chương 1, thông qua hoạt động nghiên cứu tại bàn: đọc hiểu, lược thuật, diễn giải, chúng tôi giới thiệu những thuật ngữ và đặc tính thiết yếu làm nền tảng bối cảnh báo chí truyền thông Việt Nam. Thông qua thuật ngữ “Truyền thông đa phương tiện” ở đó các sản phẩm truyền thông được phân phối trên nền tảng Internet không chỉ được kiến tạo bởi nhiều phương tiện mà còn tạo ra môi trường tương tác năng động. Tiếp đến, nổi bật trong bối cảnh báo chí truyền thông đa phương tiện, chúng tôi trình bày vấn nạn tin giả hay phạm vi bao trùm hơn đó là sự rối loạn thông tin. Đồng thời chúng tôi cũng hướng đến việc nghiên cứu đặc tính tâm sinh lý, hành vi xã hội của nhóm đối tượng giới trẻ.
Chương 2: Thực trạng sự rối loạn thông tin trên nền tảng truyền thông đa phương tiện của giới trẻ Trong chương 2, chúng tôi trình bày kết quả khảo sát về thực trạng tiếp nhận, lan truyền tin giả ở giới trẻ. Thông qua việc biểu đồ hóa 19 câu hỏi khảo sát, chúng tôi đã đưa ra những kết luận về thực trạng nhận thức về tin giả trong việc tiếp nhận 17 và chia sẻ thông tin trên nền tảng đa phương tiện của giới trẻ. Đồng thời, chúng tôi cũng trình bày kết quả của việc phỏng vấn sâu một số chuyên gia trong lĩnh vực báo chí truyền thông để tham khảo cho việc xác định nguyên nhân của thực trạng tiếp nhận, chia sẻ tin giả ở giới trẻ. Thông qua những kết quả khảo sát, chúng tôi cũng bước đầu tìm hiểu về khía cạnh luật pháp, chế tài, sự quản lý của nhà nước về vấn đề này.
Chương 3: Giải pháp định hướng quản lý Trong chương 3, dựa trên việc nghiên cứu, phân tích kết quả của chương 1 và chương 2, chúng tôi đề xuất bốn giải pháp lớn nhằm cải thiện vấn nạn tiếp nhận và chia sẻ tin giả ở giới trẻ. Đó là các giải pháp về ứng dụng đào tạo, xây dựng truyền thông phát triển bền vững và cơ sở pháp lý. Chúng tôi mong muốn không chỉ dừng lại trong phạm vi luận văn này mà còn được ứng dụng cụ thể trước hết trong môi trường đào tạo mà bản thân tác giả đang công tác. Phần 3: Kết luận 18 CHƯƠNG I CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ SỰ RỐI LOẠN THÔNG TIN TRÊN NỀN TẢNG TRUYỀN THÔNG ĐA PHƯƠNG TIỆN VÀ GIỚI TRẺ 1.1 Truyền thông đa phương tiện Trải qua các giai đoạn phát triển xã hội, con người luôn không ngừng sáng tạo, tìm tòi ra những cách thức mới để giao tiếp hiệu quả.
Từ nhu cầu thực tế ấy, “truyền thông” - thuật ngữ chung để chỉ các loại hình giao tiếp khác nhau - đã trở thành một phần quan trọng của cuộc sống. Truyền thông là công cụ để giao tiếp, truyền thông đa phương tiện là nền tảng hiện đại duy trì, nâng cao sự giao tiếp đó. Truyền thông đa phương tiện mở ra một thế giới giao tiếp mới, trong đó con người là trung tâm và truyền thông đa phương tiện không chỉ cung cấp thông tin, mà còn cung cấp diễn đàn cho cá nhân, tổ chức tương tác với nhau trên nền tảng kỹ thuật số. Như chúng ta đã biết, những thành tựu của cách mạng khoa học kỹ thuật trong lĩnh vực công nghệ thông tin, đặc biệt là sự phát triển mạnh mẽ của Internet đã tạo ra sự bùng nổ thông tin trên phạm vi toàn cầu.
