Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TUYÊN TRUYỀN HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu của đề tài 1. Các công trình nghiên cứu về tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh Tìm hiểu về tư tưởng, tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh đã có rất nhiều các công trình nghiên cứu khoa học trong và ngoài nước đề cập đến nhiều khía cạnh khác nhau. Cụ thể: Cuốn sách “Những mẩu chuyện về đời hoạt động của Hồ Chủ tịch”, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia - Sự thật.
Cuốn sách kể lại một số sự kiện trong cuộc đời hoạt động cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ lúc Người ra đi tìm đường cứu nước cho đến những năm đầu kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược. Cuốn sách giúp bạn đọc hiểu thêm về thân thế và sự nghiệp cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, từ đó ra sức học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, quyết tâm thực hiện Di chúc thiêng liêng của Người “xây dựng một nước Việt Nam hoà bình thống nhất độc lập, dân chủ và giàu mạnh và góp phần xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng thế giới”. “Chủ tịch Hồ Chí Minh ngày này năm xưa”, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia phối hợp với Tạp chí Xưa và Nay, báo Sài Gòn Giải phóng, Đài Phát thanh - Truyền hình Đồng Nai, năm 2010. Bộ sách gồm hai tập, tập I và tập II.
Nội dung bộ sách phản ánh phần nào sự liên tưởng theo bước đi của thời gian, khắc họa lại công việc thường ngày của Bác qua mỗi tháng, mỗi năm - một con người đã dành trọn đời mình cho dân tộc Việt Nam. Đây cũng là cách tiếp cận để mỗi một ngày trong năm chúng ta nhớ đến hình bóng, cùng ôn lại lịch sử về cuộc đời và sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh với những bài học sâu sắc còn nguyên giá trị. Tác phẩm “Hồ Chí Minh - Vĩ đại một con người” của tác giả Trần Văn Giàu, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia - Sự thật, tháng 01 năm 2015. Với niềm cảm phục và lòng biết ơn sâu sắc đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhà sử học Trần Văn Giàu muốn giúp chúng ta hiểu thêm về di sản đạo đức và tinh thần phong phú cùng những giá trị tư 7 tưởng đã trở nên vĩnh hằng của Người; đặc biệt có sự liên hệ, đối chiếu tình hình biến chuyển mạnh mẽ của cách mạng vô sản, nhất là ảnh hưởng sâu sắc của Cách mạng Tháng Mười Nga - theo các chiều hướng khác nhau, trên phạm vi thế giới ngày nay, để khẳng định thêm tầm vóc những tiên tri, tiên lượng trong tư tưởng Hồ Chí Minh.
Là cán bộ từng giữ trọng trách và gắn bó mật thiết với phong trào cách mạng ở miền Nam, tác giả đã cố gắng thể hiện mối quan hệ đặc biệt Bác Hồ với miền Nam, miền Nam với Bác Hồ qua những trang viết công phu, với một tình cảm thiêng liêng: “miền Nam là máu của máu Việt Nam, là thịt của thịt Việt Nam”. Cuốn sách đem đến cho độc giả một cách nhìn mới, sâu sắc và đầy đủ hơn trong nghiên cứu và nhận thức về cuộc đời, sự nghiệp tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng như những cống hiến vô cùng to lớn của Người đối với dân tộc Việt Nam và nhân dân tiến bộ trên toàn thế giới. Tác phẩm“Hồ Chí Minh trong ký ức bạn bè quốc tế”, do nhóm tác giả Đỗ Hoàng Linh và Phạm Hoàng Điệp, các cán bộ công tác tại Khu Di tích Phủ Chủ tịch, sưu tầm và biên soạn, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia. Từ một số tham luận tại Hội thảo quốc tế: Hồ Chí Minh - Anh hùng giải phóng dân tộc, nhà văn hoá lớn; từ các sách báo, thư, điện chia buồn khi Chủ tịch Hồ Chí Minh qua đời; từ những dòng cảm tưởng của các chính khách, bạn bè quốc tế đến thăm Khu Di tích Phủ Chủ tịch và một số tư liệu, báo chí nước ngoài, nhóm biên soạn đã chọn lọc những trích đoạn tiêu biểu để đưa vào cuốn sách.
Qua các trang sách, chúng ta thật sự xúc động trước những tình cảm chân thành, sự trân trọng của bạn bè quốc tế đối với Bác Hồ. Bằng những lời hay, ý đẹp nhất các tác giả đã ngợi ca Chủ tịch Hồ Chí Minh. Người là biểu tượng cao đẹp của chủ nghĩa yêu nước Việt Nam, là khát vọng độc lập, tự do của các dân tộc yêu chuộng hoà bình và công lý trên trái đất. Người là nhà tư tưởng, nhà lý luận, nhà văn hoá đã kết hợp hài hoà văn hoá Việt Nam với tinh hoa văn hoá của nhân loại, một nhân cách lớn với những phẩm chất cao đẹp và bình dị.
