắc bên nhận đã tin tưởng hợp lý dựa trên đề nghị.
• Chấp nhận đề nghị (Acceptance): Áp dụng nguyên tắc "hình ảnh phản chiếu" (Mirror Image Rule) trong Common Law truyền thống. Tuy nhiên, Điều 2-207 UCC đã tạo ra ngoại lệ quan trọng cho thương nhân: các điều khoản bổ sung/khác biệt vẫn có thể cấu thành chấp nhận hợp lệ trừ khi đề nghị giới hạn rõ, điều khoản mới làm thay đổi cơ bản nghĩa vụ, hoặc bên đề nghị phản đối trong thời gian hợp lý. Chấp nhận phải được thông báo; sự im lặng về nguyên tắc không cấu thành chấp nhận trừ quan hệ giao dịch lâu năm.
• Năng lực chủ thể (Capacity): Người chưa thành niên (dưới 18 tuổi) xác lập hợp đồng có thể hủy bỏ (voidable contract) thông qua quyền phủ nhận (disaffirmance) trong thời kỳ chưa thành niên hoặc trong thời gian hợp lý sau khi thành niên; khi phủ nhận chỉ phải hoàn trả tài sản hiện còn trong tầm kiểm soát (hoặc phục hồi vị thế ban đầu theo luật một số bang). Người mất năng lực tâm thần hoặc người trong tình trạng say xỉn/ngộ độc chất kích thích (intoxication) có thể hủy bỏ hoặc phê chuẩn (ratify) hợp đồng sau khi tỉnh táo.
• Ý chí (Intention): Xác định theo tiêu chuẩn khách quan (objective standard) theo Điều 21 Restatement (Second) of Contracts; ý chí biểu hiện ra bên ngoài mang tính quyết định.
• Nghĩa vụ đối ứng (Consideration): Là yếu tố cốt lõi của Common Law, cấu thành từ 3 đặc điểm: Sự trao đổi có mặc cả (Bargained-for exchange), Có giá trị pháp lý (Something of legally sufficient value - hành vi, sự kiềm chế/forbearance hoặc lời hứa đáp lại), và Tính hợp pháp. Các trường hợp không có consideration: Nghĩa vụ pháp lý có sẵn (Pre-existing duty rule), Nghĩa vụ đối ứng trong quá khứ (Past consideration), Lời hứa ảo (Illusory promises).
• Tính hợp pháp (Legality): Hợp đồng vô hiệu nếu vi phạm đạo luật (Statutes: tội phạm, cho vay nặng lãi/usury, cờ bạc, vi phạm luật ngày Chủ nhật/Blue laws) hoặc trái với chính sách công (Public policy: hạn chế thương mại bất hợp lý, vô lương tâm/unconscionability).
• Hình thức (Formality): Căn cứ theo Đạo luật Chống Gian lận (Statute of Frauds), các hợp đồng phải lập thành văn bản bao gồm: chuyển nhượng quyền lợi về đất đai; không thể thực hiện xong trong 1 năm; bảo lãnh nợ cho người khác; cam kết hôn nhân; mua bán hàng hóa từ $500 trở lên (Điều 2-201 UCC). Vi phạm hình thức tại Mỹ là căn cứ từ chối thụ lý chứng cứ (unenforceable) chứ không đương nhiên làm hợp đồng vô hiệu tuyệt đối; Tòa án vẫn công nhận hiệu lực nếu có sự gia tăng giá trị tài sản, mục đích chính của bảo lãnh vì lợi ích bản thân, hoặc áp dụng học thuyết Ngăn chặn rút lại lời hứa (Promissory Estoppel).

