MỞ ĐẦU Ting lnh mang tính thi, c bin bnh, có n hu ht các tng. Các bin chng ca ting rt nguy hi cho b tim mch, huyc bing mc bnh ngày càng tr hóa. Ting có th thc hiu tr bng thu li nhiu tác dng ph. Vì th vic tìm ra mt gii pu tr có ngun gc t thiên nhiên là rt tng nghiên cc nhii quan tâm.
Trong dân gian, có nhiu bài thuc t nhng cây thuc h bu tr tiu ng rt t ng. B là c bi mt loi rau gi sng chúng ta. Các b phn cn, quc s dng trong b mt món rau vi nhiu cách ch bin khác nhau [1]. Trong y hc c truyn, g có nhiu bài thuc s dng tr các b u chóng mt, tiu y [2].
u tr ting. Các tài li ra rng: s bu bí nói chung, nói riêng có kh u tr ting là do polysaccharide phân lp t chúng. Các polysaccharide này có cu trúc phc tc cu to bi các thành phng ch yu là các ng acid galacturonic [3]. Thành phn hóa hc và hot tính sinh hc ca chúng ph thuc nhiu yu t.
Các polysaccharide này có cu trúc phc tp làm vic nghiên cu cu trúc gp nhi, i s kt hp mt cách hp lý ca nhiu nghiên cu cho thy mi liên h cht ch gia cu trúc hóa hc, cu trúc không gian vi hot tính sinh hc ca polysaccharide. Do vy, vic nghiên cu mt cách tng th cu trúc ca polysaccharide là cn thit. Ti Vimt s công trình nghiên cu v h bu bí. Tuy nhiên, nghiên cu phân lp polysaccharide t th chi Cucurbita b nào.
Vt v tiNghiên cứu phân lập, cấu trúc và hoạt tính sinh học của polysaccharide từ quả bí đỏ chi Cucurbitau thành phn hóa hc, c có nh vai trò hot tính sinh hc ca polysacharide có ngun gc t tht qu chi Cucurbita góp phn hoàn thi ng nghiên cu v polysacharide t qu và m rng kh ng dng ca ngu Vit Nam. Mục tiêu nghiên cứu của luận văn: 1. Xây dng quy trình phân lp polysaccharide t mu tht qu chi Cucurbita (Cucurbita moschata D. và Cucurbita pepo L.
Kho sát hot tính sinh hc ca polysaccharide phân lc. nh các thành phn và cu trúc ca 01 polysaccharide phân lp c. 1 c m ra, nội dung nghiên cứu ca lum: 1. Thu thnh danh 0 thuc chi Cucurbita Vit Nam.
Phân lnh thành phn hóa hc ca polysaccharide phân lp c. t tính sinh hc bao gm hot tính chng oxy hóa và chng ting ca polysaccharide phân lc. Nghiên cu cu trúc ca 01 polysaccharide phân lc.1 Tổng quan về họ bầu bí H bu bí (Cucurbitaceae) là mt h l ghi chép có ht bí t nhc công nguyên. H này có ng trong trng trt, bao gc tr lo chung làm cc bit ngày nay có nhiu loài c tr làm thuc [1].
H bu bí rng và phong phú, bao gm khong 125 chi và 960 loài c bin, mc hoang hoc nhân trng ch yu các vùng nhii và cn nhic s dng cho mm thng s dng tht qu ng thành, toàn b qu non, hoa, n hoc ht [4] [5]. Ba chi tiêu biu nht phi k t Cucumis t), Cucurbita ) và Citrullus i loi rau, c, qu u v tm quan trng kinh t [6]. Phn ln các loài trong h này là các loi dây leo sng mi hoa khá ln và sc s. Cây có dng thân tho, có tua cun i din v c cách, có cung dài phin lá hình tim rng, mép nguyên hoc phân thùy.
ng tính xen k trên cùng mc, cánh tràng ln, dày, nhn, có màu sc sc s, nh dính lin nhau m nhic, có bu i, 3 ô, nhi [7]. Th phn ch yu nh côn trùng, nh gió. Phân b tp trung vùng nhii vi mt vài vùng khô hn, ít i và i, các chi c t tp trung [8]. Chi Cucurbita Chi Cucurbita là mt chi thuc h bu bí, có ngun gc trng ban u Andes và Mesoamerica (M).
