Kinh nghiệm trong việc hệ thống hoá các bài toán hoán vị gen

Chuyên khảo toán học phân tích Skkn một số kinh nghiệm trong việc hệ thống hoá các bài toán hoán vị gen, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

• Tác giả: Nguyễn Gia Thạch
• Trường học: Trường THPT Thạch Thành 3
• Chuyên ngành: Sinh học
• Đề tài: Mét số kinh nghiệm trong việc hệ thống hoá các bài toán hoán vị gen
• Loại tài liệu: Sáng kiến kinh nghiệm
• Địa điểm: Thanh Hoá

Mục lục chi tiết

• I. LÍ DO CHỌN §Ò tµi
• II. C¥ Së KHOA HäC
• PhÇn I. §Æt vÊn ®Ò
• PhÇn II. Gi¶I quyÕt vÊn ®Ò
• 2.1. A.Tæng qu¸t vÒ c¸c d¹ng ho¸n vÞ gen trong ch¬ng tr×nh sinh häc phæ th«ng
• 2.1.1. D¹ngI: Hai cÆp gen trªn mét cÆp NST
• 2.1.2. D¹ng II: Ba cÆp gen trªn hai cÆp NST quy ®Þnh 3 cÆp tÝnh tr¹ng
• 2.1.3. D¹ng III: Ba cÆp gen trªn hai cÆp NST quy ®Þnh 2 tÝnh tr¹ng
• 2.1.4. D¹ng V : Ba cÆp gen trªn mét cÆp NST
• 2.2. B. c¸ch nhËn d¹ng, tÝnh tÇn sè ho¸n vÞ gen, tØ lÖ kiÓu h×nh
• 2.2.1. I. D¹ngI:Hai cÆp gen trªn mét cÆp NST
• 2.2.1.1. 1. TÝnh tÇn sè ho¸n vÞ gen th«ng qua lai ph©n tÝch
• 2.2.1.2. 2. TÝnh tÇn sè ho¸n vÞ qua phÐp t¹p giao (F2)
• 2.2.1.2.1. a. Ho¸n vÞ hai bªn, kiÓu gen gièng nhau( Cïng dÞ hîp ®Òu, hoÆc cïng dÞ hîp chÐo)
• 2.2.1.2.2. b. NÕu tØ lÖ c©y thÊp h¹t dµi thu ®îc lµ 1%
• 2.2.1.2.3. c. Ho¸n vÞ gen ®ång thêi tréi kh«ng hoµn toµn
• 2.2.1.2.4. d. Ho¸n vÞ gen ®ång thêi tréi kh«ng hoµn toµn
• 2.2.2. c. Ho¸n vÞ gen trªn NST giíi tÝnh ( gen lÆn trªn NST X)
• 2.2.2.1. Bµi to¸n1. ë ruåi giÊm alen lÆn a quy ®Þnh m¾t cã mµu h¹t lùu, liªn kÕt víi gen b quy ®Þnh c¸nh xÎ
• 2.2.2.2. Bµi to¸n 2: ë ruåi giÊm gen A quy ®Þnh c¸nh b×nh thêng, gen a quy ®Þnh c¸nh xÎ
• 2.2.2.3. 1. Lai ruåi giÊm dÞ hîp vÒ 2 gen trªn víi ruåi giÊm ®ùc cã kiÓu h×nh c¸nh xÎ m¾t tr¾ng

Tóm tắt

I. Khái niệm và tầm quan trọng của hoán vị gen

Bài viết tập trung vào kinh nghiệm hệ thống hóa bài toán hoán vị gen hiệu quả. Hoán vị gen là hiện tượng trao đổi đoạn tương ứng giữa hai cromatit của cặp nhiễm sắc thể tương đồng trong giảm phân I. Hiện tượng này tạo ra sự đa dạng di truyền, làm tăng khả năng thích nghi của loài. Việc hiểu rõ và giải quyết hiệu quả các bài toán hoán vị gen đóng vai trò quan trọng trong di truyền học và các ứng dụng thực tiễn, như chọn giống cây trồng, vật nuôi và nghiên cứu bệnh di truyền. Thuật toán hoán vị gen là công cụ quan trọng để mô phỏng và dự đoán kết quả di truyền.

