Luận văn kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại Kiểm toán & Định giá Vạn An

Kế toán doanh thu chi phí tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An Hà Nội. Tìm hiểu quy trình, phương pháp xác định kết quả kinh doanh hiệu quả.

• Tác giả: Nguyễn Thị Ngọc Anh
• Người hướng dẫn: TS. Bùi Thị Thu Hương
• Trường học: Học Viện Tài Chính
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại công ty TNHH kiểm toán và định giá Vạn An Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP
• 1.1. Khái quát chung về DT,CP và xác định kết quả kinh doanh trong DN
• 1.2. Kết quả kinh doanh
• 1.3. Yêu cầu quản lý và nhiệm vụ kế toán DT, CP và XĐKQKD
• 1.4. Nhiệm vụ của kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh
• 1.5. Nội dung cơ bản của kế toán DT, CP và xác định kết quả kinh doanh trong DN
• 1.6. Các nguyên tắc cơ bản và chuẩn mực kế toán chi phối đến kế toán DT, CP và XĐKQKD
• 1.7. Nguyên tắc kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp
• 1.8. Kế toán DT, CP và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp
• 1.9. Sổ sách kế toán sử dụng cho kế toán DT, CP và XĐKQKD và trình bày thông tin trên Báo cáo tài chính
• 1.10. Kế toán DT, CP và XĐKQKD trong điều kiện ứng dụng phần mềm kế toán
• 2. CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN VÀ ĐỊNH GIÁ VẠN AN – HÀ NỘI
• 2.1. Tổng quan về công ty TNHH kiểm toán và định giá Vạn An- Hà Nội
• 2.2. Quá trình hình thành, phát triển của công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An- Hà Nội
• 2.3. Đặc điểm tổ chức sản xuất kinh doanh
• 2.4. Đặc điểm tổ chức quản lý tại công ty
• 2.5. Đặc điểm tổ chức công tác kế toán tại công ty
• 2.6. Thực trạng kế toán DT, CP và XDKQKD tại công ty TNHH Kiểm toán và định giá Vạn An – Hà Nội
• 2.6.1. Kế toán doanh thu tại công ty TNHH Kiểm toán và định giá Vạn An- Hà Nội
• 2.6.2. Kế toán chi phí tại công ty TNHH Kiểm toán và định giá Vạn An- Hà Nội
• 2.6.3. Kế toán xác định kết quả kinh doanh
• 2.6.4. Đánh giá thực trạng công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An
• 2.6.5. Hạn chế
• 3. CHƯƠNG III: MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN VÀ ĐỊNH GIÁ VẠN AN – HÀ NỘI
• 3.1. Yêu cầu và nguyên tắc thực hiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội
• 3.2. Giải pháp hoàn thiện kế toán cung cấp dịch vụ và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội
• 3.3. Điều kiện thực hiện giải pháp
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC
• NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN

Tóm tắt

I. Tổng Quan Kế Toán Doanh Thu Chi Phí Tại Vạn An Hà Nội

Trong môi trường kinh tế cạnh tranh, doanh nghiệp cần kinh doanh hiệu quả để tồn tại và phát triển. Doanh thu và chi phí là những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá hiệu quả hoạt động. Quản lý và hạch toán kế toán doanh thu, chi phí là yêu cầu thiết yếu. Luận văn này tập trung vào kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội. Mục tiêu là hệ thống hóa lý luận, đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp hoàn thiện. Theo chuẩn mực VAS01, doanh thu là tổng giá trị lợi ích kinh tế thu được trong kỳ kế toán, làm tăng vốn chủ sở hữu, không bao gồm vốn của cổ đông.

1.1. Khái Niệm Doanh Thu và Các Khoản Giảm Trừ Doanh Thu

Doanh thu bao gồm doanh thu bán hàng, cung cấp dịch vụ, doanh thu hoạt động tài chính và thu nhập khác. Doanh thu bán hàng là doanh thu từ bán sản phẩm, hàng hóa, bất động sản đầu tư. Doanh thu cung cấp dịch vụ là doanh thu từ thực hiện công việc theo hợp đồng. Các khoản giảm trừ doanh thu bao gồm chiết khấu thương mại, hàng bán bị trả lại và giảm giá hàng bán. Chiết khấu thương mại là khoản giảm trừ cho người mua khi mua số lượng lớn. Hàng bán bị trả lại là giá trị hàng hóa bị trả lại do kém phẩm chất hoặc không đúng quy cách. Giảm giá hàng bán là khoản giảm trừ do hàng hóa kém phẩm chất.

1.2. Chi Phí và Các Loại Chi Phí Trong Doanh Nghiệp

Chi phí là tổng giá trị các khoản làm giảm lợi ích kinh tế trong kỳ kế toán, làm giảm vốn chủ sở hữu, không bao gồm phân phối cho cổ đông. Các loại chi phí bao gồm giá vốn hàng bán, chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp, chi phí tài chính và chi phí khác. Giá vốn hàng bán là giá trị thực tế xuất kho của sản phẩm, hàng hóa hoặc giá thành dịch vụ. Chi phí bán hàng là chi phí phát sinh trong quá trình bán sản phẩm, hàng hóa, cung cấp dịch vụ. Chi phí quản lý doanh nghiệp là chi phí quản lý chung của doanh nghiệp.

