Luận văn thạc sĩ về Hợp tác Việt Nam - ASEAN trong lĩnh vực lao động từ 1998 đến nay

Luận văn thạc sĩ phân tích hợp tác việt nam asean trong lĩnh vực lao động từ năm 1998 đến nay, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi cho thực tiễn.

• Tác giả: Nguyễn Văn Thông
• Người hướng dẫn: TS. Đào Minh Hồng
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quan hệ Quốc tế
• Đề tài: Hợp tác Việt Nam – ASEAN trong lĩnh vực lao động
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: ASEAN VỚI VẤN ĐỀ HỢP TÁC LAO ĐỘNG
• 1.1. Tổng quan về ASEAN
• 1.2. ASEAN với vấn đề hợp tác Lao động
• 1.3. Văn bản của ASEAN về hợp tác Lao động
• 1.4. Tổ chức của ASEAN về hợp tác Lao động
• 2. CHƯƠNG 2: VIỆT NAM VÀ VẤN ĐỀ HỢP TÁC LAO ĐỘNG VỚI ASEAN
• 2.1. Vài nét về hợp tác Lao động của Việt Nam trước thời kỳ hợp tác với ASEAN
• 2.2. Chính sách hợp tác Lao động của Việt Nam với ASEAN
• 2.3. Kết quả hợp tác Lao động của Việt Nam với ASEAN
• 3. CHƯƠNG 3: NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA TRONG HỢP TÁC LAO ĐỘNG CỦA VIỆT NAM VỚI ASEAN
• 3.1. Những thách thức đối với vấn đề hợp tác Lao động
• 3.2. Những khuyến nghị cho việc hợp tác Lao động với ASEAN
• 3.3. Những khuyến nghị chung dành cho ngành Lao động – Thương binh và Xã hội
• 3.4. Những khuyến nghị tham gia hợp tác với ASEAN trong từng lĩnh vực hợp tác chuyên ngành về Lao động
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Hợp tác lao động Việt Nam ASEAN

Hợp tác lao động giữa Việt Nam và ASEAN đã trở thành một phần quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam. Từ khi gia nhập ASEAN vào năm 1995, Việt Nam đã tích cực tham gia vào các hoạt động hợp tác lao động, nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và đáp ứng nhu cầu phát triển của khu vực. Hợp tác này không chỉ giúp Việt Nam cải thiện chính sách lao động mà còn tạo cơ hội cho người lao động Việt Nam làm việc tại các nước ASEAN.

1.1. Lịch sử hình thành và phát triển hợp tác lao động

Hợp tác lao động giữa Việt Nam và ASEAN bắt đầu từ những năm 1998, với nhiều văn bản pháp quy và cam kết được ký kết. Các nước thành viên đã thống nhất về việc xây dựng một môi trường làm việc an toàn và công bằng cho người lao động.

1.2. Các văn bản pháp quy liên quan đến hợp tác lao động

Các văn bản như Tuyên bố ASEAN về quyền lao động và các kế hoạch hành động đã được thông qua nhằm thúc đẩy hợp tác lao động giữa các nước thành viên. Những văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc định hình chính sách lao động của Việt Nam.

II. Những thách thức trong hợp tác lao động Việt Nam ASEAN

Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu, nhưng hợp tác lao động giữa Việt Nam và ASEAN vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Các vấn đề như di cư lao động, quyền lợi của người lao động và sự khác biệt trong chính sách lao động giữa các nước thành viên cần được giải quyết.

2.1. Vấn đề di cư lao động trong ASEAN

Di cư lao động là một trong những vấn đề nổi bật trong hợp tác lao động. Nhiều lao động Việt Nam tìm kiếm cơ hội việc làm tại các nước ASEAN, nhưng họ thường gặp khó khăn trong việc bảo vệ quyền lợi của mình.

2.2. Sự khác biệt trong chính sách lao động

Mỗi quốc gia ASEAN có những chính sách lao động khác nhau, điều này tạo ra khó khăn trong việc thống nhất các quy định và tiêu chuẩn lao động. Việc này cần có sự điều chỉnh và hợp tác chặt chẽ hơn giữa các nước.

III. Phương pháp cải thiện hợp tác lao động Việt Nam ASEAN

Để nâng cao hiệu quả hợp tác lao động, Việt Nam cần áp dụng các phương pháp cải thiện như tăng cường đào tạo nghề, nâng cao nhận thức về quyền lợi lao động và xây dựng các chương trình hợp tác cụ thể.

