Luận văn thạc sĩ luật học các quy định của bộ luật tố tụng dân sự năm 2015 về chứng cứ và thực tiễn áp dụng tại các tòa án nhân dân ở tỉnh sơn la

Luận văn thạc sĩ luật học nghiên cứu các quy định của bộ luật tố tụng dân sự năm 2015 về chứng cứ và thực tiễn áp dụng tại các tòa án, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân,

• Tác giả: Lò Thị Phương
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Triều Dương
• Trường học: Trường Đại học Luật Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật Dân sự và Tố tụng Dân sự
• Đề tài: Nghiên cứu quy định về chứng cứ trong bộ luật tố tụng dân sự 2015 tại tòa án Sơn La
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ CHỨNG CỨ TRONG TỐ TỤNG DÂN SỰ
• 1.1. Khái niệm, đặc điểm của chứng cứ trong tố tụng dân sự
• 1.2. Vai trò của chứng cứ trong tố tụng dân sự
• 1.3. Cơ sở của các quy định pháp luật về chứng cứ trong tố tụng dân sự
• 1.4. Nội dung các quy định của pháp luật về chứng cứ trong tố tụng dân sự
• 1.5. Các quy định về định nghĩa chứng cứ
• 1.6. Quy định về xác định chứng cứ trong tố tụng dân sự
• KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TIỄN ÁP DỤNG CÁC QUY ĐỊNH CỦA BỘ LUẬT TỐ TỤNG DÂN SỰ NĂM 2015 VỀ CHỨNG CỨ TẠI CÁC TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH SƠN LA VÀ MỘT SỐ KIẾN NGHỊ
• 2.1. Thực tiễn áp dụng các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015 về chứng cứ tại các Tòa án nhân dân tỉnh Sơn La
• 2.2. Những khó khăn, vướng mắc, bất cập trong việc áp dụng các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015 về chứng cứ tại các Tòa án nhân dân tỉnh Sơn La
• 2.3. Nguyên nhân của những vướng mắc, hạn chế trong việc áp dụng các quy định về chứng cứ và thực tiễn áp dụng các quy định đó tại các Tòa án nhân dân tỉnh Sơn La
• 2.4. Một số kiến nghị hoàn thiện pháp luật nhằm nâng cao hiệu quả thực thi các quy định của pháp luật về chứng cứ tại các Tòa án nhân dân tỉnh Sơn La
• 2.5. Kiến nghị nhằm hoàn thiện pháp luật các quy định về pháp luật trong tố tụng dân sự
• 2.6. Kiến nghị nhằm đảm bảo việc xác định chứng cứ trong tố tụng dân sự của các Tòa án ở tỉnh Sơn La
• KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Khái niệm và vai trò của chứng cứ trong tố tụng dân sự

Trong bộ luật tố tụng dân sự 2015, quy định chứng cứ đóng vai trò quan trọng trong việc xác định sự thật khách quan của vụ án. Chứng cứ không chỉ là các tài liệu, thông tin mà các bên đương sự cung cấp, mà còn là yếu tố quyết định để Tòa án đưa ra phán quyết. Theo Điều 93 của Bộ luật này, chứng cứ được định nghĩa là những gì có thật được đương sự và cơ quan khác giao nộp cho Tòa án. Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của chứng cứ trong tố tụng dân sự và yêu cầu về tính khách quan, liên quan và hợp pháp của chứng cứ. Việc xác định đúng đắn chứng cứ sẽ giúp Tòa án giải quyết vụ việc một cách công bằng và hiệu quả. Như vậy, khái niệm về chứng cứ không chỉ đơn thuần là tài liệu mà còn bao gồm cả quy trình thu thập, đánh giá và sử dụng chứng cứ trong quá trình tố tụng.

1.1. Đặc điểm của chứng cứ

Chứng cứ trong tố tụng dân sự có những đặc điểm riêng biệt. Đầu tiên, chứng cứ phải có tính khách quan, nghĩa là nó phải phản ánh đúng sự thật của vụ việc mà không bị ảnh hưởng bởi ý thức chủ quan của con người. Thứ hai, chứng cứ phải liên quan trực tiếp đến vụ án, có nghĩa là nó phải cung cấp thông tin cần thiết để xác định các tình tiết của vụ việc. Cuối cùng, chứng cứ phải hợp pháp, tức là phải được thu thập theo đúng quy định của pháp luật. Điều này đảm bảo rằng chứng cứ được sử dụng trong quá trình xét xử là chính xác và đáng tin cậy. Việc hiểu rõ về đặc điểm của chứng cứ sẽ giúp các bên tham gia tố tụng có thể cung cấp và bảo vệ chứng cứ của mình một cách hiệu quả hơn.

