Luận văn thạc sĩ ueb hoạt động đầu tư phát triển mạng viễn thông 4g của các doanh nghiệp hàn quốc và bài học kinh nghiệm cho việt nam

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ueb hoạt động đầu tư phát triển mạng viễn thông 4g của các doanh nghiệp hàn quốc và bài học kinh, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Hà Thùy Linh
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Xuân Thiên
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế - Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Kinh Tế Quốc Tế
• Đề tài: Hoạt động đầu tư phát triển mạng viễn thông 4G của các doanh nghiệp Hàn Quốc và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ CÁC KHÁI NIỆM, ĐẶC ĐIỂM VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN VỀ TÌNH HÌNH ĐẦU TƢ VÀ PHÁT TRIỂN MẠNG VIỄN THÔNG VÀ MẠNG 4G
• 1.1. Tổng quan về tình hình nghiên cứu
• 1.2. Tình hình nghiên cứu trong nước
• 1.3. Tình hình nghiên cứu ngoài nước
• 1.4. Cơ sở lý luận về phát triển mạng viễn thông 4G
• 1.4.1. Khái niệm về mạng viễn thông, dịch vụ viễn thông và mạng 4G
• 1.4.1.1. Khái niệm về viễn thông và mạng viễn thông
• 1.4.1.2. Khái niệm về dịch vụ viễn thông
• 1.4.1.3. Khái niệm về mạng 4G
• 2. PHƯƠNG PHÁP TIẾP CẬN VÀ NGHIÊN CỨU LUẬN VĂN
• 2.1. Cách tiếp cận
• 2.2. Tiếp cận lịch sử
• 2.3. Tiếp cận hệ thống
• 2.4. Tiếp cận theo quan điểm duy vật biện chứng
• 2.5. Nguồn số liệu
• 2.6. Khung phân tích và nội dung nghiên cứu
• 2.6.1. Khung phân tích
• 2.6.2. Nội dung nghiên cứu
• 2.7. Các phương pháp nghiên cứu cụ thể
• 2.7.1. Phương pháp thu thập số liệu từ tham khảo tài liệu
• 2.7.2. Phương pháp phân tích tài liệu
• 2.7.3. Phương pháp phân tích và tổng hợp
• 2.7.4. Phương pháp kế thừa
• 3. TÌNH HÌNH ĐẦU TƢ VÀ PHÁT TRIỂN MẠNG 4G TẠI HÀN QUỐC
• 3.1. Khái quát về tình hình đầu tư và phát triển mạng 4G tại Hàn Quốc
• 3.2. Các giai đoạn đầu tư và phát triển 4G tại Hàn Quốc
• 3.3. Các đơn vị tham gia đầu tư và phát triển công nghệ 4G tại Hàn Quốc
• 3.4. Những khó khăn trong quá trình đầu tư và phát triển mạng 4G tại Hàn Quốc
• 3.5. Những yếu tố tác động đến hoạt động đầu tư và phát triển mạng 4G tại Hàn Quốc
• 3.5.1. Tần suất sử dụng Internet cao của người dân Hàn Quốc
• 3.5.2. Các chính sách ưu tiên phát triển ngành viễn thông của Chính phủ Hàn Quốc
• 3.6. Đánh giá chung về hoạt động đầu tư và phát triển mạng viễn thông 4G tại Hàn Quốc
• 4. BÀI HỌC KINH NGHIỆM ĐẦU TƢ VÀ PHÁT TRIỂN MẠNG 4G CỦA HÀN QUỐC CHO VIỆT NAM
• 4.1. Tình hình đầu tư và phát triển của ngành viễn thông di động Việt Nam
• 4.1.1. Khái quát về thị trường viễn thông di động Việt Nam
• 4.1.2. Những thế mạnh tương đồng làm nền tảng cho hoạt động đầu tư phát triển 4G giữa Việt Nam và Hàn Quốc
• 4.1.3. Sự cần thiết phải triển khai mạng 4G ở Việt Nam
• 4.1.3.1. Mạng 3G không còn đảm bảo chất lượng dịch vụ cho khách hàng
• 4.1.3.2. 4G là xu hướng của công nghệ viễn thông di động giai đoạn hiện nay
• 4.1.3.3. Cần triển khai 4G để tăng khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp viễn thông Việt Nam
• 4.1.3.4. 4G góp phần tăng trưởng kinh tế, an ninh quốc phòng
• 4.1.4. Tình hình đầu tư và phát triển mạng viễn thông di động 4G của Việt Nam
• 4.1.5. Triển vọng phát triển mạng 4G tại Việt Nam
• 4.1.6. Những thách thức đối với hoạt động đầu tư và phát triển mạng viễn thông 4G ở Việt Nam
• 4.2. Bài học kinh nghiệm của Hàn Quốc đối với Việt Nam trong lĩnh vực đầu tư và phát triển mạng viễn thông 4G
• 4.2.1. Doanh nghiệp cần chủ động trong công tác nghiên cứu phát triển công nghệ mới
• 4.2.2. Xây dựng chính sách đầu tư 4G bài bản và chiến lược phát triển phù hợp
• 4.2.3. Xây dựng hệ sinh thái xung quanh công nghệ 4G để tối đa hóa lợi ích cho khách hàng
• 4.2.4. Chính phủ cần có tầm nhìn xa về công nghệ nói chung và công nghệ viễn thông nói riêng
• 4.2.5. Chính phủ cần thể hiện được vai trò đầu tàu đối với việc triển khai công nghệ viễn thông mới
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về kinh nghiệm đầu tư phát triển mạng viễn thông 4G từ Hàn Quốc

