Phần mở đầu 2. Phần nội dung 2. Những van đề lý luận về thi hành án phat tù 2. Qui định của pháp luật Việt Nam về thi hành án phạt tù và thực tiễn thi hành 2.
Những giải pháp nhằm hoàn thiện pháp luật và nâng cao chất lượng thi hành án phạt tù tại Việt Nam Các chuyên đề 1. Khái niệm, nhiệm vụ và ý nghĩa của thi hành án phạt tù 2. Cơ sở và những nguyên tắc cơ bản của thi hành án phạt tù 3. Thi hành án phạt tù trong các văn kiện quốc tế, tại một số nước trên thé giới và kinh nghiệm đối với Việt Nam 4.
Những vấn đề lý luận và thực tiễn về cơ quan quản lý thi hành án phạt tù 5. Những van đề lý luận và thực tiễn về cơ quan thi hành án phạt tù và mối quan hệ giữa cơ quan thi hành án phạt tù với các cơ quan, tổ chức, cá nhân khác trong thi hành an phat tù 6. Những van dé lý luận và thực tiễn về quyền và nghĩa vụ của phạm nhân 7. Những vấn đề lý luận và thực tiễn về thi hành án phạt tù đối với phạm hân là người chưa thành niên 8.
Những vấn đề lý luận và thực tiễn về thi hành án phạt tù đối với phạm nhân là phụ nữ. 9, Những van dé lý luận và thực tiễn về thủ tục miễn, giảm thời hạn chấp nành án phạt tù 10. Những van đề lý luận và thực tiễn về hoãn thi hành án phạt tù 11. Những van dé lý luận và thực tiễn về tạm đình chi thi hành án phat tù 12.
Những van dé lý luận và thực tiễn về chế độ giam giữ trong thi hành án phạt tù 13. Những van dé lý luận và thực tiễn về kiểm sát thi hành án phạt tù Tài liệu tham khảo 2. PHAN NOI DUNG 2. NHUNG VAN ĐÈ LY LUẬN VE THI HANH AN PHẠT TU 2.
Khai niệm, nhiệm vụ va ý nghĩa của thi hành án phat tù 2. Khai niệm thi hành an phạt tu THAHS là việc thực hiện công lý, công bằng xã hội trong thực tế. Bao dam thi hành các ban án hoặc quyết định có hiệu lực pháp luật của Toà án là nhiệm vụ sống còn của Nhà nước, của toàn xã hội, nó liên quan trực tiếp đến tính nghiêm minh của cả hệ thong pháp luật, đến uy tín của Nhà nước. Đối với các hành vi phạm tội, Toà án ra bản án hoặc các quyết định khác bắt buộc người đó phải thi hành nhằm trừng trị đồng thời giáo dục, cải tạo người phạm tội, thực hiện công lý, công bằng xã hội.
Vì vậy, yêu cầu các bản án, quyết định của Toà án trong đó đặc biệt là các bản án hình sự phải được xã hội đặc biệt tôn trọng, các cơ quan, tô chức, cá nhân phải chấp hành nghiêm chỉnh chấp hanh. Các cơ quan tiến hành tố tụng khi giải quyết vụ án hình sự không chi hướng tới mục đích là ra bản án và quyết định đúng đắn mà còn đảm bảo sao cho bản án và quyết định đó khi đã có hiệu lực phải được đưa ra thi hành kịp thời và triệt để. Chỉ có như vậy thì chế độ xã hội chủ nghĩa, các quyên và lợi ích hợp pháp của công dân mới được bảo vệ, các qui tắc của cuộc sống XHCN mới được tôn trọng và thực hiện trong cuộc sống, uy tín của Nhà nước mới được nâng cao. Do đó, mọi sự quan liêu, thiếu trách nhiệm trong việc thi hành bản án và quyết định của toà án như không đưa hoặc chậm đưa bản án và quyết định đã có hiệu lực của toà án ra thi hành hoặc thi hành không đầy đủ, đúng pháp luật.
đều là nguyên nhân gây ra những hậu quả không tốt cho công tác đấu tranh phòng và chống tội phạm. Mục đích của THAHS là giáo dục người có tội trở thành người lương thiện, có ý thức tôn trọng pháp luật và các quy tắc của cuộc sống xã hội, thói quen lao động, hành vi hướng thiện vì lợi ích cá nhân và cộng đồng. Ngoài ra thông qua việc tổ chức THAHS, Nhà nước chứng tỏ cho mọi công dân biết tính nghiêm minh của pháp luật, sự trừng trị nghiêm minh, kịp thời đối với bất cứ ai phạm tội. Tuy nhiên, không phải mọi hoạt động trong quá trình thi hành bản án và quyết định của toà án đều nằm trong phạm vi điều chỉnh của luật TTHS bởi vì ngoài các cơ quan tiến hành tố tụng có thâm quyên, còn có các cơ quan, tô chức có thâm quyên tham gia vào hoạt động thi hành án nham đảm bao cho bản án và quyết định của toa án được thi hành một cách chính xác, kịp thời.
