MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Trong khoảng một thập niên trở lại đây, cùng với xu hƣớng hội nhập khu vực hoá, toàn cầu hoá trong mọi lĩnh vực kinh tế và cả lĩnh vực đầu tƣ xây dựng, công tác quản lý đầu tƣ xây dựng ngày càng trở nên phức tạp đòi hỏi phải có sự phối hợp của nhiều cấp, nhiều ngành, nhiều đối tác và nhiều bộ môn liên quan. Do đó, công tác quản lý dự án đầu tƣ xây dựng đòi hỏi phải có sự phát triển sâu rộng và mang tính chuyên nghiệp hơn mới có thể đáp ứng nhu cầu xây dựng các công trình dân dụng ở nƣớc ta trong thời gian tới. Thực tiễn đó đã thúc đẩy ra đời một “nghề” mới mang tính chuyên nghiệp thực sự: Quản lý dự án, một nghề đòi hỏi tính tổng hợp và chuyên nghiệp từ các tổ chức và cá nhân tham gia hoạt động tƣ vấn.
Quản lý dự án (Project Management – PM) là một quá trình phức tạp, bao gồm công tác hoạch định, theo dõi và kiểm soát tất cả những khía cạnh của một dự án và kích thích mọi thành phần tham gia vào dự án đó nhằm đạt đƣợc những mục tiêu của dự án đúng thời hạn với các chi phí, chất lƣợng và khả năng thực hiện chuyên biệt. Nói một cách khác, Quản lý dự án (QLDA) là công việc áp dụng các chức năng và hoạt động của quản lý vào suốt vòng đời của Dự án nhằm đạt đƣợc những mục tiêu đặt ra. Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT) là đơn vị hoạt động theo mô hình công ty TNHH MTV thuộc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), đƣợc thành lập theo công văn số 1339/VPCP-ĐMDN ngày03/3/2008 của Văn phòng Chính phủ về việc thành lập Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia và Quyết định số 223/QĐ- EVN ngày 11/4/2008 của Hội đồng quản trị Tập đoàn Điện lực Việt Nam. EVNNPT đƣợc thành lập trên cơ sở tổ chức lại 7 đơn vị gồm: 4 Công ty Truyền tải điện 1, 2, 3, 4 và 3 Ban Quản lý dự án các công trình điện miền Bắc, miền Trung, miền Nam, với mục tiêu đảm bảo truyền tải điện an toàn, liên tục, ổn định cho các hoạt động kinh tế, chính trị, xã hội, an ninh, quốc phòng và thị trƣờng điện Việt Nam.
EVNNPT có vốn điều lệ là 22.260 tỷ đồng; tổng tài sản là 71.453 tỷ đồng tại thời điểm ngày 31/12/2014. Với ngành nghề kinh doanh chính là: 1 * Đầu tƣ phát triển lƣới điện truyền tải với cấp điện áp 220/500kV bao gồm đƣờng dây và trạm biến áp. * Quản lý vận hành, sửa chữa lƣới điện, * Tƣ vấn đầu tƣ xây dựng, tƣ vấn quản lý dự án, tƣ vấn giám sát thi công các công trình lƣới điện; Tƣ vấn đầu tƣ xây dựng, tƣ vấn quản lý dự án, tƣ vấn giám sát thi công các công trình viễn thông và công nghệ thông tin. * Xây lắp, giám sát lắp đặt thiết bị viễn thông và công nghệ thông tin; Quản lý, vận hành, sửa chữa hệ thống thông tin viễn thông nội bộ; Thí nghiệm điện; Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực phục vụ cho quản lý, vận hành, sửa chữa lƣới điện; Hoạt động tự động hóa và điều khiển.