II. Thực tiễn áp dụng quy định về chứng cứ tại Tòa án Sơn La

Việc áp dụng các quy định về chứng cứ trong bộ luật tố tụng dân sự 2015 tại Tòa án Sơn La đã gặp phải một số khó khăn và vướng mắc. Một trong những vấn đề lớn nhất là việc xác định và thu thập chứng cứ. Nhiều vụ án đã cho thấy, việc thiếu sót trong việc thu thập chứng cứ có thể dẫn đến việc Tòa án không có đủ thông tin để ra quyết định chính xác. Bên cạnh đó, một số thẩm phán và cán bộ Tòa án chưa nắm vững các quy định pháp luật về chứng cứ, dẫn đến việc áp dụng không đồng nhất và thiếu công bằng trong các vụ án. Điều này đã làm giảm hiệu quả của việc giải quyết các tranh chấp dân sự tại địa phương. Do đó, việc nâng cao hiểu biết và kỹ năng cho các cán bộ Tòa án về quy định chứng cứ là rất cần thiết.

2.1. Những khó khăn trong thực tiễn áp dụng

Trong thực tiễn, một số vấn đề nổi bật đã ảnh hưởng đến việc áp dụng quy định về chứng cứ tại Tòa án Sơn La. Trước hết, có nhiều vụ án mà các bên đương sự không cung cấp đầy đủ chứng cứ, dẫn đến việc Tòa án gặp khó khăn trong việc xác định sự thật khách quan. Hơn nữa, một số tài liệu chứng cứ được cung cấp không đảm bảo tính hợp pháp, gây khó khăn cho Tòa án trong việc đánh giá. Ngoài ra, các quy định về thời hạn thu thập chứng cứ chưa được thực hiện nghiêm túc, dẫn đến tình trạng chậm trễ trong giải quyết vụ án. Từ đó, cần có những biện pháp cải cách để đảm bảo việc thu thập và sử dụng chứng cứ được thực hiện đúng quy trình và hiệu quả hơn.

III. Kiến nghị hoàn thiện quy định về chứng cứ

Để cải thiện quy định về chứng cứ trong bộ luật tố tụng dân sự 2015, cần thiết phải có những kiến nghị cụ thể. Trước hết, cần tổ chức các khóa đào tạo cho cán bộ Tòa án về quy định và thực tiễn áp dụng chứng cứ, giúp họ nắm vững các quy định pháp luật và nâng cao kỹ năng xét xử. Thứ hai, cần có cơ chế giám sát và đánh giá việc thực hiện quy định về chứng cứ tại các Tòa án, nhằm phát hiện kịp thời những thiếu sót và vướng mắc trong quá trình áp dụng. Cuối cùng, cần xem xét sửa đổi một số quy định trong bộ luật tố tụng dân sự để đảm bảo tính khả thi và phù hợp với thực tiễn, từ đó nâng cao hiệu quả giải quyết các vụ án dân sự tại Tòa án Sơn La.