3.1. Đào tạo nghề tại ASEAN

Việc nâng cao chất lượng đào tạo nghề cho người lao động là rất cần thiết. Các chương trình đào tạo nghề cần được thiết kế phù hợp với nhu cầu của thị trường lao động trong khu vực.

3.2. Tăng cường nhận thức về quyền lợi lao động

Cần có các chiến dịch truyền thông nhằm nâng cao nhận thức của người lao động về quyền lợi của họ, từ đó giúp họ tự bảo vệ mình trong môi trường làm việc.

IV. Ứng dụng thực tiễn trong hợp tác lao động Việt Nam ASEAN

Hợp tác lao động giữa Việt Nam và ASEAN đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Các chương trình hợp tác đã giúp cải thiện chất lượng nguồn nhân lực và tạo ra nhiều cơ hội việc làm cho người lao động.

4.1. Kết quả từ các chương trình hợp tác

Nhiều chương trình hợp tác đã được triển khai, giúp nâng cao kỹ năng cho người lao động và tạo ra cơ hội việc làm tại các nước ASEAN. Điều này không chỉ giúp người lao động Việt Nam mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế của đất nước.

4.2. Các mô hình hợp tác thành công

Một số mô hình hợp tác thành công giữa Việt Nam và các nước ASEAN đã được áp dụng, như chương trình đào tạo nghề và các dự án phát triển nguồn nhân lực. Những mô hình này cần được nhân rộng và cải tiến hơn nữa.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của hợp tác lao động Việt Nam ASEAN

Hợp tác lao động giữa Việt Nam và ASEAN có triển vọng phát triển mạnh mẽ trong tương lai. Việc cải thiện chính sách và tăng cường hợp tác sẽ giúp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và bảo vệ quyền lợi của người lao động.

5.1. Triển vọng phát triển hợp tác lao động

Với những nỗ lực hiện tại, hợp tác lao động giữa Việt Nam và ASEAN sẽ tiếp tục phát triển, tạo ra nhiều cơ hội cho người lao động và góp phần vào sự phát triển bền vững của khu vực.

5.2. Những khuyến nghị cho tương lai

Cần có những khuyến nghị cụ thể cho các chính sách lao động, nhằm đảm bảo quyền lợi cho người lao động và thúc đẩy hợp tác hiệu quả hơn giữa các nước thành viên ASEAN.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu vực Đông Nam Á, với dân số khoảng trên 600 triệu người và tổng GDP đạt 3,2 nghìn tỷ đô la Mỹ, là một trong những khu vực kinh tế năng động và phát triển cao trên thế giới. ASEAN, thành lập từ năm 1967 với 5 thành viên sáng lập và mở rộng lên 10 quốc gia vào năm 1999, đã trở thành tổ chức khu vực quan trọng, đóng vai trò trung tâm trong việc duy trì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững. Việt Nam gia nhập ASEAN năm 1995, từ đó tích cực tham gia và đóng góp vào các hoạt động hợp tác đa phương trong khu vực, đặc biệt là trong lĩnh vực lao động.

Hợp tác lao động giữa Việt Nam và ASEAN từ năm 1998 đến nay là một lĩnh vực trọng tâm nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tạo việc làm bền vững và thúc đẩy sự dịch chuyển lao động tự do trong khu vực. Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc phân tích các chủ trương, chính sách và văn bản pháp lý liên quan đến hợp tác lao động giữa Việt Nam và ASEAN, đánh giá thực trạng kết quả hợp tác, đồng thời đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả hợp tác trong giai đoạn tiếp theo. Phạm vi nghiên cứu bao gồm Việt Nam và các nước thành viên ASEAN trong giai đoạn từ năm 1998 đến nay, với ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế của Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên hai khung lý thuyết chính: lý thuyết hợp tác khu vực và lý thuyết phát triển nguồn nhân lực. Lý thuyết hợp tác khu vực nhấn mạnh vai trò của các tổ chức liên chính phủ như ASEAN trong việc thúc đẩy liên kết kinh tế, chính trị và xã hội giữa các quốc gia thành viên nhằm đạt được mục tiêu chung về hòa bình và phát triển bền vững. Lý thuyết phát triển nguồn nhân lực tập trung vào việc nâng cao chất lượng lao động thông qua đào tạo, chuyển giao kỹ năng và tạo điều kiện thuận lợi cho sự dịch chuyển lao động trong khu vực.

