Tác động của sinh kế người dân khu vực vùng đệm đến tài nguyên rừng Vườn Quốc Gia Ba Vì

Luận văn phân tích tác động của sinh kế người dân đến tài nguyên rừng tại vườn quốc gia Ba Vì, góp phần bảo tồn và phát triển bền vững.

• Tác giả: Nguyễn Thị Loan
• Người hướng dẫn: GS.TS Trần Đức Viên
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Khoa học môi trường
• Đề tài: Tác động của sinh kế người dân khu vực vùng đệm đến tài nguyên rừng vườn Quốc Gia Ba Vì
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Danh mục chữ viết tắt
• 1.2. Danh mục bảng
• 1.3. Danh mục sơ đồ
• 1.4. Danh mục hình
• 1.5. Trích yếu luận văn
• 1.6. Thesis abstract
• 1.7. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.8. Giả thuyết khoa học
• 1.9. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.10. Phạm vi nghiên cứu
• 1.11. Những đóng góp mới, ý nghĩa thực tiễn
• 1.12. Tổng quan tài liệu
• 1.12.1. Một số khái niệm cơ bản
• 1.12.1.1. Khái niệm VQG&KBTTN trên thế giới
• 1.12.1.2. Khái niệm, quy định về VQG&KBTTN ở Việt Nam
• 1.12.1.3. Vùng đệm VQG và các chức năng
• 1.12.1.4. Sinh kế và sinh kế bền vững
• 1.12.1.5. Các nguồn lực sinh kế
• 1.12.1.6. Cơ hội sinh kế và Chiến lược sinh kế
• 1.12.1.7. Tương quan giữa sinh kế bền vững với bảo tồn tài nguyên đa dạng sinh học ở các Khu bảo tồn thiên nhiên
• 1.12.1.8. Một số nghiên cứu sinh kế ở các khu bảo tồn thiên nhiên trên thế giới
• 1.12.2. Nội dung và phương pháp nghiên cứu
• 1.12.2.1. Địa điểm nghiên cứu
• 1.12.2.2. Thời gian nghiên cứu
• 1.12.2.3. Đối tượng nghiên cứu
• 1.12.2.4. Nội dung nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu
• 1.12.2.4.1. Phương pháp phân tích sinh kế bền vững
• 1.12.2.4.2. Phương pháp chọn mẫu nghiên cứu
• 1.12.2.4.3. Phương pháp thu thập số liệu. Phương pháp phân tích số liệu
• 1.12.3. Kết quả nghiên cứu
• 1.12.3.1. Điều kiện tự nhiên – kinh tế xã hội
• 1.12.3.1.1. Điều kiện tự nhiên. Tài nguyên đất
• 1.12.3.1.2. Tài nguyên khoáng sản
• 1.12.3.1.3. Điều kiện kinh tế - xã hội của huyện Ba Vì
• 1.12.3.2. Hiện trạng tài nguyên rừng ở VQG Ba Vì
• 1.12.3.2.1. Tình hình công tác quản lý bảo vệ tài nguyên rừng tại vườn quốc gia Ba Vì
• 1.12.3.3. Nguồn lực sinh kế của cộng đồng dân cư vùng đệm
• 1.12.3.3.1. Nguồn vốn tự nhiên
• 1.12.3.3.2. Nguồn vốn con người
• 1.12.3.3.3. Nguồn vốn vật chất
• 1.12.3.3.4. Nguồn vốn tài chính
• 1.12.3.3.5. Nguồn vốn xã hội
• 1.12.3.4. Các hoạt động sinh kế của người dân khu vực vùng đệm VQG Ba Vì
• 1.12.3.4.1. Hoạt động sản xuất nông nghiệp. Sử dụng đất rừng thuộc VQG
• 1.12.3.4.2. Khai thác và sử dụng lâm sản từ rừng
• 1.12.3.4.3. Khai tác sản phẩm lâm sản ngoài gỗ từ rừng
• 1.12.3.4.4. Hoạt động chăn nuôi
• 1.12.3.4.5. Hoạt động kinh doanh, dịch vụ liên quan đến rừng
• 1.12.3.5. Hiệu quả sản xuất của cộng đồng vùng đệm
• 1.12.3.5.1. Thực trạng thu nhập từ các hoạt động sinh kế từ rừng của người dân vùng đệm
• 1.12.3.5.2. Thực trạng chi phí đầu tư cho các hoạt động sản xuất
• 1.12.3.6. Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đệm tới các tài nguyên rừng VQG Ba Vì
• 1.12.3.6.1. Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đệm tới tài nguyên đất
• 1.12.3.6.2. Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đệm tới tài nguyên thực vật
• 1.12.3.6.3. Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đệm tới tài nguyên lâm sản ngoài gỗ (LSNG)
• 1.12.3.6.4. Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đệm tới tài nguyên động vật
• 1.12.3.6.5. Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đệm tới cảnh quan môi trường khu vực VQG Ba Vì
• 1.12.3.7. Nguyên nhân dẫn đến tác động của người dân tới tài nguyên rừng
• 1.12.3.8. Giải pháp giảm thiểu những tác động bất lợi của người dân địa phương đến tài nguyên rừng tại VQG Ba Vì
• 1.12.3.8.1. Cơ sở đề xuất các giải pháp
• 1.12.3.8.2. Các giải pháp đề xuất
• 1.12.4. Kết luận và kiến nghị
• 1.13. Tài liệu tham khảo
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Tác Động Sinh Kế Đến Tài Nguyên Rừng Ba Vì