3.1. Các giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện

Để nâng cao hiệu quả thực hiện quy định về chứng cứ, các Tòa án cần xây dựng các quy trình rõ ràng và cụ thể về việc thu thập và đánh giá chứng cứ. Điều này bao gồm việc thiết lập các hướng dẫn cụ thể về cách thức thu thập chứng cứ hợp pháp và hợp lý. Hơn nữa, việc tăng cường phối hợp giữa các cơ quan tố tụng và các tổ chức xã hội trong việc cung cấp chứng cứ cũng rất quan trọng. Cuối cùng, cần có một hệ thống thông tin quản lý chứng cứ hiệu quả để theo dõi và quản lý các chứng cứ trong quá trình tố tụng, từ đó đảm bảo tính minh bạch và công bằng trong xét xử.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh cải cách tư pháp và hoàn thiện pháp luật tại Việt Nam, Bộ luật Tố tụng Dân sự (BLTTDS) năm 2015 được Quốc hội thông qua và có hiệu lực từ ngày 01/7/2016, đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc quy định về chứng cứ trong tố tụng dân sự. Tại tỉnh Sơn La, một địa phương miền núi với hơn 80% dân số là dân tộc thiểu số, việc áp dụng các quy định về chứng cứ trong BLTTDS năm 2015 gặp nhiều thách thức do đặc thù kinh tế - xã hội và trình độ nhận thức pháp luật của người dân. Trong giai đoạn 2010-2017, Tòa án nhân dân các cấp tại Sơn La đã thụ lý và giải quyết hàng nghìn vụ án dân sự, trong đó các tranh chấp về hợp đồng vay tài sản chiếm 31,34%, tranh chấp quyền sử dụng đất chiếm 25,7%, và tranh chấp về đòi lại tài sản chiếm 18,83%. Tỷ lệ hòa giải thành đạt 71,34%, thể hiện sự nỗ lực của ngành Tòa án trong việc giải quyết tranh chấp dân sự.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm phân tích các quy định của BLTTDS năm 2015 về chứng cứ, đánh giá thực tiễn áp dụng tại các Tòa án nhân dân tỉnh Sơn La, nhận diện những khó khăn, vướng mắc và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các quy định pháp luật về chứng cứ trong tố tụng dân sự và thực tiễn áp dụng tại các Tòa án nhân dân tỉnh Sơn La trong những năm gần đây. Ý nghĩa nghiên cứu góp phần hoàn thiện pháp luật tố tụng dân sự, nâng cao chất lượng xét xử, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các bên đương sự, đồng thời thúc đẩy cải cách tư pháp tại địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình pháp lý về chứng cứ trong tố tụng dân sự, bao gồm:

• Lý thuyết về chứng cứ trong tố tụng dân sự: Chứng cứ được hiểu là những gì có thật, được thu thập, đánh giá theo quy định pháp luật, có ba thuộc tính cơ bản là tính khách quan, tính liên quan và tính hợp pháp. Đây là phương tiện duy nhất để Tòa án xác định sự thật khách quan của vụ việc dân sự.

• Mô hình tố tụng dân sự Việt Nam: Kết hợp mô hình xét hỏi và tranh tụng, trong đó đương sự có quyền và nghĩa vụ thu thập, cung cấp chứng cứ, Tòa án có trách nhiệm thu thập, xác minh và đánh giá chứng cứ một cách khách quan, toàn diện.

• Khái niệm nguồn chứng cứ: Bao gồm tài liệu đọc được, nghe được, nhìn được, dữ liệu điện tử, vật chứng, lời khai của đương sự và người làm chứng, kết luận giám định, biên bản thẩm định, văn bản công chứng, chứng thực và các nguồn khác theo quy định pháp luật.

• Nguyên tắc đánh giá chứng cứ: Việc đánh giá phải khách quan, toàn diện, đầy đủ và chính xác, dựa trên pháp luật, tập quán và niềm tin nội tâm của người đánh giá.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng của Chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về Nhà nước và pháp luật, kết hợp các phương pháp nghiên cứu khoa học truyền thống và hiện đại:

• Phương pháp phân tích, tổng hợp: Phân tích các quy định pháp luật, tổng hợp các quan điểm lý luận và thực tiễn.

• Phương pháp lịch sử, quy nạp, so sánh: So sánh các quy định pháp luật Việt Nam với pháp luật các nước, khảo sát lịch sử phát triển pháp luật tố tụng dân sự.

• Phương pháp khảo sát thực tiễn: Thu thập dữ liệu từ các Tòa án nhân dân tỉnh Sơn La qua báo cáo, hồ sơ vụ án, phỏng vấn cán bộ Tòa án và các bên liên quan.

• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Nghiên cứu tập trung vào hồ sơ và báo cáo của Tòa án nhân dân tỉnh Sơn La trong giai đoạn 2015-2017, với hơn 3.000 vụ án dân sự được thụ lý và giải quyết, trong đó có các vụ án điển hình về tranh chấp đất đai, hợp đồng vay tài sản, hôn nhân gia đình.

• Phương pháp phân tích dữ liệu: Sử dụng phân tích định tính để đánh giá các quy định pháp luật và thực tiễn áp dụng, đồng thời phân tích định lượng các số liệu về tỷ lệ án, tỷ lệ hòa giải thành, tỷ lệ án bị hủy, sửa.

