TRUONG ĐẠI HỌC LUAT HÀ NOL KHOA PHÁP LUẬT THUONG MẠI QUỐC TẾ HỘI THẢO KHOA HỌC Góp ý Dự thio Luật quan lý ngoại thương của Việt À trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay HA Nội, thing 3/2017 MỤC LUC TÀI LIỆU str Ten chuyên đề Trang | 1. — [Xây dựng Luật quản lý ngoại thương của Việt Nam để đảm. XU| bảo khai thác tốt các cam kết quốc lễ và da dạng hoá thị trường 1 TS. Ngo‡ễn Minh Hằng 2, | Ban về những quy dink Hiếu quan tới quân lý và & đụng các biện pháp chống bán phá giá trong Dự (hảo Luật quân lý ngoại thương nhìntừ các cam kết hội nhập của Việt Nam 10 TS.
Nguyễn Thị Thu Hiền [3 [Ấp dung các biện pháp chống trợ cấp và việc quy định rong Dy thảo Luật quan lý ngoại thương i | Thể, Trương Quang Anh 4 | Vin để ấp dung các biện pháp han chế xuất khẩu, hạn chế ae khẩu theo các cam kết quốc tế của Việt Nam và sự thé| trong Dự thảo Luật quản lý ngoại thương 31 vane |Quy định về cde Biện nhấp kỹ thuật và biện pháp kiếm dich trong khuôn khô WTO, EVETA và Dự thảo Luật quản lý ‘goai thương - một số khía cạnh so sinh và bình luận. Tào Thị Huệ & Trần Thụ Yến 6. [Ck biện pháp hành chính cấm xuất Khẩu, nhập khẩu và tạm ngừng xuất khấu, nhập khẩu theo các cam kết quốc tế của "Việt Nam và việc quy định trong Dự thảo Luật quản lý ngoại | _ 51 thương Thể Tào Thị Hus | 7. | Quy định về giải quyết tranh chấp thương mại quốc tế trong "Dự thảo Luật quản lý ngoại thương- một số phân tích và bình |uôn | 58 | | Tis.
Nguyễn Mai Link 8. | Trung Quốc trong việc xây đựng nhấp Indvề hoạt động quản | ý ngoại thương- Một số kinh nghiệm cho Việt Nam TRS. Phạm Thanh Hằng 6 re rN TAU Tê TT VT Ta Tha ruột TH TH vện| Trubs học Luật HÀ tội hệt, #.9 lều RG bại PHONG bọc, đã ‘Quin lý hoạt động ngoại thương đối với các nước có chung dudng biên giới và việc quy định trong Dự thảo Luật quản lý 75 ngoại thương —_ Ngo Thị Ngọc Anh Kinh nghiệm của Thái Lan trong việc xây đựng pháp Iuật vẻ cquản lý ngoại thương và bai học cho Việt Nam TS. Trương Thị Thuỷ Bình $5 ‘Cac biện pháp thúc đây hoạt động ngoại thương - nhu cầu áp.
dụng và vấn đề quản lý Nhà nước ở Việt Nam hiện nay 9ĩ TAS. Lê Đình Quyết ‘Ap dụng han ngạch và hạn ngạch thuế quan trong thương mại quốc tế và sự thể hiện trong Dự thảo Luật quản lý ngoại thương, 1H "ĐỂ Thu Hương lã ‘Ap dung các biện pháp tự vệ ở Việt Nam hiện nay và việc quy định trong Dự thảo Luật quản lý ngoại thương, Du TAS. Trần Phương Anh 14 Du thio Luật Quản lý Ngoại thương (ngày 16/2/2017), “Xây dựng Luật quản lý ngoại thương của Việt Nam để dam bảo khai thác tốt các cam kết quốc tế và da dang hoá thị trường, "Nguyễn Mink Hằng việc nghiên cứu quá trình xây dung và hoàn thiện Luật Quản lý Ngoại ‘Tir thương, bài viết rút ra một số nguyên tắc và định hướng của Luật này cũng như các yêu cầu đẻ Luật đạt được các mục tiêu đặt ra và phù hợp với thực tiễn Việt tế mới. ‘Nam và bồi cảnh hội nhập quốc 1.