Tên thông d ch các loi cây thuc chi Cucurbita . Chi bao g bin nht vùng nhii là Cucurbita moschata D. và Cucurbita pepo L. thích hp vùng khí hu mát [9].
Hu ht, thân cây có hình tr ho cung lá dài; là dng dây ng mc lan trên mt. Thân và lá có lông nh. Lá có hình tròn, hình thn, hình trái tim hong lõm sâu gc, thùy yu, Qu ng nm ngay trên mt, to ln và nc thu n nay, do s lai ghép ging mà có th thu hái m ca chúng là có mt lp v cng, nhn mn và có khía sc m, nông hoc sâu, màu nguyên thy có màu vàng ng v . V sau này thì có bí màu xanh và trng do ghép trng [1].
có hoa ln, là long gic và cái; màu vàng hoc cam và có th có gân, hình dài ti 12cm. Cung hoa khe, có nh ln. Ong hoc mt vài loài côn trùng có cánh giúp thc hin s th phn. Hi th phn có th làm công vi 3 bng tay.
c bit, vi nhng qu c th ph i b tro héo và rng. là ngun thc phm quan trng cc dùng làm th thì lá non, hoa, ngc thu hoch làm thc phm. Tht qu cha nhiu dinh ng và khoáng ch c s dng cho các m ung, thuc, du và cht ty ra. Màu tht qu do sc t màu cam carotenoids gm: β-cryptoxanthine, α- β-caroten; tt c là ti c bi i thà h.
Trong 100g tht qu cha tin vitamin A (β-caroten) và vitamin A (53%) [1]. Loài Cucurbita moschata D. và Cucurbita pepo L. còn gi là bí ngô, bí r; thuc chi Cucurbita, h Cucurbitaceae, là mt loài thc vt thân tho, phân b rng rãi, có th gp các vùng nhi Trung M, Nam M, Châu Á.
Bao gm các loài thông d Cucurbita moschata D.1 Hình ảnh một số loài bí đỏ ở Việt Nam Cucurbita moschata D. c phân b các tnh thuc khu vc min Bng chc thi tit nóng và i các ging C.ng th hin có kh nh và côn trùng lc bic thân. Qu ca nó có nhiu hình dng: hình cu, hình bu dt gic gieo t - u tháng 5, qu cc thu hái trong khon tháng 10. Qu và tht qu bí có màu vàng cam, tht qu bí khá dày và ít ht; rãnh khía sâu [5] [10] [11].
c phân b các khu vc có khí hu du mát. Vit Nam, loài này phân b ch yu phân b t. Qu cu hình d loài C. và tht li có màu vàng chanh, tht bí m nhiu h mng, mi loài C.2 Thành phần hóa học có trong quả bí đỏ Trên th gii, qu (Cucurbitat s công trình nghiên cu v thành phn hóa hc và hot tính sinh hc. Các chc ch yu thuc vào lp cht polysaccharide, flavonoid, terpenoid và các hp ch Polysaccharide Torkova và cng s p ra 1 polysaccharide t (Cucurbita maxima D.
Polysaccharide này phn ln là loi pectin, bao gm polymer homogalacturonan tuy c gn vi nhau bi liên k 4 glucoside. Ngoài ra, chui homogalacturonan có th c ester hóa bng tuyn tính hoc oligosaccharide rhamnose phân nhánh (rhamnogalacturonans I) và các ng acid D-galacturonic và L-rhamnose có th c thay th bng các long khác [12]. à cng s hân lp thành công 1 heterpolysaccharide (1) t h (Cucurbita moschata D.) b phn ng b mt 50 oC kt hp vi s h tr ca sóng siêu âm. S dng EtOH các n khác nhau (0÷30%, 30÷60%, 60÷80%), phân l c 3 polysaccharides trong h cu thành t cùng 1 monosaccharide các nng khác nhau.
