chương I ta có thé thấy khái niệm doanh thu du lich hiện nay của nước ta vẫn chưa thực sự đầy đủ và hệ thống, việc tính toán giữa các chỉ tiêu doanh thu vẫn xuất hiện những nhằm lẫn. Sử dụng các phương pháp thống kê nhằm nghiên cứu và phân tích chỉ tiêu doanh thu du lịch sẽ góp phan vào giải quyết vẫn đề này. Phương pháp xác định các chỉ tiêu doanh thu du lịch. Phương pháp xác định doanh thu lịch xã hội.
Quá trình xác định doanh thu xã hội từ du lịch được thực hiện qua hai bước : Bước | : Điều tra chi tiêu của khách du lịch từ đó tính được chi tiêu bình quân 1 khách. Tính cho từng loại khách hoặc chung cho nhiều loại khách. Tính cho 1 khách, 1 ngày khách của từng loại khách hoặc chung cho nhiều loại khách. Bước 2 : Xác định doanh thu xã hội từ du lịch.
e D= > [(doanh thu bình quân 1 khách) x (số khách từng loai)] (D=> 4xk) Điều kiện vận dụng: Khi biết số liệu thống kê về chi tiêu bình quân 1 khách của từng loại khách và số khách của từng loại khách. e D= » [(doanh thu bình quân 1 ngày khách) x(số ngày khách của từng loai)] (D= Yd, xn) Điều kiện van dụng: Khi biết số liệu thống kê về chi tiêu bình quân của 1 khách trong 1 ngày từng loại khách và số ngày khách của từng loại. e D= > [(doanh thu bình quan 1 ngày khách) x(số ngày lưu trú bình quân 1 khách từng loại)x (số khách từng loai)] (D=S)4,xnxk) SV : Lê Quang Mạnh Lớp : Thống Kê 48 Chuyên để thực tập tốt nghiệp 14 Điều kiện vận dụng: Khi biết số liệu thống kê về chi tiêu bình quân chung 1 ngày của 1 khách , số ngày lưu trú bình quân 1 khách và số khách của từng loại khách. Phương pháp xác định doanh thu của các đơn vị kinh doanh du lịch.
Tiến hành thu thập, thống kê doanh thu của từng đơn vị kinh doanh du lịch (không phân biệt là doanh thu từ hoạt động du lịch hay doanh thu từ họat động không phải du lịch). Sau đó tổng hợp tất cả các doanh thu của các đơn vị đó lại ta sẽ thu được doanh thu của các don vi kinh doanh du lịch. Các phương pháp sử dụng để phân tích các chỉ tiêu doanh thu trong giai đoạn 2000-2007. Bảng thống kê và đồ thị thống kê 2.1 Bảng thống kê > Ý nghĩa và tác dụng Bảng thống kê là một hình thức trình bày các tài liệu thống kê một cách có hệ thống, hợp lý và rõ ràng, nhằm nêu lên các đặc trưng về mặt lượng của hiện tượng nghiên cứu.
Đặc điểm chung của tất cả các bảng thống kê là những con số của từng bộ phận và chung có mối liên hệ mật thiết với nhau. Bảng thống kê giúp ta tiến hành so sánh đối chiếu, phân tích theo các phương pháp khác nhau, nhằm nêu lên sâu sắc bản chất của hiện tượng nghiên cứu. > Cấu thành bảng thống kê e Về hình thức: Bảng thống kê bao gồm các hàng ngang, cột dọc, các tiêu dé, tiêu mục va các tài liệu con số: - Các hàng ngang, cột đọc phản ánh quy mô của bảng thống kê vì số hàng và cột càng nhiều thì bảng thống kê càng nhiều và phức tap. - Tiêu đề của bản thống kê phản ánh nội dung, ý nghĩa của bảng và của từng chỉ tiết trong bảng.