Ngành viễn thông 4G đã trở thành một phần quan trọng trong sự phát triển kinh tế toàn cầu. Hàn Quốc, với những thành tựu vượt bậc trong lĩnh vực này, đã trở thành hình mẫu cho nhiều quốc gia khác, trong đó có Việt Nam. Việc nghiên cứu và áp dụng các kinh nghiệm từ Hàn Quốc sẽ giúp Việt Nam nhanh chóng triển khai và phát triển mạng viễn thông 4G, từ đó nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

1.1. Tình hình phát triển mạng viễn thông 4G tại Hàn Quốc

Hàn Quốc là quốc gia tiên phong trong việc triển khai mạng viễn thông 4G. Từ năm 2011, các nhà mạng lớn như SK Telecom, KT và LG Uplus đã bắt đầu cung cấp dịch vụ 4G LTE. Chính phủ Hàn Quốc đã có những chính sách hỗ trợ mạnh mẽ, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp đầu tư vào hạ tầng viễn thông, từ đó giúp tăng trưởng nhanh chóng trong lĩnh vực này.

1.2. Vai trò của chính phủ trong phát triển mạng 4G

Chính phủ Hàn Quốc đã đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng và phát triển mạng viễn thông 4G. Các chính sách ưu đãi, đầu tư vào nghiên cứu và phát triển công nghệ mới đã giúp Hàn Quốc duy trì vị thế hàng đầu trong lĩnh vực viễn thông. Sự hỗ trợ này không chỉ đến từ chính sách tài chính mà còn từ việc tạo ra môi trường pháp lý thuận lợi cho các doanh nghiệp.

II. Những thách thức trong việc phát triển mạng viễn thông 4G tại Việt Nam

Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc triển khai mạng viễn thông 4G. Từ hạ tầng kỹ thuật đến chính sách quản lý, nhiều yếu tố cần được cải thiện để đảm bảo sự phát triển bền vững cho ngành viễn thông. Việc nhận diện và giải quyết những thách thức này là rất cần thiết để Việt Nam có thể bắt kịp với xu hướng toàn cầu.

2.1. Hạ tầng viễn thông chưa đồng bộ

Hạ tầng viễn thông tại Việt Nam vẫn còn nhiều hạn chế, đặc biệt là ở các vùng nông thôn. Việc đầu tư vào hạ tầng viễn thông cần được ưu tiên để đảm bảo chất lượng dịch vụ 4G cho người dùng. Các doanh nghiệp cần có chiến lược rõ ràng để phát triển hạ tầng đồng bộ và hiện đại.

2.2. Chính sách quản lý còn thiếu đồng bộ

Chính sách quản lý viễn thông tại Việt Nam cần được cải thiện để phù hợp với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ. Việc thiếu đồng bộ trong các quy định có thể gây khó khăn cho các doanh nghiệp trong việc triển khai dịch vụ 4G. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý và doanh nghiệp để tạo ra môi trường thuận lợi cho sự phát triển.

III. Phương pháp đầu tư phát triển mạng viễn thông 4G hiệu quả

Để phát triển mạng viễn thông 4G hiệu quả, Việt Nam cần áp dụng những phương pháp đầu tư đã được chứng minh thành công tại Hàn Quốc. Việc kết hợp giữa đầu tư công và tư, cùng với sự hỗ trợ từ chính phủ sẽ tạo ra động lực mạnh mẽ cho sự phát triển của ngành viễn thông.

3.1. Đầu tư công nghệ mới

Việc đầu tư vào công nghệ mới là rất quan trọng để nâng cao chất lượng dịch vụ viễn thông. Các doanh nghiệp cần chủ động nghiên cứu và phát triển công nghệ mới, đồng thời hợp tác với các đối tác quốc tế để tiếp cận công nghệ tiên tiến.

3.2. Tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh

Môi trường cạnh tranh lành mạnh sẽ thúc đẩy các doanh nghiệp cải tiến dịch vụ và giảm giá thành. Chính phủ cần có các chính sách khuyến khích cạnh tranh, đồng thời bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng.

IV. Ứng dụng thực tiễn từ kinh nghiệm Hàn Quốc cho Việt Nam

Việc áp dụng các bài học kinh nghiệm từ Hàn Quốc vào thực tiễn tại Việt Nam là rất cần thiết. Các doanh nghiệp viễn thông Việt Nam có thể học hỏi từ cách thức triển khai và phát triển mạng 4G của Hàn Quốc để tối ưu hóa quy trình và nâng cao hiệu quả đầu tư.

4.1. Hợp tác quốc tế trong phát triển công nghệ

Hợp tác quốc tế sẽ giúp Việt Nam tiếp cận công nghệ mới và các mô hình kinh doanh tiên tiến. Các doanh nghiệp cần chủ động tìm kiếm cơ hội hợp tác với các đối tác nước ngoài để nâng cao năng lực cạnh tranh.

4.2. Đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao

Đào tạo nguồn nhân lực là yếu tố quyết định đến sự thành công của ngành viễn thông. Cần có các chương trình đào tạo chuyên sâu về công nghệ viễn thông để nâng cao trình độ cho đội ngũ nhân viên.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của mạng viễn thông 4G tại Việt Nam

Mạng viễn thông 4G có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế và xã hội tại Việt Nam. Việc triển khai thành công mạng 4G sẽ mở ra nhiều cơ hội mới cho các doanh nghiệp và người tiêu dùng. Tương lai của mạng viễn thông 4G tại Việt Nam phụ thuộc vào khả năng áp dụng các bài học kinh nghiệm từ Hàn Quốc và sự quyết tâm của các bên liên quan.