Có thể nhận thấy ban chất của THAHS thé hiện ở những đặc điểm cơ bản sau: Thứ nhất, THAHS với tinh chất là một hoạt động chấp hành, cho dù căn cứ để thi hành là bản án và quyết định của Toà án, nhưng quá trình THAHS được thực hiện với những hoạt động, biện pháp, cách thức không mang tính tố tụng. Thứ hai, trong quá trình thi hành, các cơ quan thi hành án bao gồm một hệ thông các cơ quan có thầm quyền mà không phải là các cơ quan tiến hành tố tụng như cơ quan quản lý THAHS (cơ quan quan lý THAHS thuộc Bộ Công an và cơ quan quản lý THAHS thuộc Bộ Quốc 2hòng); Cơ quan THAHS (trại giam thuộc Bộ Công an, trại giam thuộc Bộ Quốc phòng, trại giam thuộc quân khu; cơ quan THAHS Công an tỉnh, thành ›hố trực thuộc trung ương, co quan THAHS Công an huyện, quận, thị xã, hành phố thuộc tỉnh, cơ quan THAHS quân khu và tương đương) và cơ quan được giao một số nhiệm vụ THAHS: Trại tạm giam thuộc Bộ Công an, trại am giam thuộc Bộ Quốc phòng, trại tạm giam thuộc Công an cấp tỉnh, trại ‘am giam cap quan khu, Uy ban nhân dân xã, phường, thi tran. Thứ ba, trong qua trình thi hành án, các đối tượng thi hành án phải có nghĩa vu tự giác thi nành hoặc áp dụng các biện pháp đã được xác định trong ban án, quyết định rua Toa an; các cơ quan có thâm quyền thi hành án phải có trách nhiệm trong ;iệc giáo dục họ ý thức tôn trọng pháp luật, tôn trọng lợi ich của cá nhân, của Nhà nước và xã hội, giáo dục họ trở thành người công dân có ích cho xã hội. Thứ tư, THAHS trước hết là hoạt động của cơ quan Nhà nước.
Tuy nhiên, tùng với sự phát triển của xã hội, quá trình xã hội hoá hoạt động THAHS tũng đang được tiến hành với nhiều triển vọng. Theo đó, THAHS sẽ có sự ham gia của các tô chức, cá nhân, gia đình của người bị kết án. Như vậy có thể nhận thấy, mọi hoạt động TTHS đều dừng lại ở việc bhan quyét của Toa án, còn thi hành án lai được triển khai bắt dau từ một |hán quyết của Toa án có hiệu lực thi hành. Luật THAHS năm 2010 ra đời đã khăng định tính độc lập của ngành luật này trong hệ thống pháp luật Việt Nam.
Điều 1 Luật THAHS đã xác định rõ: “Luật này quy định nguyên tắc, trình tự, thủ tục, tô chức, nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan có thấm quyền trong thi hành bản án, quyết định về hình phạt tù, tử hình, cảnh cáo, cải tạo không giam giữ, cam cư trú, quản chế, trục xuất, tước một số quyền công dan, cam đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định, án treo, biện pháp tư pháp; quyền, nghĩa vụ của người chấp hành án hình sự, biện pháp tư pháp; trách nhiệm của cơ quan, tô chức, cá nhân có liên quan trong THAHS, biện pháp tư pháp”. Từ những phân tích trên, chúng tôi có thể đưa ra khái niệm về THAHS như sau: THAHS là việc các cơ quan, người có thẩm quyên thực hiện nhiệm vụ theo trình tự thu tục do luật định nhằm dua bản án và quyết định hình sự có hiệu lực pháp luật ra thi hành. THAPT là một trong những hoạt động của THAHS. Ban án phạt tù của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật phải được thực hiện đúng với nội dung trong bản án trên thực tế, Mà cụ thé là buộc người bị kết án tù chấp hành hình phat tại trại giam, trại tạm giam nhằm giáo dục họ trở thành người lương thiện.
Trong thời gian chấp hành hình phạt, người bị kết án phạt tù phải bị giam giữ, lao động và học tập theo quy định của pháp luật. Hình phạt tù về thực chất là tước một số quyền tự do, giam giữ người bị kết án phạt tù tại trại giam, cách ly người đó khỏi môi trường xã hội bình thường một khoảng thời gian nhất định dé thực hiện các mục đích của hình phạt là bảo đảm công lý, công bằng xã hội, cải tạo, giáo dục người phạm tội và phòng ngừa tội phạm. Hiện nay còn nhiều cách gọi khác nhau để chỉ về hoạt động THAPT. Theo tiêu dé của Chương XXVII Bộ luật tố tụng hình sự (Bộ luật TTHS) năm 2003 và các qui định trong chương này đều sử dụng cum từ: “Thi hành hình phạt tù `.
Một cách gọi khác trong các sách báo pháp ly, đó là: “Thi hành ban án phạt fu ”, còn trong Luật THAHS lại sử dung cụm từ “THA4P7”. Về bản chât chung các cụm từ này đêu nhăm mục đích buộc người bị kêt án tù châp 15 hành hình phạt tại trại giam, trại tạm giam trong một thời hạn nhất định. Theo chúng tôi, nên thống nhất sử dụng cụm từ: “THAPT” cho hợp lý. Về mặt lập pháp khoản 3 Điều 3 Luật THAHS năm 2010 giải thích “THAPT là việc cơ quan, người có thẩm quyên theo quy định của Luật này buộc phạm nhân phải chịu sự quản lý giam giữ, giáo dục, cải tạo để họ trở thành người có ích cho xã hội”.
Hiện nay cũng có nhiều ý kiến liên quan đến van dé này. TS Trần Quang Tiép cho rang: Thi hanh hinh phat tu co thoi han, tù chung thân là buộc người bi kết án tù có có thời hạn, tù chung thân chap hành hình phạt tại trại giam nhằm giáo dục họ trở thành người lương thiện. Trong thời gian chấp hành hình phạt, người bị kết án tù phải bị giam giữ, lao động và học tập theo quy định của pháp luật'.TS Hỗ Trọng Ngũ lại cho răng: "THAPT là buộc những người bị kết án phạt tù có thời hạn, tù chung thân chấp hành hình phạt tại trại tạm giam, trại giam nhằm giáo dục họ trở thành người lương thiện" ?.