- Các tài liệu con sé, thu thập được do kết qua tong hợp thống kê được ghi vào các ô của bảng thống kê, mỗi con số phản ánh một đặc trưng về mặt lượng của hiện tượng nghiên cứu. e Về nội dung: Bảng thống kê gồm 2 phan: Phan chủ đề và phần giải thích - Phần chủ đề (còn gọi là phần chủ từ) nói lên tông thé hiện tượng được trình bày trong bang thống kê, tông thé nay được phân thành những đơn vị nào, bộ phận nào? SV : Lê Quang Mạnh Lớp : Thống Kê 48 Chuyên dé thực tập tốt nghiệp 15 - Phần giải thích (còn gọi là phần tân từ) gồm các chỉ tiêu giải thích các đặc điểm của đối tượng nghiên cứu, tức là giải thích phần chủ đề của bảng. - Phần chủ đề thường được đặt ở vị trí bên trái của bảng thống kê, còn phần giải thích được đặt phía trên của bảng.2 Đồ thị thống kê > Y nghĩa và tác dung của đồ thi thống kê Đồ thị thống kê là các hình vẽ hoặc đường nét hình học dùng dé miêu tả có tính chất quy ước các tài liệu thống kê. Đồ thị thống kê sử dụng con số kết hợp hình vẽ, đường nét và màu sắc dé trình bày và phân tích các đặc điểm số lượng của hiện tượng.
> Các loại đồ thị thống kê e _ Căn cứ vào hình thức biểu hiện, có thé phân chia đồ thị thống kê thành các loại sau: - Biểu đồ hình cột: Biểu đồ hình cột là loại biểu đồ biểu hiện các tài liệu thống kê băng các hình chữ nhật hay khối chữ nhật thăng đứng hoặc nằm ngang có chiều rộng và chiều sâu bằng nhau, còn chiều cao tương ứng với các đại lượng cần biểu hién.Biéu đồ hình cột được dùng dé biểu hiện quá trình phát triển, phản ánh cơ cầu và thay đôi cơ câu hoặc so sánh cũng như biêu hiện môi liên hệ giữa các hiện tượng. - Biểu đồ tượng hình: Biểu đồ tượng hình là loại đồ thị thống kê, trong đó các tài liệu thống kê được thé hiện bằng các hình vẽ tượng trưng. Biểu đồ tượng hình được dùng rộng rãi trong việc tuyên truyền, phố biến thông tin trên các phương tiện sử dụng rộng rãi. - Biểu đồ diện tích (vuông, chữ nhật, tròn): Biểu đồ diện tích là loại biểu đồ, trong đó các thông tin thống kê được biéu hiện bằng các loại diện tích hình học như hình vuông, hình chữ nhật, hình tròn, hình ô van,.Biéu đồ diện tích thường được dùng dé biểu hiện kết cau và biến động cơ cau của hiện tượng.
- Biểu đồ ra đa (mạng nhện) : Biểu đồ hình màng nhện là loại đồ thị thống kê dùng dé phan ánh két quả dat được của hiện tượng lặp di lặp lại về mặt thời gian, ví dụ phản ánh về biến động thời vụ của một chỉ tiêu nào đó qua 12 tháng trong năm. - Đồ thị đường gấp khúc: Dé thị đường gấp khúc là loại đồ thị thống kê biểu hiện các tài liệu băng một đường gâp khúc nôi liên các điêm trên một hệ toạ độ, SV : Lê Quang Mạnh Lớp : Thống Kê 48 Chuyên dé thực tập tốt nghiệp 16 thường là hệ toa độ vuông góc. Đồ thị đường gap khúc được dùng dé biéu hiện quá trình phát triển của hiện tượng, biéu hiện tình hình phân phối các đơn vị tổng thé theo một tiêu thức nào đó, hoặc biểu thị tình hình thực hiện kế hoạch theo từng thời gian của các chỉ tiêu nghiên cứu. e __ Căn cứ vào nội dung phản ánh, có thé phân chia đồ thị thống kê thành: - Đồ thị phát triển: Đồ thị này dùng dé biểu hiện tình hình phát triển của hiện tượng và so sánh giữa các hiện tượng, có thé dùng các loại biểu đồ hình cột, hình tròn và đồ thị tuyến tính.