5.1. Tầm nhìn phát triển bền vững

Việt Nam cần có tầm nhìn dài hạn trong việc phát triển mạng viễn thông 4G, từ đó xây dựng các chiến lược phát triển bền vững. Điều này sẽ giúp ngành viễn thông phát triển ổn định và đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng.

5.2. Định hướng phát triển công nghệ 5G

Sau khi triển khai thành công mạng 4G, Việt Nam cần chuẩn bị cho việc phát triển công nghệ 5G. Việc nghiên cứu và đầu tư vào công nghệ 5G sẽ giúp Việt Nam không bị tụt hậu trong cuộc cách mạng công nghệ toàn cầu.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành viễn thông di động toàn cầu đã chứng minh vai trò động lực cốt lõi đối với nền kinh tế khi đóng góp hơn 3,1 nghìn tỷ USD, tương đương 4,2% GDP toàn cầu vào năm 2015 và được dự báo đạt 3,7 nghìn tỷ USD vào năm 2020. Trong tiến trình phát triển công nghệ không dây, công nghệ thế hệ thứ tư (4G) theo tiêu chuẩn LTE đã tạo ra bước nhảy vọt về năng lực truyền dẫn với sự hiện diện của 451 nhà mạng tại 151 quốc gia và vùng lãnh thổ. Tại Việt Nam, sau 6 năm thương mại hóa mạng 3G kể từ năm 2009, dung lượng mạng lưới dần tiến tới ngưỡng bão hòa trước sự bùng nổ của thiết bị thông minh và nhu cầu tiêu thụ dữ liệu đa phương tiện. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nghiên cứu và hoạch định lộ trình phát triển mạng 4G nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và thúc đẩy chuyển đổi số nền kinh tế.

Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Kinh tế quốc tế của tác giả Hà Thùy Linh tập trung giải quyết vấn đề cốt lõi: Đánh giá toàn diện hoạt động đầu tư, phát triển mạng viễn thông 4G của Hàn Quốc – quốc gia dẫn đầu thế giới về tốc độ truyền tải và mức độ phủ sóng – từ đó rút ra các bài học kinh nghiệm có giá trị thực tiễn cho Việt Nam. Mục tiêu cụ thể của nghiên cứu bao gồm hệ thống hóa cơ sở lý luận về mạng 4G, phân tích các động lực thúc đẩy cùng rào cản trong quá trình triển khai của ba tập đoàn viễn thông hàng đầu Hàn Quốc, và đề xuất hệ thống giải pháp chiến lược cho Chính phủ cũng như các doanh nghiệp viễn thông Việt Nam. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào không gian kinh tế viễn thông Hàn Quốc và Việt Nam trong giai đoạn phát triển trọng điểm từ năm 2008 đến năm 2017. Ý nghĩa của nghiên cứu được thể hiện rõ qua việc cung cấp luận cứ khoa học giúp các nhà quản lý và doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí đầu tư hạ tầng, rút ngắn thời gian phổ cập mạng băng thông rộng và gia tăng giá trị đóng góp của ngành viễn thông vào GDP quốc gia.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên sự tích hợp của hai nền tảng lý thuyết kinh tế và công nghệ hiện đại. Thứ nhất là Lý thuyết Đổi mới sáng tạo có định hướng (Managed Innovation Theory) do Simon Forge đề xuất năm 2008, giải thích vai trò kiến tạo và điều phối của Nhà nước trong việc dẫn dắt thị trường công nghệ cao thông qua quy hoạch chính sách, bảo hộ sản xuất trong nước và đầu tư công cho hoạt động nghiên cứu phát triển. Thứ hai là Mô hình Khuếch tán Đổi mới sáng tạo (Diffusion of Innovations Model) kết hợp với Lý thuyết Chu kỳ Công nghệ Viễn thông, mô tả quy luật dịch chuyển từ các thế hệ 1G, 2G, 3G lên 4G và hướng đến 5G theo yêu cầu tối ưu hóa phổ tần và mở rộng năng lực truyền tải dữ liệu.

Bên cạnh khung lý luận, nghiên cứu chuẩn hóa các khái niệm chuyên ngành then chốt: Mạng viễn thông theo định nghĩa của Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU); Dịch vụ giá trị gia tăng (VAS) trên nền tảng di động; Tiêu chuẩn IMT-Advanced với yêu cầu tốc độ dữ liệu đỉnh đạt 1 Gbps ở trạng thái cố định và 100 Mbps khi di chuyển tốc độ cao; cùng công nghệ LTE (Long-Term Evolution) và LTE-Advanced trên nền tảng cấu trúc mạng thuần IP nhằm giảm độ trễ và tối ưu hóa hiệu suất truyền dẫn phổ tần vô tuyến điện.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn khai thác hệ thống dữ liệu thứ cấp đa dạng, có độ chuẩn xác và tin cậy cao từ các tổ chức quốc tế và cơ quan quản lý chuyên ngành, bao gồm các báo cáo thường niên của Ủy ban Truyền thông Hàn Quốc (KCC), Viện Nghiên cứu Điện tử Viễn thông Hàn Quốc (ETRI), Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU), Hiệp hội Di động Toàn cầu (GSMA), cùng số liệu thống kê của Bộ Thông tin và Truyền thông Việt Nam và báo cáo tài chính của các nhà mạng viễn thông.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao quát toàn bộ 3 doanh nghiệp viễn thông chiếm 100% thị phần mạng 4G tại Hàn Quốc là SK Telecom, KT Corporation và LG U+, đồng thời khảo sát đối chiếu toàn diện 5 nhà mạng viễn thông di động đang hoạt động trên thị trường Việt Nam. Phương pháp chọn mẫu mục đích toàn diện này được áp dụng nhằm đảm bảo tính đại diện tuyệt đối cho bức tranh kinh tế viễn thông của hai quốc gia.