1.1. Khái niệm hoán vị gen và cơ sở tế bào học

Hoán vị gen là hiện tượng trao đổi chéo giữa các đoạn cromatit không chị em của cặp nhiễm sắc thể tương đồng trong kì đầu giảm phân I. Quá trình này dẫn đến sự sắp xếp lại vật chất di truyền, tạo ra các giao tử có tổ hợp gen mới. Tần số hoán vị gen phụ thuộc vào khoảng cách giữa các gen trên nhiễm sắc thể: càng xa nhau, tần số càng cao. Tần số hoán vị gen (f) không vượt quá 50%, phản ánh lực liên kết giữa các gen. Sự hiểu biết về cơ sở tế bào học của hoán vị gen là nền tảng để giải quyết các bài toán hoán vị gen. Các phương pháp hoán vị gen được ứng dụng để xác định khoảng cách giữa các gen, xây dựng bản đồ gen.

1.2. Tầm quan trọng của việc hệ thống hóa hoán vị gen

Việc hệ thống hóa hoán vị gen giúp đơn giản hóa quá trình giải quyết các bài toán hoán vị gen. Hệ thống hóa hoán vị gen bao gồm việc phân loại các dạng bài tập, xác định các bước giải chung và áp dụng các thuật toán hoán vị gen phù hợp. Điều này giúp nâng cao hiệu quả học tập, tiết kiệm thời gian và tăng khả năng giải quyết các bài tập phức tạp. Kinh nghiệm lập trình hoán vị gen là một phần quan trọng trong việc xây dựng các phần mềm mô phỏng và tính toán kết quả hoán vị gen. Việc tối ưu hóa hoán vị gen giúp tăng tốc độ tính toán và giảm thiểu sai sót.

II. Phân loại và giải thuật hoán vị gen

Các bài toán hoán vị gen trong chương trình phổ thông được phân loại dựa trên số cặp gen và vị trí của chúng trên nhiễm sắc thể. Có thể kể đến các dạng bài tập như: hai cặp gen trên một cặp nhiễm sắc thể, ba cặp gen trên hai cặp nhiễm sắc thể, ba cặp gen trên một cặp nhiễm sắc thể (trao đổi chéo đơn, kép). Mỗi dạng bài tập có các phương pháp hoán vị gen và thuật toán hoán vị gen tương ứng. Việc lựa chọn đúng phương pháp hoán vị gen giúp việc giải quyết bài toán trở nên đơn giản và hiệu quả hơn.

2.1. Giải thuật cho hai cặp gen trên một cặp nhiễm sắc thể

Với bài toán hai cặp gen trên một cặp nhiễm sắc thể, giải thuật thường bao gồm các bước: xác định kiểu gen của bố mẹ, viết sơ đồ lai, xác định tỉ lệ giao tử, tính tỉ lệ kiểu hình ở đời con. Backtracking và recursion có thể được sử dụng để tạo ra các tổ hợp giao tử. Phân tích hoán vị gen giúp xác định tần số hoán vị gen, từ đó suy ra khoảng cách giữa các gen. Mô hình hoán vị gen giúp minh họa quá trình trao đổi chéo và tạo ra các giao tử mới. Việc so sánh thuật toán hoán vị gen giúp tìm ra thuật toán hiệu quả nhất.

2.2. Giải thuật cho ba cặp gen trở lên

Đối với bài toán có ba cặp gen trở lên, giải thuật phức tạp hơn. Việc sử dụng các phần mềm hỗ trợ hoặc các phương pháp hoán vị gen cao cấp là cần thiết. Thuật toán tìm kiếm có thể được áp dụng để tìm ra các tổ hợp giao tử phù hợp. Phân tích độ phức tạp thuật toán giúp đánh giá hiệu quả của từng thuật toán. Cải tiến thuật toán hoán vị gen giúp tăng hiệu suất tính toán và giảm thời gian giải quyết bài toán. Hệ thống quản lý hoán vị gen giúp tổ chức và quản lý dữ liệu một cách hiệu quả.