- Đồ thị kết cấu: Dé biểu hiện kết cấu và biến động kết câu của hiện tượng, thường dùng các loại biểu đồ hình cột và hình tròn. - Đề thị liên hệ: Dé biểu hiện mối liên hệ giữa hai tiêu thức, thường dùng đồ thi đường gấp khúc.2 Phương pháp dãy số thời gian 2. Khái niệm về dãy số thời gian > Định nghĩa: Là một dãy số các số liệu thống kê của hiện tượng nghiên cứu được sắp xếp theo thứ tự thời gian. > Các loại dãy số thời gian: e Day số tuyệt đối: là dãy số mà các chỉ tiêu của nó biéu hiện bằng số tuyệt đối hay biểu hiện quy mô, khối lượng bao gồm: dãy số thời kì và dãy số thời điểm.
e© Day số tương đối: là dãy số mà các mức độ của nó biéu hiện bằng số tương đối bao gồm: Dãy số tương đối động thái, dãy số tương đối kế hoạch, dãy số tương đối kết cấu, dãy số tương đối cường độ, dãy số tương đối không gian. > Tác dụng: Phân tích đặc điểm biến động của hiện tượng qua thời gian. Dự đoán mức độ hiện tượng trong tương lai.2 Các chỉ tiêu phân tích dãy số thời gian > Mức độ bình quân qua thời gian Nói lên mức độ đại diện của hiện tượng qua thời gian nghiên cứu. > Lượng tăng (giảm) tuyệt đối.
SV : Lê Quang Mạnh Lớp : Thống Kê 48 Chuyên để thực tập tốt nghiệp 17 Phản ánh sự biến động về mức độ tuyệt đối qua thời gian bao gồm: e©_ Lượng tăng (giảm) tuyệt đối liên hoàn. Phản ánh sự thay đôi về trị số tuyệt đối giữa hai thời gian liền nhau. e©_ Lượng tăng (giảm) tuyệt đối định gốc. Phản ánh sự thay đối về trị số tuyệt đối trong những khoảng thời gian dai và thường lay mức độ đầu tiên làm gốc có định.
e Lượng tăng (giảm) tuyệt đối bình quân. Phản ánh mức độ đại điện của các lượng tăng (giảm) tuyệt đối liên hoàn. > Tốc độ phát triển Phản ánh tốc độ và xu hướng biến động của hiện tượng nghiên cứu qua thời gian bao gồm: e Tốc độ phát triển liên hoàn. Phản ánh tốc độ và xu hướng biến dộng của hiện tượng ở thời gian sau so với thời gian liền trước đó.
hoặc % e_ Tốc độ phát triển định gốc. Phản ánh tốc độ và xu hướng biến động của hiện tượng ở thời gian trong những khoảng thời gian dài. e_ Tốc độ phát triển bình quân Phản ánh mức độ đại diện của các tốc độ phát triển liên hoàn trong một độ dải thời gian nhất định. > Tốc độ tăng (giảm) Là tỉ số so sánh giữa 2 mức độ ở 2 thời gian nghiên cứu.
Nó phản ánh qua thời gian hiện tượng đã tăng (giảm) bao nhiêu lần hoặc bao nhiêu phần trăm bao gồm: e Tốc độ tăng (giảm) liên hoàn Phản ánh tốc độ tăng (giảm) ở thời gian i so với thời gian i-1 e Tốc độ tăng (giảm) định gốc Phản ánh tốc độ tăng (giảm) ở thời gian ¡ so với thời gian đầu được chọn làm gốc e Tốc độ tăng (giảm) bình quan Phản ánh tốc độ tăng (giảm) đại diện cho các tốc độ tảng (giảm) liên hoàn. Phản ánh cứ 1% tăng (giảm) của tốc độ tăng (giảm) liên hoàn thì tương ứng với một quy mô cụ thể là bao nhiêu. Kết luận: Năm chỉ tiêu trên thường được sử dụng đề phân tích đặc điểm biến động của hiện tượng qua thời gian.