Đến thời điểm ngày 31/12/2014, EVNNPT đã quản lý đầu tƣ và quản lý vận hành tổng cộng trên 19.123 km đƣờng dây, tăng hơn 50% so với thời điểm ngày 01/7/2008; 106 trạm biến áp, bao gồm 23 TBA 500kV, 82TBA 220kV và 01 TBA 110kV với tổng dung lƣợng MBA là 55.801 MVA, tăng gần 90% so với thời điểm ngày 01/7/2008. Hệ thống Truyền tải điện Quốc gia đã vƣơn tới hầu hết các tỉnh, thành phố trong cả nƣớc. Tên đề tài là “Quản lý dự án đầu tư xây dựng lưới điện 220/500kV tại Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia” là để giải quyết các vấn đề liên quan đến công tác quản lý dự án đầu tƣ tại EVNNPT nhằm đem lại hiệu quả về mặt kinh tế xã hội của đất nƣớc nói chung và về lợi ích của doanh nghiệp nói riêng. Ngoài ra việc đầu tƣ trong lĩnh vực điện góp phần vào đảm bảo an ninh năng lƣợng, truyền dẫn điện đáp ứng nhu cầu sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp trong nƣớc cũng nhƣ đáp ứng nhu cầu tiêu thụ điện trong cuộc sống hàng ngày của ngƣời dân.
Chính vì vậy việc quản lý các dự án đầu tƣ trong lĩnh vực điện năng có ý nghĩa rất lớn, không chỉ đối với doanh nghiệp mà còn tác động đến nhiều mặt của đời sống xã hội. Câu hỏi đặt ra đối với vấn đề nghiên cứu. 2 Câu hỏi thứ nhất, thực trạng hoạt động quản lý đầu tƣ xây dựng các dự án lƣới điện 220/500kV trong thời gian qua tại EVNNPT nhƣ thế nào? Câu hỏi thứ hai, các giải pháp để khắc phục những tồn tại trong quản lý dự án đầu tƣ xây dựng dự án lƣới điện 220/500kV để ngày càng hoàn thiện và hiệu quả hơn? 2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu: a.
Mục đích nghiên cứu: Mục đích nghiên cứu của đề tài là thông qua việc xem xét, đánh giá thực trạng công tác quản lý các dự án của đầu tƣ xây dựng công trình, công tác quản lý vận hành tại EVNNPT trên cơ sở vận dụng những lý luận và thực tiễn về quản lý dự án đầu tƣ, để đề ra các giải pháp giúp hoàn thiện và nâng cao công tác quản lý dự án tại EVNNPT, đồng thời kiến nghị với Nhà nƣớc biện pháp nhằm mở rộng, phát triển hoạt động quản lý dự án cho EVNNPT nói riêng và các công ty xây dựng vừa và nhỏ nói chung trong nền kinh tế thị trƣờng hội nhập hiện nay. Nhiệm vụ nghiên cứu: Để thực hiện mục đích trên, chuyên đề có nhiệm vụ : - Luận giải các vấn đề lý luận, thực tiễn về đầu tƣ xây dựng các công trình, xây dựng hệ thống quy trình, nội dung đánh giá hiệu quả đầu tƣ trong công tác quản lý xây dựng công trình. - Đánh giá thực trạng quản lý các dự án đầu tƣ xây dựng công nghiệp của Công ty hiện nay, nêu ra những vấn đề bất cập cần giải quyết trong tổ chức, thực hiện quản lý dự án, từ đó đề ra nhóm giải pháp phù hợp tình hình thực tiễn nhằm nâng cao hiệu quả đầu tƣ, mang lại thành công cao cho công trình. - Đề xuất các quan điểm định hƣớng, giải pháp đồng bộ, khả thi nhằm giúp cho cơ quan hoạch định, quản lý của Nhà nƣớc đề ra biện pháp nâng cao hiệu quả trong công tác quản lý dự án của Công ty cũng nhƣ các doanh nghiệp xây dựng.
Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu: 3 a. Đối tƣợng nghiên cứu : - Đối tƣợng đề tài tập trung nghiên cứu là các hoạt động quản lý dự án mà EVNNPT đang triển khai và tổ chức thực hiện. Phạm vi nghiên cứu: - Phạm vi về không gian: Đề tài tập trung nghiên cứu các nội dung trong quản lý dự án đầu tƣ phát triển, trong đó tập trung chủ yếu vào 2 dự án điển hình do Tổng Công ty làm chủ đầu tƣ - Phạm vi về thời gian: từ năm 2014 đến năm 2016 4. Những đóng góp của luận văn nghiên cứu : Với lựa chọn thực hiện đề tài này, tôi đã cố gắng đƣa ra và hy vọng ngƣời đọc sẽ thấy đƣợc khái quát về quá trình hình thành và phát triển của EVNNPT gắn liền với lịch sử ngành điện của Việt Nam, khái quát về các dự án đầu tƣ xây dựng và thực trạng công tác quản lý dự án đầu tƣ xây dựng tại EVNNPT, thấy đƣợc mặt tích cực trong công tác quản lý dự án cũng nhƣ những hạn chế vẫn còn tồn tại trong công tác quản lý.
Từ những phân tích đó, ngƣời viết sẽ đƣa ra một số giải pháp để hoàn thiện những vấn đề còn tồn tại trong công tác quản lý dự án đầu tƣ xây dựng tại EVNNPT. Kết cấu của luận văn: Chƣơng 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về dự án đầu tƣ xây dựng công trình lƣới điện 200/500kV. Phƣơng pháp và thiết kế nghiên cứu.
Phân tích thực trạng quản lý các dự án đầu tƣ xây dựng tại EVNNPT trong những năm qua (2014-2016). Một số giải pháp hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tƣ xây dựng tại EVNNPT. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ DỰ ÁN ĐẦU TƢ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH LƢỚI ĐIỆN 200/500KV 1.Tổng quan tình hình nghiên cứu Trong những năm qua đƣợc sự quan tâm và chỉ đạo của Chính phủ, hoạt động đầu tƣ xây dựng các dự án nói chung và đầu tƣ lƣới điện truyền tải nói riêng đã đạt đƣợc một số thành tựu nhất định, giải quyết tốt các vấn đề về an sinh, kinh tế. Ngƣời dân đƣợc sử dụng nguồn điện cho nhu cầu cuộc sống của mình ngày càng tốt hơn và lƣới điện truyền tải cũng đã có mặt tại nhiều nơi trên Đất nƣớc nhƣ ở các vùng sâu vùng xa, hải đảo… Tuy nhiên bên cạnh đó còn tồn tại một số hạn chế, bất cập, đặc biệt là vấn đề thất thoát, lãng phí trong đầu tƣ xây dựng các dự án thời gian qua, hiệu quả đầu tƣ các công trình còn nhiều hạn chế.
Những tồn tại ở các khâu của đầu tƣ xây dựng trở thành mối quan tâm của tất cả các cấp, các ngành, của toàn xã hội. Một trong các nguyên nhân không thể không kể đến là do hoạt động quản lý dự án đầu tƣ còn nhiều yếu kém. Do vậy làm tốt công tác quản lý dự án đầu tƣ là một công việc hết sức quan trọng để nâng cao hiệu quả đầu tƣ. Trong thời gian qua cũng đã có nhiều đề tài nghiên cứu liên quan đến lĩnh vực quản lý, sử dụng vốn đầu tƣ xây dựng, về quản lý dự án đầu tƣ xây dựng nói chung.
Tuy nhiên phạm vi nghiên cứu các đề tài này khá rộng, mang tính chất chung chung, có rất ít đề tài nghiên cứu về quản lý dự án đầu tƣ chuyên ngành nhƣ thủy lợi, nông nghiệp, giao thông, đặc biệt là quản lý dự án công trình điện; cụ thể là: - Thái Thị Khánh Hòa, Luận văn thạc sỹ kinh tế (Đại học kinh tế quốc dân), “Công tác quản lý dự án đầu tƣ tại công ty Truyền tải điện I – Thực trạng và giải pháp”. Đề tài đề cập đến tình hình quản lý dự án đầu tƣ tại công ty truyền tải điện I, đƣa ra những lý luận cơ bản về quản lý dự án, phân tích thực trạng và đƣa ra những giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý dự án tại Công ty Truyền tải điện I.