Nghiên cứu kết hợp phương pháp tiếp cận lịch sử cụ thể, phương pháp tiếp cận hệ thống và quan điểm duy vật biện chứng. Việc lựa chọn phương pháp phân tích - tổng hợp và phương pháp kế thừa dữ liệu thứ cấp là hoàn toàn phù hợp với mục tiêu đề tài, bởi phương pháp này cho phép hệ thống hóa các chuỗi sự kiện đầu tư theo tiến trình thời gian từ năm 2008 đến năm 2017, bóc tách mối quan hệ tương tác nhân - quả giữa chính sách vĩ mô của Chính phủ với quyết định phân bổ nguồn lực vi mô của doanh nghiệp, từ đó rút ra các bài học mang tính quy luật và khả thi cho Việt Nam.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích thực chứng hoạt động đầu tư và phát triển mạng 4G tại thị trường Hàn Quốc mang lại bốn phát hiện trọng tâm:

Thứ nhất, tốc độ thương mại hóa và phủ sóng mạng 4G của Hàn Quốc diễn ra với tốc độ kỷ lục thế giới. SK Telecom và LG U+ chính thức khai thác thương mại 4G LTE từ tháng 7/2011, tiếp sau đó là KT vào tháng 1/2012. Chỉ sau 8 tháng triển khai, vào tháng 3/2012, LG U+ đã hoàn thành việc phủ sóng 4G trên toàn bộ 84 thành phố và phạm vi toàn quốc. SK Telecom hoàn tất phủ sóng toàn quốc vào tháng 8/2012 và KT đạt mục tiêu này vào tháng 10/2012. Số lượng thuê bao 4G LTE tại Hàn Quốc đã tăng trưởng đột phá, vượt mốc 10 triệu người dùng chỉ sau 1 năm 2 tháng (vào tháng 8/2012), đạt tỷ lệ phổ cập nhanh gấp nhiều lần so với giai đoạn triển khai 3G trước đó.

Thứ hai, nguồn lực đầu tư cho nghiên cứu phát triển (R&D) và chi phí vốn (CapEx) được duy trì ở quy mô rất lớn. Năm 2009, Hàn Quốc đã phân bổ 280,9 tỷ KRW cho công tác R&D trong ngành phát thanh truyền hình và truyền thông (tăng 12% so với năm trước), trong đó dành 998 triệu KRW trực tiếp cho việc nghiên cứu công nghệ di động thế hệ mới. Riêng tập đoàn SK Telecom đã ghi nhận chi phí vốn xây dựng và tăng cường mạng LTE đạt 1.767,1 tỷ KRW vào năm 2012; 1.439,4 tỷ KRW vào năm 2013 và 1.357,2 tỷ KRW vào năm 2014, tạo nền tảng hạ tầng vững chắc để nâng cấp lên chuẩn LTE-A với tốc độ vượt trội 300 Mbps vào đầu năm 2014.

Thứ ba, sự phân hóa chiến lược định vị và sáng tạo hệ sinh thái dịch vụ giá trị gia tăng là yếu tố quyết định hiệu quả kinh doanh. SK Telecom lựa chọn chiến lược dịch vụ cao cấp kết hợp gói tiện ích dữ liệu độc quyền như T-Sport Pack và tính năng chia sẻ 2GB dung lượng nội mạng, thu hút hơn 500 nghìn lượt trao đổi dữ liệu chỉ sau 40 ngày cung cấp. Ngược lại, LG U+ bứt phá ngoạn mục từ vị thế nhà mạng nhỏ nhất thành đơn vị tiên phong toàn cầu về dịch vụ VoLTE (Voice over LTE) và phổ cập hóa điện toán đám mây U+ Box.

Thứ tư, bài học đắt giá về sự đánh đổi trong lựa chọn tiêu chuẩn công nghệ. Chiến lược ban đầu của Hàn Quốc trong việc tập trung phát triển chuẩn WiBro (xuất khẩu sang 12 quốc gia) đã không đạt được hiệu quả thương mại như kỳ vọng do thiếu tính tương thích toàn cầu, buộc quốc gia này phải chuyển dịch trọng tâm sang chuẩn mở LTE nhằm tận dụng tính kinh tế theo quy mô của chuỗi cung ứng quốc tế.

Thảo luận kết quả

Các phát hiện nghiên cứu chứng minh rằng thành công của Hàn Quốc không xuất phát từ các yếu tố ngẫu nhiên mà là kết quả của chiến lược công nghiệp bài bản kéo dài nhiều thập kỷ. Việc Chính phủ duy trì tỷ lệ đầu tư viễn thông bình quân ở mức 1,5% GDP từ những năm 1970 (cao gấp đôi mức trung bình của các nước phát triển), kết hợp tái đầu tư 44% phí lắp đặt và doanh thu khai thác dịch vụ vào hạ tầng mạng lưới đã tạo bước đệm hoàn hảo cho kỷ nguyên băng thông rộng. Động lực này được củng cố bởi đặc điểm nhân khẩu học với 83% dân số sống tại khu vực đô thị có mức sống cao và nhu cầu kết nối Internet thường trực.