Vườn Quốc Gia (VQG) Ba Vì đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn đa dạng sinh học, các đặc tính địa mạo và giá trị thẩm mỹ. Bên cạnh đó, VQG còn có vị thế quan trọng trong lĩnh vực kinh tế - xã hội, đặc biệt đối với cộng đồng dân cư sinh sống trong khu vực. Tuy nhiên, công tác quản lý và bảo tồn tại đây đang đối mặt với nhiều thách thức do ảnh hưởng từ các hoạt động sinh kế của người dân vùng đệm. Khó khăn lớn nhất là sự tồn tại của một bộ phận dân cư nghèo, dân trí thấp, cho rằng việc thành lập VQG không mang lại lợi ích thiết thực cho họ. Do đó, việc nghiên cứu tác động của sinh kế đến tài nguyên rừng tại VQG Ba Vì là vô cùng cần thiết để tìm ra giải pháp hài hòa giữa bảo tồn và phát triển.

1.1. Vai trò của Vườn Quốc Gia Ba Vì trong bảo tồn

VQG Ba Vì không chỉ là khu vực bảo tồn đa dạng sinh học mà còn là nơi lưu giữ các giá trị văn hóa, lịch sử. Vườn có chức năng trồng, bảo tồn và phục hồi tài nguyên thiên nhiên, di tích lịch sử, nghiên cứu khoa học kết hợp với tham quan, học tập và du lịch. Khu vực VQG có các nguồn tài nguyên có giá trị cao, có ý nghĩa to lớn với hệ sinh thái, môi trường và con người của khu vực.

1.2. Thách thức từ sinh kế người dân địa phương

Việc bảo vệ và quản lý VQG Ba Vì đang gặp nhiều khó khăn do ảnh hưởng từ phía người dân và cộng đồng địa phương vùng đệm. Phần lớn người dân sinh sống gần VQG là người nghèo, dân trí thấp, họ cho rằng việc thành lập VQG không đem lại lợi ích gì cho họ, mà họ chỉ bị thiệt thòi vì không được tự do khai thác tài nguyên như trước nữa.

II. Vấn Đề Khai Thác Rừng Tác Động Tài Nguyên Rừng Ba Vì

Thực tế cho thấy, các hoạt động sinh kế của người dân vùng đệm VQG Ba Vì, như khai thác lâm sản, sử dụng đất rừng, chăn thả gia súc, đang gây ra những tác động tiêu cực đến tài nguyên rừng. Mức độ khai thác tài nguyên có xu hướng gia tăng khi đời sống kinh tế của người dân gặp khó khăn. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc tìm kiếm các giải pháp quản lý tài nguyên rừng hiệu quả, đồng thời cải thiện sinh kế cho người dân địa phương, đảm bảo sự hài hòa giữa bảo tồn và phát triển bền vững.

2.1. Các hình thức khai thác tài nguyên rừng phổ biến

Người dân tại khu vực vùng đệm có nhiều hình thức sinh kế có tác động đến tài nguyên rừng của VQG Ba Vì, bao gồm: sử dụng đất rừng thuộc VQG; khai thác gỗ củi để sử dụng và đem bán; chăn thả gia súc tự do và khai thác rau rừng phục vụ chăn nuôi; khai thác LSNG như măng xi rừng, cây thuốc, song, mây, săn bắt chim, thú rừng; và các hoạt động dịch vụ từ rừng.