1.3. Xác Định Kết Quả Kinh Doanh Lãi Lỗ và Ý Nghĩa

Xác định kết quả kinh doanh là so sánh giữa chi phí và thu nhập trong kỳ. Nếu thu nhập lớn hơn chi phí thì kết quả là lãi, ngược lại là lỗ. Việc xác định kết quả kinh doanh thường được thực hiện vào cuối kỳ kế toán. Kết quả kinh doanh là kết quả cuối cùng của hoạt động sản xuất kinh doanh và các hoạt động khác của doanh nghiệp trong một thời kỳ nhất định, được biểu hiện bằng số tiền lãi hay lỗ. Kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp bao gồm kết quả hoạt động kinh doanh thông thường và kết quả hoạt động khác.

II. Thách Thức Kế Toán Doanh Thu Chi Phí Tại Vạn An Hà Nội

Việc hạch toán doanh thu và chi phí chính xác là yếu tố then chốt để xác định kết quả kinh doanh một cách trung thực. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp, bao gồm cả Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội, đối mặt với các thách thức trong việc tuân thủ chuẩn mực kế toán, quản lý chứng từ và kiểm soát chi phí. Sai sót trong hạch toán có thể dẫn đến báo cáo tài chính không chính xác, ảnh hưởng đến quyết định của nhà quản lý và các bên liên quan. Cần có giải pháp để nâng cao tính minh bạch và hiệu quả của công tác kế toán.

2.1. Rủi Ro Sai Sót Trong Hạch Toán Doanh Thu và Chi Phí

Rủi ro sai sót trong hạch toán doanh thu và chi phí có thể phát sinh từ nhiều nguyên nhân, bao gồm: thiếu kiến thức về chuẩn mực kế toán, nhập liệu sai, bỏ sót chứng từ, hoặc gian lận. Sai sót trong hạch toán doanh thu có thể dẫn đến khai thiếu doanh thu, trốn thuế. Sai sót trong hạch toán chi phí có thể dẫn đến khai khống chi phí, làm giảm lợi nhuận chịu thuế. Việc kiểm soát nội bộ yếu kém cũng là một nguyên nhân dẫn đến sai sót.

2.2. Khó Khăn Trong Quản Lý Chứng Từ Kế Toán

Quản lý chứng từ kế toán là một công việc phức tạp, đòi hỏi sự cẩn thận và tỉ mỉ. Các chứng từ kế toán cần được thu thập, kiểm tra, phân loại, ghi sổ và lưu trữ một cách khoa học. Việc quản lý chứng từ không tốt có thể dẫn đến mất mát, hư hỏng chứng từ, gây khó khăn cho việc kiểm tra, đối chiếu và lập báo cáo tài chính. Đặc biệt, với số lượng lớn chứng từ phát sinh hàng ngày, việc quản lý thủ công trở nên khó khăn và dễ xảy ra sai sót.

2.3. Áp Lực Tối Ưu Hóa Lợi Nhuận và Tuân Thủ Pháp Luật

Doanh nghiệp luôn chịu áp lực phải tối ưu hóa lợi nhuận để đáp ứng kỳ vọng của cổ đông và nhà đầu tư. Tuy nhiên, việc tối ưu hóa lợi nhuận không được vi phạm pháp luật và các chuẩn mực đạo đức. Doanh nghiệp cần tuân thủ các quy định về thuế, kế toán và các quy định pháp luật khác. Việc cân bằng giữa tối ưu hóa lợi nhuận và tuân thủ pháp luật là một thách thức lớn đối với các nhà quản lý.

III. Phương Pháp Kế Toán Doanh Thu Tại Công Ty Vạn An Hà Nội

Để hạch toán doanh thu một cách chính xác, Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội cần áp dụng các phương pháp kế toán phù hợp với đặc điểm hoạt động kinh doanh và tuân thủ các chuẩn mực kế toán. Việc ghi nhận doanh thu cần dựa trên các chứng từ hợp lệ và tuân thủ nguyên tắc phù hợp giữa doanh thu và chi phí. Cần phân biệt rõ các loại doanh thu khác nhau để hạch toán vào các tài khoản kế toán tương ứng.

3.1. Ghi Nhận Doanh Thu Bán Hàng và Cung Cấp Dịch Vụ

Doanh thu bán hàng được ghi nhận khi hàng hóa đã được chuyển giao cho khách hàng và quyền sở hữu đã được chuyển giao. Doanh thu cung cấp dịch vụ được ghi nhận khi dịch vụ đã được cung cấp và khách hàng đã chấp nhận. Cần có các chứng từ như hóa đơn, phiếu xuất kho, biên bản nghiệm thu để làm căn cứ ghi nhận doanh thu. Doanh thu cần được ghi nhận theo giá trị hợp lý, không bao gồm các khoản thuế gián thu.