Luật Quan lý Ngoại thương - “tự do hóa” hay “bảo hộ hợp lý”? Một trong những yêu cầu của việc xây dựng và ban hành Luật Quin lý "Ngoại thương, đó là Luật này cần thé hiện rõ ràng quan điểm, định hướng đối với công tác quán lý nhà nước về ngoại thương ‘Ty do hóathương mại, mặc dù vẫn là xu thé không thé đảo ngược của các quốc gia trên thé giới, tuy nhiên, chính sich thương mại quốc tế của các nước. thời gian via qua đang chứng kiến các xu thé có phân trái ngược nhau. Một mặt các qub gi tong đồ có Việt Nam, diy mạnh việc tự do hóa thương mại thông “qua việc ký lết, gia nhập các hiệp định thương mại tự do song phương và khu "ve trong béi cảnh vòng đầm phán Doha trong khuôn khổ WTO đang roi vào bể tắc, Minh chứng là sự tham gia chủ động, tích cực của Việt Nam vào dim phán, ký kết các hiệp định thương mại song phương và khu vực trong thời gian qua như TPP, EVFTA. ‘Cling với xu hướng này, khủng khoảng tài chính toàn cầu bắt đầu từ cuối năm 2008 đã đặt ra mối lo ngại về xu hướng quay lại các chính sách bảo hộ thị trường nội địa của một số quốc gia trên thé giới.
Trong đó đáng ké nhất là việc sử dụng các công cụ bảo hộ trá hình dưới các hình thức như chồng bản phá gió, trợ cấp, tự vệ và đặc biệt la các hàng rào kỹ thuật được sử dụng như là một rong -hững o0ag c bit Hiện để ngân cải hing nhập Khẩu, "Như vậy, bối cảnh thương mai quốc tế đồi hồi chúng ta cần tăng cường sử dụng công cụ quản lý ngoại thương hiện có cũng như sử dụng các công cự quản lý ngoại thương mới để đảm bảo điều hành một cách linh hoạt và hiệu quả hoạt động ngoại thương Để đạt được mục tiêu đó, Luật quản lý ngoại thương được. xây dựng dựa trên hai nguyên tác: đây mạnh XK và bio hộ hợp lý sản xuất trong nước, 1. Khẳng định nguyên tắc tự do ngoại thương, phù hợp với các cam kết quốc tế "Nguyên tắc tự do ngoại thương, hay quyền tự do kinh doanh XNK đã được luật hóa tại Điều6 Dự thảo!, theo đó: “hương nhân được kinh doanh xuất Kidu, nhập khẩu và các hoạt động có liền quan khác không phụ thuộc vào ngành nghề đăng ký kinh doanh, trừ hàng hóa thuộc Danh mục hàng hóa cẩm sud thầu cắn nhập khẫu và ng lóc tam ngừng xuất khẩu, tam ngừng nhập ˆDự báo age nội đến ong bà tất nly Dự tho ney 212017 do Bạn so há Liệt sung cp. Với quy định này, Luật Quản lý Ngoại thương không.
những ghi nhận nguyên tic tự đo XNK ma còn đảm bảo nguyện tắc “chọn- bỏ” (chứ không phải là “chon~ cho”), thể hiện sự tuân thủ nguyên tắc được ahi nhận trong nhiều điều trớc quốc tf song phương và đa phương mà Việt Nam đã tham gia 1. Bam bảo bảo hộ hợp lý nén sin xuất trong nước Tuật Quản lý Ngoại thương đã “luật hóa” các biện pháp phòng vệ thương, mại, đồng thời có sự sửa đổi, bé sung thông qua thực tiễn áp dung các biện pháp. này lại Việt Nam trong thời gian qua (được quy định tại Chương TV Dự thio Luật. Đây là chương có số điều khoản nhiều nhất, thể hiện sự quan tâm của nhà làm luật đối với việc áp dung các biện pháp này trong tương lai.
Đặc biệt sự cần thiết còn được nhdn mạnh trong bồi cảnh chúng ta dang có những động thái ban đầu về việc sử dung các công cụ phòng vé rong thương mại quốc tế cũng như triển vọng sử đụng các công cụ này trong thời gian tối “Thực tiễn những năm qua cho thay, nhiều nước thành viên của WTO đã và đang. Oo có xu hướng bảo hộ nền sản xuất trong nước bằng các công cụ hợp pháp mà các biện pháp phòng vệ thương mại là một trong số các công eu được tin dụng một cách trệt để. Hầu hết các nước này đều quy định ở rong Luật và tạo ra hành lang pháp lý thuận lợi cho việc điều tra, thu thập bằng chứng, cơ chế tham vấn và áp dụng các biện pháp phòng vệ thương mai, phù hợp với điều kiện kinh tế, chính tị và thực trạng nên sản xuất của nước mình, trong khi vẫn đảm bảo không trái với các quy định của WTO. “Luật Quản lý Ngoại thương trao cho các cơ quan nhà nước những công cụ và thắm quyền để ứng phố với các thay đôi của thương mại quốc tế có thé ảnh hưởng đến nền sản xuất trong nước.
‘ “Vi dụ liên quan đến biện pháp tạm ngimg xuất khẩu, nhập khẩu, theo Dit thảo cũ (Điều 14), thẳm quyển ấp đọng biện pháp này là Thủ tướng Chính phủ. ‘Theo Dự thảo hiện tại, Bộ trưởng Bộ Công Thương quyết định việc tạm ngừng, xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa trên cơ sở ly ý kiến của các bộ, co quan ngang bộ có liên quan, trừ trường hợp luật khác có quy định khác. Vige quy định cụ thể về kiểm soát khẩn cấp trong hoạt động ngoại hương cũng thể hiện định hướng này của Ban soạn thảo: "Hộp 1: Kiểm soát khan cấp trong hoạt động ngoại thương, “Các biện pháp kiếm soát khan cấp trong hoạt động mua bán hing hóa quốc tế là một trong những công cụ quản lý, điền hành hoạt động ngoại thương dé áp dung trong tinh trang mắt cản bằng nghiêm trọng cán cân thanh toán, để áp dụng các biện pháp kiểm soát nhập khẩu trong tinh trang khẩn cấp va cũng là công cụ được WTO cho phép, theo đó việc áp biện pháp khẩn cấp nay đã được quy định trong Luật Thương mại, Nghị định số 12/2006/NĐ-CP, tuy nhiên, theo quy hiện hành mới chi giao thâm quyền cho Thủ tướng Chính phủ quyết định việc áp dụng, chưa quy định cụ thé các trường hợp khẩn cấp cũng như các biện pháp | khẩn cấp và việc sử dụng công cụ nào dé áp dụng, việc quy định chung như. pháp luật hiện hãnh khiến cho việc áp ding các biện pháp Khân cấp chưa minh bạch, khó áp dụng và việc này có thể việc áp dụng tùy tiện.
Việc áp đụng biện pháp kiểm soát khẩn cấp trong mưa bán hàng hóa quốc tế trong những năm qua cũng đã áp dụng được một số hàng hóa nhất định, tuy nhiên, đối với việc quy định như hiện tại không rõ các trường hợp nào được áp dụng và các biện pháp được áp dụng trong các trường hợp đó. Do đó việc áp cđụng hoặc không áp dụng các biện pháp khẩn cấp có thé gây phản ứng từ cộng đồng doanh nghiệp, ử người tiêu ding rong nước cũng như từ các đối tác thương mại của Việt Nam, 'Bên cạnh đó, việc giao thâm quyền cho Thủ tướng Chính phủ ban hành các biện pháp khẩn cấp trong nhiều trường hợp là không phù hợp với thắm quyền của “Thủ tướng Chính phủ, tạo nên sự chậm rễ trong phân ứng cng như không thúc diy sự chủ động của các BO, ngành trong lĩnh vực quản lý nhà nước của minh, 'Ngoài ra, các trường hợp khẨn cấp trong xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa cần có sự can thiệp ngay lại không có cơ sỡ pháp lý rõ rằng.