2. Pháp luật Việt Nam về các điều kiện có hiệu lực

• Năng lực chủ thể (Điều 117.1(a) BLDS 2015): Phân định năng lực pháp luật dân sự và năng lực hành vi dân sự. Quy định chi tiết các độ tuổi: người từ đủ 18 tuổi có năng lực hành vi đầy đủ; từ đủ 6 tuổi đến dưới 18 tuổi có năng lực hành vi một phần (phải có người đại diện đồng ý trừ giao dịch phục vụ nhu cầu sinh hoạt; người từ 15 đến dưới 18 tuổi được tự mình xác lập trừ giao dịch liên quan bất động sản, động sản đăng ký); dưới 6 tuổi không có năng lực hành vi (người đại diện xác lập). Điều 125.2 quy định các ngoại lệ không vô hiệu nhằm bảo vệ giao dịch phục vụ nhu cầu thiết yếu hàng ngày.
• Sự tự nguyện (Điều 117.1(b) BLDS 2015): Đòi hỏi sự thống nhất tuyệt đối giữa ý chí nội tâm và sự bày tỏ ý chí ra bên ngoài. Các khiếm khuyết ý chí dẫn đến vô hiệu gồm: Giả tạo (Điều 124), Nhầm lẫn (Điều 126), Lừa dối, đe dọa, cưỡng ép (Điều 127), và trường hợp xác lập tại thời điểm không nhận thức, làm chủ được hành vi (Điều 128).
• Mục đích và nội dung hợp pháp (Điều 117.1(c) BLDS 2015): Không vi phạm điều cấm của luật (quy định không được phép thực hiện hành vi) và không trái đạo đức xã hội (chuẩn mực ứng xử chung).
• Hình thức hợp đồng (Điều 117.2 và Điều 129 BLDS 2015): Hình thức chỉ là điều kiện có hiệu lực trong trường hợp luật định. Điểm mới đột phá của Điều 129 là quy định công nhận hiệu lực của giao dịch vi phạm hình thức nếu một bên hoặc các bên đã thực hiện ít nhất hai phần ba (2/3) nghĩa vụ trong giao dịch.

| Tiêu chí so sánh | Pháp luật Hợp đồng Hoa Kỳ | Pháp luật Hợp đồng Việt Nam |
| :--- | :--- | :--- |
| **Hệ thống pháp luật** | Thông luật (Common Law) - Án lệ & UCC | Dân luật (Civil Law) - [Bộ luật Dân sự 2015](file:///tmp/agy-work/BLDS2015) |
| **Yếu tố ràng buộc cốt lõi** | Nghĩa vụ đối ứng (Consideration) | Sự thỏa thuận và thống nhất ý chí |
| **Quy tắc chấp nhận đề nghị** | Mirror Image Rule (Common law) / Điều 2-207 UCC nới lỏng cho thương nhân | Thống nhất toàn bộ nội dung đề nghị (Điều 393 [BLDS 2015](file:///tmp/agy-work/BLDS2015)) |
| **Bản chất của điều kiện hình thức** | Quy tắc chứng cứ chứng minh (Evidentiary requirement theo Statute of Frauds) | Điều kiện có hiệu lực pháp lý bắt buộc khi luật có quy định cụ thể |
| **Cơ chế cứu vãn hợp đồng sai hình thức** | Học thuyết Ngăn chặn rút lại lời hứa (*Promissory Estoppel*), Thực hiện một phần (*Part performance*) | Công nhận hiệu lực khi đã thực hiện từ 2/3 nghĩa vụ trở lên (Điều 129 [BLDS 2015](file:///tmp/agy-work/BLDS2015)) |
| **Năng lực người chưa thành niên** | Hợp đồng có thể hủy bỏ (*voidable*); quyền phủ nhận (*disaffirmance*) | Phân cấp theo độ tuổi (<6, 6 đến <15, 15 đến <18); cần người đại diện đồng ý |

Chương 3: Kiến nghị hoàn thiện pháp luật về điều kiện có hiệu lực của hợp đồng tại Việt Nam

Trên cơ sở phân tích so sánh, tác giả đề xuất 4 nhóm định hướng và giải pháp cụ thể:

1. Hoàn thiện quy định về năng lực chủ thể: Cần có hướng dẫn chi tiết về phạm vi giao dịch mà người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi (Điều 23 BLDS 2015) được tự mình xác lập mà không cần qua người giám hộ, nhằm đảm bảo quyền tự quyết và tính linh hoạt trong đời sống.
2. Hoàn thiện quy định về sự tự nguyện: Cần chuẩn hóa các tiêu chí xác định hành vi lừa dối và nhầm lẫn trong hợp đồng; bổ sung quy chế rõ ràng điều chỉnh các trường hợp một bên lợi dụng hoàn cảnh khó khăn, quẫn bách của bên kia để áp đặt các điều khoản bất lợi (tương tự học thuyết Unconscionability của Hoa Kỳ).
3. Hoàn thiện quy định về tính hợp pháp của mục đích và nội dung: Minh định ranh giới giữa "điều cấm của luật" (văn bản do Quốc hội ban hành) với các văn bản dưới luật (Nghị định, Thông tư) để tránh việc vô hiệu hóa hợp đồng tùy tiện; cụ thể hóa khái niệm "đạo đức xã hội" và "trật tự công cộng".
4. Hoàn thiện quy định về hình thức hợp đồng: Tiếp tục mở rộng phạm vi áp dụng án lệ và giải thích tư pháp đối với Điều 129 BLDS 2015, học hỏi nguyên tắc bảo vệ bên thứ ba ngay tình và học thuyết Promissory Estoppel của Hoa Kỳ để bảo vệ tối đa hiệu lực hợp đồng đã được các bên tự nguyện thực hiện trên thực tế.

Kết quả và đóng góp

• Hệ thống hóa toàn diện: Khóa luận đã phân tích có hệ thống cấu trúc điều kiện có hiệu lực của hợp đồng theo hai hệ thống pháp luật lớn nhất thế giới, làm sáng tỏ sự khác biệt bản chất giữa học thuyết Consideration của Common Law và nguyên tắc Ý chí tự nguyện của Civil Law.
• Làm rõ bản chất pháp lý của hình thức hợp đồng: Luận giải sâu sắc sự khác nhau giữa chức năng làm chứng cứ tố tụng của hình thức hợp đồng theo pháp luật Hoa Kỳ (Statute of Frauds) và chức năng làm điều kiện hiệu lực theo pháp luật Việt Nam.
• Giá trị lập pháp thực tiễn: Đưa ra các kiến nghị hoàn thiện có tính khả thi đối với Bộ luật Dân sự 2015 trong việc giải quyết xung đột giữa quy định chung và luật chuyên ngành, nâng cao tính an toàn pháp lý cho các giao dịch dân sự và thương mại.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Đề tài được thực hiện trong khuôn khổ khóa luận tốt nghiệp cử nhân với dung lượng và thời gian nghiên cứu giới hạn (từ tháng 09/2023 đến tháng 12/2023). Việc khảo sát án lệ Hoa Kỳ chủ yếu tập trung vào các án lệ kinh điển của Tòa án cấp tiểu bang và các điều khoản tiêu biểu của UCC, chưa thể bao quát toàn bộ sự khác biệt đa dạng trong luật thực định của 50 bang tại Hoa Kỳ.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng nghiên cứu điều kiện có hiệu lực của hợp đồng trong môi trường thương mại điện tử, hợp đồng thông minh (Smart Contracts) và việc áp dụng các điều ước quốc tế như CISG và Bộ nguyên tắc UNIDROIT trong giải quyết tranh chấp hợp đồng có yếu tố nước ngoài.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo giá trị cho:

• Sinh viên, học viên cao học chuyên ngành Luật Dân sự, Luật Thương mại Quốc tế và Luật So sánh khi nghiên cứu về chế định hợp đồng và hợp đồng so sánh.
• Giảng viên và nhà nghiên cứu pháp luật quan tâm đến kỹ thuật lập pháp và án lệ hợp đồng của Hoa Kỳ (UCC, Restatement, Statute of Frauds).
• Các luật sư, chuyên viên pháp chế doanh nghiệp tham gia soạn thảo, đàm phán và rà soát hợp đồng thương mại quốc tế với các đối tác thuộc hệ thống Thông luật.

