MỞ ĐẦU ❧•❧ 1. Lý do chọn đề tài Hiện nay, để sống sót và trụ vững mạnh hơn trên thị trường kinh doanh thì các doanh nghiệp đều thực hiện những biện pháp nhằm thúc đẩy quá trình sản xuất kinh doanh, tạo ra nhiều sản phẩm mới tốt hơn đáp ứng nhu cầu thị trường, không ngừng nâng cao chất lượng sản phẩm, tạo ra những dịch vụ tốt nhất cho người tiêu dùng. Và điều quan trọng là tối đa hóa lợi nhuận và tối thiểu hóa chi phí. Để xác định được mức độ hiệu quả trong kỳ kinh doanh, doanh nghiệp cần xác định mức lợi nhuận thông qua việc xác định kết quả kinh doanh.
Bất kể doanh nghiệp vừa và nhỏ đến những doanh nghiệp lớn, từ quy mô hộ gia đình đến những công ty đa quốc gia có tầm cỡ quốc tế. Tất cả họ đều cần xác định KQHĐKD cho doanh nghiệp mình. Để thực hiện được điều đó, doanh nghiệp cần một bộ phận kế toán để ghi chép, xử lý các nghiệp vụ kinh doanh thành một hệ thống từ đó tổng hợp và đưa ra báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh. Mặc khác, để quản lý các doanh nghiệp tốt hơn, ngoài việc lập báo cáo kết quả kinh doanh tuân thủ theo nguyên tắc và chuẩn mực kế toán.
Doanh nghiệp cần phải tiến hành phân tích những nhân tố tác động gây bất lợi hay thuận lợi đến hoạt động sản xuất kinh doanh. Điều này là công cụ đắc lực giúp nhà quản lý và điều hành có những chính sách cũng như phương án nhằm cải thiện và nâng cao hiệu quả kinh doanh. Đề ra những quyết định ngắn hạn cũng như dài hạn cho doanh nghiệp. Công ty TNHH MTV Thuốc lá An Giang là một trong những công ty con của Tổng công ty Thuốc lá Việt Nam.
Công ty chuyên sản xuất và kinh doanh thuốc lá. Loại hình kinh doanh này khá đặc biệt vì sản phẩm gây tác hại đến sức khoẻ người tiêu dùng. Trong năm 2013, Bộ Y tế và Công thương đã ban hành Thông tư liên tịch số 05/2013/TTLT – BYT – BCT ngày 08 tháng 02 năm 2013 về việc ghi nhãn và in cảnh báo sức khoẻ bằng hình ảnh trên bao bì thuốc lá. Một số nội dung đáng chú ý như: bắt buộc các doanh nghiệp thuốc lá phải in cảnh báo sức khoẻ trên bao bì theo mẫu quy định, phải in trên mặt chính trước và mặt chính sau của bao bì thuốc lá và phải đảm bảo không bị che lấp hoặc không bị mờ…Vậy lợi nhuận cũng như kết quả kinh doanh của công ty sẽ ra sao trước tình hình kinh tế hiện nay và sẽ có những giải pháp gì để giải quyết khó khăn đang gặp phải? Nhận thấy được tầm quan trọng và sự cần thiết đó, tôi quyết định chọn đề tài: “Kế toán xác định và phân tích kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH MTV Thuốc lá An Giang”.
Hy vọng qua đề tài này, tôi có thể hiểu rõ hơn nội dung lý thuyết mình nghiên cứu và tình hình hoạt động kinh doanh của công ty. Mục tiêu nghiên cứu - Tìm hiểu lý thuyết về kế toán xác định và phân tích kết quả kinh doanh. - Phản ánh những tài khoản liên quan đến quá trình xác định kết quả kinh doanh và phương pháp hạch toán. Trang 22 Kế toán xác định và phân tích kết quả kinh doanh tại Công ty Thuốc lá An Giang - Nghiên cứu quá trình thu thập, ghi chép chứng từ, xử lý các số liệu từ các nghiệp vụ kinh tế phát sinh từ đó lập báo cáo xác định kết quả kinh doanh.
- Phân tích những tác động ảnh hưởng đến báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh. Từ đó, đề ra một số kiến nghị và giải pháp có thể xem xét và vận dụng nhằm hoàn thiện hơn nữa hệ thống kế toán cũng như nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp trong thời gian tới. Phương pháp nghiên cứu - Phương pháp thu thập dữ liệu + Dữ liệu sơ cấp: Tiến hành phỏng vấn trực tiếp nhân viên kế toán công ty, quan sát tìm hiểu quá trình thực tế tại công ty. + Dữ liệu thứ cấp: ● Tham khảo tài liệu sách, báo, internet, các đề tài đã nghiên cứu từ các khóa trước về những vấn đề có liên quan đến kế toán xác định kết quả kinh doanh.
● Các chuẩn mực kế toán, thông tư hướng dẫn kế toán do Bộ Tài Chính ban hành. ● Thu thập số liệu thông qua các báo cáo tài chính, chứng từ, sổ sách do công ty cung cấp liên quan đến quá trình xác định và phân tích kết quả kinh doanh. - Phương pháp xử lý dữ liệu: Chọn lọc, tổng hợp các dữ liệu để xác định và phân tích kết quả kinh doanh. - Phương pháp phân tích dữ liệu: Sử dụng phương pháp so sánh chỉ tiêu phân tích so với các chỉ tiêu tương ứng của quá khứ để đánh giá thực trạng và thông qua việc phân tích các hệ số tài chính để nhằm đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu - Đối tượng nghiên cứu: các tài khoản doanh thu, chi phí liên quan đến báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh và phương pháp hạch toán. - Phạm vi nghiên cứu: + Phạm vi không gian: đề tài được thực hiện tại Công ty TNHH MTV Thuốc lá An Giang, tiến hành tập hợp số liệu để lập bảng báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh và phân tích các nhân tố tác động đến kết quả hoạt động kinh doanh. + Phạm vi thời gian: số liệu để xác định kết quả hoạt động kinh doanh ở quý 4 năm 2013 và phân tích kết quả kinh doanh năm 2011, 2012, 2013. Ý nghĩa nghiên cứu Đề tài nghiên cứu đã phản ánh một cách chi tiết tình hình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thông qua việc xác định và phân tích kết quả hoạt động kinh doanh.