Các khái niệm chính bao gồm: hợp tác lao động đa phương, di cư lao động trong khu vực, phát triển kỹ năng nghề, và chính sách lao động quốc tế. Mô hình nghiên cứu tập trung vào mối quan hệ giữa chính sách hợp tác lao động của ASEAN và kết quả thực tiễn tại Việt Nam, qua đó đánh giá hiệu quả và đề xuất các biện pháp cải tiến.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu chính được thu thập từ các văn bản pháp luật, nghị quyết, tuyên bố của ASEAN và Việt Nam, báo cáo của Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, cùng các tài liệu nghiên cứu học thuật liên quan. Phương pháp phân tích chủ yếu là tổng hợp và phân tích nội dung các văn bản pháp lý, kết hợp với phương pháp phân tích định lượng dựa trên số liệu thống kê về lao động di cư, xuất khẩu lao động và các chỉ số phát triển nguồn nhân lực.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm các báo cáo chính thức và dữ liệu thống kê từ năm 1998 đến nay, được lựa chọn theo phương pháp chọn mẫu phi xác suất nhằm tập trung vào các tài liệu có liên quan trực tiếp đến hợp tác lao động Việt Nam – ASEAN. Timeline nghiên cứu kéo dài từ năm 1998 đến năm 2012, phản ánh quá trình hội nhập và phát triển hợp tác lao động trong khu vực.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng hợp tác lao động đa phương: Từ năm 1998 đến nay, Việt Nam đã tích cực tham gia các hội nghị Bộ trưởng Lao động ASEAN, tổ chức thành công nhiều sự kiện quan trọng như Hội nghị Bộ trưởng Lao động ASEAN lần thứ 12 (1998) và Hội nghị ALMM+3 (2010). Số lượng lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài trong khu vực ASEAN đạt khoảng 5 triệu người, chiếm gần 37% tổng số lao động di cư trong khối.

2. Phát triển chính sách và pháp luật: Việt Nam đã ban hành và điều chỉnh nhiều văn bản pháp luật quan trọng như Luật Lao động (điều chỉnh năm 2002, 2006, 2012) và Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, phù hợp với các cam kết của ASEAN. Nghị quyết số 51/NQ-CP (2009) về chương trình hành động tham gia hợp tác ASEAN đến năm 2015 đã tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho các hoạt động hợp tác.

3. Tham gia các dự án hợp tác kỹ thuật và đào tạo: Việt Nam đã tham gia 12 chương trình/dự án trong khuôn khổ sáng kiến hội nhập ASEAN (IAI), bao gồm chương trình ASEAN – Nhật Bản về quan hệ lao động và chương trình phát triển nguồn nhân lực do Hàn Quốc tài trợ. Các dự án này góp phần nâng cao kỹ năng và năng lực quản lý lao động, đồng thời thúc đẩy công nhận tay nghề giữa các nước ASEAN.

4. Thách thức trong quản lý và thực thi: Mặc dù có nhiều thành tựu, hợp tác lao động vẫn còn tồn tại các hạn chế như hệ thống chính sách chưa đồng bộ, hiệu quả quản lý nhà nước còn thấp, và sự chồng chéo trong vai trò quản lý. Ngoài ra, việc bảo vệ quyền lợi người lao động di cư và đảm bảo an toàn vệ sinh lao động vẫn là những vấn đề cần được cải thiện.

Thảo luận kết quả

Các kết quả trên cho thấy hợp tác lao động Việt Nam – ASEAN đã đạt được nhiều tiến bộ đáng kể, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và tạo điều kiện thuận lợi cho sự dịch chuyển lao động trong khu vực. Số liệu về lao động di cư và các chương trình đào tạo kỹ năng phản ánh sự cam kết thực chất của các bên trong việc xây dựng một thị trường lao động mở và cạnh tranh.

So sánh với các nghiên cứu trong khu vực, kết quả của Việt Nam tương đồng với xu hướng chung của ASEAN trong việc thúc đẩy phát triển nguồn nhân lực và bảo vệ quyền lợi người lao động di cư. Tuy nhiên, các thách thức về chính sách và quản lý cho thấy cần có sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa các cơ quan chức năng và tăng cường vai trò của các đối tác xã hội.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng số lượng lao động di cư Việt Nam trong ASEAN qua các năm, bảng tổng hợp các văn bản pháp luật và chương trình hợp tác, cũng như biểu đồ so sánh hiệu quả các dự án đào tạo kỹ năng nghề.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường hoàn thiện hệ thống pháp luật: Rà soát, điều chỉnh và bổ sung các văn bản pháp luật liên quan đến lao động di cư và hợp tác lao động để đảm bảo tính đồng bộ, minh bạch và phù hợp với các cam kết ASEAN. Thời gian thực hiện: 2024-2026. Chủ thể: Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội phối hợp với Bộ Tư pháp.