III. Ứng dụng hoán vị gen và thực hành hoán vị gen

Hiểu biết về hoán vị gen có nhiều ứng dụng thực tiễn. Trong chọn giống, hoán vị gen được sử dụng để tạo ra các biến dị tổ hợp, từ đó chọn lọc được các cá thể có kiểu hình mong muốn. Trong y học, hoán vị gen được sử dụng để nghiên cứu bệnh di truyền, giúp chẩn đoán và điều trị bệnh hiệu quả hơn. Thực hành hoán vị gen thông qua các bài tập giúp học sinh nắm vững lý thuyết và kỹ năng giải quyết bài toán. Hướng dẫn hoán vị gen chi tiết và bài tập đa dạng giúp học sinh tiếp cận vấn đề một cách toàn diện.

3.1. Ứng dụng thực tiễn của hoán vị gen

Ứng dụng thực tiễn của hoán vị gen rất đa dạng. Trong nông nghiệp, hoán vị gen được dùng để tạo ra các giống cây trồng có năng suất cao, kháng bệnh tốt. Trong chăn nuôi, hoán vị gen giúp tạo ra các giống vật nuôi cho năng suất cao, chất lượng tốt. Trong y học, hoán vị gen được ứng dụng để nghiên cứu cơ chế di truyền của bệnh tật, từ đó phát triển các phương pháp điều trị hiệu quả. Ứng dụng thực tế hoán vị gen ngày càng được mở rộng nhờ sự phát triển của công nghệ sinh học hiện đại. Tài liệu hoán vị gen phong phú hỗ trợ cho việc nghiên cứu và ứng dụng.

3.2. Thực hành và hướng dẫn hoán vị gen

Thực hành hoán vị gen là bước quan trọng để củng cố kiến thức. Bài tập hoán vị gen đa dạng về mức độ giúp học sinh rèn luyện kỹ năng. Luyện tập hoán vị gen thường xuyên giúp học sinh thành thạo các phương pháp giải. Giải thích hoán vị gen một cách rõ ràng giúp học sinh hiểu sâu sắc bản chất của hiện tượng. Sách hoán vị gen và các bài giảng hoán vị gen chất lượng cao hỗ trợ quá trình học tập.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 Hä vµ tªn: NguyÔn Gia Th¹ch Tæ chuyªn m«n : Ho¸ -Sinh Chøc vô: Gi¸o viªn-NTCM §¬n vÞ c«ng t¸c: Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 ®Ò tµi : Mét sè kinh nghiÖm trong viÖc hÖ thèng ho¸ c¸c bµi to¸n ho¸n vÞ gen PhÇn I §Æt vÊn ®Ò I. LÍ DO CHỌN §Ò tµi Thùc tÕ gi¶ng d¹y m«n sinh häc ë trêng THPT b¶n th©n t«i nhËn thÊy phÇn kiÕn thøc vÒ ho¸n vÞ gen lµ mét trong c¸c néi dung hay nhng khã, häc sinh thËm chÝ lµ mét sè ®ång nghiÖp vÉn cßn lóng tóng trong viÖc tiÕp cËn nhËn d¹ng, ph©n lo¹i vµ gi¶i quyÕt c¸c bµi to¸n ho¸n vÞ gen, h¬n n÷a d¹ng bµi tËp ho¸n vÞ gen thêng xuyªn cã trong c¸c ®Ò thi ®¹i häc, ®Ò thi häc sinh giái. ViÖc ph©n lo¹i , gi¶i nhanh c¸c bµi GV: NguyÔn Gia Th¹ch 1 skkn Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 to¸n ho¸n vÞ gen cã ý nghÜa trong viÖc n©ng cao thµnh tÝch häc tËp vµ ph¸t triÓn t duy cho häc sinh. Thêi gian gÇn ®©y mét sè ®ång nghiÖp, ®· nghiªn cøu vÒ vÊn ®Ò nµy, vµ chia sÎ kinh nghiÖm trong c¸c diÔn ®µn chuyªn m«n nh c¸c ®ång chÝ Nhung ( THPT Nh Thanh), ®/c H¶i( THPT Hµm Rång) …C¸c SKKN cña c¸c ®ång chÝ nµy ®Òu cã nh÷ng nÐt ®éc ®¸o trong c¸ch tiÕp cËn c¸c bµi to¸n vÒ ho¸n vÞ gen, b¶n th©n t«i khi ®äc c¸c ®Ò tµi ®ã ®· häc hái ®îc nhiÒu ®iÒu.