Cùng với đó, trật tự của các loại hình báo chí, truyền thông đã có nhiều sự thay đổi vượt trội. Việc chuyển tải thông tin đến công chúng không chỉ đơn thuần qua chữ viết, hình ảnh tĩnh đơn thuần được thực hiện bởi các cơ quan báo chí truyền thông truyền thống nữa mà thế giới các thể loại video, audio, đồ họa động, báo điện tử,. đã trở nên phổ biến và chiếm lĩnh thị trường truyền thông bởi sự đa dạng và tính tương tác giữa người đưa tin và người tiếp nhận thông tin. Khái niệm về Đa phương tiện (Multimedia) có nghĩa là“việc sử dụng nhiều hơn một loại phương tiện (đặc biệt là audio, video và các chương trình tương tác) để truyền thông” – Theo từ điển Oxford (Oxford Dictionaries).
Khái niệm “Đa phương tiện” được rất nhiều tác giả đề cập đến trong rất nhiều tài liệu, giáo trình. và tùy vào lĩnh vực, khái niệm này được định nghĩa không hoàn toàn giống nhau, ví dụ như, nhà xuất bản McGraw Hill cho rằng “Đa phương tiện là bất kỳ sự kết 19 hợp của văn bản, đồ họa nghệ thuật, âm thanh, hình ảnh động và video được phân phối bởi máy tính”; Hay trong cuốn sách nổi tiếng về Đa phương tiện “Multimedia – Making it work” có khái niệm “Đa phương tiện là bất kỳ sự kết hợp giữa văn bản, nghệ thuật, âm thanh, hình ảnh động, video được truyền tải, phân phối với người xem bằng máy tính hoặc qua các phương tiện điện tử hay số hóa”. Một khái niệm nữa theo như PGS, TS. Nguyễn Văn Dững cho rằng“đa phương tiện chính là khả năng kết hợp các tài liệu văn bản, hình ảnh, âm nhạc, video, hình động và tài liệu in ấn có thể được sử dụng ở nhiều mức độ khác nhau nhằm thay đổi sự chú ý và truyền đạt một cách hiệu quả thông điệp của bạn.” Vậy khi tìm hiểu về đa phương tiện, thì có thể hiểu theo 03 khía cạnh đó là: ▪ Thứ nhất, là sự tích hợp đa mã ngôn ngữ biểu đạt, có thể bằng chữ viết, các loại hình ảnh, âm thanh tổng hợp, đồ họa.
▪ Thứ hai, là sự tương tác - tương tác trực tiếp, đồng thời, đa chiều, liên tục, trong mọi thời điểm, không gian ▪ Thứ ba là kỹ thuật - hội tụ và ứng dụng tối đa các tính năng kỹ thuật mới. Đa phương tiện là xu thế toàn cầu, vì lẽ đó các cơ quan báo chí, truyền thông trên thế giới cũng như Việt Nam đều hướng đến và phụ thuộc vào tình hình của mỗi nơi mà có những định hướng phát triển khác nhau. Nhìn chung, do sự phát triển của công nghệ thông tin (nổi bật nhất là công nghệ mạng Internet) song song với nhu cập tiếp nhận thông tin của công chúng ngày càng tăng, báo chí đa phương tiện kích thích nhiều giác quan của công chúng, đem lại cho họ cảm giác tiếp cận thông tin một cách chân thực, sống động. Không chỉ sử dụng thị giác để đọc chữ và xem hình ảnh, video mà công chúng còn dùng thính giác để nghe âm thanh.
Ngoài ra họ còn cảm nhận, bàn luận, chia sẻ, phản hồi lại các thông tin mà họ tiếp nhận được một cách nhanh chóng. 20 Vậy truyền thông đa phương tiện là gì ? Có rất nhiều định nghĩa về cụm từ này, và ta có thể hiểu như sau: Truyền thông đa phương tiện là sự tích hợp liền của dữ liệu văn bản chữ, các loại hình ảnh và âm thanh trong một môi trường thông tin số hóa riêng lẻ” (Multimedia – Tony Feldman); Bên cạnh đó theo Jonasses, 2000 trong cuốn Computers as mind tools for school thì lại đưa ra một khái niệm cho rằng, Truyền thông đa phương tiện là sự tích hợp của hơn một dạng truyền thông trong việc thông tin. Một cách chung nhất, thuật ngữ này nói đến sự tích hợp của các dạng truyền thông như chữ viết, âm thanh, đồ họa, ảnh động, video, hình ảnh và các hình khối không gian khác trong một hệ thống máy tính”. Như vậy, truyền thông đa phương tiện là hình thức truyền thông có sự kết hợp nhiều phương tiện như hình ảnh, video, âm thanh, đồ họa.
