phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và phụ lục thì phần nội dung chính của luận văn gồm 3 chƣơng sau : Chƣơng 1: Một số vấn đề lý luận cơ bản về chƣơng trình du lịch và nâng cao chất lƣợng chƣơng trình du lịch Chƣơng 2: Thực trạng chất lƣợng chƣơng trình du lịch cho thị trƣờng khách Mỹ của các công ty lữ hành TNHH MTV trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh Chƣơng 3: Đề xuất giải pháp nhằm nâng cao chất lƣợng chƣơng trình du lịch cho thị trƣờng khách Mỹ của các công ty lữ hành TNHHMTV trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh 15 z Chƣơng 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ CHƢƠNG TRÌNH DU LỊCH VÀ NÂNG CAO CHẤT LƢỢNG CHƢƠNG TRÌNH DULỊCH 1. Một số khái niệm cơ bản về chƣơng trình du lịch Hệ thống sản phẩm của CTLH bao gồm 3 nhóm: Dịch vụ trung gian, CTDL và các dịch vụ khác, trong đó CTDL là sản phẩm đặc trƣng nhất, quyết định thƣơng hiệu của CTLH. Khái niệm chương trình du lịch Hiện nay, tài liệu khoa học về du lịch có rất nhiều cách nhìn nhận về CTDL. Theo tác giả David Wright trong cuốn Tƣ vấn nghề lữ hành: “CTDL là lộ trình du lịch.
Thông thƣờng bao gồm dịch vụ giao thông, nơi ăn ở, di chuyển và tham quan ở một hoặc nhiều quốc gia, vùng lãnh thổ hay thành phố. Sự phục vụ này phải đƣợc đăng ký đầy đủ và hợp đồng trƣớc với một CTLH và khách du lịch phải thanh toán đầy đủ trƣớc khi các dịch vụ đƣợc thực hiện”.159] Theo những quy định về dịch vụ lữ hành trọn gói của các nƣớc liên minh châu Âu (EU) và hiệp hội các hãng lữ hành Vƣơng quốc Anh: “CTDL là sự kết hợp đƣợc sắp xếp từ trƣớc của ít nhất hai trong số các dịch vụ: nơi ăn ở, các dịch vụ khác sinh ra từ dịch vụ giao thông hoặc nơi ăn ở và nó đƣợc bán với mức giá gộp và thời gian của chƣơng trình phải nhiều hơn 24 giờ”.159] Theo tác giả Gagnon và Ociepka: “CTDL là một sản phẩm lữ hành đƣợc xác định mức giá trƣớc, khách có thể mua riêng lẻ hoặc mua theo nhóm và có thể tiêu dùng riêng lẻ hoặc tiêu dùng chung với nhau. Một CTDL có thể bao gồm và theo các mức độ chất lƣợng khác nhau của bất kỳ hoặc tất cả các dịch vụ vận chuyển, hàng không, đƣờng bộ, đƣờng sắt, đƣờng thủy, nơi ăn ở, tham quan và vui chơi giải trí”.159] Theo cuốn “Từ điển quản lý du lịch , khách sạn và nhà hàng” thì có hai định nghĩa:“CTDL (Inclusive Tour – IT) là các chuyến du lịch, giá của chƣơng trình bao gồm vận chuyển, khách sạn, ăn uống, v. và mức giá này rẻ hơn so với mua riêng lẻ từng dịch vụ”.