Kết quả này củng cố và làm sâu sắc hơn luận điểm của Simon Forge (2008) về mô hình đổi mới sáng tạo có quản lý, đồng thời bổ sung minh chứng thực tiễn cho nghiên cứu của Dong-Hee Shin (2013) về các yếu tố thúc đẩy tiến trình tiến hóa 4G. Đối với công tác trực quan hóa học thuật, các dữ liệu về lộ trình thương mại hóa của ba nhà mạng Hàn Quốc có thể được biểu diễn một cách sinh động qua Bảng tiến độ phủ sóng đô thị giai đoạn 2011–2013, kết hợp với Biểu đồ hình cột thể hiện cơ cấu vốn đầu tư CapEx của SK Telecom và Biểu đồ đường thể hiện tốc độ tăng trưởng thuê bao LTE vượt ngưỡng 10 triệu người dùng để làm nổi bật tính đột phá của thị trường.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kinh nghiệm thực tiễn từ Hàn Quốc và bối cảnh viễn thông Việt Nam, bốn nhóm giải pháp chiến lược được đề xuất như sau:

Thứ nhất, hoàn thiện quy hoạch băng tần và cấp phép khai thác thương mại 4G LTE. Bộ Thông tin và Truyền thông cần chủ trì việc đấu giá và phân bổ dải tần số 1800 MHz và 2.6 GHz một cách minh bạch, đồng thời thiết lập quy chuẩn kỹ thuật đồng bộ theo chuẩn quốc tế IMT-Advanced. Mục tiêu hướng tới là đảm bảo vùng phủ sóng 4G đạt tối thiểu 80% dân số trong vòng 24 tháng kể từ khi cấp phép, thực hiện trong giai đoạn 2017–2019.

Thứ hai, gia tăng ngân sách đầu tư cho hoạt động R&D và làm chủ công nghệ mạng lõi. Các doanh nghiệp viễn thông chủ lực như Viettel, VNPT và MobiFone cần chủ động trích lập từ 5% đến 10% lợi nhuận sau thuế hàng năm cho quỹ phát triển khoa học công nghệ, đẩy mạnh liên kết với các viện nghiên cứu và trường đại học theo mô hình Viện ETRI của Hàn Quốc nhằm từng bước tự chủ sản xuất thiết bị phát sóng và trạm thu phát 4G/5G giai đoạn 2018–2020.

Thứ ba, xây dựng hệ sinh thái dịch vụ số và đa dạng hóa gói cước trên nền tảng 4G. Doanh nghiệp viễn thông cần nhanh chóng thương mại hóa các dịch vụ chất lượng cao như VoLTE, truyền hình IPTV di động độ nét cao, các gói dữ liệu linh hoạt cho phép chuyển đổi lưu lượng chưa sử dụng hoặc chia sẻ nội mạng. Chỉ tiêu đặt ra là nâng tỷ trọng doanh thu từ dịch vụ dữ liệu và giá trị gia tăng (VAS) lên trên 40% tổng doanh thu di động trong giai đoạn 2018–2021.

Thứ tư, ban hành chính sách hỗ trợ phát triển thiết bị đầu cuối và kích cầu tiêu dùng thông minh. Chính phủ cần phối hợp cùng các doanh nghiệp sản xuất thiết bị công nghệ trong nước áp dụng chính sách ưu đãi thuế linh kiện điện tử, thúc đẩy phổ cập điện thoại thông minh 4G giá rẻ tới người tiêu dùng, hướng đến mục tiêu đạt trên 65% thuê bao di động sử dụng thiết bị 4G vào năm 2020.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị học thuật và ứng dụng chuyên sâu cho bốn nhóm đối tượng:

Thứ nhất, các cơ quan quản lý nhà nước và nhà hoạch định chính sách thuộc Bộ Thông tin và Truyền thông, Cục Viễn thông, Cục Tần số Vô tuyến điện. Tài liệu cung cấp cơ sở thực tiễn về cơ chế quản lý phổ tần, kinh nghiệm xử lý cạnh tranh và phương thức điều phối nguồn vốn đầu tư công nghiệp viễn thông.

Thứ hai, ban lãnh đạo và chuyên viên hoạch định chiến lược tại các doanh nghiệp viễn thông như Viettel, VNPT, MobiFone. Luận văn cung cấp bức tranh chi tiết về chiến lược định vị sản phẩm, cách thức phân bổ chi phí vốn CapEx và mô hình phát triển gói cước sáng tạo từ các tập đoàn hàng đầu thế giới.

Thứ ba, các nhà nghiên cứu, giảng viên và học viên cao học chuyên ngành Kinh tế quốc tế, Quản trị công nghệ và Chính sách công. Nghiên cứu đóng vai trò là tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp luận phân tích chính sách công nghiệp công nghệ cao và chuyển giao tri thức quốc tế.

Thứ tư, các doanh nghiệp phát triển dịch vụ số, thương mại điện tử và công nghệ tài chính (Fintech). Tài liệu giúp các đơn vị này thấu hiểu xu hướng tiêu dùng băng thông rộng để đón đầu việc thiết kế các ứng dụng đa phương tiện chạy mượt mà trên nền tảng mạng di động thế hệ mới.