2.2. Mức độ đầu tư vào sản xuất lâm nghiệp còn thấp

Mức độ đầu tư của người dân vào sản xuất lâm nghiệp còn khá thấp. Những hoạt động sinh kế từ rừng có các tác động trực tiếp hoặc gián tiếp tới các dạng tài nguyên rừng của VQG như: tài nguyên đất rừng; tài nguyên thực vật: thảm thực vật tầng thấp, trữ lượng gỗ, số loài thực vật; tài nguyên LSNG: cây thuốc, măng rừng,… ; tài nguyên động vật; tài nguyên cảnh quan.

2.3. Suy thoái tài nguyên thực vật và lâm sản ngoài gỗ

Nhóm tài nguyên thực vật và tài nguyên LSNG là 2 nhóm có mức độ suy thoái được đánh giá cao nhất. Điều này cho thấy sự cần thiết phải có các biện pháp quản lý và bảo tồn hiệu quả hơn để ngăn chặn tình trạng suy thoái tài nguyên rừng tại VQG Ba Vì.

III. Giải Pháp Phát Triển Sinh Kế Bền Vững Vùng Đệm Ba Vì

Để giảm thiểu tác động tiêu cực đến tài nguyên rừng, cần tập trung vào phát triển sinh kế bền vững cho người dân vùng đệm. Điều này bao gồm việc đa dạng hóa các nguồn thu nhập, nâng cao năng lực sản xuất, tạo cơ hội việc làm mới, và khuyến khích các hoạt động kinh tế thân thiện với môi trường. Đồng thời, cần tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục để nâng cao nhận thức của người dân về tầm quan trọng của việc bảo tồn tài nguyên rừng.

3.1. Đa dạng hóa nguồn thu nhập cho người dân

Cần khuyến khích người dân tham gia vào các hoạt động kinh tế khác ngoài khai thác tài nguyên rừng, như phát triển du lịch sinh thái, trồng trọt các loại cây có giá trị kinh tế cao, chăn nuôi theo hướng bền vững, và sản xuất các sản phẩm thủ công mỹ nghệ.

3.2. Nâng cao năng lực sản xuất và tạo việc làm

Cần tổ chức các khóa đào tạo, tập huấn để nâng cao kỹ năng sản xuất cho người dân, đồng thời tạo điều kiện để họ tiếp cận với các nguồn vốn vay ưu đãi. Bên cạnh đó, cần tạo ra các cơ hội việc làm mới thông qua việc thu hút đầu tư vào các ngành nghề phù hợp với điều kiện địa phương.

3.3. Khuyến khích kinh tế thân thiện môi trường

Cần khuyến khích người dân áp dụng các phương pháp sản xuất nông nghiệp hữu cơ, sử dụng năng lượng tái tạo, và quản lý chất thải hiệu quả. Đồng thời, cần hỗ trợ các doanh nghiệp phát triển các sản phẩm và dịch vụ thân thiện với môi trường.

IV. Quản Lý Rừng Bền Vững Hướng Dẫn Chi Tiết Tại Ba Vì

Quản lý rừng bền vững là yếu tố then chốt để bảo tồn tài nguyên rừng tại VQG Ba Vì. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý nhà nước, cộng đồng địa phương và các tổ chức xã hội. Cần xây dựng và thực thi các chính sách, quy định rõ ràng về quản lý rừng, đồng thời tăng cường công tác kiểm tra, giám sát để ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ rừng.

4.1. Xây dựng và thực thi chính sách quản lý rừng

Cần rà soát, sửa đổi và bổ sung các chính sách, quy định về quản lý rừng để phù hợp với tình hình thực tế. Đồng thời, cần xây dựng các cơ chế khuyến khích cộng đồng tham gia vào công tác quản lý rừng.

4.2. Tăng cường kiểm tra giám sát và xử lý vi phạm

Cần tăng cường công tác kiểm tra, giám sát các hoạt động khai thác, sử dụng tài nguyên rừng. Đồng thời, cần xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ rừng để răn đe và phòng ngừa.

4.3. Phối hợp giữa các bên liên quan trong quản lý rừng

Cần tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước, cộng đồng địa phương và các tổ chức xã hội trong công tác quản lý rừng. Đồng thời, cần tạo điều kiện để cộng đồng tham gia vào quá trình ra quyết định liên quan đến quản lý rừng.