“Học Chủ tịch Hồ Chí Minh - Chúng ta học gì”, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia - Sự thật xuất bản lần thứ sáu, năm 2015. Cuốn sách được tuyển chọn từ một số bài nói và viết của cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng, một trong những người học trò xuất sắc nhất, một trong những người bạn chiến đấu gần gũi nhất của Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhằm cung cấp các tài liệu có giá trị phục vụ việc học tập và làm theo tấm gương đạo 8 đức Hồ Chí Minh. Chủ tịch Hồ Chí Minh, lãnh tụ thiên tài của cách mạng Việt Nam, chiến sĩ lỗi lạc của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế, của phong trào giải phóng dân tộc trên thế giới không còn nữa, song cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của Người mãi mãi là tấm gương sáng cho chúng ta noi theo. Ở Người luôn thể hiện rõ nét chủ nghĩa anh hùng cách mạng, tinh thần đoàn kết chiến đấu, đức tính giản dị, khiêm tốn, đạo đức cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư, tinh thần vì dân, vì nước,.
“Một số lời dạy và mẩu chuyện về tấm gương đạo đức của Chủ tịch Hồ Chí Minh”, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, tháng 01 năm 2017. Cuốn sách xuất bản nhằm cung cấp tài liệu phục vụ Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”. Cuốn sách đã hệ thống tập hợp tương đối phong phú những lời dạy, bài nói, mẩu chuyện sinh động, điển hình và có ý nghĩa sâu sắc về giáo dục đạo đức của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với chúng ta. Mỗi một bài nói, bài viết, một lời căn dặn, một buổi gặp gỡ, công tác của Người đều chứa đựng ý nghĩa tư tưởng, hành vi và quan hệ đạo đức cách mạng sáng ngời.
Con người, cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của Người đều là tấm gương đạo đức cho toàn Đảng, toàn dân ta học tập suốt đời. “Ông Tiên sống mãi” là tác phẩm của nhà hoạt động xã hội Thái Lan Suprida Phanomjong, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia - Sự thật, tháng 4 năm 2012. Cuốn sách giúp bạn đọc có thêm tư liệu nghiên cứu về Chủ tịch Hồ Chí Minh qua con mắt của bạn bè thế giới. Trong cuốn sách, tác giả đã tái hiện cuộc đời và sư nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh kể từ khi Người ra đi tìm đường cứu nước cho đến lúc qua đời.
Xuyên suốt tác phẩm là tình cảm trân trọng, sự kính phục của tác giả đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh. Tác giả nói: “Tôi viết cuốn sách này với tất cả tấm lòng kính trọng và ngưỡng mộ Người. Chính cuộc đời cách mạng, đạo đức, nhân cách và tấm lòng của Người trong việc xây dựng tình hữu nghị và hợp tác giữa các dân tộc, trong đó có quan hệ Việt Nam - Thái Lan đã thúc đẩy tôi viết cuốn sách này”. Tác phẩm “Khắc sâu những lời Bác dạy” của tác giả Nguyễn Văn Khoan, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, tháng 5 năm 2010.
Là một nhà báo, nhà nghiên cứu lý luận, tác giả Nguyễn Văn Khoan đã có nhiều công trình, bài viết về tư tưởng Hồ Chí Minh, thân thế sự nghiệp của Người, trong đó có một số cuốn sách viết dưới dạng những mẩu chuyện về tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh. Với 34 mẩu chuyện về những 9 lời dạy của Bác trong cuốn sách này, có chỗ như nhắc qua vì hầu như ai cũng biết cả, đã được tác giả phân tích, bình luận, trao đổi với người đọc nhẹ nhàng, không chút gượng ép tạo được sự đồng cảm, cuốn hút, lay động và có ý nghĩa giáo dục lớn. Bằng cách tiếp cận mới, với lối viết khá dí dỏm, ngắn gọn, vừa như thủ thỉ kể chuyện, mạn đàm; vừa như bộc bạch cảm nhận sâu lắng từ cõi lòng; trước là để nhắc nhở mình, sau là để tuyên truyền, vận động người khác hãy nhớ những lời dạy, hàm xúc, sâu lắng của Bác Hồ kính yêu về đạo đức làm người, làm cách mạng để hành sự trong cuộc sống. Các công trình nghiên cứu về việc học tập và làm theo tấm gương Hồ Chí Minh Ngoài các công trình nghiên cứu về tư tưởng, tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, các nhà khoa học trong và ngoài nước còn bàn đến nội dung, cách thức thực hiện và tổng kết việc học tập, làm theo tấm gương đạo đức của Hồ Chí Minh trong thời gian qua.
Cụ thể: “Mãi mãi học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, tháng 9 năm 2009. Cuốn sách là tập hợp công trình nghiên cứu về những nội dung cơ bản của tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh như trung với nước, hiếu với dân; cần, kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư; yêu thương quý trọng con người, luôn tin tưởng ở quần chúng, sống có tình có nghĩa; tinh thần quốc tế trong sáng. Thông qua những bài nói, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh, những mẩu chuyện vô cùng xúc động về tấm gương đạo đức của Người được tập hợp trong cuốn sách, bạn đọc có thể hiểu rõ hơn tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh, càng thêm quyết tâm nguyện suốt đời học tập và làm theo tấm gương đạo đức của Người. “Sống - Học tập - Làm việc theo tư tưởng Hồ Chí Minh” là công trình nghiên cứu của Nhóm tác giả Nguyễn Như Ý, Nguyễn An Tiêm, Nguyễn Nguyên, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, năm 2015.