Câu hỏi thường gặp

Lý do nào giúp Hàn Quốc phủ sóng 4G toàn quốc chỉ trong chưa đầy một năm? Sự kết hợp giữa hạ tầng truyền dẫn cáp quang sẵn có, tỷ lệ đô thị hóa 83% và sự cạnh tranh quyết liệt giữa SK Telecom, KT và LG U+ đã thúc đẩy tiến độ xây dựng trạm phát sóng với tốc độ vượt bậc.

Việc Hàn Quốc chuyển từ WiBro sang LTE mang lại bài học gì cho Việt Nam? Bài học cốt lõi là không nên đầu tư đơn độc vào một tiêu chuẩn công nghệ biệt lập mà cần hòa nhập vào hệ sinh thái công nghệ toàn cầu chuẩn hóa bởi 3GPP để tối ưu hóa chi phí sản xuất thiết bị và chuyển vùng quốc tế.

Các nhà mạng Hàn Quốc làm thế nào để kích thích nhu cầu sử dụng dữ liệu 4G ban đầu? Họ triển khai các tiện ích giá trị cao như cho phép chia sẻ 2GB dung lượng data giữa các thành viên gia đình, cung cấp nội dung thể thao độc quyền và duy trì chất lượng đường truyền VoLTE vượt trội so với mạng 3G.

Thị trường viễn thông Việt Nam có những điểm tương đồng nào với Hàn Quốc khi bắt đầu triển khai 4G? Việt Nam sở hữu tỷ lệ người dùng Internet cao, mạng 3G đã khai thác 6 năm bắt đầu suy giảm hiệu năng và sự phát triển nhanh chóng của nhu cầu xem video trực tuyến cùng các ứng dụng số.

Vai trò quan trọng nhất của Chính phủ trong việc thúc đẩy phát triển công nghệ 4G là gì? Chính phủ đóng vai trò kiến tạo thông qua việc giải phóng và quy hoạch phổ tần số kịp thời, tài trợ vốn nghiên cứu phát triển cho các viện đầu ngành và duy trì môi trường cạnh tranh lành mạnh giữa các nhà khai thác mạng.

Kết luận

• Luận văn đã phân tích toàn diện quá trình nghiên cứu, thử nghiệm và thương mại hóa mạng viễn thông 4G của Hàn Quốc từ năm 2008 đến năm 2017, khẳng định vai trò then chốt của chính sách đổi mới sáng tạo có định hướng từ Nhà nước.
• Hệ thống hóa các bài học kinh nghiệm sâu sắc về việc lựa chọn tiêu chuẩn công nghệ quốc tế LTE, tối ưu hóa chi phí vốn đầu tư hạ tầng và xây dựng hệ sinh thái dịch vụ giá trị gia tăng lấy khách hàng làm trung tâm.
• Đóng góp luận cứ khoa học và giải pháp thực tiễn có tính ứng dụng cao cho thị trường viễn thông Việt Nam trong việc quy hoạch tần số, nâng cấp hạ tầng băng thông rộng và thúc đẩy nghiên cứu công nghệ viễn thông tự chủ.
• Đề ra lộ trình triển khai rõ ràng cho giai đoạn tiếp theo nhằm đảm bảo mục tiêu phổ cập hóa mạng 4G đạt trên 80% dân số và tạo tiền đề vững chắc cho việc tiếp cận công nghệ 5G trong tương lai.
• Các nhà quản lý chính sách và lãnh đạo doanh nghiệp viễn thông cần chủ động vận dụng linh hoạt những bài học kinh nghiệm từ mô hình Hàn Quốc để bứt phá trong kỷ nguyên kinh tế số toàn cầu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm có 4 chƣơng nhƣ sau: 3 Chƣơng 1: Tổng quan về các khái niệm, đặc điểm và cơ sở thực tiễn về tình hình đầu tƣ và phát triển mạng viễn thông và mạng 4G Chƣơng 2: Phƣơng pháp tiếp cận và nghiên cứu luận văn Chƣơng 3: Tình hình đầu tƣ và phát triển mạng 4G tại Hàn Quốc Chƣơng 4: Bài học kinh nghiệm đầu tƣ và phát triển mạng 4G của Hàn Quốc cho Việt Nam 4 CHƢƠNG 1 : TỔNG QUAN VỀ CÁC KHÁI NIỆM, ĐẶC ĐIỂM VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN VỀ TÌNH HÌNH ĐẦU TƢ VÀ PHÁT TRIỂN MẠNG VIỄN THÔNG VÀ MẠNG 4G 1. Tổng quan về tình hình nghiên cứu Công nghệ viễn thông di động thế hệ thứ 4 (4G) là một vấn đề đƣợc nhắc đến nhiều trong thời gian gần đây, hầu hết các nghiên cứu về công nghệ mạng 4G đều đi sâu vào khía cạnh triển khai kỹ thuật hoặc chính sách vĩ mô. Chƣa có một nghiên cứu cụ thể nào về bài học kinh nghiệm khi triển khai đầu tƣ và phát triển mạng 4G. Do vậy, đề tài của luận văn có kế thừa và phát triển thêm các nghiên cứu trong và ngoài nƣớc có liên quan đƣợc liệt kê dƣới đây 1.