Timeline nghiên cứu kéo dài từ năm 2018 đến 2019, bao gồm thu thập tài liệu, khảo sát thực địa, phân tích dữ liệu và hoàn thiện luận văn.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Quy định pháp luật về chứng cứ trong BLTTDS năm 2015 được hoàn thiện hơn: Luật quy định rõ khái niệm chứng cứ, nguồn chứng cứ, quyền và nghĩa vụ của đương sự trong việc cung cấp chứng cứ, cũng như trách nhiệm của Tòa án trong thu thập và đánh giá chứng cứ. Ví dụ, Điều 93 BLTTDS năm 2015 xác định chứng cứ là những gì có thật được giao nộp, xuất trình hoặc thu thập theo trình tự pháp luật, có tính khách quan, liên quan và hợp pháp.

2. Thực tiễn áp dụng tại Tòa án nhân dân tỉnh Sơn La còn nhiều khó khăn: Mặc dù các quy định được thực hiện cơ bản đúng, nhưng vẫn tồn tại các trường hợp sử dụng chứng cứ không hợp pháp như tài liệu photocopy không công chứng, biên bản lấy lời khai không đúng quy định, định giá tài sản không chính xác. Tỷ lệ án bị hủy, sửa do nguyên nhân chủ quan chiếm khoảng 1,39% trên tổng số vụ án giải quyết.

3. Tỷ lệ án dân sự tăng, chất lượng giải quyết được cải thiện: Từ năm 2015 đến 2017, số vụ án dân sự thụ lý tại Sơn La tăng từ 1.657 lên 1.883 vụ, tỷ lệ giải quyết đạt trên 90%. Tỷ lệ hòa giải thành đạt 71,34%, cao hơn chỉ tiêu đề ra, góp phần giảm thiểu tranh chấp kéo dài.

4. Vướng mắc trong thu thập và đánh giá chứng cứ: Các vụ án tranh chấp đất đai, hợp đồng vay tài sản thường gặp khó khăn trong việc xác minh chứng cứ do lời khai không thống nhất, thiếu tài liệu xác thực, hoặc Tòa án chưa thu thập đầy đủ chứng cứ khách quan. Ví dụ điển hình là vụ án tranh chấp quyền sử dụng đất tại huyện Y, Sơn La, Tòa án cấp sơ thẩm đã ra bản án không khách quan do thiếu sót trong thu thập và đánh giá chứng cứ, dẫn đến việc bản án bị hủy để giải quyết lại.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của những khó khăn trên xuất phát từ đặc thù kinh tế - xã hội của tỉnh Sơn La, trình độ nhận thức pháp luật của người dân còn hạn chế, cùng với sự phức tạp của các vụ án dân sự liên quan đến nhiều chủ thể và tài liệu chứng cứ đa dạng. So với các nghiên cứu trước đây về chứng cứ trong tố tụng dân sự, kết quả nghiên cứu này cho thấy sự tiến bộ trong quy định pháp luật nhưng vẫn còn khoảng cách giữa lý thuyết và thực tiễn.

Việc sử dụng biểu đồ thể hiện tỷ lệ án dân sự thụ lý, giải quyết và hòa giải thành qua các năm sẽ minh họa rõ xu hướng gia tăng số lượng vụ án và hiệu quả giải quyết. Bảng tổng hợp các sai phạm phổ biến trong thu thập chứng cứ cũng giúp làm rõ các điểm cần khắc phục.

Ý nghĩa của nghiên cứu là cung cấp cơ sở khoa học để hoàn thiện pháp luật tố tụng dân sự, nâng cao năng lực thực thi của Tòa án, đồng thời góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, thúc đẩy sự công bằng và minh bạch trong hoạt động xét xử.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ cho cán bộ Tòa án: Nâng cao nhận thức và kỹ năng thu thập, đánh giá chứng cứ theo đúng quy định pháp luật, đặc biệt là trong các vụ án phức tạp về đất đai và hợp đồng. Thời gian thực hiện: 1-2 năm; Chủ thể: Tòa án nhân dân tỉnh Sơn La phối hợp với Trường Đại học Luật Hà Nội.