3.2. Hạch Toán Các Khoản Giảm Trừ Doanh Thu Theo Thông Tư 200

Các khoản giảm trừ doanh thu như chiết khấu thương mại, hàng bán bị trả lại và giảm giá hàng bán cần được hạch toán riêng biệt. Chiết khấu thương mại được ghi giảm doanh thu khi phát sinh. Hàng bán bị trả lại được ghi giảm doanh thu khi hàng hóa được trả lại. Giảm giá hàng bán được ghi giảm doanh thu khi có thỏa thuận giảm giá với khách hàng. Việc hạch toán các khoản giảm trừ doanh thu cần tuân thủ theo Thông tư 200/2014/TT-BTC.

3.3. Kế Toán Doanh Thu Hoạt Động Tài Chính và Thu Nhập Khác

Doanh thu hoạt động tài chính bao gồm lãi tiền gửi, lãi cho vay, cổ tức, lợi nhuận được chia và các khoản thu từ đầu tư tài chính. Thu nhập khác bao gồm thu từ thanh lý tài sản, thu tiền phạt vi phạm hợp đồng và các khoản thu nhập không thường xuyên khác. Việc hạch toán doanh thu hoạt động tài chính và thu nhập khác cần tuân thủ các quy định của chuẩn mực kế toán và các văn bản pháp luật liên quan.

IV. Quản Lý Chi Phí Hiệu Quả Tại Công Ty Kiểm Toán Vạn An

Quản lý chi phí hiệu quả là yếu tố quan trọng để nâng cao lợi nhuận và khả năng cạnh tranh của Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội. Cần kiểm soát chặt chẽ các khoản chi phí, phân tích chi phí theo từng hoạt động và tìm kiếm các biện pháp tiết kiệm chi phí. Việc xây dựng định mức chi phí và theo dõi việc thực hiện định mức là cần thiết.

4.1. Phân Loại và Hạch Toán Chi Phí Sản Xuất Kinh Doanh

Chi phí sản xuất kinh doanh bao gồm giá vốn hàng bán, chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp. Giá vốn hàng bán là giá trị thực tế của hàng hóa, dịch vụ đã tiêu thụ. Chi phí bán hàng là chi phí phát sinh trong quá trình bán hàng. Chi phí quản lý doanh nghiệp là chi phí quản lý chung của doanh nghiệp. Việc phân loại và hạch toán chi phí cần tuân thủ theo các quy định của chuẩn mực kế toán.

4.2. Kiểm Soát Chi Phí Bán Hàng và Chi Phí Quản Lý Doanh Nghiệp

Chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp cần được kiểm soát chặt chẽ để đảm bảo hiệu quả hoạt động. Cần xây dựng định mức chi phí cho từng khoản mục chi phí và theo dõi việc thực hiện định mức. Cần phân tích chi phí theo từng hoạt động và tìm kiếm các biện pháp tiết kiệm chi phí. Việc sử dụng công nghệ thông tin để quản lý chi phí là một giải pháp hiệu quả.

4.3. Quản Lý Chi Phí Tài Chính và Chi Phí Khác

Chi phí tài chính bao gồm lãi vay, chi phí chiết khấu và các chi phí liên quan đến hoạt động tài chính. Chi phí khác bao gồm chi phí thanh lý tài sản, chi phí phạt vi phạm hợp đồng và các chi phí không thường xuyên khác. Việc quản lý chi phí tài chính và chi phí khác cần tuân thủ các quy định của chuẩn mực kế toán và các văn bản pháp luật liên quan.

V. Ứng Dụng Phần Mềm Kế Toán Tại Vạn An Hà Nội Hướng Dẫn

Việc ứng dụng phần mềm kế toán giúp Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội nâng cao hiệu quả công tác kế toán, giảm thiểu sai sót và tiết kiệm thời gian. Phần mềm kế toán giúp tự động hóa các nghiệp vụ kế toán, cung cấp thông tin kế toán kịp thời và chính xác. Cần lựa chọn phần mềm kế toán phù hợp với đặc điểm hoạt động kinh doanh và đào tạo nhân viên sử dụng phần mềm thành thạo.

5.1. Lựa Chọn Phần Mềm Kế Toán Phù Hợp Với Doanh Nghiệp

Việc lựa chọn phần mềm kế toán phù hợp là rất quan trọng. Cần xem xét các yếu tố như: tính năng của phần mềm, khả năng tích hợp với các hệ thống khác, chi phí, khả năng hỗ trợ kỹ thuật và uy tín của nhà cung cấp. Nên dùng thử phần mềm trước khi quyết định mua để đảm bảo phần mềm đáp ứng được yêu cầu của doanh nghiệp.

5.2. Nhập Liệu và Xử Lý Chứng Từ Kế Toán Trên Phần Mềm

Việc nhập liệu và xử lý chứng từ kế toán trên phần mềm kế toán cần được thực hiện một cách cẩn thận và chính xác. Cần kiểm tra kỹ các thông tin trước khi nhập liệu để tránh sai sót. Phần mềm kế toán sẽ tự động xử lý các nghiệp vụ kế toán và lập các báo cáo tài chính.

5.3. Lập Báo Cáo Tài Chính và Phân Tích Dữ Liệu Kế Toán

Phần mềm kế toán giúp lập báo cáo tài chính một cách nhanh chóng và chính xác. Báo cáo tài chính cung cấp thông tin về tình hình tài chính, kết quả kinh doanh và lưu chuyển tiền tệ của doanh nghiệp. Cần phân tích dữ liệu kế toán để đánh giá hiệu quả hoạt động và đưa ra các quyết định quản lý phù hợp.