và sử dụng công nghệ thông tin trong sáng tạo, thiết kế, sản xuất và truyền đi những thông điệp, sản phẩm có khả năng tác động vào nhiều giác quan của con người, chẳng hạn như: phim ảnh, hoạt hình, quảng cáo trên truyền hình, website, trò chơi điện tử, ứng dụng di động,. đều là sản phẩm của ngành truyền thông đa phương tiện. Chính vì thế, hình thành nên một số đặc điểm quan trọng sau ở của người tiếp nhận sản phẩm báo chí và truyền thông đa phương tiện: ▪ Sử dụng nhiều giác quan nghe nhìn, tưởng tượng để trải nghiệm, sản phẩm truyền thông đa phương tiện. ▪ Hình thành tâm thế tiếp nhận tức thời, phi định kỳ.
Có khả năng hình thành kiểu lối sống đa nhiệm, đa duy năng. ▪ Hình thành tâm thế chủ động tương tác, người tiếp nhận sản phẩm thể hiện quyền lực của mình bằng cách đánh giá, bình luận và phân phối (chức năng like, share, comment trên các trang mạng xã hội). ▪ Hình thành sự trải nghiệm, toàn cầu hoá và các nhân hoá trong việc tuyển lựa tiếp nhận và diễn giải các thông tin báo chí trong truyền thông. 21 Ngày nay, Việt Nam đang bước vào hội nhập với thế giới và báo chí Việt Nam cũng không ngừng phát triển để theo kịp xu hướng.
Trên đà hội nhập quốc tế, báo chí truyền thông Việt Nam phải chịu sức ép cạnh tranh gay gắt hơn giữa báo chí trong nước và báo chí nước ngoài (mà đa phần là vượt trội về công nghệ, kỹ thuật, tài chính, tính chuyên nghiệp. cạnh tranh về sản phẩm báo chí, cơ quan quản lý và cấp độ báo chí Trung ương - địa phương trong nước, có thể dẫn tới sự phân hoá - tạo ra sự không đồng đều, thậm chí một bộ phận cơ quan báo chí bị phá sản, phóng viên thất nghiệp. Báo chí truyền thông nước ngoài (chủ yếu là các nước G8) với những ưu thế nhiều mặt sẽ tác động mạnh hơn, nhanh hơn đến nhu cầu báo chí trong nước, có thể gây ra rối loạn thông tin chèn ép và áp đặt thông tin, ảnh hưởng tiêu cực đến sự ổn định và phát triển bền vững của đất nước và báo chí truyền thông Việt Nam. Báo chí hiện đại cũng đồng nghĩa với nhiều sáng tạo.
Một tác phẩm báo chí giờ đây không đơn giản là mấy trăm, mấy ngàn từ kèm theo bức ảnh minh họa, hoặc một đoạn âm thanh, một phóng sự hình ảnh. Báo chí hiện nay kết hợp tất cả những gì có thể để cách trình bày trở nên hấp dẫn, thu hút hơn, sử dụng cả nhiều công nghệ, phần mềm, thiết bị tối tân và độc đáo. Nhưng quan trọng hơn là phải có tư duy sáng tạo và sáng tạo không ngừng. Một sản phẩm báo chí sáng tạo có thể tạo sức hút cao gấp nhiều lần một sản phẩm báo chí thông thường.
Một Việt Nam hôm nay sử dụng công nghệ làm điệu kiện then chốt tích hợp đa phương tiện, video trực tuyến, báo chí dữ liệu đa dạng đồ họa thông tin hay các dạng chương trình tương tác. để tạo ra những sản phẩm thông minh, phục vụ và thuận tiện cho việc cung cấp thông tin đến công chúng trên mọi nền tảng kỹ thuật.