Chương 1: Khái quát chung về pháp luật điêu chỉnh phương thức nhờ thu trong thanh toán quốc tế Chương 2: Thực trạng pháp luật điều chỉnh và thực tiễn sử dụng phương thức nhờ thu trong thanh toán quéc tê tại Việt Nam Chương 3: Những van dé cân lưu ý đối với doanh nghiệp Việt Nam trong việc sử dụng phương thức nhờ thu 5 CHUONG 1: KHÁI QUAT CHUNG VE PHAP LUAT ĐIỀU CHÍNH PHUONG THUC NHO THU TRONG THANH TOAN QUOC TE 1. Khái quát chung về thanh toán quốc tế và phương thức nhờ thu trong thanh toán quốc tế 1. Khái niệm, đặc điểm, vai trò của thanh toán quốc tế a. Khái niệm thanh foán quốc té Quan hệ đối ngoại của môi quốc gia bao gồm tông thé các lĩnh vực như: kinh tế, chính trị, văn hoá, khoa học, kỹ thuật, du lịch.
Trong số đó, quan hệ kinh tế chiếm vị trí quan trong, la nên tảng cho các mdi quan hệ khác. Trong quá trình hoạt động, tất cA các quan hé quốc tế déu phụ thuôc vào van dé tai chính và được đánh giá kết quả hoạt đông thông qua việc thực hiện các giao dịch thanh toán quéc tế. Thanh toán quốc tê, có thé nói chính lả điểm kết thúc của giao dich thương mại quốc tế, là khâu cudi cùng của quá trình sản xuất và lưu thông hàng hóa, dịch vụ, là thời điểm quyên vả nghiia vu vụ của các bên trong hợp đông mua bán hang hóa quốc tế được thực hiện va hoàn tat. Định nghĩa thanh toán quốc tế được giải thích một cách tông quát nhất tại khoản 2 Điều 2 Nghị định 101/2012/NĐ-CP là hoạt động thanh toán trong đó có ít nhất một bên liên quan la tô chức hoặc cá nhân có tài khoản thanh toán ở ngoài lãnh thô Việt Nam.
Cu thể hơn, thanh toán quôc tế là việc thực hiện các nghĩa vu tiên tệ, phát sinh trên cơ sở các hoạt động kinh tế và phi kinh tế giữa các tô chức hay cá nhân nước này với các tổ chức hay cá nhân nước khác, hoặc giữa một quốc gia với một tổ chức quốc tế, thường được thông qua quan hệ giữa các Ngân hang của các nước có liên quan? b. Đặc diém của thanh toán quốc té 1 Thanh toán quốc té và vai trò của thanh toán quốc tễ, Trung tâm tư van thương mại quốc tế, Trường đại học ngoại thương, hfp:/ficccftu.vn/thanh-toan- quoc-te-va-vai-tro-cua-thanh-toan-quoc- te 6 Thanh toán quốc tế diễn ra trên phạm vi toàn cau, phục vu các giao dịch thương mại, đầu tư, hợp tác quốc tế, được thực hiện thông qua hệ thống các ngân hàng trên thé giới. Thanh toán quéc té khác với thanh toán trong nước vì chúng liên quan đến việc trao đôi tiên của quốc gia nay lây tiên của quốc gia khác. Vì vậy, khi ký kết các hợp đông ngoại thương, các bên phải thống nhất với nhau về đồng tiên của nước nao sẽ là đồng tiên chung sử dung để tính toán và thanh toán trong hop đồng, đông thời phải tính toán thận trọng để lựa chọn các biện pháp phòng chồng rủi ro khi xảy ra biển đông tiền tệ.
Tiên tệ trong thanh toán quốc tê thường không phải là tiên mặt mà thay vào đó, nó tôn tại dưới hình thức các phương tiện thanh toán như thư chuyển tiên, điện chuyên tiên, hồi phiéu, kỳ phiéu va séc ghi bằng ngoại tê. Việc thanh toán giữa các chủ thé đều được tiến hành thông qua ngân hang va tién mặt thường không được sử dụng trong bat ky giao dich nào, trừ trường hợp được chỉ thị đặc biệt. Do vây thanh toán quốc té vê ban chat chính là các nghiệp vu ngân hang quốc tế. Chúng được hình thanh và phát triển trên cơ sở các hợp đông ngoại thương và các giao dịch tiền tệ quốc tế.
