phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục, luận văn gồm 3 chương: Chƣơng 1: Những lý luận cơ bản về tài chính doanh nghiệp Chƣơng 2: Thực trạng tình hình tài chính công ty CP Cơ khí lắp máy Lilama Chƣơng 3: Một số giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tài chính của công ty cổ phần cơ khí lắp máy Lilama 7 Chƣơng 1 NHỮNG LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP 1. TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP 1. Khái niệm tài chính doanh nghiệp Tài chính doanh nghiệp là một bộ phận trong hệ thống tài chính tại đây nguồn tài chính xuất hiện đồng thời cũng là nơi thu hút sự trở lại phần quan trọng các nguồn tài chính doanh nghiệp. “Tài chính doanh nghiệp là các quan hệ kinh tế phát sinh gắn liền với quá trình tạo lập phân phối và sử dụng các quỹ tiền tệ trong quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp nhằm đạt tới mục tiêu nhất định”.
Tài chính doanh nghiệp có ảnh hưởng lớn đến đời sống xã hội và sự phát triển hay suy thoái của nền kinh tế. Tài chính doanh nghiệp rất quan trọng trong hệ thống tài chính của nền kinh tế nó là một phạm trù khách quan gắn liền với sự ra đời của nền kinh tế hàng hoá - tiền tệ tính chất và mức độ phát triển của tài chính doanh nghiệp cũng phụ thuộc vào tính chất và nhịp độ phát triển của nền kinh tế hàng hoá.[7, tr 5-6] Những đặc trưng của tài chính doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường: Phản ánh những luồng dịch chuyển giá trị trong nền kinh tế. Luồng dịch chuyển đó chính là sự vận động của các nguồn tài chính gắn liền với hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Sự vận động của các nguồn tài chính được diễn ra trong nội bộ doanh nghiệp để tiến hành quá trình sản xuất kinh doanh: - Giữa doanh nghiệp với ngân sách nhà nước thông qua việc nộp thuế hoặc tài trợ tài chính.
8 - Doanh nghiệp với thị trường hàng hoá, sức lao động, tài chính, dịch vụ… trong việc cung ứng các yếu tố sản xuất đầu vào của doanh nghiệp, cũng như sản phẩm hàng hoá đầu ra của quá trình sản xuất kinh doanh. Sự vận động của các nguồn tài chính không phải diễn ra một cách hỗn loạn mà nó được hoà nhập vào chu kỳ kinh tế của nền kinh tế thị trường. Đó là sự vận động chuyển hoá từ nguồn tài chính thành nguồn vốn kinh doanh hoặc các quỹ của doanh nghiệp và ngược lại. Sự chuyển hoá qua lại đó được điều chỉnh bằng hệ thống các quan hệ phân phối dưới hình thức giá trị nhằm để tạo lập hoặc sử dụng các quỹ tiền tệ phục vụ cho mục tiêu sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Từ những đặc trưng trên có thể nói: Tài chính doanh nghiệp là hệ thống các luồng chuyển dịch giá trị phản ánh sự vận động và chuyển hoá các nguồn tài chính trong quá trình phân phối để tạo lập hoặc sử dụng các quỹ tiền tệ nhằm đạt được mục tiêu kinh doanh của doanh nghiệp. Mục tiêu quản lý tài chính doanh nghiệp Một doanh nghiệp tồn tại và phát triển vì nhiều mục tiêu khác nhau như: tối đa hoá lợi nhuận, tối đa hoá doanh thu trong giàng buộc tối đa hoá lợi nhuận tối đa hoá hoạt động hữu ích của các nhà lãnh đạo doanh nghiệp. song tất cả các mục tiêu cụ thể đó đều nhằm mục tiêu bao trùm nhất là tối đa hoá giá trị tài sản cho các chủ sở hữu. Vì một doanh nghiệp phải thuộc về một chủ sở hữu nhất định, chính họ phải thấy được giá trị đầu tư của họ tăng lên.