V. Nghiên Cứu Tác Động Sinh Kế Đến Tài Nguyên Rừng Ba Vì

Nghiên cứu về tác động của sinh kế đến tài nguyên rừng tại VQG Ba Vì đã chỉ ra rằng các hoạt động sinh kế của người dân vùng đệm có ảnh hưởng đáng kể đến tài nguyên rừng. Mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào nhiều yếu tố, như trình độ dân trí, điều kiện kinh tế, và hiệu quả quản lý rừng. Kết quả nghiên cứu là cơ sở quan trọng để xây dựng các giải pháp quản lý rừng bền vững và cải thiện sinh kế cho người dân địa phương.

5.1. Mức độ ảnh hưởng của sinh kế đến tài nguyên

Các hoạt động sinh kế từ rừng có các tác động trực tiếp hoặc gián tiếp tới các dạng tài nguyên rừng của VQG như: tài nguyên đất rừng; tài nguyên thực vật: thảm thực vật tầng thấp, trữ lượng gỗ, số loài thực vật; tài nguyên LSNG: cây thuốc, măng rừng,… ; tài nguyên động vật; tài nguyên cảnh quan.

5.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến mức độ tác động

Mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào nhiều yếu tố, như trình độ dân trí, điều kiện kinh tế, và hiệu quả quản lý rừng. Cần có các giải pháp phù hợp với từng nhóm đối tượng và từng khu vực cụ thể.

5.3. Cơ sở cho giải pháp quản lý rừng bền vững

Kết quả nghiên cứu là cơ sở quan trọng để xây dựng các giải pháp quản lý rừng bền vững và cải thiện sinh kế cho người dân địa phương. Cần có sự tham gia của cộng đồng vào quá trình xây dựng và thực hiện các giải pháp.

VI. Kết Luận Bảo Tồn Rừng Ba Vì Phát Triển Sinh Kế

Bảo tồn tài nguyên rừng tại VQG Ba Vì và phát triển sinh kế bền vững cho người dân vùng đệm là hai mục tiêu song hành, không thể tách rời. Để đạt được cả hai mục tiêu này, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý nhà nước, cộng đồng địa phương và các tổ chức xã hội. Đồng thời, cần có các giải pháp sáng tạo, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.

6.1. Sự cần thiết của phối hợp đa bên

Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý nhà nước, cộng đồng địa phương và các tổ chức xã hội để đảm bảo hiệu quả của công tác bảo tồn rừng và phát triển sinh kế.

6.2. Giải pháp sáng tạo và phù hợp thực tế

Cần có các giải pháp sáng tạo, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương để giải quyết các vấn đề liên quan đến bảo tồn rừng và phát triển sinh kế.

6.3. Hướng tới tương lai bền vững cho Ba Vì

Cần hướng tới một tương lai bền vững cho VQG Ba Vì, nơi tài nguyên rừng được bảo tồn và người dân có cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN THỊ LOAN TÁC ĐỘNG CỦA SINH KẾ NGƯỜI DÂN KHU VỰC VÙNG ĐỆM ĐẾN TÀI NGUYÊN RỪNG VƯỜN QUỐC GIA BA VÌ Ngành: Khoa học môi trường Mã số: 60 44 03 01 Người hướng dẫn khoa học: GS.TS Trần Đức Viên PGS. Ngô Thế Ân NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày 16 tháng 01 năm 2018 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Loan ii LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.

Trước hết tôi xin bày tỏ lòng cảm ơn sâu sắc đối với GS. Trần Đức Viên và PGS. Ngô Thế Ân - người đã trực tiếp hướng dẫn, chỉ bảo tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài nghiên cứu. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Sinh thái, Khoa Môi trường - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn.

Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức UBND huyện Ba Vì và Phòng Tài Nguyên Môi trường huyện Ba Vì đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày 16 tháng 01 năm 2018 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Loan iii MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Lời cảm ơn.

Error! Bookmark not defined. iv Danh mục chữ viết tắt. vii Danh mục bảng. viii Danh mục sơ đồ.

ix Danh mục hình. x Trích yếu luận văn. xi Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài.

Giả thuyết khoa học. Mục tiêu nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới, ý nghĩa thực tiễn.

Tổng quan tài liệu. Một số khái niệm cơ bản. Khá n ệm VQG&KBTTN trên thế giới. Khá n ệm, quy định về VQG&KBTTN ở Việt Nam.