2. Xây dựng quy trình chuẩn hóa thu thập và bảo quản chứng cứ: Áp dụng công nghệ thông tin để lưu trữ, quản lý chứng cứ, đảm bảo tính khách quan và minh bạch. Thời gian thực hiện: 2 năm; Chủ thể: Ban lãnh đạo Tòa án và Sở Tư pháp tỉnh Sơn La.

3. Tăng cường phối hợp giữa Tòa án và các cơ quan liên quan: Đặc biệt là cơ quan quản lý đất đai, công chứng, định giá tài sản để xác minh, thu thập chứng cứ chính xác, kịp thời. Thời gian thực hiện: liên tục; Chủ thể: Tòa án nhân dân tỉnh Sơn La, UBND tỉnh, các cơ quan chuyên môn.

4. Nâng cao nhận thức pháp luật cho người dân và đương sự: Tổ chức các chương trình tuyên truyền, hướng dẫn về quyền và nghĩa vụ cung cấp chứng cứ trong tố tụng dân sự, giúp đương sự chủ động hơn trong việc chứng minh yêu cầu. Thời gian thực hiện: 1-3 năm; Chủ thể: Sở Tư pháp, Hội Luật gia tỉnh Sơn La.

5. Hoàn thiện pháp luật về chứng cứ: Đề xuất sửa đổi, bổ sung các quy định chưa rõ ràng, nhất là về xác định chứng cứ điện tử, chứng cứ tập quán, và xử lý vi phạm trong thu thập chứng cứ. Thời gian thực hiện: 3-5 năm; Chủ thể: Bộ Tư pháp, Quốc hội.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ, thẩm phán Tòa án nhân dân các cấp: Nắm vững quy định pháp luật về chứng cứ, nâng cao kỹ năng thu thập, đánh giá chứng cứ để giải quyết vụ án chính xác, khách quan.

2. Luật sư, người bảo vệ quyền lợi hợp pháp của đương sự: Hiểu rõ quyền và nghĩa vụ trong việc cung cấp chứng cứ, từ đó hỗ trợ khách hàng hiệu quả trong quá trình tố tụng.

3. Nhà nghiên cứu, giảng viên luật: Có tài liệu tham khảo toàn diện về lý luận và thực tiễn áp dụng quy định về chứng cứ trong tố tụng dân sự tại Việt Nam, đặc biệt là tại địa phương miền núi.

4. Cơ quan quản lý nhà nước về tư pháp và pháp luật: Sử dụng kết quả nghiên cứu để hoàn thiện chính sách, pháp luật và tổ chức các chương trình đào tạo, tuyên truyền pháp luật.

Câu hỏi thường gặp

1. Chứng cứ trong tố tụng dân sự là gì?
   Chứng cứ là những gì có thật, được đương sự hoặc Tòa án thu thập theo trình tự pháp luật, có tính khách quan, liên quan và hợp pháp, dùng làm căn cứ xác định sự thật khách quan của vụ việc dân sự.

2. Ai có trách nhiệm cung cấp chứng cứ trong tố tụng dân sự?
   Đương sự có quyền và nghĩa vụ chủ động thu thập, cung cấp chứng cứ chứng minh yêu cầu hoặc phản đối của mình. Tòa án có trách nhiệm hỗ trợ thu thập chứng cứ khi cần thiết.

3. Những khó khăn thường gặp khi thu thập chứng cứ tại Sơn La là gì?
   Khó khăn gồm lời khai không thống nhất, tài liệu chứng cứ không hợp pháp hoặc thiếu, sự từ chối cung cấp chứng cứ từ các cơ quan, tổ chức, và hạn chế về nghiệp vụ của cán bộ Tòa án.

4. Tỷ lệ án bị hủy, sửa do lỗi về chứng cứ tại Sơn La như thế nào?
   Tỷ lệ án bị hủy, sửa do nguyên nhân chủ quan, trong đó có lỗi về thu thập và đánh giá chứng cứ chiếm khoảng 1,39% trên tổng số vụ án đã giải quyết.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả áp dụng quy định về chứng cứ?
   Cần tăng cường đào tạo nghiệp vụ cho cán bộ Tòa án, hoàn thiện quy trình thu thập chứng cứ, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan, đồng thời nâng cao nhận thức pháp luật cho người dân và đương sự.

