Chương 1 giới thiệu tổng quan về dự án nghiên cứu. Chương 2 này nhằm mục đích giới thiệu cơ sở lý luận cho nghiên cứu. Trên cơ sở này, mô hình nghiên cứu được xây dựng cùng với các giả thuyết về mối quan hệ giữa các khái niệm trong mô hình. Chương này bao gồm ba phần chính, (1) cơ sở lý thuyết về xu hướng tiêu dùng lại điện thoại thông minh và các nhân tố tác động (2) tổng quan về các nghiên cứu trước đây (3) mô hình nghiên cứu.1Thị trường Theo quan niệm cổ điển, thị trường là nơi diễn ra các hoạt động trao đổi, mua bán hàng hóa.
Khái niệm này gắn thị trường với một địa điểm xác định cụ thể. Tuy nhiên, với sự phát triển nhanh chóng của các quan hệ sản xuất, các hình thức trao đổi hàng hóa, các quan hệ kinh tế xã hội, khái niệm thị trường cổ điển giờ đây không còn phù hợp, nó cần được mở rộng để có thể phản ánh đầy đủ các tính chất năng động, đa dạng và hiện đại của thị trường ngày nay. Khái niệm hiện đại về thị trường: có rất nhiều tác giả, nhiều nhà nghiên cứu đưa ra nhiều khái niệm hiện đại khác nhau, thị trường có thể được hiểu là tổng thể các quan hệ về lưu thông hàng hóa và lưu thông tiền tệ, tổng thể các mối quan hệ, các giao dịch mua bán và các dịch vụ. Thị trường có thể được giới hạn theo các tiêu chí về khu vực địa lý, đặc điểm đối tượng khách hàng, loại hình sản phẩm, dịch vụ… 8 2.2Khái niệm khách hàng Một doanh nghiệp ra đời với mong muốn gặt hái được nhiều thành công và thu về nhiều lợi nhuận.
Để làm được như vậy, trước hết doanh nghiệp phải tìm cách tồn tại và duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh của mình bằng cách sản xuất ra nhiều sản phẩm, thực hiện nhiều dịch vụ và bán được sản phẩm của mình ra thị trường. Như vậy, doanh nghiệp cần có khách hàng để tiêu thụ sản phẩm của họ. Có càng nhiều khách hàng, doanh nghiệp càng bán được nhiều sản phẩm càng phát triển hoạt động kinh doanh. Việc tìm kiếm và thu hút khách hàng luôn là mục tiêu quan trọng hàng đầu của mọi doanh nghiệp.
Vậy khách hàng được khái niệm như thế nào? - Một cách đơn giản, khách hàng có thể được hiểu là người đem tiền đến cho doanh nghiệp để đổi lấy sản phẩm, dịch vụ. - Tuy nhiên, khách hàng không chỉ bó hẹp trong phạm vi một cá nhân mua hàng mà định nghĩa khách hàng có thể được mở rộng ra cho bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào mà hành động của họ có ảnh hưởng đến quá trình ra quyết định mua hàng của doanh nghiệp. Hơn nữa, không chỉ có những khách hàng hiện hữu, khách hàng đang có dự định mua hàng mà còn có cả những khách hàng tiềm năng. Doanh nghiệp cần nắm rõ khái niệm và nhận diện đúng khách hàng của mình mới có thể xây dựng, triển khai và phát triển tốt hoạt động kinh doanh.3Khái niệm điện thoại thông minh - Theo định nghĩa từ trang web www.com ,điện thoại thông minh là dòng điện thoại di động tích hợp các tính năng tương tự như máy tính cá nhân.