CTDL trọn gói (Package Tour) là các CTDL mà mức giá bao gồm vận chuyển, khách sạn, ăn uống v. và phải trả tiền trƣớc khi đi du lịch. Reilly đƣa ra hai định nghĩa: “CTDL là sự kết hợp ít nhất hai thành phần giao thông và nơi ăn ở mà nó đảm bảo cung cấp dịch vụ giao thông mặt đất, dịch vụ khách sạn, bữa ăn và dịch vụ giải trí”. Và “CTDL là tất cả các dịch vụ để thực hiện chuyến đi đã đƣợc trả tiền trƣớc loại trừ các dịch vụ tiêu dùng đơn lẻ của khách”.160] Theo nghị định số 27/2001/NĐ - CP về kinh doanh lữ hành và hƣớng dẫn du lịch ở Việt Nam ban hành ngày 5 tháng 6 năm 2001 định nghĩa: “CTDL là lịch trình đƣợc định trƣớc của chuyến đi du lịch do các CTLH tổ chức, trong đó xác định thời gian chuyến đi, nơi đến du lịch, các điểm dừng chân, dịch vụ lƣu trú, vận chuyển, các dịch vụ khác và giá bán chƣơng trình.160] Theo Luật Du lịch Việt Nam có hiệu lực 01/01/2006, tại Mục 13 Điều 4 giải thích từ ngữ: “CTDL là lịch trình, các dịch vụ và giá bán chƣơng trình đƣợc định trƣớc cho chuyến đi của khách du lịch từ nơi xuất phát đến điểm kết thúc chuyến đi”.160] Theo nhóm tác giả Bộ môn Du lịch, Đại học Kinh tế Quốc dân: “CTDL là một tập hợp các dịch vụ, hàng hóa đƣợc sắp đặt trƣớc, liên kết với nhau, để thỏa mãn ít nhất hai nhu cầu khác nhau trong quá trình tiêu dùng du lịch của khách với mức giá gộp xác định trƣớc và bán trƣớc khi tiêu dùng của khách”[18,tr161].
Dựa trên định nghĩa và đặc trƣng của CTDL, tác giả chọn định nghĩa CTDL của nhóm tác giả Bộ môn Du lịch, trƣờng Đại học Kinh tế Quốc dân để sử dụng trong luận văn. Phân loại chương trình du lịch CTDL rất phong phú và đa dạng về chủng loại, về mức độ chất lƣợng dịch vụ. Để phân loại CTDL ngƣời ta căn cứ vào nhiều tiêu thức khác nhau: Căn cứ vào phạm vi lãnh thổ của chuyến đi (phân loại theo tiêu thức địa lý): Theo tiêu thức này đƣợc phân thành CTDL quốc tế và CTDL nội địa. CTDL quốc tế: Là loại hình du lịch mà điểm đi và đến của du khách nằm ở các quốc gia khác nhau.
Trong quá trình thực hiện loại hình này sẽ nảy sinh sự giao dịch thanh toán bằng ngoại tệ. CTDL quốc tế lại chia thành CTDL quốc tế đi 17 z (outbound): Phục vụ và tổ chức đƣa khách từ trong nƣớc đi nƣớc ngoài và CTDL quốc tế đến (inbound): Là loại hình du lịch quốc tế, đón tiếp, phục vụ khách nƣớc ngoài đi du lịch, nghỉ ngơi, tham quan các đối tƣợng du lịch tại đất nƣớc của cơ quan cung ứng du lịch, còn gọi là du lịch nhận khách. CTDL nội địa: Điểm đi và điểm đến trong phạm vi một quốc gia. Du lịch nội địa là các hoạt động tổ chức, phục vụ ngƣời bản địa, ngƣời nƣớc ngoài cƣ trú tại nƣớc mình đi du lịch trong phạm vi lãnh thổ quốc gia.
Căn cứ vào phạm vi thời gian: Theo tiêu thức này đƣợc phân thành CTDL một ngày, CTDL ngắn ngày và CTDL dày ngày. CTDL một ngày: Chƣơng trình kéo dài một ngày và không ngủ đêm. CTDL ngắn ngày: Chƣơng trình thƣờng kéo dài đến 3 ngày và lƣu trú từ 1 – 3 đêm, thƣờng diễn ra vào cuối tuần. CTDL dài ngày: Chƣơng trình này kéo dài vài tuần, thực hiện các chuyến đi thăm những địa điểm lịch sử ở xa, du lịch nghỉ dƣỡng hay du lịch văn hóa, thƣờng vào kỳ nghỉ phép năm hoặc những kỳ nghỉ đông, nghỉ hè.
Căn cứ vào chủ thể đề xuất CTDL: Theo tiêu thức này đƣợc phân thành CTDL của công ty và CTDL theo yêu cầu của khách CTDL của công ty: Là loại chƣơng trình mà CTLH chủ động nghiên cứu thị trƣờng, xây dựng các CTDL, ấn định các ngày thực hiện, sau đó mới tổ chức bán và thực hiện các chƣơng trình. CTDL theo yêu cầu của khách: Là loại chƣơng trình mà khách tự tìm đến với CTLH, đề ra các yêu cầu và nguyện vọng của họ. Trên cơ sở đó CTLH xây dựng chƣơng trình. Căn cứ vào mức giá: Tiêu thức này đƣợc phân thành CTDL theo mức giá trọn gói, CTDL theo mức giá cơ bản và CTDL theo mức giá tự chọn.