Kết luận

• Chứng cứ là yếu tố cốt lõi, phương tiện duy nhất để Tòa án xác định sự thật khách quan và giải quyết vụ việc dân sự đúng pháp luật.
• BLTTDS năm 2015 đã có nhiều quy định hoàn thiện về chứng cứ, phù hợp với mô hình tố tụng dân sự Việt Nam và xu hướng quốc tế.
• Thực tiễn áp dụng tại tỉnh Sơn La còn nhiều khó khăn do đặc thù địa phương và hạn chế trong thu thập, đánh giá chứng cứ.
• Tỷ lệ án dân sự tăng, chất lượng giải quyết được cải thiện nhưng vẫn còn án bị hủy, sửa do lỗi về chứng cứ.
• Cần triển khai đồng bộ các giải pháp đào tạo, hoàn thiện pháp luật, nâng cao nhận thức và phối hợp liên ngành để nâng cao hiệu quả áp dụng quy định về chứng cứ trong tố tụng dân sự.

Next steps: Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu, xây dựng quy trình chuẩn hóa, đề xuất sửa đổi pháp luật và tăng cường tuyên truyền pháp luật tại địa phương.

Call to action: Các cơ quan tư pháp và pháp luật cần phối hợp chặt chẽ để thực hiện các giải pháp đề xuất, góp phần nâng cao chất lượng xét xử và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 MOT SỐ VẤN DE CHUNG VE CHUNG CỨ TRONG TO TUNG DÂN SỰ 1⁄1. Khái niệm, đặc điểm của chứng cứ trong tố tụng dan sự Để giải quyết đúng đắn một vụ việc dan sự thì chứng cứ đóng vai tro niên tảng cơ bản, là yếu tổ cốt lõi của quả trình chứng minh Khi Tòa án có trong tay những giấy tờ, tai liêu, thông tin, .la chứng cử thì có thể coi đó 1a “chia khóa” để xác định sự thật khách quan của vụ việc dân sự. Tình tiết, sự kiên của vụ việc dân sự can được lãm sáng tö va dé làm rõ các sự kiện, tình. tiết của vụ việc dân sự, Tòa án phải sử dụng chứng cử do các bên đương sự cung cấp hoặc Téa án thu thập, Chứng cứ là một vẫn để trung tâm, cốt lõi trong hoạt đông chứng minh trong tổ tụng dân sự.

Chứng cứ lả công cu giúp các bên đương sự chứng minh cho các yêu câu và phân đổi yêu câu của minh và la cơ sở để Tòa án giải quyết vụ việc dân su, Có thé thấy, các hoạt động ở các giai đoạn của tố tụng bất đâu, kết thúc va kết quả đều phụ thuộc rất nhiều vào chứng cứ. Do đó, khái niệm chứng cứ được ghi nhên không chỉ trong pháp luật nước ta ma con ở nhiều quốc gia trên thé giới. 'Về mặt ngôn ngữ, theo Đại từ điển Tiếng Việt. “Chứng cứ là cái được dẫn ra để dua vào đỏ mà xác định một điều là ding hay sai, thật hay gi") Còn theo lý giải về mất luật học tại Từ điển Luật học thì chứng cứ là phương tiện để sắc mình sự thật về vụ án.

Pháp luật có mét số yêu câu đổi với chứng cứ nhằm đảm bão tinh xác định cũng như kiểm tra và đánh giá đúng đắn chứng cứ, chứng cứ phải chứa đựng những tinh tiết, sự kiên có liên quan đến vụ án cụ thể, chứng cứ phải được rút ra từ những nguồn do pháp luật quy.Những tinh tiết có liên quan đến vụ án được ghi trong các tai liệu do ‘Dei TiGin Thing Vit. Vin bói thông th, 109,415 § cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân cung cấp có thé được coi lả chứng cử) Dưới góc đô khoa học pháp lý. "chứng cứ là cái có thất, theo một trình tự do luật định được Tòa an dùng lam căn cứ để giải quyết vụ việc dn su"? Tw các cách định nghia trên có thể hiểu, chứng cử là tình tiết, sự kiện. chứa dung những tai liệu thực tế, là những gi có thất, tổn tại khách quan, không phụ thuôc vao ý thức chủ quan của con người.