Tình hình nghiên cứu trong nƣớc Trong khi đó, tại Việt Nam các tài liệu và đề tài khoa học viết về 4G hiện nay chỉ tập trung vào các giải pháp kỹ thuật mà chƣa có đề tài nào cụ thể về hoạt động đầu tƣ và phát triển mạng viễn thông 4G. Có thể kể tên một số nghiên cứu nhƣ sau: - Đỗ Văn Hoà (2007), Nghiên cứu về hệ thống thông tin di động thế hệ thứ 4 (4G), Đại học Bách Khoa Hà Nội. - Lê Tiến Hiệu (2012), Nghiên cứu triển khai mạng 4G LTE/SAE tại Việt Nam, Học viện Công nghệ Bƣu chính Viễn thông. - Nguyễn Danh Sơn (2013), Nghiên cứu xây dựng giải pháp bảo mật cho mạng thông tin di động 4G- LTE, Học viện Công nghệ Bƣu chính Viễn thông.

- Nguyễn Phạm Anh Dũng, Giáo trình Lộ trình phát triển thông tin di động 3G lên 4G, Học viện Công nghệ Bƣu chính Viễn thông, NXB. Thông tin và Truyền thông. Nhìn chung các nghiên cứu kể trên chỉ bàn về vấn đề kỹ thuật, cách thức triển khai mạng lƣới mạng 4G tại Việt Nam. Chƣa có các nghiên cứu về việc 5 đầu tƣ và phát triển mạng 4G tại Việt Nam cũng nhƣ chƣa có nghiên cứu nào về kinh nghiệm triển khai hoạt động này ở Hàn Quốc.

Chính vì vậy, ngƣời viết lựa chọn đề tài này nhằm mục đích đi sâu, tìm hiểu kinh nghiệm khi nghiên cứu và triển khai hoạt động đầu tƣ và phát triển công nghệ viễn thông di động thế hệ thứ 4 (4G) tại Hàn Quốc, từ đó rút ra bài học để áp dụng vào triển khai tại Việt Nam. Tình hình nghiên cứu ngoài nƣớc Thông tin cơ bản về ngành viễn thông: Trong cuốn “The worldwide history of Telecommunications” của Huurderman (2003) đã mô tả đầy đủ lịch sử hình thành, phát triển cũng nhƣ các khái niệm cơ bản của ngành viễn thông. Bên cạnh đó là các văn kiện của Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU) định nghĩa về dịch vụ viễn thông, đặc điểm cũng nhƣ tính chất của dịch vụ viễn thông. Tình hình triển khai công nghệ viễn thông di động thế hệ thứ 4 (4G) tại Hàn Quốc: Luận văn đã nghiên cứu về đặc điểm ngành viễn thông của Hàn Quốc, quá trình hình thành và phát triển của công nghệ 4G tại Hàn Quốc trên khía cạnh các chính sách của chính phủ Hàn Quốc và các hoạt động của doanh nghiệp Hàn Quốc: - Seung- Ku Hwang, 4G vision and technology development in Korea, Communication Technology Proceedings, 2003: Mô tả chi tiết sự phát triển và hình thành ngành viễn thông Hàn Quốc, tầm nhìn xa của chính phủ Hàn Quốc với việc phát triển công nghệ viễn thông.

- Dong- Hee Shin, Challenges and drivers in the 4G evolution in Korea, 2013: Mô tả các thách thức và động lực cho sự phát triển công nghệ viễn thông di động thế hệ thứ 4 (4G) tại Hàn Quốc. - Simon Forge, Managed Innovation in Korea in telecommunications- Moving towards 4G mobile at a national level, Telematics and Informatics, Trang 292-308, 11/2008: Tầm nhìn chiến lƣợc và các chính sách tiên tiến 6 của chính phủ Hàn Quốc đối với việc triển khai mạng 4G, cho thấy đƣợc vì sao Hàn Quốc có thể phát triển ngành viễn thông của mình nhanh chóng và trở thành cƣờng quốc về viễn thông nhƣ hiện nay. - Ngoài ra, luận văn còn tham khảo các báo cáo thƣờng niên của Uỷ ban truyền thông Hàn Quốc (KCC), sách trắng công nghệ thông tin của Hàn Quốc, các báo cáo thƣờng niên của các doanh nghiệp viễn thông Hàn Quốc để hiểu sâu hơn về tình hình đầu tƣ và phát triển viễn thông nói chung và đầu tƣ phát triển mạng 4G của Hàn Quốc nói riêng. Cơ sở lý luận về phát triển mạng viễn thông 4G 1.

Khái niệm về mạng viễn thông, dịch vụ viễn thông và mạng 4G 1. Khái niệm về viễn thông và mạng viễn thông Viễn thông- trong tiếng Anh là telecommunication ( xuất phát từ tele của tiếng Hy Lạp có nghĩa là xa và communicare của tiếng La tinh có nghĩa là thông báo) miêu tả một cách tổng quát tất cả các hình thức trao đổi thông tin qua một khoảng cách nhất định mà không phải chuyên chở những thông tin này đi một cách cụ thể ( nhƣ hình thức thƣ tín ). Theo nghĩa hẹp hơn thì ngày nay viễn thông đƣợc hiểu nhƣ là cách thức trao đổi thông tin, dữ liệu thông qua kỹ thuật điện, điện tử và các công nghệ hiện đại khác. Cho đến nay, Liên minh ITU đã định nghĩa lại viễn thông là: “Tất cả sự truyền dẫn hoặc nhận tín hiệu, dấu hiệu, chữ viết, hình ảnh, âm thanh hoặc các 7 dạng thông tin số khác thông qua đường cáp, sóng vô tuyến điện hoặc các phương tiện điện từ khác”.