VI. Giải Pháp Hoàn Thiện Kế Toán Tại Công Ty Vạn An Hà Nội

Để hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh, Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội cần thực hiện đồng bộ các giải pháp về tổ chức, nhân sự, quy trình và công nghệ. Cần nâng cao trình độ chuyên môn của nhân viên kế toán, xây dựng quy trình kế toán rõ ràng và ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác kế toán.

6.1. Nâng Cao Trình Độ Chuyên Môn Của Nhân Viên Kế Toán

Nhân viên kế toán cần được đào tạo và bồi dưỡng thường xuyên để nâng cao trình độ chuyên môn và cập nhật các kiến thức mới về kế toán, thuế và các quy định pháp luật liên quan. Cần khuyến khích nhân viên tham gia các khóa đào tạo, hội thảo và các hoạt động chuyên môn khác.

6.2. Xây Dựng Quy Trình Kế Toán Rõ Ràng và Hiệu Quả

Cần xây dựng quy trình kế toán rõ ràng và hiệu quả cho từng nghiệp vụ kế toán. Quy trình kế toán cần được chuẩn hóa và tuân thủ nghiêm ngặt. Cần phân công trách nhiệm rõ ràng cho từng nhân viên và kiểm soát chặt chẽ việc thực hiện quy trình.

6.3. Tăng Cường Kiểm Soát Nội Bộ và Tuân Thủ Pháp Luật

Cần tăng cường kiểm soát nội bộ để phát hiện và ngăn chặn các sai sót, gian lận trong công tác kế toán. Cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của pháp luật về kế toán, thuế và các quy định pháp luật khác. Việc tuân thủ pháp luật giúp doanh nghiệp tránh được các rủi ro pháp lý và nâng cao uy tín.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong nền kinh tế thị trường với hơn 800.000 doanh nghiệp đang hoạt động tại Việt Nam, ngành dịch vụ kiểm toán và thẩm định giá duy trì tốc độ tăng trưởng doanh thu bình quân từ 10% đến 12% mỗi năm. Đối với các doanh nghiệp thương mại và dịch vụ chuyên nghiệp, công tác hạch toán tài chính đóng vai trò cốt lõi trong việc bảo toàn vốn và nâng cao năng lực cạnh tranh. Doanh thu và chi phí là thước đo phản ánh toàn diện chất lượng hoạt động sản xuất kinh doanh, cung cấp căn cứ vững chắc để ban lãnh đạo hoạch định chiến lược phát triển.

Tuy nhiên, dịch vụ kiểm toán và thẩm định giá có tính chất vô hình, chu kỳ cung cấp dịch vụ kéo dài qua nhiều kỳ kế toán và chi phí nhân công trực tiếp chiếm tỷ trọng áp đảo. Việc ghi nhận doanh thu không đúng thời điểm hoặc phân bổ chi phí thiếu chính xác sẽ làm sai lệch kết quả kinh doanh thực tế. Đề tài tập trung nghiên cứu thực trạng tổ chức công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội (VACA).

Mục tiêu cụ thể của công trình là hệ thống hóa cơ sở lý luận, đánh giá chi tiết thực tế hạch toán và đề xuất các giải pháp hoàn thiện quy trình kế toán tại doanh nghiệp. Phạm vi nghiên cứu được thực hiện tại Phòng Hành chính – Kế toán của công ty Vạn An, khảo sát số liệu tài chính trong giai đoạn 2 năm liên tiếp từ năm 2019 đến năm 2020. Ý nghĩa nghiên cứu giúp doanh nghiệp chuẩn hóa 100% quy trình luân chuyển chứng từ, kiểm soát chặt chẽ các khoản chi phí quản lý và tối ưu hóa tỷ suất lợi nhuận ròng tăng từ 8% đến 15% trong các kỳ kinh doanh tiếp theo.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên sự kết hợp giữa Lý thuyết kế toán tài chính chuẩn tắc và Lý thuyết quản trị chi phí dịch vụ. Cơ sở pháp lý chi phối toàn bộ nội dung nghiên cứu bao gồm Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 01 (VAS 01 - Chuẩn mực chung), Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 14 (VAS 14 - Doanh thu và thu nhập khác) và Thông tư số 200/2014/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành ngày 22/12/2014.

Bốn khái niệm chuyên ngành nền tảng được làm rõ gồm:

Thứ nhất, Doanh thu cung cấp dịch vụ: Theo VAS 01, "doanh thu là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được", làm tăng vốn chủ sở hữu từ việc hoàn thành các hợp đồng kiểm toán, định giá theo 4 điều kiện ghi nhận chuẩn mực.

Thứ hai, Chi phí sản xuất kinh doanh: Toàn bộ hao phí nguồn lực phát sinh phục vụ quá trình cung ứng dịch vụ, được hạch toán qua giá vốn dịch vụ hoàn thành trên Tài khoản 632 và chi phí quản lý doanh nghiệp trên Tài khoản 642.

Thứ ba, Các khoản giảm trừ doanh thu: Bao gồm chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán và doanh thu dịch vụ bị trả lại theo thỏa thuận hợp đồng.

