MỞ ĐẦU. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu. Tính mới và những đóng góp của đề tài.
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài. Ý nghĩa khoa học. Ý nghĩa thực tiễn. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu.
Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU. Cơ sở khoa học của đề tài.
Những nghiên cứu ở ngoài nƣớc. Vị trí phân loại và đặc điểm hình thái của nấm B. Đặc điểm gây hại, phạm vi ký chủ và tác hại của nấm. Sự phát sinh gây hại của nấm B.
Đặc điểm sinh học của nấm B. Phương pháp định danh nấm B. Sự đa dạng di truyền của nấm B. Sự tiến hóa và biến đổi di truyền của nấm B.
Sự đa dạng di truyền của các dòng nấm B. Nghiên cứu tính kháng thuốc giữa các nhóm di truyền của nấm. Sự kháng thuốc của nấm B. cinerea trên đồng ruộng.
Nghiên cứu phòng trừ. Dự tính, dự báo bệnh thối xám. Biện pháp canh tác và vệ sinh đồng ruộng. Biện pháp sinh học.
Biện pháp hóa học .3 Tình hình nghiên cứu trong nƣớc .1 Phổ ký chủ và sự gây hại của nấm B.2 Nghiên cứu đặc điểm sinh học của nấm B.3 Biện pháp phòng trừ nấm B. Đặc điểm thực vật học của dâu tây. Nhận xét chung và vấn đề quan tâm. 39 CHƢƠNG II.
VẬT LIỆU, NỘI DUNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Vật liệu nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Địa điểm và thời gian nghiên cứu.
Địa điểm nghiên cứu .2 Thời gian nghiên cứu. Phƣơng pháp nghiên cứu. Xác định nguyên nhân gây bệnh thối xám và phổ ký chủ của nấm B. cinerea trên cây trồng tại các vùng sinh thái khác nhau.
Điều tra, thu thập mẫu bệnh thối xám. Phân lập nấm từ mẫu bệnh thối xám. Định danh nấm B. Nghiên cứu sự đa dạng di truyền, đặc điểm sinh học và gây bệnh của nấm B.
cinerea gây hại trên một số cây trồng tại các vùng sinh thái khác nhau. Nghiên cứu sự đa dạng của nấm B. cinerea gây hại trên một số cây trồng tại vùng sinh thái khác nhau. Nghiên cứu đặc điểm sinh học của nấm B.
cinerea tại các vùng sinh thái khác nhau.Nghiên cứu khả năng gây bệnh cho dâu tây và táo tây của các nguồn nấm B. Nghiên cứu ảnh hƣởng của một số biện pháp canh tác đến sự phát sinh, phát triển của nấm B. cinerea gây bệnh thối xám trên dâu tây tại Mộc Châu- Sơn La. Nghiên cứu sự phát sinh phát triển của bệnh thối xám trên một số giống dâu tây trồng phổ biến tại Mộc Châu-Sơn La.
Nghiên cứu ảnh hưởng của che phủ luống đến sự phát sinh phát triển của bệnh thối xám trên dâu tây. Nghiên cứu ảnh hưởng của mái che đến sự phát sinh phát triển của bệnh thối xám trên dâu tây. Nghiên cứu biện pháp sử dụng thuốc BVTV phòng trừ bệnh thối xám cây dâu tây tại Mộc Châu-Sơn La. Nghiên cứu hiệu lực của thuốc BVTV hóa học đến phát triển của nấm B.
cinerea trên môi trường. Nghiên cứu phòng trừ bệnh thối xám dâu tây tại Mộc Châu-Sơn La, năm 2017. Phƣơng pháp xử lý số liệu. 58 CHƢƠNG III.
KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN. Xác định nguyên nhân gây bệnh thối xám và phổ ký chủ của nấm B. cinerea gây hại trên cây trồng tại các vùng sinh thái khác nhau. Kết quả thu thập các mẫu nấm gây bệnh thối xám.
cinerea bằng đặc điểm hình thái. Định danh nấm B. cinerea bằng sinh học phân tử. Sự phát triển của 24 nguồn nấm B.
cinerea trên môi trường PDA. Cây ký chủ của nấm B. cinerea được phát hiện tại Việt Nam. Sự đa dạng di truyền của nấm B.
cinerea gây hại trên cây trồng tại các vùng sinh thái khác nhau. Xác định sự đa dạng di truyền của nấm B. cinerea bằng chỉ thị microsatellite (SSR) .2 Xác định dòng gen của các nguồn nấm B. Nghiên cứu đặc điểm sinh học của các nguồn nấm B.