Câu hỏi thường gặp

1. Khóa luận đưa ra định nghĩa thế nào về điều kiện có hiệu lực của hợp đồng? Khóa luận định nghĩa điều kiện có hiệu lực của hợp đồng là tổng hợp các quy định của pháp luật nhằm giới hạn quyền tự do thỏa thuận bằng cách đặt ra các yêu cầu tối thiểu mà các bên tham gia hợp đồng phải tuân thủ để hợp đồng phát sinh hiệu lực pháp lý, nhằm bảo vệ quyền lợi của các bên, người thứ ba và trật tự công cộng.

2. Học thuyết Nghĩa vụ đối ứng (Consideration) trong pháp luật hợp đồng Hoa Kỳ gồm những đặc điểm cốt lõi nào? Theo Chương 2 của khóa luận, Consideration bao gồm 3 đặc điểm: (1) Sự trao đổi có mặc cả (Bargained-for exchange) giữa các bên; (2) Có giá trị pháp lý (Something of legally sufficient value - có thể là một lời hứa, hành vi thực hiện hoặc sự kiềm chế không thực hiện một quyền hợp pháp); và (3) Tính hợp pháp của nghĩa vụ đối ứng.

3. Sự khác biệt căn bản về chức năng của điều kiện hình thức giữa pháp luật Hoa Kỳ và Việt Nam là gì? Tại Hoa Kỳ, theo Đạo luật Chống Gian lận (Statute of Frauds), hình thức văn bản chủ yếu đóng vai trò là quy tắc chứng cứ nhằm chứng minh sự tồn tại của hợp đồng trước Tòa án. Trong khi đó, tại Việt Nam theo Điều 117 và 129 BLDS 2015, hình thức là điều kiện có hiệu lực bắt buộc khi luật chuyên ngành có quy định, và việc vi phạm có thể dẫn đến vô hiệu nếu không thỏa mãn điều kiện cứu vãn thực hiện 2/3 nghĩa vụ.

4. Quy tắc "Hình ảnh phản chiếu" (Mirror Image Rule) trong chấp nhận đề nghị được quy định như thế nào trong pháp luật Hoa Kỳ? Trong Common Law truyền thống của Hoa Kỳ, chấp nhận đề nghị phải tuyệt đối phản chiếu chính xác các điều khoản của đề nghị ban đầu mà không được sửa đổi hay bổ sung; nếu có điều khoản mới sẽ bị coi là hoàn đề nghị (Counter-offer). Tuy nhiên, Điều 2-207 UCC đã quy định ngoại lệ đối với hợp đồng mua bán hàng hóa giữa các thương nhân, cho phép chấp nhận có kèm điều khoản bổ sung vẫn làm phát sinh hợp đồng trong một số điều kiện nhất định.