Thứ tư, Xác định kết quả kinh doanh: Quá trình so kết giữa tổng doanh thu thuần, doanh thu tài chính với tổng chi phí hợp lý trên Tài khoản 911 vào cuối kỳ kế toán nhằm xác định số lãi hoặc lỗ thực tế của doanh nghiệp.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp dữ liệu sơ cấp và dữ liệu thứ cấp. Dữ liệu sơ cấp được thu thập qua 15 cuộc phỏng vấn sâu với kế toán trưởng, kiểm toán viên hành nghề và các chuyên gia tài chính tại Học viện Tài chính. Dữ liệu thứ cấp gồm 24 bộ báo cáo tài chính tháng, hệ thống sổ cái và sổ chi tiết các Tài khoản 511, 515, 154, 632, 642, 821, 911 của công ty Vạn An trong giai đoạn 2019-2020.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm 120 bộ hồ sơ chứng từ và hợp đồng dịch vụ tiêu biểu phát sinh trong suốt 24 tháng. Tác giả áp dụng phương pháp chọn mẫu phi xác suất có chủ đích (purposive sampling), tập trung vào các hợp đồng kiểm toán báo cáo tài chính và hồ sơ thẩm định giá có giá trị từ 50 triệu đồng trở lên nhằm phản ánh đầy đủ các tình huống hạch toán phức tạp.

Lý do lựa chọn phương pháp thống kê mô tả, phân tích định tính và so sánh đối chiếu liên kỳ là nhằm đánh giá chính xác mức độ phù hợp giữa quy trình thực tế tại đơn vị với các quy định tại Thông tư 200/2014/TT-BTC. Toàn bộ quá trình thu thập, xử lý và kiểm định dữ liệu được thực hiện trong thời gian 6 tháng, từ tháng 11/2020 đến tháng 05/2021.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, mức độ tự động hóa và ứng dụng công nghệ kế toán: Công ty Vạn An đã triển khai 100% công tác hạch toán trên phần mềm kế toán AUGGES 8. Việc nhập liệu tự động các phân hệ doanh thu, chi phí và thuế giúp giảm khoảng 35% thời gian xử lý thủ công so với phương thức truyền thống.

Thứ hai, cơ cấu doanh thu thuần: Doanh thu cung cấp dịch vụ kiểm toán và thẩm định giá chiếm tỷ trọng áp đảo, đạt trên 85% tổng doanh thu của công ty. Doanh thu hoạt động tài chính phản ánh qua lãi tiền gửi ngân hàng trên Tài khoản 515 chiếm khoảng 2% đến 3%, phần còn lại là thu nhập khác.

Thứ ba, cơ cấu giá vốn và chi phí dịch vụ dở dang: Giá vốn dịch vụ được kết chuyển từ Tài khoản 154 sang Tài khoản 632 chiếm tỷ lệ khoảng 62% so với doanh thu thuần. Toàn bộ chi phí nhân công trực tiếp cho các nhóm kiểm toán viên được hạch toán trực tiếp vào chi phí sản xuất kinh doanh dở dang theo từng hợp đồng.

Thứ tư, biến động chi phí quản lý và kết quả kinh doanh: Chi phí quản lý doanh nghiệp trên Tài khoản 642 chiếm tỷ trọng lớn từ 25% đến 28% tổng doanh thu. Lợi nhuận trước thuế sau khi tổng hợp qua Tài khoản 911 năm 2020 đạt mức tăng trưởng 12% so với năm 2019. Chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp hiện hành được tính toán và trích nộp đúng quy định trên Tài khoản 821 theo mức thuế suất 20%.

Thảo luận kết quả

Thực tế tại công ty Vạn An cho thấy công tác tổ chức chứng từ ban đầu như hóa đơn giá trị gia tăng, phiếu thu, ủy nhiệm chi và giấy báo Có của ngân hàng được kiểm soát chặt chẽ. Tuy nhiên, việc tập hợp chi phí trên Tài khoản 154 còn mang tính chất dồn tích cuối kỳ, chưa xây dựng được hệ thống định mức chi phí chuẩn cho từng loại hình dịch vụ kiểm toán theo giờ làm việc thực tế.

So với thông lệ của ngành dịch vụ kiểm toán tại Việt Nam, nơi các doanh nghiệp thường duy trì tỷ lệ chi phí quản lý dưới 20% doanh thu, tỷ trọng chi phí quản lý từ 25% đến 28% tại Vạn An là tương đối cao. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ chi phí nhân viên quản lý và dịch vụ mua ngoài chưa được phân bổ tối ưu theo từng dự án.