Cu trúc chính ca công thc cu to ca heterpolysaccharide (1) [13]. (1) ng s p thành công 1 polysaccharide mi t h bng enzyme 60o C. Polysaccharide mi này bao gm mannose, galactose và glucose vi công thc cu to có cu trúc chính gm -α-D-Glcp- -β-D-Manp- -β-D-Glap- β-D- galactose [14]. Nng s p thành công 1 polysaccharide dng pectin (2) t dch chit ki.2 Polysaccharide phân lập từ dịch chiết kiềm bí đỏ p ra 1 polysaccharide t dch chi Cucurbita moschata D.
Polysaccharide này bao gm các monosaccharide: glucose: galactose: arabinose: xylose: glucuronic acid có t l 5,8: 3,2: 2,1: 1,0: 5,9 [16]. 5 ng s phân lc 1 polysaccharide t ht có cu trúc g -β-D-Glucp- -α-D-Glap- -α-D- Manp-α-D-galatose [17]. ng s p thành công 1 galaglucofucomannan t dch chic Cucurbita pepo L.i s h tr ca GC- ra rng galaglucofucomannan này bao gm glucosyl liên k mannosyl liên k fuctosyl và glucose [18]. - Yan, Chen Guang Tong, Meng Guo Liang và Xp thành công 1 polysaccharide t dch chic nóng ca .
Polysaccharide này bao gm D-arabinose: D-mannose: D-glucose: D- galactose t l 1: 7. o t cao (HSCCC) kt hp vi c ký lng hing s ca p thành công 6 glyceroglycolipids (3÷8) t Cucurbita moschata D. (3) (4) (5) (6) 6 (7) (8) ng s p thành công 6 pectins t du h (Cucurbita pepo L.c khác nhau n chit, ph thuc dung môi, nhi và thi gian chit. Các polysaccharide này cu cha: methyl- esterified α-D-GalpA, α-L-Araf, β-D-Galp, α-L-Rhap và gc t do.
Các polysaccharide khác nhau bi s ng và s sp xp c u trúc. Cu trúc chung ca các pectin nhsau [21]. 04, Rui Yang và các cng s s dng minh s tn ti ca polysaccharide [22]. ng s i phân t pectin bao gm chui homogalacturonan, rhamnogalacturonan I, rhamnogalacturonan II, xylogalacturonan t dch chi Cucurbita moschata D.
i hc Jining Medical p ra 1 polysaccharide t dch chi sau khi loi protein và các cht béo có trong dch chit. Polysaccharide c có trng phân t c tính 1.6x104 g/mol và g ng có tính acid bao gm D-glucose: D-galactise: L- arabinose: xyloza: D-glucuronic acid vi t l 0. -xiu và các cng s p ra polysaccharide t dch chi, kt ta bng ethanol 3 n khác nhau lt là: 20%, 40% và 6ng nhóm ng nhóm acid sulfuric cnh b- pháp sulfate- ng. Kt qu cho thng lt ca 3 polysaccharides là 92.66%; ng amin l ng acid uronic 6.
Không thy s tn ti ca acid sulfuric trong 3 polysaccharides này [18]. 7 Các chất khác Aminoacid ng s p thành công các hp cht thuc nhóm amino acid (9÷27) t [25]. (28) (29) (30) (31) (32) (33) (34) (35) (36) (37) 9 (38) ng s c 4 triterpenes ester mi t (Cucurbita maxima D.) là 7α-hydroxymultiflor-8-ene-3α,29-diol-3- acetate-29-benzoate (39), 7α-methoxymultiflor-8-ene-3α,29-diol-3,29-dibenzoate (40), 7β-methoxymultiflor-8-ene-3α,29-diol-3,29-dibenzoate (41), multiflora- 7,9(11)-diene-3α,29-diol 3,29-dibenzoate (42) [27].