5. Điểm mới của Bộ luật Dân sự 2015 của Việt Nam về xử lý hợp đồng vi phạm điều kiện hình thức được tác giả phân tích là gì? Đó là quy định tại Điều 129 BLDS 2015, cho phép Tòa án ra quyết định công nhận hiệu lực của giao dịch dân sự vi phạm quy định bắt buộc về công chứng, chứng thực hoặc văn bản nếu một bên hoặc các bên đã thực hiện ít nhất hai phần ba (2/3) nghĩa vụ trong giao dịch, giúp hạn chế việc hủy bỏ hợp đồng do khiếm khuyết hình thức thuần túy.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Mai Chi đã hoàn thành xuất sắc mục tiêu nghiên cứu so sánh chuyên sâu về điều kiện có hiệu lực của hợp đồng giữa hai hệ thống pháp luật tiêu biểu là Hoa Kỳ và Việt Nam. Công trình đã làm rõ những điểm tương đồng và dị biệt mang tính bản chất giữa chế định hợp đồng của Thông luật và Dân luật từ góc độ lý luận và quy định thực định. Những kiến nghị hoàn thiện pháp luật được đề xuất trong khóa luận có giá trị tham khảo hữu ích cho công tác lập pháp và áp dụng pháp luật hợp đồng tại Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MINISTRY OF JUSTICE MINISTRY OF EDUCATION AND TRANING HANOI LAW UNIVERSITY HO VA TÊN: NGUYEN MAI CHI MSSV: 453610 REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT IN AMERICAN AND VIETNAMESE LEGAL SYSTEM: A COMPARATIVE PERSPECTIVE BACHELOR’S THESIS Hanoi- 2023 MINISTRY OF JUSTICE MINISTRY OF EDUCATION AND TRANING HANOI LAW UNIVERSITY HO VATEN: NGUYEN MAI CHI MSSV: 453610 REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT IN AMERICAN AND VIETNAMESE LEGAL SYSTEM: A COMPARATIVE PERSPECTIVE Major: Comparative law BACHELOR’S THESIS SUPERVISOR LLM. D6 THI ANH HONG STATUTORY DECLARATION Therewith formally declare that I have varitten the submitted Bachelor's Thesis independently, the conclusions and data in the Bachelor's Thesisis truthful and reliable. Confirmation of supervisor Author ofBachelor's Thesis LIST OF ABBREVIATION uct Uniform Commercial Code us United States ete et cetera (and so forth) ie 1đ est (that is) eg exempli gratia (for example) verus (against) PREFACE 1 CHAPTER 1.THEORETICAL ISSUES OF REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT. 11, CONCEPTION OF REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT 6 LLL.

Definition of requirements for avaitd contracts. Characteristics of requirements for a valid contract in American and etnam legal system 9 12. CLASSIFICATION OF REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACTS BETWEEN ‘VIETNAMESE AND AMERICAN LEGAL SYSTEMS 1 12.1 Classification ofrequirements for a valid contracts tn the American legal system bà 12. Classification ofrequtrements for avalid contracts in the Vietnamese legal system bà 13.

SIGNIFICANCES OF REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACTIN AMERICAN AND ‘VIETNAMESE LEGAL SYSTEMS 16 13. Significances of requirements for a valid contract in American legal system. Significanes of requirements for a valid contract m Vietnamese legal system 1 CHAPTER 2REGULATIONS ON CONTRACT REQUIREMENTS IN EFFECT IN THE UNITED STATES AND VIETNAM. AMERICAN LAWON REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT.

19 2LL Offers 1 212, Acceptance. REGULATIONS ON REQUIREMENTS OF VALID CONTRACTIN VIETNAMESE LEGAL SYSTEM.1 The requirements for a vaitd contract on American and Vietnamese law fom a comparative perspective 53 2.1 Regarding the requirements of capacity on avalid contract, 53 3.2 Regarding the requirements of legality on a valid contract, 53 3.3 Regarding the requirements of voluntarily on a valid contrat.4 Regarding the requirements of consideration on a valid contract.5 Regarding the requirements of formation on a valid contract. Reasons jor similarities and differences 55 CHAPTER 3. RECOMMENDATIONS FOR PERFECTING THE LAW ON REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACT PERFORMANCE IN FORCE IN VIETNAM.

GUIDING PRINCIPLES FOR THE PROPOSALS TO IMPROVE PROVISIONS ON [REQUIREMENTS FOR A VALID CONTRACTIN VIETNAMESE LAW. SPECIFIC PROPOSALS FOR IMPROVING THE PROVISION ON REQUIREMENTS OFA ‘VALID CONTRACTIN VIETNAMESE LEGAL SYSTEM, 58 3.1 Proposals to improve provision on capactty for avalid contract. Proposals to improve the provision of vohuntartly for a valtd contract.23, Proposals to improve the provision of legality for a valid contract. Proposals to improve the provision of formailtty for avalid contract.