Tuy nhiªn theo t«i c¸c SKKN ®ã chØ ®Ò xuÊt c¸ch tiÕp cËn ë mét sè khÝa c¹nh, cha cã tÝnh tæng qu¸t. §Ò tµi vÒ ho¸n vÞ gen tuy lµ mét vÊn ®Ò khã tuy nhiªn trong ph¹m vi ch- ¬ng tr×nh THPT ®©y kh«ng ph¶i lµ vÊn ®Ò qu¸ réng. Theo t«i cÇn x©y dùng vµ cã thÓ x©y dùng c¸ch tiÕp cËn, gi¶i quyÕt c¸c bµi to¸n vÒ ho¸n vÞ gen mét c¸c cã hÖ thèng h¬n ®Ó thuËn tiÖn cho viÖc «n luyÖn cho häc sinh vµ chia sÎ víi ®ång nghiÖp V× vậy t«i m¹nh d¹n giíi thiªu ®Ò tµi “ Mét sè kinh nghiÖm trong viÖc hÖ thèng ho¸ c¸c bµi to¸n ho¸n vÞ gen” GV: NguyÔn Gia Th¹ch 2 skkn Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 II C¥ Së KHOA HäC -Trong qu¸ tr×nh gi¶m ph©n tạo giao tử tại kỳ trước của giảm ph©n I cã hiện tượng tiếp hợp hai NST kÐp của cặp tương đồng, cã thể xảy ra hiện tượng trao đổi đoạn tương ứng giữa hai cr«matÝt kh¸c nguồn g©y nªn hiện tượng ho¸n vị gen -Tần sè ho¸n vị gen (f) thể hiện lực liªn kết giữa c¸c gen trªn NST - C¸c gen trªn NST cã xu híng kết với nhau là chủ yÕu. Nªn tÇn sè ho¸n vÞ kh«ng vît qu¸ 50% ( f  50% ) -Tần số ho¸n vị gen thể hiện khoảng c¸ch tương đối giữa c¸c gen trªn NST: c¸c gen nằm càng xa nhau th× tần số ho¸n vị gen càng lớn và ngược lại c¸c gen nằm gần nhau th× tần số ho¸n vị gen càng nhỏ.

PhÇn II Gi¶I quyÕt vÊn ®Ò GV: NguyÔn Gia Th¹ch 3 skkn Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 A.Tæng qu¸t vÒ c¸c d¹ng ho¸n vÞ gen trong ch¬ng tr×nh sinh häc phæ th«ng * D¹ngI: Hai cÆp gen trªn mét cÆp NST + Bµi to¸n liªn quan ®Õn phÐp lai ph©n tÝch(Fa) + Bµi to¸n liªn quan ®Õn phÐp t¹p giao (F2) - Ho¸n vÞ hai bªn, kiÓu gen gièng nhau( Cïng dÞ hîp ®Òu, hoÆc cïng dÞ hîp chÐo. - Ho¸n vÞ gen ®ång thêi tréi kh«ng hoµn toµn. - Ho¸n vÞ gen trªn NST giíi tÝnh ( gen lÆn trªn NST X) GV: NguyÔn Gia Th¹ch 4 skkn Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 - Trêng hîp ®Æc biÖt: ho¸n vÞ mét bªn, c¶ hai bªn cïng dÞ hîp chÐo f=40% cho tØ lÖ kiÓu h×nh 1:2:1 t¬ng tù liªn kÕt gen hoµn toµn. - Trêng hîp bµi ra cho tØ lÖ c¬ thÓ mang 1 tÝnh tréi, mét tÝnh lÆn.

*D¹ng II: Ba cÆp gen trªn hai cÆp NST quy ®Þnh 3 cÆp tÝnh tr¹ng. + Bµi to¸n liªn quan ®Õn phÐp lai ph©n tÝch(Fa) + Bµi to¸n liªn quan ®Õn phÐp t¹p giao (F2) *D¹ng III: Ba cÆp gen trªn hai cÆp NST quy ®Þnh 2 tÝnh tr¹ng ( tÝnh tr¹ng thø nhÊt di truyÒn theo quy luËt t¬ng t¸c gen, tÝnh tr¹ng cßn l¹i lµ tÝnh tr¹ng ®¬n gen , cÆp NST quy ®Þnh tÝnh tr¹ng nµy liªn kÕt víi mét trong hai cÆp cña kiÓu t¬ng t¸c ë tÝnh tr¹ng thø nhÊt. GV: NguyÔn Gia Th¹ch 5 skkn Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 Trêng hîp cã nhiÒu h¬n ba cÆp gen trong ®ã cã hai cÆp gen cïng n»m trªn mét cÆp nhiÔm s¾c thÓ liªn kÕt kh«ng hoµn toµn. * D¹ng V : Ba cÆp gen trªn mét cÆp NST + Trao ®æi chÐo ®¬n (T¹i hai chç kh«ng cïng lóc) + Trao ®æi chÐo kÐp (T¹i hai chç cïng lóc vµ kh«ng cïng lóc) GV: NguyÔn Gia Th¹ch 6 skkn Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 B.