Qua đó Trang 23 Kế toán xác định và phân tích kết quả kinh doanh tại Công ty Thuốc lá An Giang thấy được sự quan trọng của bảng báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh đến doanh nghiệp. Kết quả nghiên cứu của đề tài có thể giúp doanh nghiệp khắc phục những hạn chế cũng như khuếch trương những ưu điểm để doanh nghiệp ngày càng phát triển hơn. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN XÁC ĐỊNH VÀ PHÂN TÍCH KẾT QUẢ KINH Trang 24 Kế toán xác định và phân tích kết quả kinh doanh tại Công ty Thuốc lá An Giang DOANH ❧•❧ Trong nền kinh tế hiện nay, các doanh nghiệp sử dụng công cụ kế toán như một trợ thủ đắc lực trong việc quản lý quá trình tiêu thụ và xác định kết quả kinh doanh. Kế toán xác định kết quả kinh doanh là một công việc quan trọng và chiếm tỷ trọng lớn trong công việc của kế toán.
Bên cạnh đó, việc phân tích báo cáo tài chính cũng giữ vai trò hết sức quan trọng. Với nội dung lý thuyết về kế toán xác định và phân tích kết quả kinh doanh sẽ một phần nào làm rõ hơn tính cần thiết của báo cáo cũng như phân tích KQHĐKD. Khái niệm KQHĐKD 2. Khái niệm KQHĐKD là phần chênh lệch giữa doanh thu và chi phí của các hoạt động trong doanh nghiệp trong một thời gian nhất định.
Nếu doanh thu lớn hơn chi phí thì kết quả kinh doanh là lãi, nếu ngược lại, doanh thu nhỏ hơn chi phí thì kết quả kinh doanh là lỗ. Trần Thị Hồng Mai, 2010: trang 169) Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh là phần còn lại của doanh thu bán hàng cung cấp dịch vụ sau khi loại bỏ các khoản giảm trừ doanh thu, giá vốn hàng bán, chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp. Kết quả hoạt Doanh thu Các động sản bán hàng - khoản Giá vốn Chi phí = - - bán hàng xuất kinh cung cấp giảm trừ hàng doanh dịch vụ doanh thu bán và QLDN Kết quả hoạt động tài chính là phần còn lại của các khoản thu nhập từ hoạt động tài chính sau khi trừ các khoản chi phí hoạt động tài chính. Kết quả hoạt động Doanh thu hoạt tài chính = động tài chính - Chi phí tài chính Kết quả hoạt động khác là phần còn lại của các khoản thu nhập khác sau khi trừ các khoản chi phí khác như: nhượng bán, thanh lý tài sản cố định… Kết quả hoạt động khác = Thu nhập khác - Chi phí khác (ThS.
Ngô Kim Phượng, 2009: trang 92-94) 2. Nhiệm vụ kế toán Trang 25 Kế toán xác định và phân tích kết quả kinh doanh tại Công ty Thuốc lá An Giang Kế toán doanh thu, thu nhập và xác định kết quả kinh doanh cần thực hiện các nhiệm vụ cơ bản sau: - Ghi chép, phản ánh kịp thời, đầy đủ và chính xác các khoản doanh thu, thu nhập của doanh nghiệp trong kỳ. Ngoài kế toán tổng hợp trên các TK kế toán, kế toán cần phải ghi chép về số lượng, kết cấu và chủng loại hàng hoá bán ra, ghi chép doanh thu tiêu thụ, thuế GTGT của từng nhóm, mặt hàng theo từng đơn vị, cửa hàng, quầy hàng… - Kiểm tra tình hình thu tiền bán hàng và quản lý tiền bán hàng. Đối với hàng hoá bán chịu cần phải mở sổ ghi chép theo từng khách hàng, từng lô hàng, số tiền khách nợ, thời hạn và tình hình trả nợ.
- Xác định chính xác KQHĐKD của doanh nghiệp. Xác định đúng số lợi nhuận phân phối theo các nội dung quy định. - Cung cấp đầy đủ, chính xác, kịp thời các thông tin cần thiết về doanh thu, thu nhập và xác định kết quả kinh doanh phục vụ cho việc chỉ đạo điều hành hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp trong việc đưa ra các quyết định, biện pháp điều chỉnh cho phù hợp với tình hình thực tế hoặc đưa ra các quyết định đầu tư đúng đắn. - Cung cấp thông tin phục vụ lập báo cáo tài chính và phân tích kinh tế trong doanh nghiệp.
Trần Thị Hồng Mai, 2010: trang 169). Kế toán xác định KQHĐKD Các thông tin trên báo cáo kết quả kinh doanh sẽ giúp các nhà quản trị đánh giá được toàn bộ chất lượng hoạt động của doanh nghiệp. Việc xác định một báo cáo KQHĐKD đòi hỏi người kế toán phải hết sức tỉ mỉ, thận trọng và chính xác. Những nội dung cơ bản để thiết lập một báo cáo kết quả kinh doanh sẽ được thể hiện trong những nội dung dưới đây: 2.
Kế toán xác định kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh.