CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1. Khái niệm Coronavirus 2019 (2019-nCoV) là một loại virus đường hô hấp mới gây bệnh viêm đường hô hấp cấp ở người và cho thấy có sự lây lan từ người sang người. Virus này được xác định trong một cuộc điều tra ổ dịch bắt nguồn từ khu chợ lớn chuyên bán hải sản và động vật ở Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc (6). 2019-nCoV là chủng virus mới chưa được xác định trước đó.
Ngoài chủng coronavirus mới phát hiện này, đã có 6 chủng coronavirus khác được biết tới ngày nay có khả năng lây nhiễm ở người (6). Thực trạng kiến thức, thái độ, thực hành về phòng chống COVID-19 của người dân trên thế giới và Việt Nam qua một số nghiên cứu. Kiến thức của người dân về phòng chống COVID-19. Kiến thức của người dân về phòng chống COVID-19 đã được thể hiện qua một số nghiên cứu trong và ngoài nước chẳng hạn như: Đánh giá có hệ thống và phân tích tổng hợp trên 3099 bài báo, 84 nghiên cứu từ 45 quốc gia trên khắp các châu lục đánh giá 215.731 COVID-19 KAP của người tham gia đã được đưa vào nghiên cứu này, Đây là bài đánh giá và phân tích tổng hợp có hệ thống đầu tiên tóm tắt kiến thức, thái độ và thực hành hiện có liên quan đến COVID-19 trong dân số toàn cầu.
Nghiên cứu đã xác định một số lượng lớn các nghiên cứu và người tham gia, bao gồm tất cả các châu lục trên thế giới. Kết quả cho thấy 75% dân số trong nghiên cứu hiện tại trả lời đúng câu hỏi kiến thức (7). Ai Cập là một trong những quốc gia lớn nhất ở khu vực Ả Rập, Châu Phi và Trung Đông. Một cuộc khảo sát tại đây cho thấy người dân có kiến thức chung tốt về COVID-19 và cách phòng ngừa nó.
Theo thông tin do WHO và Bộ Y tế Ai Cập cung cấp cho công chúng, đã chia các triệu chứng của bệnh thành các triệu chứng phổ biến và ít phổ biến hơn, đồng thời hỏi những người tham gia về các triệu chứng này, cho thấy mức độ hiểu biết tốt về điểm này. những người tham gia về nhận thức của họ liên quan đến việc nhiễm vi rút, hầu hết những người tham gia đều tin rằng nó gây nguy hiểm đến tính mạng và lo ngại về nguy cơ lây nhiễm tiềm ẩn của bất kỳ thành viên nào trong gia đình họ (8). 6 Người dân Trung Quốc có kiến thức đúng về phòng chống COVID-19 trong giai đoạn bùng phát dịch bệnh gia tăng nhanh chóng. Trong số những người hoàn thành khảo sát (n = 6910) cho thấy tỷ lệ đúng chung của bảng câu hỏi kiến thức là 90% (9).
Kiến thức về COVID-19 của người dân ở Iran gần như đầy đủ. Hầu hết những người tham gia đều nhận ra nguyên nhân gây ra COVID-19, các đường lây truyền, các triệu chứng và dấu hiệu của nó, các yếu tố gây bệnh và các biện pháp phòng ngừa (10). Tại Bangladesh, một loạt các biện pháp đã được áp dụng để kiểm soát sự lây lan nhanh chóng của dịch COVID-19. Tại đây, Most Zannattul Ferdous và cộng sự đã đánh giá kiến thức đối với COVID-19 ngay sau khi các biện pháp ngăn chặn được thực hiện và trong giai đoạn bùng phát dịch bệnh bùng phát nhanh chóng.
Nghiên cứu cắt ngang trực tuyến được thực hiện từ ngày 29 tháng 3 đến ngày 19 tháng 4 năm 2020, với sự tham gia của người dân Bangladesh từ 12-64 tuổi, được phỏng vấn qua mạng xã hội. Cuộc khảo sát cho thấy 48,3% người tham gia có kiến thức chính xác hơn. Để cung cấp thông tin về các biện pháp sức khỏe cộng đồng hiệu quả, một cuộc khảo sát đã được tiến hành về kiến thức, thái độ và thực hành giữa một xã hội Hồi giáo Hausa ở Nigeria vào tháng 3 năm 2020. Trong số những người được hỏi, 270 (30,47%) có kiến thức tốt (12).
Một nghiên cứu khảo sát cắt ngang được thực hiện từ tháng 7 đến tháng 10 năm 2020 tại thị trấn Woldia, Đông Bắc Ethiopia. Bảng câu hỏi do người phỏng vấn quản lý được sử dụng để thu thập dữ liệu từ 404 người trả lời. Đa số những người được hỏi có kiến thức tốt về phương thức lây truyền và các triệu chứng của COVID-19 và họ thu thập thông tin chủ yếu qua các phương tiện thông tin đại chúng (13). Phòng ngừa là cách tốt nhất để quản lý một đại dịch như COVID-19.
Tổ chức Y tế Thế giới đã đưa ra lời khuyên cộng đồng nhằm nâng cao nhận thức bằng cách cung cấp cho mọi người kiến thức để ngăn ngừa/bảo vệ họ khỏi COVID-19. 7 Trong số 443 người được hỏi tại Ả Rập Xê Út, có 356 người (84%) biết rằng họ phải rửa tay trong 20 giây và cũng làm như vậy, 303 người được hỏi (75%) biết rằng hắt hơi hoặc ho vào cánh tay/khuỷu tay có thể ngăn chặn sự lây lan của COVID-19 (14). Tại Việt Nam nghiên cứu với 1999 người tham gia ở độ tuổi 18–59 tuổi, thông qua một mạng trực tuyến bảng câu hỏi. Kết quả cho thấy 92,2% người tham gia có trình độ hiểu biết cao về các biện pháp phòng chống COVID-19 (2).
Thái độ về phòng chống COVID-19 của người dân Đánh giá có hệ thống và phân tích tổng hợp trên 3099 bài báo, 84 nghiên cứu từ 45 quốc gia trên khắp các châu lục đánh giá 215.731 COVID-19 KAP của người tham gia đã được đưa vào nghiên cứu này. Đây là bài đánh giá và phân tích tổng hợp có hệ thống đầu tiên tóm tắt kiến thức, thái độ và thực hành hiện có liên quan đến COVID-19 trong dân số toàn cầu. Nghiên cứu đã xác định một số lượng lớn các nghiên cứu và người tham gia, bao gồm tất cả các châu lục trên thế giới. Kết quả cho thấy 74% dân số trong nghiên cứu có thái độ tích cực về phòng chống COVID- 19 (7).
Người dân Trung Quốc đối với COVID-19 trong giai đoạn bùng phát dịch bệnh gia tăng nhanh chóng cho thấy đa số những người được hỏi (97,1%) tin tưởng rằng Trung Quốc có thể giành chiến thắng trong trận chiến với COVID-19 (9). Tại Bangladesh, một loạt các biện pháp đã được áp dụng để kiểm soát sự lây lan nhanh chóng của dịch COVID-19. Các biện pháp kiểm soát dân số chung như vậy có thể ảnh hưởng đáng kể đến thái độ đối với COVID-19. Người dân tham gia đã hoàn thành một cuộc khảo sát trực tuyến đánh giá các biến nhân khẩu học xã hội, nhận thức đối với COVID-19.
Cuộc khảo sát cho thấy 62,3% có thái độ tích cực hơn về phòng ngừa COVID-19 (11). Trong nghiên cứu tại Ai Cập, những người tham gia đã thể hiện một thái độ chung tích cực đối với các biện pháp có thể được tuân theo để ngăn ngừa sự lây truyền của bệnh. Họ tin vào giá trị của việc rửa tay và hạn chế tiếp xúc cá nhân. Trong khi khoảng 3/4 số người tham gia tin rằng đeo khẩu trang có thể bảo vệ khỏi bị nhiễm trùng, chỉ có khoảng 35% sẵn sàng làm điều này (8).