CTDL theo mức giá trọn gói: Chƣơng trình bao gồm hầu hết các dịch vụ, hàng hóa phát sinh trong quá trình thực hiện CTDL và giá của chƣơng trình là giá trọn gói. 18 z CTDL theo mức giá cơ bản: Chƣơng trình chỉ bao gồm một số dịch vụ chủ yếu với nội dung đơn giản. Giá chỉ bao gồm vé máy bay, một vài tối ngủ tại khách sạn và tiền taxi từ sân bay tới khách sạn. CTDL theo mức giá tự chọn.
Với hình thức này khách du lịch có thể tùy ý lựa chọn các cấp độ chất lƣợng phục vụ khác nhau với các mức giá khác nhau. Cấp độ chất lƣợng đƣợc xây dựng trên cơ sở thứ hạng khách sạn, mức tiêu chuẩn ăn uống hoặc phƣơng tiện vận chuyển. Khách có thể lựa chọn từng thành phần riêng lẻ của chƣơng trình hoặc CTLH chỉ đề nghị lựa chọn các mức khác nhau của cả một chƣơng trình tổng thể. Căn cứ vào mục đích của chuyến du lịch và loại hình du lịch: Mỗi mục đích của chuyến đi và mỗi loại hình du lịch có CTDL tƣơng ứng nhƣ: CTDL nghỉ ngơi, giải trí và chữa bệnh CTDL theo chuyên đề: văn hóa, lịch sử, phong tục tập quán.
CTDL công vụ MICE CTDL tàu thủy (Cruise Line). CTDL tôn giáo, tín ngƣỡng. CTDL sinh thái, CTDL thể thao, khám phá và mạo hiểm: leo núi, lặn biển, đến các bản dân tộc. CTDL đặc biệt, nhƣ tham quan chiến trƣờng xƣa cho các cựu chiến binh.
Ngoài ra người ta có thể phân loại CTDL theo những tiêu thức khác nhau. Ví dụ theo hình thức tổ chức tiêu dùng có CTDL cá nhân và du lịch theo đoàn. Theo các phƣơng tiện vận chuyển có CTDL đƣờng bộ, đƣờng thủy, hàng không, đƣờng sắt. Đặc điểm chương trình du lịch CTDL là một dịch vụ tổng hợp mang tính chất trọn vẹn đƣợc tạo nên từ các dịch vụ riêng lẻ của các nhà cung cấp khác nhau.
Do vậy, CTDL mang trong nó những đặc điểm vốn có của sản phẩm là dịch vụ. Tính vô hình (hay phi vật chất): Đây là tính không thể nhìn thấy, không nếm đƣợc, không nghe đƣợc, không cầm đƣợc dịch vụ trƣớc khi tiêu dùng chúng. Đặc 19 z điểm này đòi hỏi nhà quản trị phải dựa vào các yếu tố gián tiếp để tổ chức cung ứng dịch vụ và đánh giá chất lƣợng dịch vụ. Tính không thể chia cắt được: Quá trình cung ứng và sử dụng dịch vụ diễn ra đồng thời.
Vì vậy, dịch vụ không thể dự trữ, không thể lƣu kho và hơn thế nữa khách hàng là một trong những yếu tố quyết định trực tiếp chất lƣợng dịch vụ. Tính không ổn định: Chất lƣợng dịch vụ giao động trong một khoảng rất rộng, tùy thuộc vào hoàn cảnh tạo ra dịch vụ (nhƣ ngƣời cung ứng, thời gian, địa điểm cung ứng). Tính không lưu giữ được: Dịch vụ không lƣu giữ đƣợc, đó là lý do mà các công ty đƣa vào điều khoản phạt trong trƣờng hợp hủy bỏ chuyến bay. Do đặc điểm này nhiều công ty cung ứng dịch vụ thƣờng áp dụng các biện pháp điều hòa tốt nhất về cung và cầu theo thời gian.
Cụ thể các hãng dịch vụ đã định giá phân biệt để có thể dịch chuyển một phần nhu cầu từ giờ cao điểm sang giờ vắng khách, áp dụng hệ thống đặt hàng trƣớc. Thi hành các biện pháp nhằm tạo điều kiện tăng năng lực hiện có để phục vụ khách hàng vào giờ cao điểm nhƣ huy động tăng nhân viên từ các bộ phận khác.