CHƯƠNG 1: ĐẶC ĐIỂM NGUYÊN VẬT LIỆU VÀ TỔ CHỨC QUẢN LÝ NGUYÊN VẬT LIỆU TẠI DOANH NGHIỆP TƯ NHÂN ANH QUYỀN 1. Đặc điểm nguyên vật liệu tại Doanh nghiệp tư nhân Anh Quyền Doanh nghiệp tư nhân Anh Quyền là DN chuyên sản xuất kinh doanh mặt hàng giấy dầu dân dụng phục vụ cho các công trình xây dựng cơ sở vật chất hạ tầng cho nên cần số lượng nguyên vật liệu tương đối lớn để sản xuất ra nhiều sản phẩm cung cấp cho thị trường. Nguyên vật liệu được sử dụng tại DNTN Anh Quyền cũng mang những đặc điểm chung của các loại NVL có đặc điểm là chỉ tham gia vào một chu kì SX - KD nhất định và toàn bộ giá trị NVL được chuyển hết một lần vào SX - KD trong kỳ. Cho nên NVL của DN được chia thành các nhóm và các loại khác nhau để dễ dàng trong khâu thu mua và quản lý đảm bảo cho quá trình SX - KD được tiến hành thuận lợi nhanh chóng, thực hiện tiết kiệm chi phí sản xuất, hạ giá thành sản phẩm, nâng cao chất lượng sản phẩm cũng là cơ sở để đạt hiệu quả sản xuất kinh doanh tốt nhất.
Trên thực tế, để sản xuất ra bất kì một sản phẩm nào thì doanh nghiệp cũng phải cần đến NVL tức là phải có đầu vào hợp lí. Nhưng chất lượng sản phẩm sản xuất ra còn phụ thuộc vào chất lượng của NVL làm ra nó. DNTN Anh Quyền chỉ sản xuất một loại sản phẩm mà đòi hỏi định lượng chính xác về các yếu tố đầu vào nên các nguyên vật liệu đầu vào của DN gồm các loại được chia thành các nhóm như sau: + Vật liệu chính: Giấy Kráp, giấy bọc, bột đá, nhựa đường. + Vật liệu phụ: Củi, mực in, bột độn, gang.
+ Nhiên liệu: Dầu, mỡ bò, than. DNTN Anh Quyền đã xây dựng danh mục nguyên vật liệu sử dụng cho sản xuất sản phẩm: GVHD: Nguyễn Quốc Trung SV: Phạm Thị Vui-Kế toán TH3 3 KHOA KẾ TOÁN - ĐHKTQD Chuyên đề thực tập chuyên ngành Biểu số 1: DANH MỤC NGUYÊN VẬT LIỆU Ký hiệu Tên nhãn hiệu quy cách Danh điểm ĐVT Nhóm nguyên vật liệu vật liệu 1521 1521 - 1 Bột đá Kg 1521 - 2 Giấy bọc Kg 1521 - 3 Giấy Kráp Kg 1521 - 4 Nhựa đường Phi 1522 1522 - 1 Củi Kg 1522 - 2 Bột độn Kg 1522 - 3 Gang Kg 1522 - 4 Mực in Hộp 1523 1523 - 1 Dầu Lít 1523 - 2 Mỡ bò Hộp 1523 - 3 Than Kg Nhận xét: Chính từ những đặc điểm của NVL chúng ta thấy NVL có một vai trò rất quan trọng đối với quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. NVL sử dụng tại DN cũng được phân chia thành các loại và các nhóm khác nhau đảm bảo sự rõ ràng chính xác tương ứng với từng quy cách chủng loại NVL. Từ thực tế về các loại nguyên vật liệu trên của Doanh nghiệp sẽ đảm bảo sản phẩm mà Doanh nghiệp sản xuất ra có chất lượng tốt, mẫu mã đa dạng sẽ đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của khách hàng cũng như có thể cạnh tranh trên thị trường hiện nay.
GVHD: Nguyễn Quốc Trung SV: Phạm Thị Vui-Kế toán TH3 4 KHOA KẾ TOÁN - ĐHKTQD Chuyên đề thực tập chuyên ngành 1. Đặc điểm luân chuyển nguyên vật liệu của Doanh nghiệp tư nhân Anh Quyền Đối với NVL tăng của DNTN Anh Quyền thường tăng do nhu cầu sản xuất sản phẩm tăng lên. Khi có những đơn hàng mới với số lượng lớn bộ phận kinh doanh sẽ báo cho thủ kho để chuẩn bị lượng NVL cần thiết. Khi lượng NVL dự trữ trong kho dưới định mức thì thủ kho sẽ báo cho bộ phận quản lý kịp thời thu mua NVL đảm bảo duy trì sản xuất liên tục.
Còn đối với NVL giảm của DNTN Anh Quyền chủ yếu giảm khi có nhu cầu xuất NVL phục vụ sản xuất, bộ phận sản xuất yêu cầu thủ kho xuất NVL, khi đó thủ kho sẽ làm các thủ tục xuất kho NVL đảm bảo kịp thời sản xuất sản phẩm. Để cung cấp đầy đủ, kịp thời và chính xác thông tin cho công tác quản lý NVL trong DN, kế toán vật tư và thủ kho phải có sự liên kết chật chẽ và phải thực hiện được các nhiệm vụ chủ yếu sau: - Ghi chép, tính toán, phản ánh chính xác, trung thực, kịp thời số lượng, chất lượng và giá thành thực tế của NVL nhập kho. - Tập hợp và phản ánh đầy đủ chính xác kịp thời số lượng và giá trị NVL xuất kho, kiểm tra tình hình chấp hành các định mức tiêu hao NVL. - Phân bổ hợp lý giá trị NVL sử dụng vào các đối tượng tập hợp chi phí sản xuất kinh doanh.