2. Nâng cao năng lực quản lý nhà nước: Tổ chức các khóa đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực cho cán bộ quản lý lao động, đặc biệt trong công tác giám sát và bảo vệ quyền lợi người lao động di cư. Thời gian: 2024-2025. Chủ thể: Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, các Sở Lao động các tỉnh.

3. Phát triển chương trình đào tạo kỹ năng nghề: Mở rộng và nâng cao chất lượng các chương trình đào tạo nghề, xây dựng khung kỹ năng nghề quốc gia phù hợp với tiêu chuẩn ASEAN, tạo điều kiện công nhận tay nghề lẫn nhau. Thời gian: 2024-2028. Chủ thể: Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, các cơ sở đào tạo nghề.

4. Tăng cường hợp tác đa phương và đối tác xã hội: Khuyến khích sự tham gia của các tổ chức xã hội, doanh nghiệp và các đối tác quốc tế trong việc xây dựng chính sách và thực hiện các chương trình hợp tác lao động. Thời gian: liên tục. Chủ thể: Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, các tổ chức xã hội, doanh nghiệp.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý nhà nước về lao động: Giúp hiểu rõ về chính sách, cơ chế hợp tác lao động trong ASEAN, từ đó nâng cao hiệu quả quản lý và điều phối các hoạt động liên quan.

2. Nhà nghiên cứu và học giả chuyên ngành Quan hệ Quốc tế và Lao động: Cung cấp cơ sở lý thuyết và thực tiễn về hợp tác lao động đa phương trong khu vực Đông Nam Á, phục vụ cho các nghiên cứu chuyên sâu.

3. Doanh nghiệp và tổ chức đào tạo nghề: Hỗ trợ xây dựng các chương trình đào tạo phù hợp với tiêu chuẩn khu vực, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và khả năng cạnh tranh trên thị trường lao động ASEAN.

4. Người lao động và các tổ chức đại diện người lao động: Nắm bắt thông tin về quyền lợi, chính sách bảo vệ người lao động di cư, từ đó chủ động tham gia và bảo vệ quyền lợi hợp pháp trong quá trình làm việc ở nước ngoài.

Câu hỏi thường gặp

1. Hợp tác lao động Việt Nam – ASEAN có ý nghĩa gì đối với người lao động?
   Hợp tác này tạo điều kiện thuận lợi cho người lao động di cư trong khu vực, nâng cao kỹ năng nghề, bảo vệ quyền lợi và cải thiện điều kiện làm việc, góp phần nâng cao thu nhập và chất lượng cuộc sống.

2. Việt Nam đã tham gia những hoạt động hợp tác lao động nào trong ASEAN?
   Việt Nam đã tham gia các hội nghị Bộ trưởng Lao động ASEAN, tổ chức các sự kiện quốc tế, tham gia và chủ trì nhiều dự án phát triển nguồn nhân lực, đồng thời đề xuất các sáng kiến cải tiến hợp tác.

3. Những thách thức chính trong hợp tác lao động hiện nay là gì?
   Bao gồm hệ thống chính sách chưa đồng bộ, hiệu quả quản lý nhà nước còn hạn chế, bảo vệ quyền lợi người lao động di cư chưa đầy đủ, và sự chồng chéo trong vai trò quản lý giữa các cơ quan.

4. Làm thế nào để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong khu vực ASEAN?
   Thông qua việc phát triển các chương trình đào tạo nghề chuẩn khu vực, xây dựng khung kỹ năng nghề quốc gia, tăng cường hợp tác kỹ thuật và đào tạo cán bộ quản lý lao động.

5. Vai trò của Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội trong hợp tác lao động ASEAN là gì?
   Bộ là cơ quan đầu mối quốc gia, điều phối các hoạt động hợp tác lao động, tham mưu chính sách, tổ chức các sự kiện và dự án hợp tác, đồng thời phối hợp với các bộ ngành và địa phương thực hiện các nhiệm vụ liên quan.