Với định nghĩa này, Liên mình ITU đã định đề truyền dẫn là một yếu tố cơ bản của viễn thông. (ITU- Radio Regulations Articles, 2012 Theo luật Viễn thông của Quốc hội khoá XII, số 41/2009/QH12 ngày 23/11/2009 có nêu: “Viễn thông là việc gửi, truyền, nhận và xử lý ký hiệu, tín hiệu, số liệu, chữ viết, hình ảnh, âm thanh hoặc dạng thông tin khác bằng đường cáp, sóng vô tuyến điện, phương tiện quang học và phương tiện điện từ khác”. (Luật Viễn thông Việt Nam, 2009) Nhƣ vậy, định nghĩa về viễn thông của luật Viễn thông Việt Nam có tính chất lọc và kế thừa của Liên minh Viễn thông Quốc tế, và trong khuôn khổ của luận văn này, ngƣời viết sẽ sử dụng định nghĩa viễn thông của ITU làm cơ sở. Theo định nghĩa của Liên minh Viễn thông Quốc tế (International Telecommunication Union- ITU), mạng viễn thông là tập hợp các thiết bị, các kỹ thuật và các thủ tục để các thiết bị kết nối của khách hàng có thể truy cập vào mạng và trao đổi thông tin hữu ích.

Các yêu cầu đặt ra cho mạng viễn thông là phải có khả năng cung cấp các đƣờng truyền tốc độ khác nhau, linh hoạt, có độ tin cậy cao, đáp ứng các loại hình dịch vụ khác nhau. Một số định nghĩa bổ sung cho mạng viễn thông cũng đƣợc nếu rất đầy đủ trong bộ luật, bao gồm: 8 - Mạng viễn thông công cộng là mạng viễn thông do doanh nghiệp thiết lập để cung cấp dịch vụ viễn thông, dịch vụ ứng dụng viễn thông cho công chúng nhằm mục đích sinh lợi. - Mạng viễn thông dùng riêng là mạng viễn thông do tổ chức hoạt động tại Việt Nam thiết lập để cung cấp dịch vụ viễn thông, dịch vụ ứng dụng viễn thông cho các thành viên của mạng không nhằm mục đích sinh lợi trực tiếp từ hoạt động của mạng. - Mạng nội bộ là mạng viễn thông do tổ chức, cá nhân thiết lập tại một địa điểm có địa chỉ và phạm vi xác định mà tổ chức, cá nhân đó đƣợc quyền sử dụng hợp pháp để phục vụ liên lạc nội bộ không nhằm mục đích sinh lợi trực tiếp từ hoạt động của mạng.

- Internet là hệ thống thông tin toàn cầu sử dụng giao thức Internet và tài nguyên Internet để cung cấp các dịch vụ và ứng dụng khác nhau cho ngƣời sử dụng dịch vụ viễn thông. - Điểm kết cuối của mạng viễn thông công cộng là điểm đấu nối vật lý thuộc mạng viễn thông theo các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật để bảo đảm việc đấu nối thiết bị đầu cuối vào mạng viễn thông và phân định ranh giới kinh tế, kỹ thuật giữa doanh nghiệp viễn thông và ngƣời sử dụng dịch vụ viễn thông. Khái niệm về dịch vụ viễn thông Theo luật Viễn thông của Quốc hội khoá XII, số 41/2009/QH12 ngày 23/11/2009 và một số định nghĩa của các tổ chức uy tín nhƣ ITU và WTO, dịch vụ viễn thông là dịch vụ gửi, truyền, nhận và xử lý thông tin giữa hai hoặc một nhóm ngƣời sử dụng dịch vụ viễn thông, bao gồm dịch vụ cơ bản và dịch vụ giá trị gia tăng. - Dịch vụ cơ bản: Là dịch vụ chủ yếu mà các doanh nghiệp viễn thông cung cấp cho thị trƣờng.

Dịch vụ viễn thông cơ bản bao gồm tất cả các dịch vụ viễn thông công cộng và cá nhân có liên quan đến việc truyền dẫn dữ liệu 9 giữa 2 điểm của thông tin cung cấp bởi khách hàng. Một số dịch vụ viễn thông cơ bản theo định nghĩa của tổ chức WTO: Dịch vụ thoại (cố định, không dây, vệ tinh), dịch vụ truyền dẫn dữ liệu Internet, dịch vụ điện tín, dịch vụ điện báo, dịch vụ nhắn tin. - Dịch vụ giá trị gia tăng: Là những dịch vụ ngoài gọi nhằm bổ sung, tạo ra những giá trị tăng thêm cho khách hàng, làm cho khách hàng có sự cảm nhận tốt hơn về dịch vụ cơ bản. Dịch vụ GTGT của mạng thông tin di động là dịch vụ tăng thêm giá trị thông tin của ngƣời sử dụng dịch vụ bằng cách hoàn thiện loại hình, nội dung thông tin trên cơ sở sử dụng mạng thông tin di động hoặc Internet.

Khái niệm về mạng 4G 4G là viết tắt của Fourth Generation- hệ thống công nghệ viễn thông di động thế hệ thứ 4, là tiêu chuẩn đƣợc công nhận bởi ITU- Liên minh Viễn thông Quốc tế đối với sự phát triển của công nghệ viễn thông di động vào tháng 3 năm 2008. Hiện có hai hệ thống 4G đã triển khai là chuẩn Mobile WiMAX, ra đời lần đầu tiên ở Hàn Quốc vào năm 2007 và chuẩn LTE, triển khai ở NaUy vào năm 2009.