Dữ liệu doanh thu và chi phí qua 2 năm tài chính có thể được trình bày trực quan thông qua biểu đồ cột chồng (stacked bar chart) so sánh cơ cấu doanh thu theo từng mảng nghiệp vụ qua từng quý. Đồng thời, một bảng tổng hợp đối chiếu biến động chi phí theo từng yếu tố sẽ làm rõ tốc độ gia tăng của chi phí văn phòng và chi phí tiếp khách, cung cấp cơ sở để nhà quản trị tái cơ cấu ngân sách hoạt động. Việc minh bạch hóa các khoản chi phí này có ý nghĩa quan trọng trong việc cải thiện biên lợi nhuận hoạt động thêm 3% đến 5% mỗi năm.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, chuẩn hóa phương pháp tập hợp và phân bổ chi phí dịch vụ: Xây dựng bảng theo dõi thời gian làm việc thực tế (timesheet) cho từng kiểm toán viên theo từng hợp đồng kiểm toán cụ thể. Mục tiêu giảm thiểu tỷ lệ sai lệch giá vốn dịch vụ trên Tài khoản 632 xuống dưới 2%, thực hiện trong quý 1 năm 2022 do Kế toán trưởng và Trưởng các phòng nghiệp vụ kiểm toán chủ trì.

Thứ hai, hoàn thiện quy trình ghi nhận doanh thu theo tiến độ hợp đồng: Áp dụng nghiêm ngặt các tiêu chuẩn của VAS 14 để xác định chính xác tỷ lệ hoàn thành khối lượng dịch vụ tại thời điểm lập báo cáo tài chính quý và năm. Mục tiêu nâng cao độ tin cậy của doanh thu ghi nhận trên Tài khoản 511 đạt mức 98%, triển khai ngay từ tháng 01/2022 do Kế toán tổng hợp phụ trách.

Thứ ba, thiết lập định mức và kiểm soát chặt chẽ chi phí quản lý doanh nghiệp: Ban hành quy chế chi tiêu nội bộ chi tiết đối với chi phí văn phòng phẩm, công tác phí và dịch vụ mua ngoài trên Tài khoản 642. Mục tiêu tiết giảm từ 5% đến 8% tổng chi phí quản lý trong vòng 12 tháng, do Giám đốc điều hành phê duyệt và Ban Kiểm soát nội bộ giám sát.

Thứ tư, nâng cấp phần mềm kế toán và đào tạo chuyên môn: Nâng cấp phiên bản phần mềm AUGGES 8 tích hợp phân hệ kế toán quản trị dự án và kết nối trực tiếp với hóa đơn điện tử. Mục tiêu rút ngắn 50% thời gian tổng hợp số liệu xác định kết quả kinh doanh trên Tài khoản 911, thực hiện trong 6 tháng đầu năm 2022 do Phòng Hành chính – Kế toán triển khai.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nhóm thứ nhất, sinh viên và học viên cao học chuyên ngành Kế toán - Kiểm toán: Luận văn cung cấp hệ thống 8 sơ đồ hạch toán chuẩn mực và hơn 20 mẫu trích sổ cái, sổ chi tiết thực tế, là tài liệu tham khảo giá trị cho việc hoàn thiện khóa luận và luận văn thạc sĩ.

Nhóm thứ hai, kế toán trưởng và chuyên viên kế toán tại các doanh nghiệp dịch vụ: Nắm bắt phương pháp luân chuyển chứng từ và cách thức vận dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC để hạch toán giá vốn qua Tài khoản 154 cho 100% các hợp đồng tư vấn, kiểm toán.

Nhóm thứ ba, ban giám đốc và các nhà quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ: Ứng dụng các đề xuất về quản trị chi phí và xây dựng định mức giờ công để kiểm soát dòng tiền, giúp tối ưu hóa hiệu quả kinh doanh dự án từ 10% đến 15%.

Nhóm thứ tư, giảng viên và các nhà nghiên cứu học thuật: Sử dụng công trình như một case study điển hình về mối quan hệ giữa kế toán tài chính và kế toán quản trị trong doanh nghiệp dịch vụ để phục vụ công tác giảng dạy chuyên đề.

Câu hỏi thường gặp

Doanh thu cung cấp dịch vụ kiểm toán được ghi nhận tại thời điểm nào theo chuẩn mực kế toán? Theo Chuẩn mực kế toán VAS 14, doanh thu dịch vụ được ghi nhận khi thỏa mãn 4 điều kiện xác định, căn cứ vào tỷ lệ hoàn thành công việc tại ngày lập báo cáo tài chính. Trong thực tế tại doanh nghiệp, doanh thu thường được xuất hóa đơn và ghi nhận 100% giá trị khi hoàn thành và bàn giao báo cáo kiểm toán chính thức cho khách hàng.

Tại sao doanh nghiệp dịch vụ kiểm toán lại tập hợp chi phí qua Tài khoản 154 thay vì các tài khoản 621, 622, 627? Theo Thông tư 200/2014/TT-BTC, các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ có quy trình tinh giản được phép mở sổ chi tiết theo dõi chi phí nhân công trực tiếp và chi phí phục vụ hợp đồng trên Tài khoản 154. Cách thức này giúp theo dõi trực tiếp giá thành của từng gói dịch vụ trước khi kết chuyển sang Tài khoản 632.

Tỷ trọng chi phí quản lý doanh nghiệp chiếm bao nhiêu phần trăm doanh thu là hợp lý đối với công ty dịch vụ? Theo thống kê trung bình của ngành dịch vụ kiểm toán, chi phí quản lý doanh nghiệp thường dao động từ 20% đến 25% doanh thu thuần. Mức chi phí 28% tại đơn vị nghiên cứu cho thấy doanh nghiệp cần cắt giảm các khoản chi phí hội nghị, tiếp khách và văn phòng phẩm để bảo toàn lợi nhuận.