8 Để cung cấp thông tin về các biện pháp sức khỏe cộng đồng hiệu quả, một cuộc khảo sát đã được tiến hành về kiến thức, thái độ và thực hành giữa một xã hội Hồi giáo Hausa ở Nigeria vào tháng 3 năm 2020. Trong số những người được hỏi, 158 (17,8%) có thái độ tốt. Về thái độ đối với các chuẩn mực tôn giáo, 77,77% đồng ý về việc hủy bỏ các cuộc hành hương ít hơn như một biện pháp để hạn chế sự lây lan của dịch bệnh trong khi 23,64% thừa nhận rằng nên tiến hành các cuộc hành hương lớn hơn bất chấp sự dai dẳng của đại dịch đang diễn ra. Khoảng 50% số người được hỏi khăng khăng muốn tham dự các buổi cầu nguyện của giáo đoàn vào thứ 6 bất chấp sự giãn cách xã hội.
Cứ bốn người thì có một người vẫn còn kỳ thị với một người đã khỏi bệnh (12). Tại Ethiopia, bảng câu hỏi do người phỏng vấn quản lý được sử dụng để thu thập dữ liệu từ 404 người trả lời. Trong tổng số những người được hỏi (53,7%, n = 217/404) có thái độ tiêu cực rằng đại dịch COVID-19 sẽ không được kiểm soát (13). Một nghiên cứu cắt ngang được thực hiện với 1999 người tham gia ở độ tuổi 18–59 tuổi, thông qua một mạng trực tuyến bảng câu hỏi.
Kết quả cho thấy 68,6% có thái độ tích cực đối với các biện pháp phòng chống COVID-19 (2). Thực hành về phòng chống COVID-19 của người dân Thực hành của người dân về phòng chống COVID-19 đã được thể hiện qua kết quả của một số nghiên cứu trong và ngoài nước chẳng hạn như: Đánh giá về thực hành đối của người dân tại Trung Quốc đối với COVID-19 bao gồm các câu hỏi về sự tự tin chiến thắng trong trận chiến chống lại COVID-19 và đeo khẩu trang khi ra ngoài. Gần như tất cả những người tham gia (98,0%) đều đeo khẩu trang khi ra ngoài trong những ngày gần đây (9). Còn tại Bangladesh, một loạt các biện pháp đã được áp dụng để kiểm soát sự lây lan nhanh chóng của dịch COVID-19.
Nghiên cứu cho thấy có tới 93,8% thực hiện rửa tay bằng xà phòng và nước (11). Để cung cấp thông tin về các biện pháp sức khỏe cộng đồng hiệu quả, thực hành giữa một xã hội Hồi giáo Hausa ở Nigeria. Trong số những người được hỏi thì 230 (25,96%) có thực hành tốt. Gần 70% số người được hỏi cho biết họ sẵn sàng 9 chấp nhận vắc-xin với 39% nói rằng họ sẵn sàng trả tiền nếu không được tài trợ công khai (12).
Tại Đông Bắc Ethiopia (63,9%, n = 258/404) không rửa tay bằng xà phòng, tránh chạm vào mũi và miệng, thực hiện giãn cách xã hội và đeo khẩu trang ở nơi công cộng hoặc nơi đông người (13). Cuộc khảo sát tại Việt Nam cho thấy 75,8% thực hành tất cả sáu biện pháp ngăn ngừa sự lây lan của vi rút. Bên cạnh việc không ngừng nâng cao và duy trì ý thức, thái độ và thực hành của cộng đồng trong phòng chống dịch bệnh, việc đưa ra và thực hiện nghiêm túc các chế tài và quy định cũng rất quan trọng trong việc đảm bảo các thực hành tốt được thực hiện và duy trì theo thời gian (2). Trong bối cảnh diễn ra dịch bệnh COVID-19 cuộc khảo sát tại Iran cho thấy thực hành của người dân đạt yêu cầu về phòng chống COVID-19.
Người dân Iran có vẻ ủng hộ các hành động của chính phủ như giãn cách xã hội và quan tâm đến sự an toàn của họ và những người khác (10). Đánh giá có hệ thống và phân tích tổng hợp trên 84 nghiên cứu từ 45 quốc gia trên khắp các châu lục.