Ảnh hưởng của dinh dưỡng tới sự phát triển của các nguồn nấm B. Ảnh hưởng của pH tới phát triển của nấm B. Ảnh hưởng của nhiệt độ tới sự phát triển của nấm B. Ảnh hưởng của thời gian chiếu sáng tới sự phát triển của nấm B.
Khả năng gây bệnh cho dâu tây và táo tây của các nguồn nấm B. Khả năng gây bệnh cho lá dâu tây của nấm B. Khả năng gây bệnh cho quả dâu tây qua vết thương cơ giới của các nguồn nấm B. Khả năng gây bệnh khi bào tử nấm B.
cinerea tiếp xúc với quả dâu tây. Khả năng gây bệnh của các nguồn nấm B. cinerea trên quả táo tây. Ảnh hƣởng của biện pháp canh tác đến phát sinh, phát triển của bệnh thối xám dâu tây.
Tình hình sản xuất dâu tây ở Mộc Châu-Sơn La. Sự phát sinh phát triển của bệnh thối xám trên một số giống dâu tây trồng phổ biến tại Mộc Châu-Sơn La. Ảnh hưởng của che phủ luống đến sự phát sinh phát triển của bệnh thối xám trên dâu tây. Ảnh hưởng của mái che đến sự phát sinh phát triển của bệnh thối xám trên dâu tây.
Nghiên cứu biện pháp sử dụng thuốc BVTV phòng trừ bệnh thối xám cây dâu tây tại Mộc Châu-Sơn La. Hiệu lực của một số thuốc BVTV đến khả năng nảy mầm của bào tử nấm B. Hiệu lực của thuốc BVTV hóa học đến phát triển của nấm B. cinerea trên môi trường.3 Hiệu lực của thuốc BVTV sinh học đến phát triển của nấm B.
cinerea trên môi trường. Hiệu lực phòng trừ bệnh thối xám dâu tây tại Mộc Châu-Sơn La, năm 2017124 KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ. 128 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN .129 TÀI LIỆU THAM KHẢO.152 viii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết Thuật ngữ tiếng Anh Thuật ngữ tiếng Việt tắt bp Base pair Cặp bazơ BVTV - Bảo vệ thực vật Cleaved Amplified Polymorphic CAPS Trình tự khuyếch Ďại Ďa hình Sequence CSB - Chỉ số bệnh ĐBSH - Đồng bằng sông Hồng ITS Internal Transcribed Spacer KT - Kích thước LTR Long terminal repeat Sự lặp lại Ďầu cuối MDR Mutltiple Drug Resistanceresistance Kháng Ďa thuốc nnk - Những người khác NUV Near Ultraviolet Tử ngoại gần PCR Polymerase Chain Reaction Phản ứng chuỗi trùng lặp PDA Potato Dextrose Agar Restriction Fragment Length Đa hình chiều dài Ďoạn cắt RFLP Polymorphisms giới hạn TLB - Tỷ lệ bệnh ix DANH MỤC BẢNG TT Bảng Tên Bảng Trang Bảng 2.1: Trình tự mồi và nhiệt Ďộ gắn mồi khuếch Ďại DNA .2: Thành phần phản ứng PCR phân tích Ďa dạng di truyền bằng chỉ thị Microsatellites .3: Trình tự các mồi và nhiệt Ďộ gắn mồi khuếch Ďại DNA .4: Thành phần phản ứng PCR phân tích dòng nấm B.5: Bảng Ďịnh loại các dòng nấm B.6: Thuốc BVTV hóa học và sinh học sử dụng trong nghiên cứu .1: Mẫu bệnh thối xám thu thập trong 2015 -2016 tại các vùng Ďiều tra .2: Sự phát triển của các nguồn nấm B. cinerea trên môi trường PDA (Viện Bảo vệ thực vật, năm 2015-2016) .3: Danh sách cây ký chủ của nấm B.