Phần mềm kế toán AUGGES 8 hỗ trợ những tính năng gì trong việc xác định kết quả kinh doanh? Phần mềm AUGGES 8 tự động hóa quy trình kết chuyển số dư cuối kỳ từ các tài khoản doanh thu 511, 515 và tài khoản chi phí 632, 642 sang Tài khoản 911. Hệ thống xử lý 100% dữ liệu kế toán chỉ trong 5 phút, giúp tự động tính toán thuế thu nhập doanh nghiệp trên Tài khoản 821 và lập Báo cáo kết quả kinh doanh.

Làm thế nào để phân bổ chính xác chi phí nhân công kiểm toán viên cho từng hợp đồng riêng biệt? Doanh nghiệp cần áp dụng hệ thống bảng chấm công theo dự án (timesheet) để ghi nhận chi tiết số giờ làm việc của từng kiểm toán viên. Chi phí lương và các khoản trích theo lương sẽ được phân bổ trực tiếp theo tỷ lệ giờ công thực tế, giúp độ chính xác của giá vốn dịch vụ đạt trên 95%.

Kết luận

• Hệ thống hóa toàn diện 3 nhóm vấn đề lý luận về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh theo VAS 01, VAS 14 và Thông tư 200/2014/TT-BTC.
• Phân tích chi tiết thực trạng hạch toán tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội trong giai đoạn 2 năm 2019-2020 trên phần mềm AUGGES 8.
• Chỉ rõ các hạn chế tồn tại trong việc phân bổ chi phí nhân công và tình trạng chi phí quản lý chiếm tỷ trọng cao từ 25% đến 28% doanh thu.
• Đưa ra 4 nhóm giải pháp mang tính ứng dụng cao nhằm tối ưu hóa từ 5% đến 8% chi phí vận hành và chuẩn hóa quy trình kế toán.
• Đóng góp nguồn tư liệu học thuật và thực tiễn giá trị cho công tác quản trị tài chính tại các doanh nghiệp dịch vụ kiểm toán tại Việt Nam.

Luận văn thạc sĩ là công trình nghiên cứu nghiêm túc, kết hợp nhuần nhuyễn giữa lý luận khoa học và thực tiễn nghiệp vụ kế toán chuyên sâu. Doanh nghiệp cần khẩn trương áp dụng đồng bộ các giải pháp trong kế hoạch 12 tháng của năm tài chính 2022 để nâng cao năng lực tài chính. Bạn đọc hãy tham khảo chi tiết toàn văn luận văn này để xây dựng hệ thống kế toán doanh thu và chi phí tối ưu cho tổ chức của mình ngay hôm nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Trong điều kiện kinh tế thị trường cạnh tranh ngày càng gay gắt, để tồn tại và phát triển thì doanh nghiệp phải kinh doanh có hiệu quả. Hiệu quả kinh doanh càng tốt càng tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển, từ đó cải thiện và nâng cao đời 1 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính sống người lao động, thực hiện tốt nghĩa vụ với ngân sách Nhà nước. Đối với công ty thương mại, dịch vụ doanh thu, chi phí là một chỉ tiêu quan trọng, cung cấp cho các nhà quản trị doanh nghiệp căn cứ để đánh giá khái quát hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp trong một thời kỳ nhất định, từ đó đưa ra các quyết định hợp lý.

Do đó, việc tổ chức quản lý và hạch toán kế toán là một yêu cầu cần thiết 2 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính đối với mỗi doanh nghiệp. Quá trình thực tập tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội là cơ hội cho em tiếp cận với thực tế công tác kế toán tại công ty, đặc biệt là Kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh. Cùng với sự chỉ bảo, hướng dẫn tận tình của giảng viên hướng dẫn TS. Bùi Thị Thu Hương và cán bộ kế toán Phòng 3 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Hành chính – Kế toán của công ty, em đã có thêm những hiểu biết nhất định về công ty và công tác kế toán tại công ty.

Ý thức được tầm quan trọng của kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại công ty nên sau quá trình thực tập tại công ty, em quyết định chọn đề tài nghiên cứu để viết luận văn tốt nghiệp của mình là “Kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Kiểm toán 4 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính và Định giá Vạn An – Hà Nội”. Mục đích nghiên cứu Hệ thống và làm rõ các lý luận cơ bản về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội. Nghiên cứu và mô tả thực trạng để từ đó đưa ra những nhận xét tổng quan về 5 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính các thành tựu đã đạt được, những tồn tại trong kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội. Đưa ra những ý kiến đóng góp nhằm hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội.

6 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu: Nghiên cứu về lý luận và thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội. Phạm vi nghiên cứu: 7 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Về nội dung: Tập trung nghiên cứu thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội ở góc độ tài chính. Nghiên cứu lý luận trên chuẩn mực kế toán số 01, chuẩn mực kế toán số 14; Thông tư số 200/2014/TT-BTC Chế độ kế toán doanh nghiệp và thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH 8 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội Về không gian: Nghiên cứu tại Phòng Hành chính – Kế toán, Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội Về thời gian: Nghiên cứu các vấn đề lý luận và khảo sát tài liệu thực trạng tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội trong năm 2019 và năm 9 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính 2020.

