Chương 1. Nhận thức chung về quản trị rủi ro nguồn nhân lực trong doanh nghiệp. Thực trạng quản trị rủi ro nguồn nhân lực tại công ty TNHH Văn Chung, giai đoạn từ năm 2013 – 2018. Một số giải pháp, kiến nghị nhằm quản trị rủi ro nguồn nhân lực tại công ty TNHH Văn Chung.
Hạn chế của đề tài - Khảo sát được thực hiện với 50 lao động trong tổng số 216 lao động cả gián tiếp và trực tiếp của Công ty TNHH Văn. Do mẫu khảo sát còn ít so với quy mô tổng thể Chung (số lượng khảo sát chỉ chiếm 1/4 trên tổng số lao động) nên kết quả khảo sát có thể chưa tổng hợp được hết toàn bộ thực trạng rủi ro nguồn nhân lực của công ty. Tuy nhiên, kết quả cũng phần nào giúp nhận dạng và đánh giá được những điều cơ bản về rủi ro nguồn nhân lực của công ty TNHH Văn Chung. - Vì quá trình nghiên cứu giới hạn trong thời gian ngắn và kiến thức cũng như tầm hiểu biết của tác giả còn hạn chế nên đề tài không thể tránh khỏi những thiếu sót và khiếm khuyết.
Rất mong quý thầy cô và bạn đọc thông cảm! 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1. NHẬN THỨC CHUNG VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO NGUỒN NHÂN LỰC TRONG CÁC DOANH NGHIỆP 1. Khái niệm về an ninh, an ninh phi truyền thống và quản trị rủi ro nguồn nhân lực 1. Khái niệm về an ninh “An ninh trong ngôn ngữ tiếng anh được hiểu là mức độ an toàn cao nhất cho chủ thể”.
Trong nhiều nền văn hóa và ngôn ngữ khác thì an ninh và an toàn được dùng chung một từ an toàn, bình an, ngược lại với nguy. Như vậy, có thể hiểu “ an ninh là sự tồn tại, an toàn, bình an, không có nỗi lo, rủi ro, mối nguy, sự cố hay tổn thất về người và của”. Trái ngược lại với an ninh là mất an ninh. Đó là những rủi ro, nguy hiểm, mất mát, tổn thất.
Theo Bellamy, an ninh là sự tự do tương đối không lo có chiến tranh kết hợp với mong đợi tương đối cao là không bị đánh bại bởi bất kỳ cuộc chiến tranh nào có thể xảy ra. Theo Ayoob, an ninh - mất an ninh được định nghĩa trong mối quan hệ với các tình huống bị tổn thương, cả bên trong lẫn bên ngoài, mà nó đe dọa hay có khả năng phá hủy hay làm suy yếu cấu trúc nhà nước, cả về mặt lãnh thổ, thể chế và chế độ cai trị. Lịch sử đã cho thấy con người không thể có cuộc sống ổn định và phát triển bền vững nếu như không có an ninh. Một quốc gia cũng không thể phát triển bền vững, lâu dài nếu không đảm bảo được an ninh cho con người, cho doanh nghiệp, cho các tổ chức, cá nhân trong tất cả các lĩnh vực của đời sống, trong hoạt động sản xuất và kinh doanh.
Cùng với tiến trình phát triển của lịch sử nhân loại, bên cạnh khái niệm an ninh đã hình thành nên khái niệm an ninh truyền thống (ANTT). Đây là khái niệm có ý nghĩa là an ninh quốc gia theo cách hiểu lấy quốc gia hay nhà nước làm trung tâm. Theo Luciani, an ninh quốc gia có thể được định nghĩa là khả năng chống lại sự xâm lược của nước ngoài. Theo Luật an ninh quốc gia Việt Nam (2014) thì “an ninh quốc gia là sự ổn định, phát triển bền vững của chế độ Xã hội chủ nghĩa và NN Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, sự bất khả xâm phạm độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc”.