Vùng đệm VQG và các chức năng. Sinh kế và sinh kế bền vững. Các nguồn lực sinh kế. Cơ hội sinh kế và Chiến lược sinh kế.

Tương quan giữa sinh kế bền vững với bảo tồn tài nguyên đa dạng sinh học ở các Khu bảo tồn thiên nhiên. Một số nghiên cứu sinh kế ở các khu bảo tồn thiên nhiên. Trên thế giới. Nội dung và phương pháp nghiên cứu.

Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu.

Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp phân tích sinh kế bền vững. Phương pháp chọn mẫu nghiên cứu. Phương pháp thu thập số liệu.

Phương pháp phân tích số liệu. Kết quả nghiên cứu. Điều kiện tự nhiên – kinh tế xã hội. Điều kiện tự nhiên.

Tài nguyên đất. Tài nguyên khoáng sản. Điều kiện kinh tế - xã hội của huyện Ba Vì. Hiện trạng tài nguyên rừng ở VQG Ba Vì.

Tình hình công tác quản lý bảo vệ tài nguyên rừng tại vườn quốc gia Ba Vì. Nguồn lực sinh kế của cộng đồng dân cư vùng đệm. Nguồn vốn tự nhiên. Nguồn vốn con người.

Nguồn vốn vật chất. Nguồn vốn tài chính. Nguồn vốn xã hội. Các hoạt động sinh kế của người dân khu vực vùng đệm VQG Ba Vì.

Hoạt động sản xuất nông nghiệp. Sử dụng đất rừng thuộc VQG. Khai thác và sử dụng lâm sản từ rừng. Khai tác sản phẩm lâm sản ngoài gỗ từ rừng.

Hoạt động chăn nuôi. Hoạt động kinh doanh, dịch vụ liên quan đến rừng. Hiệu quả sản xuất của cộng đồng vùng đệm. Thực trạng thu nhập từ các hoạt động sinh kế từ rừng của người dân vùng đệm.

Thực trạng chi phí đầu tư cho các hoạt động sản xuất. Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đệm tới các tài nguyên rừng VQG Ba Vì. Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đệm tới tài nguyên đất. Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đệm tới tài nguyên thực vật.

Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đệm tới tài LSNG. Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đêm tới tài nguyên động vật. Ảnh hưởng của sinh kế người dân khu vực vùng đêm tới cảnh quan môi trường khu vực VQG Ba Vì. Nguyên nhân dẫn đến tác động của người dân tới tài nguyên rừng.

Giải pháp giảm thiểu những tác động bất lợi của người dân địa phương đến tnr tại VQG Ba Vì. Cơ sở đề xuất các giải pháp. Các giải pháp đề xuất. Kết luận và kiến nghị.

116 Tài liệu tham khảo. 121 vi DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa Tiếng Việt DFID Vụ Phát triển Quốc tế Anh ĐVCXS Động vật không xương sống ĐD Đa dạng ĐDSH Đa dạng sinh học ĐTV Động thực vật FAO Tổ chức Nông Lương thế giới HGĐ Hộ gia đình Hộ NN Hộ nông nghiệp; Hộ LN Hộ Lâm nghiệp; Hộ CNXD Hộ công nghiệp xây dựng; Hộ DV, TN, VT HSTTN Hộ Dịch vụ, tư nhân, vận tải IUCN Hệ sinh thái tài nguyên KT-XH Liên minh bảo tồn thiên nhiên quốc tế KNTS Kinh tế - xã hội KBTTN Khoanh nuôi tái sinh KBT Khu bảo tồn thiên nhiên LSNG Khu bảo tồn MT Lâm sản ngoài gỗ NN&PTNT Môi trường QLBVR Nông nghiệp và phát triển nông thôn VQG Quản lý bảo vệ rừng TNR Vườn quốc gia Tài nguyên rừng vii DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Một số chỉ tiêu kinh tế tổng hợp huyện Ba Vì giai đoạn 2010 - 2015. Một số chỉ tiêu kinh tế nông lâm thủy sản.

Một số chỉ tiêu về dân số huyện Ba Vì 2012 - 2015. Tài nguyên Động vật rừng ở VQG Ba Vì. Diện tích rừng giao khoán cho các chủ hộ. Phân tích SWOT về công tác QLBVR tại VQG Ba Vì.