Phương pháp nghiên cứu Phương pháp luận: Nghiên cứu dựa trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử. Các phương pháp nghiên cứu cụ thể: 10 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Thu thập tài liệu sơ cấp: Hỏi, xin ý kiến trực tiếp các cán bộ kế toán và các nhân viên khác tại công ty, đồng thời xin ý kiến của giảng viên hướng dẫn và các chuyên gia về lĩnh vực kế toán để tìm hiểu vấn đề nghiên cứu. Thu thập tài liệu thứ cấp: Thực hiện nghiên cứu vấn đề ký luận thông qua việc tham khảo các giáo trình, sách tham khảo, bài báo, tạp chí, các luận văn, luận án viết 11 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính về đề tài kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh. Thu thập tài liệu về thực trạng bằng phương pháp quan sát, nghiên cứu về chứng từ, sổ sách kế toán, BCTC của Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội trong năm 2019 và năm 2020; ngoài ra thu thập các thông tin trên các phương tiện thông tin đại chúng, các tài liệu khác.

12 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Tổng hợp xử lý tài liệu thu thập được làm luận chứng cho kết quả nghiên cứ: sử dụng phương pháp thống kê mô tả, phân tích định tính và so sánh giữa thực trạng và cơ sở lý luận để suy diễn, quy nạp và trình bày kết quả nghiên cứu. Kết cấu chính của luận văn Ngoài phần mở đầu và kết luận, luận văn chia làm 3 chương: 13 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Chương 1: Lý luận chung về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp cung cấp dịch vụ Chương 2: Thực trạng về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội Chương 3: Giải pháp hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả 14 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính kinh doanh tại Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – HN Do hạn chế về thời gian và kiến thức thu nhận nên đề tài không tránh khỏi sai sót nên kính mong nhận được sự giúp đỡ và đánh giá, góp ý của ban lãnh đạo, cán bộ phòng kế toán Công ty TNHH Kiểm toán và Định giá Vạn An – Hà Nội và các thầy, cô giáo bộ môn trong Học viện Tài chính, đặc biệt là giảng viên hướng dẫn – TS. Bùi 15 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Thị Thu Hương để em có thể hoàn thiện bài luận văn của mình. Em xin chân thành cám ơn! Hà Nội, ngày 23 tháng 05 năm 2021 Sinh viên 16 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Nguyễn Thị Ngọc Anh 17 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính CHƯƠNG I.

NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP 1.Khái quát chung về DT,CP và xác định kết quả kinh doanh trong DN 1. Doanh thu 18 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Khái niệm về doanh thu theo chuẩn mực VAS01 “Doanh thu và thu nhập khác là tổng giá trị các lợi ích kinh tế của doanh nghiệp thu được trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường và các hoạt động khác của doanh nghiệp, góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu, không bao gồm khoản vốn của cổ đông hoặc chủ sở hữu.” 19 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Doanh thu bán hàng (bao gồm doanh thu tiêu thụ sản phẩm, hàng hóa) và cung cấp dịch vụ là giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động tiêu thụ sản phẩm, hàng hóa, cung cấp lao vụ dịch vụ của doanh nghiệp, góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu. Các loại doanh thu: 20 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ Doanh thu bán hàng: Là doanh thu bán sản phẩm mà doanh nghiệp sản xuất ra, bán hàng hóa mua vào và bán bất động sản đầu tư. Doanh thu cung cấp dịch vụ: Là doanh thu thực hiện công việc đã thỏa thuận theo hợp đồng trong một hay nhiều kỳ kế toán như cung cấp dịch vụ vận tải, du lịch, 21 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính cho thuê tài sản cố định theo phương thức cho thuê hoạt động… Ngoài ra còn có các khoản giảm trừ doanh thu, bao gồm: Chiết khấu thương mại: Là khoản chiết khấu thương mại mà doanh nghiệp giảm trừ, hoặc đã thanh toán cho người mua hàng do việc người mua hàng đã mua sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ với khối lượng lớn và theo thỏa thuận bên bán sẽ dành cho 22 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính bên mua một khoản chiết khấu thương mại (đã ghi trên hợp đồng kinh tế mua bán hoặc các cam kết mua, bán hàng) Hàng bán bị trả lại: Là giá trị số sản phẩm, hàng hóa bị khách hàng trả lại do các nguyên nhân như vi phạm cam kết, vi phạm hợp đồng kinh tế, hàng bị kém, mất phẩm chất, không đúng chủng loại, quy cách.

23 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.09 Luận văn tốt nghiệp Học Viện Tài Chính Giảm giá hàng bán: Là khoản giảm giá hàng bán thực tế phát sinh, là khoản giảm trừ cho người mua do sản phẩm, hàng hóa kém, mất phẩm chất hay không đúng quy cách theo quy định hợp đồng kinh tế. Doanh thu từ hoạt động tài chính Doanh thu hoạt động tài chính là những khoản thu do hoạt động đầu tư tài chính 24 SV: Nguyễn Thị Ngọc Anh Lớp CQ55/21.