Kết luận

• Hợp tác lao động Việt Nam – ASEAN từ năm 1998 đến nay đã đạt nhiều thành tựu quan trọng, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và tạo việc làm bền vững.
• Việt Nam đã xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật, chính sách phù hợp với cam kết ASEAN, đồng thời tích cực tham gia các dự án hợp tác kỹ thuật và đào tạo.
• Các thách thức về quản lý và bảo vệ quyền lợi người lao động di cư cần được giải quyết để nâng cao hiệu quả hợp tác.
• Đề xuất các giải pháp hoàn thiện pháp luật, nâng cao năng lực quản lý, phát triển đào tạo nghề và tăng cường hợp tác đa phương.
• Tiếp tục theo dõi, đánh giá và điều chỉnh các chính sách hợp tác lao động nhằm thực hiện thành công mục tiêu xây dựng Cộng đồng ASEAN vào năm 2015 và những năm tiếp theo.

Các cơ quan quản lý, nhà nghiên cứu và doanh nghiệp cần phối hợp chặt chẽ để triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời đẩy mạnh nghiên cứu và ứng dụng các mô hình hợp tác lao động hiệu quả trong khu vực ASEAN.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: ASEAN VỚI VẤN ĐỀ HỢP TÁC LAO ĐỘNG 1. Tổng quan về ASEAN Từ năm quốc gia Đông Nam Á đầu tiên (bao gồm: Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore và Thailand ) đặt bút ký vào bản Tuyên bố Bangkok ngày 8/08/1967, đến nay Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) đã gồm 10 nước, bao trùm hầu hết khu vực Đông Nam Á với diện tích 4,5 triệu km2. Các nước ASEAN có dân số khoảng trên 600 triệu người, với nền văn hóa hết sức đa dạng, phong phú, và đặc sắc. ASEAN đang là một khu vực kinh tế năng động và phát triển cao.

Trong bối cảnh kinh tế thế giới liên tục suy giảm, các nền kinh tế ASEAN vẫn đạt tốc độ tăng trưởng dương, bình quân trên 5%/năm và ổn định, với tổng GDP cả khối đạt 3,2 nghìn tỉ đô la Mỹ. Trải qua 45 năm chung tay nỗ lực, các quốc gia trong khu vực đã từng bước vượt qua các rào cản của lịch sử và những khác biệt, cùng chung tay đẩy mạnh hợp tác, tăng cường liên kết dưới một mái nhà ASEAN, cùng phấn đấu vì các mục tiêu chung là hòa bình, ổn định và hợp tác, phát triển. Ngày nay, ASEAN đã khẳng định mình, không chỉ trở thành một thực thể chính trị - kinh tế quan trọng ở khu vực Đông Nam Á, mà đang mở rộng và phát huy vai trò ở cả khu vực châu Á -Thái Bình Dương, với uy tín và ảnh hưởng trên toàn cầu. Lịch sử phát triển của ASEAN đã trải qua các dấu mốc quan trọng đánh dấu các bước phát triển lớn của cộng đồng ASEAN như sau: - Ngày 8-8-1967: ASEAN chính thức được thành lập trên cơ sở Tuyên bố Bangkok, với năm thành viên gồm (Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, Thailand) nhằm tăng cường hợp tác kinh tế, văn hóa - xã hội giữa các nước thành viên, đồng thời tạo điều kiện để các nước hội nhập sâu hơn với các nền kinh tế khu vực và thế giới.

Tuyên bố khẳ ng đi ̣ nh mu ̣c tiêu của Hiê ̣p hô ̣i là : “Thúc đẩy tăng trưởng kinh tế , tiế n bộ xã hội và phát triển văn hóa trong khu vực bằ ng những nỗ lực chung theo tinh thầ n bình đẳ ng và quan hê ̣ đố i tác nhằ m tăng cường nề n tảng cho một Cộng đồng các quố c gia Đông Nam Á thi ̣nh vượng và hòa bình ; và Củng 17 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] cố hòa bình và ổ n đi ̣nh trong khu vực trên cơ sở tôn trọng luật pháp trong quan hê ̣ giữa các quố c gia trong khu vực và tuân thủ các nguyên tắ c của Hiế n Chương L iên Hiệp Quốc” [58, tr. - Ngày 27/11/1971: ASEAN ra Tuyên bố về khu vực Hòa bình , Tự do và Trung lâ ̣p ở Đông Nam Á đươ ̣c các Bô ̣ trưởng Ngoa ̣i giao Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, và Đặc phái viên của Hội đồng Hành pháp Quố c gia Thailand đã ký ta ̣i Kuala Lumpur , Malaysia. Tuyên bố quan tro ̣ng này đã đinh ̣ ra các mục tiêu cơ bản và lâu dài của ASEAN là xây dựng Đông Nam Á thành một khu vực hòa bình , tự do và trung lâ ̣p , không có sự can thiê ̣p dưới bấ t cứ hình thức nào của các cường quốc bên ngoài. - Ngày 24/02/1976 Hiê ̣p ước Thân thiê ̣n và Hơ ̣p tác ở Đông Nam Á (Hiê ̣p ước Bali được ký tại Bali , Indonesia.