c¸ch nhËn d¹ng, tÝnh tÇn sè ho¸n vÞ gen, tØ lÖ kiÓu h×nh I. D¹ngI:Hai cÆp gen trªn mét cÆp NST 1. TÝnh tÇn sè ho¸n vÞ gen th«ng qua lai ph©n tÝch * NhËn d¹ng: §êi con xuÊt hiÖn 4 lo¹i kiÓu h×nh chia thµnh 2 nhãm: 2 lo¹i kiÓu h×nh cã tØ lÖ lín vµ b»ng nhau, hai lo¹i kiÓu h×nh cã tØ lÖ nhá vµ b»ng nhau. +TÇn sè ho¸n vÞ= tæng sè( tæng tØ lÖ ) c¸c kiÓu h×nh cã tØ lÖ nhá Tæng sè ®êi lai ph©n tÝch +kiÓu h×nh bè mÑ (P): - NÕu nhãm cã tØ lÖ kiÓu h×nh nhá kh¸c P th× c¬ thÓ dÞ hîp ë P lµ dÞ hîp ®Òu( ) - NÕu nhãm cã tØ lÖ kiÓu h×nh nhá gièng P th× c¬ thÓ dÞ hîp ë P lµ dÞ hîp chÐo ( ) GV: NguyÔn Gia Th¹ch 7 skkn Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 2.

TÝnh tÇn sè ho¸n vÞ qua phÐp t¹p giao (F2) a. Ho¸n vÞ hai bªn, kiÓu gen gièng nhau( Cïng dÞ hîp ®Òu, hoÆc cïng dÞ hîp chÐo) * NhËn d¹ng: NÕu bµi to¸n cho tõ P-> F1 -> F2 th× kiÓu gen c¬ thÓ dÞ hîp chän lµm bè mÑ ph¶i gièng nhau, hoÆc bµi to¸n cho lai c¸c c©y cã kiÓu h×nh tréi víi nhau ®êi con thu ®îc 4 lo¹i kiÓu h×nh víi tØ lÖ kh¸c 9:3:3:1( NÕu t¸ch xÐt riªng tõng tÝnh tr¹ng th× tØ lÖ ph©n li ®Òu lµ 3:1). Ngoµi ra ®Ò bµi cßn cho thªm c¸c d÷ kiÖn: - Mäi diÔn biÕn NST cña tÕ bµo sinh tinh vµ tÕ bµo trøng lµ nh nhau trong gi¶m ph©n. -Mäi diÔn biÕn NST cña tÕ bµo sinh no·n vµ tÕ bµo sinh h¹t phÊn lµ nh nhau trong gi¶m ph©n.

-Mäi diÔn biÕn NST cña tÕ bµo sinh giao tö ®ùc vµ tÕ bµo sinhgiao tö c¸i lµ nh nhau trong gi¶m ph©n. - Ho¸n vÞ gen ( trao ®æi chÐo) x¶y ra ë c¶ hai bªn bè vµ mÑ. * C¸ch tÝnh tÇn sè ho¸n vÞ gen: - C¶ bè vµ mÑ ®Òu sinh ra giao tö ab víi tØ lÖ b»ng nhau (m%) GV: NguyÔn Gia Th¹ch 8 skkn Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 -Dùa vµo tØ lÖ c¬ thÓ mang hai tÝnh tr¹ng lÆn (k%) cã kiÕu gen cã tØ lÖ b»ng m ab x m ab. - Ta cã m= c¨n bËc hai cña k.