Hiện trạng sử dụng đất 7 xã vùng đệm VQG Ba Vì. Nhận thức của người dân khu vực vùng đệm về VQG. Đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng vùng đệm năm 2016. Trang thiết bị của cộng đồng cư dân vùng đệm năm 2016.

Cơ cấu các loại hình sinh kế ở 7 xã vùng đệm. Các loại hình trồng trọt và chăn nuôi ở 7 xã. Diện tích đất sản xuất nông nghiệp của 3 xã. Các loại hình trồng trọt và chăn nuôi ở các xã điều tra.

Thực trạng và diện tích rừng nhận khoán của các hộ dân vùng đệm. Lợi ích người dân nhận được từ hoạt động nhận khoán rừng. Số hộ khai thác củi tại 3 xã Vân Hòa, Tản Lĩnh, Ba Trại. Khối lượng thức ăn gia súc người dân thu hái trung bình trong 1 tháng.

Thu nhập trung bình của các hộ vùng đệm trong 1 năm. Cơ cấu chi phí đầu tư cho sản xuất nông nghiệp. Cơ cấu chi phí cho hoạt động sản xuất Lâm nghiệp. Cơ cấu chi phí đầu tư cho hoạt động dịch vụ.

Các vấn đề về suy giảm tài nguyên đất vườn quốc gia Ba Vì. Lượng khai thác bình quân hằng năm của loại LSNG thuộc nhóm tre trúc. Diện tích giao khoán đất rừng cho các công ty du lịch - VQG Ba Vì. Nguyên nhân hình thành các hoạt dộng sinh kế ảnh hưởng tới rừng.

Mô hình tứ diện về phát triển kinh tế hộ với quản lý tài nguyên rừng tại khu vực nghiên cứu. 106 viii DANH MỤC SƠ ĐỒ Sơ đồ 2. Sơ đồ hoá khái niệm sinh kế. Khung sinh kế bền vững DFID.

Các nguồn lực tạo thành sinh kế. 19 ix DANH MỤC HÌNH Hình 3. Khung sinh kế áp dụng cho đề tài. Bản đồ hành chính huyện Ba Vì.

Cổng vào Vườn quốc gia Ba Vì. Tổng hợp các vụ vi phạm và thiệt hại về TNR tại VQG Ba Vì. Số lượng hộ dân, lao động của các xã vùng đệm VQG Ba Vì. Mối quan hệ của các tổ chức cộng đồng.

Đánh giá vai trò của các tổ chức đối với đời sống của công đồng dân cư. Vai trò của các đơn vị tổ chức đối với công tác quản lý bảo vệ rừng. Tỷ lệ các hộ khai thác đối với từng loại LSNG. Số hộ có các hoạt động kinh doanh liên quan tới rừng.

Cơ cấu nhóm hộ hoạt động dịch vụ từ rừng. Cơ cấu thu nhập từ các hoạt động sinh kế liên quan đến rừng. Đánh giá của người dân về nguyên nhân gây suy giảm TN đất VQG Ba Vì. Đánh giá của người dân về vấn đề suy giảm tài nguyên thực vật.

Diện tích rừng trồng của VQG Ba Vì qua các năm. Nguyên nhân gây suy giảm chất lượng thảm thực vật. Đánh giá của người dân về sự suy giảm trữ lượng các loại LSNG. Đánh giá của người dân về sự thay đổi Tài nguyên Động vật VQG Ba Vì những năm gần đây.

Đánh giá của người dân về lý do gây suy giảm Tài nguyên động vật tài VQG Ba Vì. Đánh giá của người dân khu vực về sự thay đổi cảnh quan của VQG Ba Vì. Đánh giá của người dân về nguyên nhân thay đổi cảnh quan theo hướng tiêu cực của VQG Ba Vì. 103 x TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Thị Loan Tên Luận văn: Tác động của sinh kế người dân khu vực vùng đệm đến tài nguyên rừng vườn Quốc Gia Ba Vì Ngành: Khoa học môi trường Mã số: 60 44 03 01 Tên cơ sở đào tạo: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu - Xác định thực trạng tài nguyên rừng vườn Quốc Gia Ba Vì; - Xác định được các hoạt động sinh kế của cộng đồng dân cư vùng đệm; - Phân tích tác động của các hoạt động sinh kế tới tài nguyên rừng; - Đề xuất các giải pháp cải thiện sinh kế của dân cư vùng đệm và bảo vệ tài nguyên rừng vườn Quốc gia Ba Vì.