“Hiê ̣p ước nhằ m thúc đẩy hòa bình viñ h viễn , tình hữu nghị và hợp t ác lâu bền giữa nhân dân các bên tham gia Hiệp ước , góp phầ n tăng cường sức mạnh , tình đoàn kết và quan hệ chặt chẽ hơn giữa các nước Đông Nam Á” [59]. - Năm 1992: ASEAN ký Hiệp định khung về chương trình ưu đãi thuế quan có hiệu lực chung cho Khu vực mậu dịch tự do ASEAN (CEPT/AFTA) để bắt đầu tiến trình tự do hóa kinh tế khu vực. - Năm 1993: ASEAN bắt đầu mở rộng quan hệ đối ngoại, thúc đẩy đối thoại về an ninh ở khu vực thông qua việc lập Diễn đàn khu vực ASEAN (ARF) tại Hội nghị Bộ trưởng ASEAN lần thứ 26. - Năm 1995: ASEAN đã ghi dấu hai bước tiến quan trọng khi Việt Nam gia nhập ASEAN và bắt đầu tiến trình mở rộng ASEAN; Ký Hiệp ước về khu vực Đông Nam Á không vũ khí hạt nhân (SEANWFZ).

18 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] - Năm 1997: ASEAN thông qua Tầm nhìn ASEAN 2020 nhằm vạch ra mục tiêu hướng tới một Cộng đồng khu vực hòa bình, ổn định và phát triển thịnh vượng. Tầm nhìn ASEAN 2020 là văn kiện quan trọng đặt nền tảng cho ý tưởng xây dựng Cộng đồng ASEAN ở những năm sau đó. Ý tưởng về một Cộng đồng đã ra đời và trở thành quyết tâm không gì lay chuyển nổi của các quốc gia nhỏ bé muốn gắn kết với nhau thành một khối thống nhất hùng mạnh vì mục tiêu xây dựng một nền hòa bình mãi mãi, mang lại phồn thịnh cho khu vực, vì hạnh phúc của nhân dân. - Năm 1998: Tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 6 tại Hà Nội, ASEAN đã thông qua Chương trình Hành động Hà Nội (HPA) nhằm triển khai thực hiện Tuyên bố về Tầm nhìn ASEAN 2020 giai đoạn 1998-2004.

- Năm 1999: Cambodia chính thức gia nhập ASEAN, đưa ASEAN trở thành một tổ chức khu vực gồm mười thành viên Đông Nam Á. ASEAN-10 đã giúp chấm dứt sự chia rẽ và đối đầu giữa các nước Đông Nam Á; tạo dựng mối quan hệ mới về chất giữa các nước thành viên, trên cơ sở hữu nghị, hiểu biết và tin cậy lẫn nhau, hợp tác toàn diện và ngày càng chặt chẽ cả về song phương và đa phương. Đoàn kết và hợp tác ASEAN ngày càng được củng cố và tăng cường theo phương châm bảo đảm sự “thống nhất trong đa dạng”, trên cơ sở các mục tiêu và nguyên tắc cơ bản của Hiệp hội, nhất là nguyên tắc đồng thuận và không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau. ASEAN-10 đã làm cho Hiệp hội trở thành một tổ chức hợp tác khu vực thực sự, mang tính toàn diện và năng động hơn; và là nhân tố quan trọng bảo đảm hòa bình, an ninh, hợp tác và phát triển ở khu vực Đông Nam Á và châu Á - Thái Bình Dương.