11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Như vậy có thể hiểu an ninh truyền thống chính là an ninh chính trị, an ninh xã hội, an ninh quân sự, an ninh quốc phòng, an ninh tư tưởng, văn hóa. Khái niệm về an ninh phi truyền thống Hiện nay trên thế giới, vấn đề mà rất nhiều quốc gia, dân tộc quan tâm đến chính là vấn đề về an ninh phi truyền thống. Đây là một chủ đề quan trọng mà rất nhiều nhà khoa học quan tâm nghiên cứu. An ninh phi truyền thống được bàn luận trên nhiều diễn đàn quốc tế, trên các diễn đàn quan hệ song phương và đa phương.
Hầu hết các vấn đề của an ninh phi truyền thống là các vấn đề xuyên quốc gia, quốc tế. An ninh phi truyền thống ngày càng phát triển sâu đậm và trở thành vấn đề an ninh toàn cầu. “An ninh phi truyền thống là sự ổn định, an toàn và phát triển bền vững cá nhân, con người, tổ chức, doanh nghiệp, cộng đồng, quốc gia và cả loài người trong bối cảnh cạnh tranh, hội nhập, biến đổi toàn cầu và biến đổi khí hậu. Trong Tập bài giảng quản trị an ninh phi truyền thống, 2015.
Hà Nội của PGS. Hoàng Đình Phi: Chủ nhiệm Khoa Quản trị & Kinh doanh - Đại học Quốc gia Hà Nội; Thƣợng tƣớng, TS. Nguyễn Văn Hƣởng: Nguyên Thứ trƣởng Bộ Công an) Trong nghiên cứu của mình, các tác giả đã chỉ ra những lý luận cơ bản về khái niệm an ninh phi truyền thống. Theo tác giả, “An ninh phi truyền thống được hiểu là sự tồn tại và phát triển bền vững cá nhân, con người, doanh nghiệp, cộng đồng, quốc gia và cả loài người trong bối cảnh cạnh tranh, hội nhập, biến đổi toàn cầu và biến đổi khí hậu”.
Các mối đe dọa từ an ninh phi truyền thống được hiểu là các vấn đề an ninh xuất hiện và có khả năng tác động tiêu cực tới sự tồn tại, an toàn, ổn định và phát triển bền vững của cá nhân, con người, cộng đồng, quốc gia và cả loài người trong bối cảnh biến đổi toàn cầu và biến đổi khí hậu. Tác giả nhấn mạnh khi nghiên cứu các vấn đề an ninh phi truyền thống, an ninh phi truyền thống được hiểu là các vấn đề an ninh mới xuất hiện và có tác động trực tiếp tới sự an toàn, tồn tại, ổn định và phát triển bền vững của cá nhân, con người, doanh nghiệp, cộng đồng, quốc gia và cả loài người trong bối cảnh hội nhập, cạnh tranh, biến đổi toàn cầu và biến đổi khí hậu. 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com An ninh phi truyền thống được nghiên cứu và chia thành các cấp độ: - An ninh phi truyền thống cấp độ quốc tế. - An ninh phi truyền thống ở cấp độ nhà nước (quốc gia, địa phương).
- An ninh phi truyền thống ở cấp độ cộng đồng (con người). - An ninh phi truyền thống ở cấp độ doanh nghiệp (chủ doanh nghiệp và đông đảo người lao động). An ninh phi truyền thống được nghiên cứu trong bối cảnh biến đổi toàn cầu (Chính trị - Kinh tế - Văn hóa – Xã hội) và biến đổi khí hậu: - Các yếu tố tác động từ môi trường bên trong của chủ thể (quốc gia, cộng đồng, doanh nghiệp) - Các yếu tố tác động từ môi trường sống, tác nghiệp, môi trường ngành công nghiệp,. - Các yếu tố tác động từ môi trường quốc tế: khu vực, toàn cầu.