Thanh toán quốc tế được thực hiện dựa trên nên tang pháp luật va tập quán, thông lệ thương mại quốc tế, đông thời nó cũng được điều chỉnh bởi luật pháp của quôc gia, chính sách kinh tê, ngoại thương và ngoại hồi của các quốc gia tham gia trong thanh toán. Vai trò của thanh toan trong hoat động thirong mai quốc té Thanh toán quốc tế là một hoạt đông vô cùng quan trong trong hoạt động thương mại quéc tế, như đã dé cập, đây la một hoạt đông được coi là điểm kết thúc của giao dịch thương mại quốc tế, vì vậy, vai trò của thanh toán quốc tế trong thương mại quéc tế là vô cùng to lớn. Đối với nền kinh tế Thanh toán quốc tế la mắt xích không thé thiếu trong dây chuyên hoạt động kinh tế quốc dân, nó góp phan giải quyết mdi quan hé hang hoa tiền tê, tạo nên sự liên tục của quả trình sản xuất va day nhanh quá trình lưu thông hang hoá trên phạm vi quốc tế. Thanh toán quốc tế góp phan mở rồng và thúc day quan hệ kinh tế đối ngoại, tạo điều kiện thuận lợi cho các giao dịch thương mại quốc tế, thu hút đầu tư nước ngoài và thúc đây hợp tác kinh tê, khoa học kỹ thuật giữa các quốc gia, góp phân đa dang hóa thị trường xuất nhập khẩu, mở rộng thị trường cho các sản phẩm, dịch vụ của quốc gia; tăng cường vị thé kinh tế của môi quốc gia trên thị trường quốc tế, hệ thong thanh toán quốc tế giúp cho việc chuyển giao tiên tệ giữa các quốc gia trở nên nhanh chóng, an toản và hiệu quả, tạo cau nói giữa các quốc gia trong quan hệ thanh toán.
Đôi với các doanh nghiệp kinh doanh xuất nhập khẩu: Thanh toán quôc tế là công cu thiết yêu phục vụ nhu cau thanh toán cho hang hóa và dich vu xuất nhập khẩu của doanh nghiệp, nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp trong môi trường kinh tế toàn câu. Đôi với các ngân hang thương mại: thanh toán quốc tế tạo doanh thu dịch vụ, mang lại nguồn thu nhap dang ké cho ngân hang thông qua phí thanh toán, phí chuyển đổi ngoại tệ, phí bao lãnh,. đóng góp vao lợi nhuận chung của ngân hàng và giúp ngân hàng tăng cường năng lực tài chính, thúc đây các hoạt động khác của ngân hàng phát triển như giúp ngân hàng mở rộng quan hệ với các ngân hàng nước ngoài, nâng cao uy tín của mình trên trường quốc tế, trên cơ sở đó khai thác được nguồn tai trợ của các ngân hang nước ngoài và nguôn vốn trên thị trưởng tải chính quốc tế dé đáp ứng nhu câu về von của ngân hang Thanh toán quốc tế còn tao điêu kiện hiện đại hoá công nghệ ngân hang, các ngân hang sẽ áp dụng các công nghệ tiên tiến để hoạt động thanh toán quốc tê được thực hiện nhanh chóng, kịp thời và chính xác, nhằm phân tán rủi ro, góp phan mở rộng qui mô va mạng lưới ngân hang. Mot số phương thưức thanh toán quốc té cơ ban ngoài nhờ thu (i) Phương thức ghi số (Open Account) Phương thức ghi số là phương thức thanh toán quốc tế, trong đó nha xuất khẩu sau khi hoản thành giao hảng thì ghi nợ tài khoản cho bên nhập § khẩu vào một cuén số theo dối và việc thanh toán các khoản no nảy được thực hiện thông thường theo định kỳ như đã thỏa thuận).