Khi một doanh nghiệp đặt ra mục tiêu là gia tăng giá trị tài sản cho chủ sở hữu, doanh nghiệp đã tính đến sự biến động của thị trường, các rủi ro hoạt động trong kinh doanh. Quản lý tài chính doanh nghiệp nhằm thực hiện các mục tiêu đó. 9 Các quyết định tài chính trong doanh nghiệp: quyết định đầu tư, quyết định thu hồi vốn, quyết định về phân phối, ngân quỹ. có mối quan hệ chặt chẽ với nhau.
Trong quản lý tài chính, nhà quản lý phải cân nhắc các yếu tố bên trong và bên ngoài để đưa ra các quyết định làm tăng giá trị tài sản của chủ sở hữu, phù hợp với lộ ích các chủ sở hữu. Vai trò quản lý tài chính doanh nghiệp Quản lý tài chính luôn giữ một vai trò quan trọng trong hoạt động quản lý của doanh nghiệp, nó quyết định sự thành bại của doanh nghiệp trong quá trình kinh doanh. Đặc biệt, trong xu thế hội nhập khu vực và quốc tế, trong điều kiện cạnh tranh đang diễn ra khốc liệt trên phạm vi toàn cầu, quản lý tài chính trở lên quan trọng hơn bao giờ hết. Quản lý tài chính là sự tác động của nhà quản lý tới các hoạt động tài chính của doanh nghiệp.
Nó được thực hiện thông qua một cơ chế, đó là cơ chế quản lý tài chính doanh nghiệp. Cơ chế quản lý tài chính doanh nghiệp được hiểu là một tổng thể các phương pháp, các hình thức và công cụ được vận dụng để quản lý các hoạt động tài chính của doanh nghiệp trong những điều kiện cụ thể nhằm đạt được những mục tiêu nhất định. Nội dung chủ yếu của cơ chế quản lý tài chính doanh nghiệp bao gồm: cơ chế quản lý tài sản, cơ chế huy động vốn, cơ chế quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận, cơ chế kiểm soát tài chính doanh nghiệp. Trong các quyết định của doanh nghiệp, vấn đề được quan tâm giải quyết không chỉ là lợi ích của cổ đông và các nhà quản lý mà còn lợi ích của những người làm công, khách hàng, người cung cấp và chính phủ.
Đó là nhóm người có nhu cầu tiềm năng về các dòng tiền của doanh nghiệp. Giải quyết các vấn đề này liên quan tới các quyết định đối với các bộ phận trong doanh nghiệp và các quyết định giữa các doanh nghiệp với các đối tác bên ngoài doanh nghiệp. Do vậy, nhà quản lý tài chính mặc dù có trách nhiệm nặng nề về hoạt 10 động nội bộ của doanh nghiệp vẫn phải lưu ý đánh giá của người ngoài doanh nghiệp như cổ đông tiềm năng, chủ nợ, khách hàng, nhà nước. Quản lý tài chính là hoạt động có mối liên hệ chặt chẽ với các hoạt động khác của doanh nghiệp.
Quản lý tài chính tốt có thể khắc phục được những khuyết điểm trong các lĩnh vực khác. Một quyết định tài chính không được cân nhắc, phân tích, hoạch định kỹ lưỡng có thể gây nên tổn thất khôn lường cho nền kinh tế. Hơn nữa do doanh nghiệp hoạt động trong một môi trường nhất định nên các doanh nghiệp hoạt động có hiệu quả sẽ góp phần thúc đẩy nền kinh tế phát triển. Vì vậy quản lý tài doanh nghiệp tốt có vai trò quan trọng đối với việc nâng cao hiểu quả quản lý tài chính quốc gia.