Chứng cứ được thu thêp theo một tình tự luật định, do các chit it định thực hiện, lam căn cứ để giải quyết vụ việc dân sự Chứng cứ trong vụ việc dân sự là những tin tức, dẫu vất v các tinh tiết, sự kiện của vu việc dân sự được thể hiện dưới những hình thức nhất định ma Téa án sử dung làm cơ sé để giãi quyết vụ việc dân su. “Xem xét dưới gúc độ pháp luật một sé nước, khái niệm chứng cử được để cập trong pháp luật tổ tụng dân sự của nhiên nước trên. Đặc biết, một số nước con xây dựng luật riêng về chứng cứ, thể hiện sự quan trọng của chứng cứ trong tổ tung dân sự. Theo pháp luật tổ tung dn sự Nhật Bản thì " Chứng cứ là một te Tiêu thông qua đó một tinh tiết được Tòa án công nhân và là mô tự liều cơ số Thông qua dé Téa ân được thuyét phe là tong gi hằm chứa tong nó suetén tại tia bắt cử nột sự thục nào mã bản thân suhàm chute đỗ ảnh hướng tới việc xác aah được một hành động hon hoặc kém”.

Theo Luật chứng cứ của Úc, khái niém chứng cứ được hiểu la những gi được dùng để chứng minh sự tên tại của. một tinh tiết thực tế nâo đó trong các vụ án dân sự Các sư kiện, tai liệu được sử dụng lam chứng cử phải được thu thâp, kiém tra, đánh giá theo trình tự, thủ tục những nguyên tắc nhất đính theo quy định của Luật chứng cứ". Ngoài ra, khái niêm ching cứ cũng được thể hiện tại Điêu 55 của BLTTDS Liên Bang Nga ‘Tedd Luthọc,NHb Từ đếnBichidoe, 1909, ro ˆ Gio wih Lait dng đến sự, tưởng chọc Luật Bồ Nội No Công tanbândộn aan 2017, ang 169 * Quich Mad Quyit 2000) ,vàïtô chứngronh của đưng sự ọng TTDE Vin & cơ binabit cia TIDS ‘Vit Nenluinaay, Cổng trì Ai gi ưượng "Sad rên nghận cửa Vho học” ring đt học Lait Hà Nếu g910 9 ‘Nhu vậy, theo pháp luật tổ tung dân sự của các nước thi chứng cứ có một đi: chung la cơ sở, căn cứ dé Toa án giải quyết vụ án. Ở Việt Nam, thuật ngữ chứng cứ được ghi nhận tại Điều 93 BLTTDS.

năm 2015 như sau: “Chung cửtrong vu việc dân sự là những gi có thật được đương sự và cơ quan, tổ chức, cá nhân khác giao nộp, xuất trình cho Tòa ám trong quá trinh tổ rang hoặc do Tòa ám tim thập được theo trinh tự tìm túc do “Bồ luật này qup dinh và được Tòa án sử dung làm căn cử đỗ xác đình các tình tiết khách quan của vụ dn cũng nine xác định yên cầu hay sự phản đỗi của. đương sự là có căn cxt vir hợp pháp” Theo quy định nay, chứng cử là những gi có thất, nghĩa là những sự vật, hiện tượng đang tôn tại ở thé giới khách quan hoặc để lại dâu vết tổn tại của nó. Những sự vat, hiện tượng nay phải do đương sự vả cơ quan, tổ chức, cá nhân khác giao nộp, xuất trình cho Toa an hoặc do Tòa an thu thép theo trình tự, thủ tục BLTTDS quy định. Chứng cứ được Téa án sử dụng làm căn.

cử dé xác định các tinh tiết khách quan của vụ án cũng như zac định yêu cầu hay sự phản đổi của đương sự là có căn cứ và hợp pháp. Tuy còn nhiều ý kiến khác nhau nhưng vé cơ bản, quy đính này đã phan ánh tương đổi day di ban chất của chứng cứ. Một thông tin về vụ việc dân sự chỉ được coi là chứng cứ khi thöa mém đây đủ ba thuộc tính 1a: Tính khách quan, tinh liên quan và tính. ‘hop pháp Thứ nhất, chứng cứ có tinh khách quan.