ASEAN cũng đã hình thành được cách tiếp cận và phương thức giải quyết riêng đối với những vấn đề của khu vực và quốc tế, đó là “Phương cách ASEAN”, trong đó chú trọng đối thoại và hợp tác, năng động và linh hoạt để tìm được tiếng nói chung và đồng thuận. - Tháng 10/2003: Lãnh đạo các nước ASEAN đã ký Tuyên bố Hòa hợp ASEAN II (hay còn gọi là Tuyên bố Ba -li II ), nhất trí đề ra mục tiêu hình thành Cộng đồng ASEAN vào năm 2020 với ba trụ cột chin ́ h : Cộng đồng Chính trị - An 19 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Để triển khai và kế tục Chương trình Hành động Hà Nội (HPA), ASEAN đã đề ra Chương trình Hành động Vientiane (VAP) cho giai đoạn 2004 - 2010 và các kế hoạch hành động để xây dựng ba trụ cột Cộng đồng về Chính trị- An ninh, Kinh tế và Văn hóa - Xã hội, trong đó có hợp phần quan trọng là thực hiện Sáng kiến Liên kết ASEAN (IAI) nhằm giúp thu hẹp khoảng cách phát triển trong ASEAN với kế hoạch hành động và các dự án cụ thể. - Từ Hô ̣i nghi ̣ Cấp cao ASEAN lần thứ 10 (năm 2004), Lãnh đạo các nước ASEAN đã nhấ t trí xây dự ng bản Hiế n chương ASEAN.

Tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lầ n thứ 13 (năm 2007), Lãnh đạo các nước ASEAN đã ký thông qua Hiến chương ASEAN và ra Tuyên bố chung khẳng định quyết tâm hoàn tất việc phê chuẩ n Hiế n chương trong vòng mô ̣t nă m. Ngày 15/12/2008, Hiế n chương ASEAN chính thức có hiệu lực sau khi được tất cả các nước thành viên ASEAN phê chuẩn. Đây là mô ̣t sự kiê ̣n quan tro ̣ng, là bước ngoặt lịch sử của Hiệp hội trong hơn 40 năm hình thành và phát triể n. Hiế n chương ASEAN đánh dấ u mô ̣t bước chuyể n min ̀ h cơ bản của Hiệp hội sang một giai đoạn mới , trở thành mô ̣t tổ chức liên Chin ́ h phủ , có tư cách pháp nhân và hoa ̣t đô ̣ng dựa trên cơ sở pháp lý là Hiế n chương ASEAN ; đồ ng thời, phản ánh sự trưởng thành của ASEAN , thể hiê ̣n tầ m nhin ̀ và quyế t tâm chính trị mạnh mẽ của các nước thành viên ASEAN , nhấ t là của các vi ̣ Lãnh đạo, về mục tiêu xây dựng một ASEAN liên kết chặt chẽ , vững ma ̣nh hơn , để hỗ trơ ̣ cho mục tiêu hòa bình và phát triển của cả khu vực cũng như của từng nước thành viên.

- Tháng 2/2009: Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 14 đã thông qua Lộ trình xây dựng Cộng đồng ASEAN kèm theo 3 Kế hoạch tổng thể xây dựng 3 trụ cột Cộng đồng ASEAN và Kế hoạch công tác về IAI giai đoạn 2 (2008 - 2015), đây là một văn kiện quan trọng như một chương trình hành động tổng thể đề ra khuôn khổ và các bước triển khai cụ thể để ASEAN tiếp tục đẩy mạnh nỗ lực thực hiện mục 20 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] tiêu xây dựng Cộng đồng ASEAN vào năm 2015, kế tục Chương trình Hành động Vientiane (VAP). - Năm 2010: Việt Nam hoàn thành xuất sắc trọng trách Chủ tịch ASEAN 2010 với những dấu ấn đậm nét của nước chủ nhà. Với những đóng góp chủ động, tích cực và có trách nhiệm vào các mục tiêu chung của ASEAN, năm Chủ tịch ASEAN 2010 của Việt Nam đã góp phần duy trì đoàn kết ASEAN; trực tiếp đóng góp vào Lộ trình xây dựng Cộng đồng ASEAN và triển khai Hiến chương, đưa ASEAN đến năm 2015 trở thành một Cộng đồng đoàn kết, gắn bó, liên kết chặt chẽ về kinh tế vì mục tiêu hòa bình, ổn định, hợp tác, phát triển của khu vực; nâng cao và làm sâu sắc hơn quan hệ nội khối ASEAN và giữa ASEAN với các đối tác, vì hòa bình, ổn định, hợp tác, phát triển của khu vực.