Là dòng điện thoại cung cấp tính năng quản lý dữ liệu, gọi điện, gởi thư điện tử và truy cập internet. 9 - Theo Wikipedia, điện thoại thông minh là một thuật ngữ chủ yếu chống đối điện thoại tính năng mà ra. Các ngành công nghiệp tin rằn điện thoại thông minh đa số có một màn hình độ phân giải cao hơn so với điện thoại truyền thống và điện thoại thông minh như một máy tính di động vì nó có một hệ điều hành riêng biệt, có khả năng mở rộng các ứng dụng, dễ dàng cài đặt hay gỡ bỏ các ứng dụng.4Mô hình đơn giản về quá trình ra quyết định mua hàng Mô hình đơn giản về quá trình ra quyết định mua hàng gồm: nhận biết vấn đề >> thu thập thông tin >> đánh giá các lựa chọn thay thế >> quyết định mua sắm >> các hành vi sau khi mua. Nhận biết vấn đề: xuất phát từ nhu cầu nội tại của mình hay bị ảnh hưởng bởi các yếu tố bên ngoài đưa đến cho người tiêu dùng nhận thức rằng mình muốn mua sản phẩm.
Họ có thể nhận thấy rằng mình cần sử dụng điện thoại thông minh để liên lạc với người thân hoặc bạn bè cho mục đích tình cảm hay trao đổi thông tin, bên cạnh đó học cũng có thể giải trí và làm việc ở bất cứ đâu. Ngoài ra, họ còn có thể bị tác động bởi các yếu tố bên ngoài như sự khuyến khích, ủng hộ từ gia đình, hay thấy rằng bạn bè ai cũng có nên mình cũng phải sử dụng để theo kịp mọi người. Tất cả các yếu tố này tác động đến ý định sử dụng điện thoại thông minh, quyết định xu hướng tiêu dùng lại mặt hàng này. Tìm kiếm, thu thập thông tin: thông tin về điện thoại thông minh rất dễ được tìm thấy từ nhiều nguồn khác nhau: - Nguồn thông tin thương mại: quảng cáo, triển lãm, hội chợ… 10 - Nguồn thông tin cá nhân: bạn bè, gia đình, đồng nghiệp, những người xung quanh… - Nguồn thông tin từ kinh nghiệm thực tế: qua tiếp xúc, dùng thử, nghiên cứu sản phẩm.
- Nguồn thông tin trên các phương tiện thông tin đại chúng. Đánh giá các lựa chọn thay thế: căn cứ vào các thuộc tính, đặc điểm của sản phẩm và lợi ích chúng mang lại, người tiêu dùng có thể đánh giá sản phẩm theo nhiều tiêu chí và theo cách riêng của mình, tùy thuộc vào sở thích, nhu cầu, quan niệm và khả năng của từng người. Quyết định mua sắm: sau khi đánh giá các lựa chọn, phân tích điểm được và mất của từng phương án, người tiêu dùng sẽ đưa ra quyết định lựa chọn cho mình sản phẩm thích hợp nhất dựa trên các lợi ích mà mình đang tìm kiếm và khả năng sẵn có của mình. Hành vi sau khi mua: đó là thái độ người tiêu dùng cảm thấy thỏa mãn, hài lòng hay bất mãn về sản phẩm đã mua.
Nếu hài lòng, khách hàng sẽ chọn nhà cung cấp đó cho lần sử dụng sau, giới thiệu cho những người khác cùng sử dụng, viết thư khen ngợi, tham gia bình chọn cho nhãn hiệu trong các cuộc thi hay khảo sát… Nếu bất mãn, khách hàng có thể phản ứng bằng các hành vi như: đòi doanh nghiệp bồi thường, phản ánh phàn nàn với các cơ quan chính quyền, ngưng mua sản phẩm, nói cho nhiều người khác biết… 2.3 Tổng quan về các nghiên cứu trước đây 2.1 Các nghiên cứu ở nước ngoài - Nghiên cứu của Kwon và Chidambaram (2000) về mô hình chấp nhận công nghệ (Technology Acceptance Model) đối với mặt hàng điện thoại di động, 11 thực hiện trên 176 người sử dụng điện thoại di động ở Hawaii. Kết quả thu được khẳng định rằng cảm nhận của khách hàng có liên quan mật thiết đến động lực sử dụng điện thoại di động. Đặc biệt, cảm nhận về độ dễ sử dụng có tác động mạnh đến động lực bên ngoài và động lực bên trong của khách hàng; trong khi đó, hiểu biết về công nghệ di động có tác động âm đến động lực bên trong. Mô hình đề xuất trong nghiên cứu này gồm 5 yếu tố tác động đến quyết định sử dụng điện thoại di động của khách hàng: đặc điểm cá nhân, cảm nhận về mức độ dễ sử dụng, cảm nhận về độ hữu dụng, cảm nhận về giải trí và tác động xã hội.