* NÕu m>25% th× kiÓu gen bè mÑ lµ dÞ hîp ®Òu vµ tÇn sè ho¸n vÞ gen f = 100%- 2m * NÕu m<25% th× kiÓu gen bè mÑ lµ dÞ hîp chÐo vµ tÇn sè ho¸n vÞ gen f = 2m * TØ lÖ c¸c lo¹i kiÓu h×nh ë ®êi con.( T«i thèng nhÊt víi c¸ch tiÕp cËn, khai th¸c cña c¸c ®Ò tµi tríc ®ã ®Æc biÖt lµ ®Ò tµi cña ®/c Nhung (thpt Nh Thanh) - TØ lÖ c¬ thÓ mang 2 tÝnh tr¹ng tréi: 50% + k - TØ lÖ c¬ thÓ mang 1 tÝnh tr¹ng tréi: 25% - k - TØ lÖ c¬ thÓ mang 2 tÝnh tr¹ng lÆn : k * Bµi tËp ¸p dông. GV: NguyÔn Gia Th¹ch 9 skkn Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 - Cho hai gi«ng lóa thuÇn chñng th©n cao h¹t dµi vµ th©n thÊp h¹t trßn lai víi nhau F1 thu ®îc ®ång lo¹t c©y th©n cao h¹t trßn. TiÕp tôc cho F1 lai víi nhau thu ®îc F2 ph©n li theo tØ lÖ: 54% c©y cao h¹t trßn 21% c©y cao h¹t dµi 21% c©y thÊp h¹t trßn 4% c©y thÊp h¹t dµi BiÕt r»ng mçi gen quy ®inh mét tÝnh tr¹ng vµ mäi diÔn biÕn NST ë tÕ bµo sinh no·n vµ sinh h¹t phÊn lµ nh nhau trong gi¶m ph©n.biÖn luËn vµ viÕt s¬ ®å lai tõ P->F2 b.NÕu tØ lÖ c©y thÊp h¹t dµi thu ®îc lµ 1%. X¸c ®Þnh tÇn sè ho¸n vÞ gen vµ tØ lÖ c¸c kiÓu h×nh cßn l¹i.

- §©y lµ d¹ng ho¸n vÞ gen 2 bªn, kiÓu gen gièng nhau. - F= 40% GV: NguyÔn Gia Th¹ch 10 skkn Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 - S¬ ®å lai viÕt dùa vµo kiÓu gen cña F1, P vµ tÇn sè ho¸n vÞ f. th©n thÊp h¹t dµi lµ c¸c tÝnh tr¹ng lÆn tØ lÖ 1% - k= 1% = m ab x m ab - m= 10% < 25% -> F1 dÞ hîp chÐo - f= 20% - Th©n cao h¹t trßn = 50% +1% =51% Th©n cao h¹t dµi = 25%-1%= 24% Th©n thÊp h¹t trßn = 25%-1%= 24% Bµi to¸n 2 Cho những cây đậu F1 có cùng kiểu gen với kiểu hình hoa tím, hạt phấn dài tự thụ phấn. F2 thu được tỉ lệ phân tính kiểu hình: 50,16% hoa tím, hạt phấn dài : 24,84% hoa tím, hạt phấn tròn : 24,84% hoa đỏ, hạt phấn dài : 0,16% hoa đỏ, hạt phấn tròn Biện luận và viết sơ đồ lai từ F1 đến F2 ( cho biết mỗi gen quy định một tính trạng ) Tãm t¾t c¸ch gi¶i.

* NhËn d¹ng: Tỉ lệ phân tính kiểu hình ở F2: 50,16% : 28,84% : 28,84% : 0,16%  9 : 3: 3:1 Đây là kết quả của hiện tượng di truyền hoán vị gen. GV: NguyÔn Gia Th¹ch 11 skkn Së Gd-§t Thanh Ho¸ Trêng THPT Th¹ch Thµnh 3 * C¸ch tÝnh tÇn sè ho¸n vi gen : F2 hoa đỏ, hạt phấn tròn ( ) = 0,16% = 4% ab x 4% ab -> Hoán vị gen xảy ra cả hai bên bố mẹ F1 đem lai AB = ab = 4%  25% -> F1 dÞ hîp chÐo và tần số HVG( f) = 2 x 4% = 8% * Lập sơ đồ lai : dùa vµo kiÓu gen cña P, F1, tÇn sè ho¸n vÞ gen thu ®îc kÕt qu¶ phï hîp víi tØ lÖ ®Ò bµi.