60 CONCLUSION REFERENCES PREFACE 1. Rationale of the thesis Contracts are an important means in human life, helping people meet physical and spiritual needs by exchanging products, services and other benefits. Itisan important way to organize common life and promote economic and social development Although contracts are considered as one of the effective methods to establish property relationships between entities, to meet the needs from basic to higher needs of individuals and legal entities, however, the contract only really comes to life when the contract has legal effect. According to Article 117 of the 2015 Civil Code and relevant legal documents, a contract takes effect when certain requirements are satisfied.

In particular, there are general mandatory requirements for all types of contracts such as requirements on subject capacity, voluntarily, and on the purpose and content ofthe contract. In addition, formal requirements are only considered as valid requirements of certain types of contracts. That is, when a law document specifies the form of establishing a type of contract, the contracting entity will have to comply with, that regulation Failure to comply with this provision may cause the contract to tbe declared invalid, except for the cases specified in Article 129 of the 2015 Civil Code compared to previous civil codes These are the brealethrough changes ofthe 2015 Civil Code However, the current legal situation study shows that there are many remaining limitations related to the effective requirements of the contract. ‘Typically, the inconsistency between different legal documents is related to the effective requirements of a type of contract Therefore, the contract and the effective requirements of the contract are important provisions in the 2015 Civil Code, which are fundamental to specialized laws.

The provisions of the current law on the effective requirements of the contract still reveal certain limitations Starting from the above practice and meaning, as well as to have a comprehensive view of the effective requirements of the contract, the author ‘would like to select the topic: "Requirements of the Valid contract under the American and Vienam legal system: A comparative perspective” as a thesis topic In this dissertation, the author focuses on analyzing the regulations on the effective requirements of the contract under the Vietnamese and American legal systems; and compares the two legal systems to beable to supplement and complete the limitations of Vietnamese law. Review of previous research related to the Thesis Up to now, the regulations related to the effective requirements of civil transactions and the effective requirements of contracts, it have attracted the attention of many authors with different research angles. Some research results of some typical works can be stated as follows (Nguyen Nhu Bich (2011), Discussing the validh of conditional contracts, Journal of the People's Court, No. (Pham Hoang Giang (2007), Bfect of contractal orthogonal requirements on contract vattdity, Journal of State and Law No.

47-51, Hanoi (Nguyen Minh Hang and Nguyen Thi Kim Lan (2016), Bféct on the form ofctvil transactions by the provisions of the 2015 Civil Code, Joumal of Jurisprudence, No. 11-19, Hanoi (@)Nguyen Van Cu and Tran Thi Hue (co-editors, 2017), Sctentific commentary on the 2015 Civil Code of the Socialist Repubiic of Vietnam, Hanoi Currently, several studies are comparing Vietnamese law and American Jaw, including the field of contract and scientific value in jurisprudence research and development, first of all, the reference book "Understanding American law im the context of Vietnam's regional and world economte rfegraon" wnitten by Dr. Pham Duy Nghia (2001) and many other scientists. In addition, some theses, articles, books and textbooks when writing about contracting under Vietnamese laware comparable to the laws of countries including the United States, such as Nguyen Vu Hoang's doctoral thesis (2008) with the topic "Vietnennese iaw on entering trfo contracts for the sale of goods with foreign traders" or the book "Establishing contracts in the Vietnamese Civil Code" by Dr.Nguyen Ngoc Khanh (2007).

However, with a wide range of comparisons or only a few typical regulations, there is currently no in-depth research on comparisons between ‘Vietnam and the US on the effective requirements of the contract. Therefore, it can be affirmed that the selection and research ofthis topicis very necessary in the current context ofjudicial reform and international integration as well as to havea more general and in-depth overview of the effective requirements ofthe contract under the law of Vietnam and the law of the United States from a comparative perspective 3. Scientific and practical significance of the thesis, ‘The study of this thesis aims at the following basic purposes - Systematize and analyze the most basic theoretical issues about the effective requirements ofthe contract according to the legal system of Vietnam and the US asa basis for the study of relevant legal provisions - Systematize and analyze the most basic theoretical issues about the effective requirements of the contract according to the legal system of Vietnam. and the US asa basis for the study of relevant legal provisions.