- Nghiên cứu của Yangil Park, Jengchung V.Chen (2007) về các yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng smartphone tại Mỹ, chỉ ra rằng nhận thức về tính hữu dụng, thương hiệu, cảm nhận về chi phí là các yếu tố có ảnh hưởng lớn nhất đến ý định sử dụng smartphone, trong đó nhận thức về tính hữu dụng và nhận thức về tính dễ sử dụng xác định và có ảnh hưởng tích cực đến thái độ của người tiêu dùng đối với việc sử dụng smartphone. - Nghiên cứu của Chi-Cheng Chang, Chi-Fang Yan, Ju-Shih Tseng (2012) về các yếu tố quyết định đến sự chấp nhận dịch vụ công nghệ di động tại Đài Loan. Kết quả nghiên cứu khẳng định các yếu tố ảnh hưởng là cảm nhận hữu dụng, cảm nhận dễ sử dụng, thương hiệu, cảm nhận về rủi ro, môi trường nội bộ, môi trường bên ngoài, sự tin cậy và nhận thức về uy tín. - Nghiên cứu của Jamil Bojei và Wong Chi Hoo (2010) về những nhân tố ảnh hưởng đến quyết định tiêu dùng điện thoại thông minh thực hiện trên 384 người sử dụng điện thoại thông minh ở Malaysia.
Kết quả nghiên cứu khẳng định mức độ dễ sử dụng, nhận thức thương hiệu và sự chấp nhận thương hiệu có tác động mạnh đến quyết định tiêu dùng điện thoại thông minh. 12 - Nghiên cứu của Jae Hyun You, Jae Hak Lee, Cheol Park (2011) về những nhân tố ảnh hưởng đến quyết định tiêu điện thoại thông minh thực hiện trên 286 người sở hữu điện thoại thông minh ở Hàn Quốc. Kết quả cho thấy đầu tiên các yếu tố lợi thế tương đối, kiểu dáng đẹp và hình ảnh xã hội tác động đến dự định tiêu dùng điện thoại thông minh. Kế đến, dự định tiêu dùng điện thoại thông minh tác động đến hành vi tiêu dùng điện thoại thông minh.
- Đề tài luận văn thạc sĩ của tác giả Jurjen Jongepier từ đại học Eramus, Rotterdam, Hà Lan (2011) về những nhân tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng điện thoại thông minh của những người trẻ tuổi áp dụng mô hình chấp nhận công nghệ mở rộng(extended Technology Acceptance Model). Kết quả các nhân tố ảnh hưởng là cảm nhận độ hữu dụng, cảm nhận về mức độ dễ sử dụng, cảm nhận về giải trí, tác động xã hội và nhận biết sản phẩm. - Bài báo của nhóm tác giả Chow, Chen, Yeow và Wong về những nhân tố ảnh hưởng đến xu hướng tiêu dùng lại điện thoại thông minh của người trẻ tuổi (2012) đăng trên tạp chí International Journal on Social Science Economics & Art. Đối tượng khảo sát là những sinh viên của đại học Multimedia, Malaysia.
Kết quả thu được các nhân tố sau ảnh hưởng đến xu hướng tiêu dùng lại điện thoại thông minh: đặc điểm sản phẩm, thương hiệu, giá và tác động xã hội.