cinerea Ďã Ďược phát hiện Ďến năm 2016 .4: Các nguồn nấm Ďược dùng nghiên cứu Ďa dạng di truyền .5: Mức Ďa dạng di truyền của các nguồn nấm B.6: Sự phân bố của nấm B. cinerea trong các nhóm microsatellite .7: Quan hệ của các nhóm microsatellite với nguồn gốc Ďịa lý, ký chủ và Ďặc Ďiểm hình thái nấm .8: Kết quả xác Ďịnh dòng nấm của 72 nguồn nấm B.9: Sự phân bố của các dòng nấm B. cinerea tại các vùng sinh thái nông nghiệp ở Việt Nam. cinerea sử dụng nghiên cứu Ďặc Ďiểm sinh học .11: Sự phát triển của các nguồn nấm B.
cinerea trên môi trường dinh dưỡng (Viện Bảo vệ thực vật, 2016).12: Sự phát triển của nấm B. cinerea ở các mức pH trên môi trường PDA (Viện Bảo vệ thực vật, năm 2017) .13: Sự phát triển của nấm B. cinerea ở các mức nhiệt Ďộ (Viện Bảo vệ thực vật, năm 2017) .14: Sự phát triển của nấm B. cinerea ở thời gian chiếu sáng (Viện Bảo vệ thực vật, năm 2017) .15: Khả năng gây bệnh của các nguồn nấm B.
cinerea trên lá dâu tây (Viện Bảo vệ thực vật, năm 2017) .16: Khả năng gây bệnh qua vết thương của nấm B. cinerea trên quả dâu tây (Viện Bảo vệ thực vật, năm 2017) .17: Khả năng gây bệnh qua tiếp xúc của bào tử nấm B. cinere trên quả dâu tây (Viện Bảo vệ thực vật, năm 2017) .18: Khả năng gây bệnh của các nguồn nấm B. cinerea trên quả táo tây (Viện Bảo vệ thực vật, năm 2017) .19: Diễn biến bệnh thối xám gây hại trên quả của một số giống dâu tây tại Mộc Châu-Sơn La, năm 2016-2017.20: Ảnh hưởng của biện pháp che phủ tới bệnh thối xám gây hại trên quả dâu tây (Giống Hana, Mộc Châu-Sơn La, 2016-2017) .21: Ảnh hường của mái che Ďến bệnh thối xám gây hại trên quả dâu tây .28: Ảnh hường của mái che Ďến bệnh thối xám gây hại trên quả dâu tây .22: Hiệu lực ức chế của hoạt chất hóa học tới khả năng nảy mầm của bào tử nấm B.23: Sự phát triển của nấm B.
cinerea trên môi trường chứa thuốc trừ nấm hóa học (Viện Bảo vệ thực vật, năm 2017).24: Hiệu lực ức chế của các hoạt chất hóa học Ďối với nấm B. cinerea trên môi trường (Viện Bảo vệ thực vật, năm 2017) .25: Sự phát triển của nấm B. cinerea trên môi trường chứa hoạt chất trừ nấm sinh học (Viện Bảo vệ thực vật, năm 2017) .26: Hiệu lực của một số thuốc BVTV Ďối với bệnh thối xám dâu tây tại Mộc Châu-Sơn La, năm 2017 .125 xi DANH MỤC HÌNH TT Tên hình Trang Hình 3.1: Triệu chứng bệnh thối xám trên một số cây hoa.2: Triệu chứng bệnh thối xám trên cây rau và gia vị.3: Triệu chứng bệnh thối xám trên cây ăn quả và cây trồng khác.4: Cành bào tử (1) và bào tử phân sinh (2) của nấm B. cinerea gây bệnh thối xám trên dâu tây tại Mộc Châu-Sơn La, năm 2016.6: Cây phả hệ Ďược xây dựng theo phương pháp Neighbor-Joining của phần mềm MEGA6.
So sánh 16 trình tự Ďoạn gen của 11 loài nấm Botrytis spp. khác nhau từ Ngân hàng gen, mã số Ngân hàng gen Ďược Ďặt trước tên các loài nấm.7: Sự phát triển của nấm B. cinerea trên môi trường PDA.8: Ảnh Ďiện di trên gel polyacrylamide 2% của một số nguồn nấm B. (A): cặp mồi BC5, (B): cặp mồi BC6.
(C): cặp mồi BC2. Từ 1-37 là số thứ tự Ďại diện cho 72 nguồn nấm B.9: Biểu Ďồ sự tương Ďồng di truyền của 72 nguồn nấm B. cinerea bằng phần mềm NTSys 2.