Các nhân tố ảnh hƣởng tới tài chính doanh nghiệp Các nhân tố ảnh hưởng tới tình hình tài chính của doanh nghiệp có nhiều yếu tố, có các yếu tố bên trong doanh nghiệp và yếu tố bên ngoài doanh nghiệp đều ảnh hưởng đến tình hình tài chính của doanh nghiệp đó. Các yếu tố bên ngoài tác động đến doanh nghiệp như: - Tình hình chính trị, nếu chính trị ổn định doanh yên tâm chăm lo sản xuất, có chiến lược sản xuất lâu dài. - Những chính sách kinh tế vĩ mô của nhà nước ảnh hưởng trực tiếp đến doanh nghiệp, nếu chính sách thúc đẩy kinh tế phát triển thì doanh nghiệp cũng phát triển theo và ngược lại doanh nghiệp sẽ khó khăn trong quá trình kinh doanh. - Những nhân tố về văn hoá dân cư cũng ảnh hưởng đến tình hình tài chính doanh nghiệp.
- Trình độ khoa học kỹ thuật. Nhóm các yếu tố bên ngoài tác động vào tài chính của doanh nghiệp nhưng doanh nghiệp chỉ có thể chấp nhận và hạn chế rủi ro trong tình trạng chung đó. 11 Các nhân tố bên trong doanh nghiệp - Trình độ quản lý của ban lãnh đạo công ty là nhân tố quan trọng hàng đầu đối với doanh nghiệp. Việc đưa ra những quyết định đúng đắn, có kế hoạch kinh doanh khả thi sẽ giúp doanh nghiệp vượt qua các kho khăn.
- Trình độ tay nghề của cán bộ công nhân viên, lòng tin của cán bộ công nhân viên vào sự lãnh đạo của ban giám đốc, và sự phân công công tác hợp lý sẽ tận dụng được nguồn nhân lực trong quá trình sản xuất kinh doanh từ đó tác động tích cực đến tình hình tài chính của doanh nghiệp. - Khả năng quản lý chi phí, quản lý nhân công và quản lý hàng tồn kho, các khoản phải thu, phải trả của công ty, khả năng tăng doanh thu. Khái niệm và vai trò phân tích tài chính doanh nghiệp 1. Khái niệm phân tích tài chính doanh nghiệp Phân tích tài chính là một tập hợp các khái niệm, phương pháp và các công cụ cho phép thu thập và xử lý thông tin kế toán và các thông tin khác về quản lý nhằm đánh giá tình hình tài chính của một doanh nghiệp, đánh giá rủi ro và mức độ và chất lượng hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp đó, khả năng và tiềm lực của doang nghiệp, giúp người sử dụng thông tin đưa ra các quyết định tài chính, quyết định quản lý phù hợp.
[7, tr5-10] Mối quan tâm hàng đầu của các nhà phân tích tài chính là đánh giá rủi ro phá sản tác động tới các doanh nghiệp mà biểu hiện của nó là khả năng thanh toán, đánh giá khả năng cân đối vốn, năng lực hoạt động cũng như khả năng sinh lời của doanh nghiệp. Trên cơ sở đó, các nhà phân tích tài chính tiếp tục nghiên cứu và đưa ra các dự đoán về kết quả hoạt động nói chung và mức doanh lợi nói riêng của các doanh nghiệp trong tương lai. Nói cách khác phân tích tài chính là cơ sở để dự đoán tài chính – một trong các hướng dự đoán của doanh nghiệp. Phân tích tài chính có thể được ứng dụng theo nhiều hướng khác nhau: với mục đích tác nghiệp ( chuẩn bị các quyết định nội bộ), với 12 mục đích nghiên cứu, thông tin hoặch theo vị trí của nhà phân tích (trong doanh nghiệp hoặc ngoài doanh nghiệp).
Vai trò của phân tích tài chính doanh nghiệp Phân tích tài chính có vai trò đặc biệt quan trọng trong công tác quản lý doanh nghiệp. Trong hoạt động kinh doanh theo cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước các doanh nghiệp thuộc loại hình sở hữu khác nhau đều bình đẳng trước pháp luật về việc lựa chọn ngành nghề, lĩnh vực kinh doanh.