Như vây, về thực chat đây 1a phương thức thanh toán nợ còn khất lại, ngược với phương thức thanh toan ứng trước. Đặc điểm của phương thức ghi số: Chỉ có hai bên tham gia thanh toán là nhà xuất khẩu và nha nhập khâu. Không có sự tham gia của ngân hang với chức năng là người mỡ tai khoản và thực hiện thanh toán. Thay vào đó, hai bên nhập khâu và xuất khẩu tự mở tai khoản ghi số dé theo đối các giao dịch.
Chỉ mở tài khoản đơn biên, không mở tai khoản song biên Nếu nhà nhập khẩu mở tải khoản để ghi thi tải khoăn này chỉ là tài khoản theo dõi, không có hiệu lực thanh toán. Hai bên mua bán phải thực sư tin tưởng lẫn nhau vi phương thức ghi số không có sự bảo dam của ngân hàng. Dùng chủ yếu trong mua ban hang đổi hàng hay cho một loạt các chuyên hang thường xuyên, định ky trong một thời gian nhất định. Giá hang trong phương thức ghi số thường cao hơn giá hàng bán tra tiên ngay do rủi ro về thanh toán cao hơn (it) Phương thức chuyễn tiền (Remittance) Phương thức chuyển tiền là một phương thức trong đó một khách hàng (người trả tiên, nha nhập khẩu.
) yêu cầu ngân hang phục vụ minh chuyển một sô tién nhất định cho người hưởng lợi (người cung ứng dịch vụ, nha xuất khẩu.) ở một địa điểm nhất định. Ngân hang chuyển tiên phải thông qua đại ly của mình ở nước người hưởng loi dé thực hiện nghiệp vụ chuyển tiền. Hinh thức chuyển tiên: ? https .vn/phuong-thue- ghis o-open- account-trong- thanh toan-quoc-te/ 9 - Chuyển tiên bằng thư (mail transfer - M/T): Ngân hang chuyển tiên thực hiện việc chuyển tiên theo cách gửi thư ra lệnh cho ngân hàng đại lý ở nước ngoài trả tiền cho người hưởng lợi. - Chuyển tiên bằng điện (telegraphic transfer — T/T): Ngân hàng chuyển tiên thực hiện việc chuyển tiên theo cách ra lệnh bằng điện cho ngân hang đại lý ở nước ngoai trả tiền cho người hưởng lợi.
Đặc điểm của phương thức chuyển tiền bao gôm Phương thức chuyển tiên có đặc điểm kha đơn giản Người nhận tiền va người chuyển tiên chính là những đôi tượng thực hiện thanh toán trực tiếp. Khi thực hiện chuyển tiên bằng ngân hang hoặc bưu điện thì các đơn vi này chỉ đóng vai trò trung gian, giúp thực hiện việc chuyển tiên. Về cơ bản, đơn vị thực hiện chuyển tiên (thường là ngân hàng) sẽ không bi ràng buộc bat cử trách nhiệm nao với người chuyển và người nhận tiên. Trừ trường hợp ngân hàng chuyển nhằm tiên, thông tin chuyển khác với thông tin yêu cầu của người chuyển tiên Khi đó, ngân hàng buôc phải có nghĩa vụ bôi thường tương ứng va chuyên đúng trả lại cho người nhân.
Trong các giao dịch thanh toán bằng phương thức chuyên tiên, đôi khi sé có những rủi ro nhat định và ngân hang đa phan sé đứng ngoài những rủi ro nảy. Các trường hợp người chuyển tién tự chuyển nham trên hệ thống ngân hang điện tử, ví điện tử, công thanh toán. ngân hàng sẽ không có trách nhiệm doi tiên lại. Nguyên nhân là dé han chế các rủi ro gian lận thương mai.
Ví du người mua hàng gửi biên nhận chuyển tiên cho người bán xac định đã chuyển Mặt khác lại thông báo cho ngân hang đã chuyển nhâm. Nêu ngân hang chap thuận chuyển tiên lại thì sé xảy ra các trường hợp gian lận Do đó, trong hoạt động thanh toán quốc tế bằng phương thức chuyển nhận tiên qua ngân hang, việc chuyển tiền hay không phụ thuộc vào thiện chi của người mua.