Objectives of the thesis To have a more general and specific overview of the effective requirements of the contract of the law of Vietnam based on comparative research of the American law, identify the progressive and appropriate aspects of the Vietnamese law to continue to maintain and promote, and propose new points of progress under the American law and apply appropriately in the current legal requirements of Vietnam, the author focuses on the issues related. to the effective requirements of the contract, the provisions of the two countries on the effective requirements of the contract and other contents closely related. to the provisions on the effective requirements of the contract such as the form and content of the contract. However, because the author approaches to research in a new direction for the first time, while the requirements of time and qualifications are limited, the thesis will not avoid shortcomings, inadequacies and limitations.

Therefore, the author is looking forward to receiving all comments and contributions from teachers. Object and scope of the Thesis - Objects of the research: This topic focuses on the theoretical study ofthe effective requirements of the contract under the laws of Vietnam and the United States and the recommendations drawn from the comparative study of the effective requirements of the contract under the laws of Vietnam and the United States. - Scopes ofthe research About the research space: The Legal research report on " Requirements fora Valid Contract in American and Vietnamese legal systems: A comparative perspective” Regarding the time: The thesisis conducted from September of 2023 to December of 2023. Method used to prepare the Thesis 6.

Methodology The study of the thesis will be based on the methodology ofdialectical materialism and historical materialism of Marsism-Leninism. This is considered a guideline for the orientation of the author's specific research ‘methods in the course of the thesis, This method is used by the author to study theoretical issues in the thesis, 6. Research method Specific research methods include analysis, synthesis, comparison, statistics, jurisprudence comparison, historical research, proof, practical research, and scientific prediction. These methods can be seen in all chapters ofthe Thesis.

Among these methods, the analysis and comparison methods are commonly used to build up scientific arguments for the Thesis. Thereby, there ‘will be appropriate and objective assessments andidentification to havea more complete direction for the provisions of Vietnamese law on the effective requirements of the contract in the current context ofinternational integration, 7. Thesis structure In addition to the Preface, Conclusion and References, the thesis comprises of three chapters: Chapter I: Theoretical issues of requirements for a valid contract; Chapter II: Regulations on requirements for a valid contract in American and Vietnam; Chapter II: Recommendations for improving the law on requirements for a valid contract in Vietnam. THEORETICAL ISSUES OF REQUIREMENTS FORA VALID CONTRACT 11.

Conception of requirements for a valid contract LLL Definition of requirements for a valid contracts Interms ofAmerican legal system, contracts in countries under Anglo- ‘American law do not distinguish between transactions and contracts. Contracts indude unilateral transactions and traditional continental European law contracts. The classical conception of a contract holds that it is a legally enforceable obligation created by an agreement between the obligor and the right owner. ? Inthe United States, contract lawis the term commonly used to describe the content ofthe rules that apply to the formation, execution, and termination of agreements agreed upon by private parties.

The concept of contract is the “union of the ideas of agreement and obligation”. ? Agreement is the ‘manifestation of mutual assent of two or more persons to make an exchange 3U. Gifis succinctly defines a contract as " a promise to provide for a remedy: or perform obligations recognized by law; A transaction involves two or more individuals having reciprocal rights to demand that the other party fulfill thetr promises."* "Contract," as well use that term, usually means an agreement when ‘two or more people about something that will be done in the future by one or ‘both people, Sometimes the word "contract" is also used to refer to a document - the set of papers in which such an agreement is laid out. Or usually used in See ATIVAH Generl, sgm nate 1, at 10-56 (cricsing the classical conception of « conmact as a enforceable obligato crested by ageemet) |WELLSTOOD A.