Bởi chứng cử là cơ sở để nhân. thức vụ việc dân sự. Tính khách quan của chứng cứ phải lã cái có thất, tổn tai ngoải ý muốn của những người tiền hành ta tụng va những người tham gia tổ tụng, Trong quá trình tô tung, những người tiên hảnh tổ tụng va những người tham gia tổ tụng không thé tao ra chúng theo ý muồn chủ quan của ho ma chỉ có thé thu thập, nghiên cửu, đánh giá va sử dụng chúng, Theo lý luân vé nhân thức thi con người chỉ nhận thức đúng đắn ban chất của sự vat, sư việc khi nó 10 được phản ảnh lại khách quan. Những cái có được do sự tưởng tượng, hư cầu không bao giờ nói lên được ban chất của sự vật, sự việc va không thé lam co.

sở của nhận thức Do đó, chứng cứ trong vu việc dan sự trước tiên phải là những thông tin có thật, tat cả các thông tin giã mao vẻ vu việc dn sự, được tạo ra trái với sự thật khách quan déu không được coi lả chứng cứ. vi lam giả, hủy hoại chứng cứ, khai bảo gian đổi hoặc cung cấp tải liêu sai sự thất khi làm chứng, kết luận giám định sai sự that; cổ ý dich sai sự thất,. ti xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật. Bởi các hành vi này đã cô tỉnh lâm sai lệch đi tính khách quan của ching cứ.

“Xác định được tinh khách quan của chứng cứ, trong quá trinh giải quyết vụ việc dân sự, Tòa án loại bé được những cái không có thật, không sử dung để giải quyết vụ việc dân sự, đâm bảo cho việc giải quyết vụ việc được nhanh. chồng, đúng đẫn Đôi khi, có những trường hợp đó là chứng cử thu thập được 1 có thật nhưng chúng lại mâu thuẫn với nhau. Trong những trường hop như vậy, đương sự, các cá nhân, cơ quan va td chức giao nộp chứng cứ va Toa án. 'phải tiếp tục tìm kiểm thông tin khác để lam sang td vụ việc.

Việc đánh giá tính khách quan của chứng cứ phải dựa vào pháp luật va niễn tin nội tâm suất phat từ những kiến thức, kinh nghiêm của người nghiền cứu và đánh giá chứng cứ. "Thông thường cäc sự kiện, tinh tiết cia vụ việc dân sự đã tổn tại trước khi vụ việc diễn ra tại Toa án nên chỉ những gi tổn tại khách quan, phân ảnh. đúng ban chất của sự việc mới được Toa án sử dung trong quá trình giãi quyết vụ việc din sự Bằng các biên pháp khác nhau, Téa án va các chủ thể khác tiến hành thu thập, cung cấp, nghiên cứu, đánh giá và sử dụng chứng cứ ma không thé tạo ra chứng cứ theo ý muốn chủ quan của ho. Đa số các chứng cứ Ja sản phẩm hành vi của con người.

Tai thời diém hình thảnh nó có ý nghĩa ul xác định một sự kiên, tinh tiết nảo đó của vu việc dân su. Khi sự kiện, tình tiết đồ đã ra đời và được coi a chứng cứ của vụ việc thì nó lai tổn tại khách quan với ý thức của con người, kể cã người tạo ra nó. Do đó, tat cả những gì ma được chủ thể nảo đó do các đông cơ khác nhau cổ tinh tạo ra với mục dich lâm thay đổi hiện tượng, ban chất của sư việc đã diễn ra đều bi coi la sự kiện. giã mao, tinh tiết giả mao và không được coi là chứng cứ.

Người nào đưa ra yên cầu va cung cấp thông tin gia mao thi sẽ bi Téa án bác yêu cầu vì không có chứng cử chứ không phải thông tin giả mạo là căn cứ dé Tòa án bác yêu cầu của đương sự. Đôi khi, trong một số trường hợp đặc biệt, mặc đủ có tinh tiết sự kiên tổn tại khách quan, phan ánh đúng bản chất của sự việc nhưng theo quy định của pháp luật chúng lại không được coi 1a chứng cứ dé giải quyết vụ việc dân sự. Thit hai, chứng cứ có tinh liên quan. Tính liên quan là sự liên hệ, đính.

dáng với nhau ở một hay một tinh chất. Chứng cứ có tinh liên quan bai chứng cứ được Tòa án dựa vao để giải quyết vụ việc dân sự Tính liên quan của chứng cứ thể hiện ở chỗ giữa chứng cứ và vu việc dân sự có mi quan hệ nhất định.