Xây dựng hay tìm kiếm và lựa chọn khung lý thuyết hay lý luận để phân tích về an ninh hay an ninh phi truyền thống: từ khái niệm, định nghĩa tới so sánh, thu thập dữ liệu, phân tích, đánh giá, ra quyết định, thay đổi, cải tiến, (Framework for Analysis ỏ Analytical Framework) Nghiên cứu xây dựng bộ tiêu chí khảo sát và đánh giá năng lực quản trị An ninh phi truyền thống ở cấp độ quốc gia và ở cấp độ địa phương (tỉnh, huyện) - Năng lực hoạch định và tổ chức thực hiện các chiến lược An ninh phi truyền thống - Năng lực hoạch định và tổ chức thực hiện các kế hoạch đảm bảo An ninh phi truyền thống - Kết quả đạt được trong từng năm, từng giai đoạn? - Nỗi sợ, rủi ro, mối nguy, nguy hiểm, tổn thất? Về cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu về quản trị an ninh, tác giả chỉ ra các cá nhân và tổ chức nghiên cứu có thể có nhiều cách tiếp cận khác nhau từ chuyên ngành đến liên ngành, từ cao đến thấp, từ bao quát tới cụ thể,. sử dụng các phương pháp nghiên cứu một cách sáng tạo theo các điểm chung và điểm riêng của các cách tiếp cập và phương pháp nghiên cứu. 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Tác giả mô tả An ninh quốc gia bằng công thức: AN NINH QUỐC GIA = AN NINH TRUYỀN THỐNG + AN NINH PHI TRUYỀN THỐNG AN NINH QUỐC GIA = AN NINH CỨNG + AN NINH MỀM PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG QUỐC GIA BẢO VỆ MÔI TRƢỜNG PHÁT TRIỂN KINH TẾ PHÁT TRIỂN XÃ HỘI NĂNG LỰC QUẢN TRỊ PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG QUỐC GIA NĂNG LỰC QUẢN TRỊ AN NINH TRUYỀN THỐNG (QUỐC GIA) NĂNG LỰC QUẢN TRỊ AN NINH PHI TRUYỀN THỐNG (NN, DN) NĂNG LỰC QUẢN TRỊ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ (NN, DN) Hình 1. Mô hình phân tích 4 nhóm năng lực nền tảng cho phát triển bền vững quốc gia Nguồn: Hoàng Đình Phi, Nguyễn Bách Khoa, 2015 b.
Nguyễn Mạnh Hƣởng – Viện Khoa ho ̣c xã hô ̣i và nhân văn quân sƣ ̣, Bộ Quố c phòng thì An ninh phi truyền thống là vấn đề mang tính toàn cầu (Tạp chí Cộng sản, ngày 30/12/2011) 14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trong lịch sử phát triển của mình, để đạt được những bước tiến dài trên con đường phát triển, con người cũng phải đối mặt với những nguy cơ đe dọa đến sự tồn vong, sống còn. Việc tài nguyên bị cạn kiệt, khí hậu bị biến đổi, môi trường bị ô nhiễm, thảm họa thiên tai , dịch bệnh , khủng bố , tội phạm xuyên quốc gia… đang đặt ra những yêu cầu bức thiế t phải có sự nỗ lực chung tay của cả cô ̣ng đồ ng quố c tế để đối phó, vì sự an nguy của mỗi quốc gia dân tộc cũng như của toàn nhân loại. An ninh phi truyền thống - khái niệm mới Thời gian gần đây khái niệm “An ninh phi truyền thống” mới xuất hiện và được bàn đến khá nhiều. Mọi quốc gia, dân tộc trên thế giới đều quan tâm đến vấn đề này.
Đây là một trong những chủ đề quan trọng được nhiều nhà khoa học quan tâm nghiên cứu, được bàn luận trên nhiều diễn đàn quốc tế, cũng như trong nhiều nội dung của các quan hệ song phương và đa phương. Sau Chiến tranh lạnh, xu thế toàn cầu hóa phát triển mạnh mẽ, thế giới bước vào giai đoạn mà trong đó xu thế hợp tác và phát triển kinh tế là chủ yếu, đã và đang mang đến sự phồn thịnh cho nhiều quốc gia, khu vực.