- Tính toán và phản ánh chính xác số lượng và giá trị NVL tồn kho, phát hiện kịp thời NVL thiếu, thừa, ứ đọng, kém phẩm chất để DN có biện pháp xử lý kịp thời, hạn chế đến mức tối đa thiệt hại có thể xảy ra. Như vậy quá trình luân chuyển NVL từ khâu thu mua tới kho dự trữ và đưa vào sản xuất tại DNTN Anh Quyền được thực hiện một cách nhịp nhàng có hiệu quả nhất đảm bảo tiến độ sản xuất và sản phẩm làm ra đáp ứng đầy đủ nhu cầu cung như kịp thời đến với khách hàng. GVHD: Nguyễn Quốc Trung SV: Phạm Thị Vui-Kế toán TH3 5 KHOA KẾ TOÁN - ĐHKTQD Chuyên đề thực tập chuyên ngành 1. Đặc điểm tính giá nguyên vật liệu của Doanh nghiệp tư nhân Anh Quyền Đối với doanh nghiệp tư nhân Anh Quyền tính giá NVL là một công tác quan trọng trong việc tổ chức hạch toán NVL.
Tính giá NVL là dùng tiền để biểu hiện giá trị của NVL và việc tính giá NVL phải tuân thủ chuẩn mực kế toán số 02 - Hàng tồn kho. Theo chuẩn mực này NVL luân chuyển trong DN phải được tính theo giá thực tế. Giá thực tế của NVL là loại giá được hình thành trên cơ sở các chứng từ hợp lệ chứng minh các khoản chi phí hợp pháp của DN để tạo ra sản phẩm. * Tính giá NVL nhập kho tại DNTN Anh Quyền Tại doanh nghiệp NVL được nhập từ nhiều nguồn khác nhau và chủ yếu là do mua ngoài mà giá thực tế của chúng trong được xác định như sau: - NVL của công ty chủ yếu nhập kho từ hoạt động mua ngoài nên giá nhập kho NVL được tính bằng công thức: Giá thực tế Giá mua NVL Chi phí thu Giảm giá = + - NVL nhập kho ghi trên hóa đơn mua NVL hàng bán (nếu có) Trong đó: Đơn vị tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ nên giá mua NVL là giá không bao gồm thuế GTGT.
Chi phí thu mua bao gồm: chi phí vận chuyển, bốc dỡ NVL, hao hụt định mức NVL … Một số trường hợp giảm giá hàng bán như: chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán với số lượng NVL mua lớn… - Đối với NVL vay mượn tạm thời của đơn vị khác thì giá thực tế nhập kho được tính theo giá thị trường của NVL đó. GVHD: Nguyễn Quốc Trung SV: Phạm Thị Vui-Kế toán TH3 6 KHOA KẾ TOÁN - ĐHKTQD Chuyên đề thực tập chuyên ngành - Phế liệu thu hồi được đánh giá theo quy ước với giá thị trường có thể bán hoặc sử dụng được. * Tính giá NVL xuất kho tại DNTN Anh Quyền Theo chuẩn mực kế toán số 02 - Hàng tồn kho, nguyên vật liệu để sử dụng trong quá trình sản xuất kinh doanh hoặc cung cấp dịch vụ là những hàng tồn kho. Nguyên vật liệu ở Doanh Nghiệp Tư Nhân Anh Quyền được xuất dùng theo giá đơn vị bình quân cả kỳ dự trữ.
Theo phương pháp này, giá trị thực tế của nguyên vật liệu được tính theo giá trung bình quân của nguyên vật liệu tồn đầu kỳ và giá trị nguyên vật liệu được nhập trong kỳ. Giá trị trung bình được DN tính theo từng tháng. Giá thực tế NVL XK = Giá bình quân 1đvị NVL * Lượng NVL XK Giá đơn vị bình Trị giá NVL tồn ĐK + Trị giá NVL nhập TK quân cả kỳ dự = trữ Số lượng NVL tồn ĐK + Số lượng NVL nhập TK 1. Tổ chức quản lý nguyên vật liệu của Doanh nghiệp tư nhân Anh Quyền Tại DNTN Anh Quyền NVL là yếu tố không thể thiếu được trong quá trình SX - KD ở doanh nghiệp.
Giá trị NVL thường chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi phí SX-KD. Vì vậy quản lý chặt chẽ và sử dụng tiết kiệm từ khâu thu mua đến khâu bảo toàn sử dụng, dự trữ chính là yêu cầu đặt ra đối với việc quản lý NVL đảm bảo chất lượng sản phẩm, tiết kiệm chi phí, giảm giá thành từ đó tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp. Việc tổ chức quản lý nguyên vật liệu tại DNTN Anh Quyền được thể hiện qua các khâu sau: GVHD: Nguyễn Quốc Trung SV: Phạm Thị Vui-Kế toán TH3 7 KHOA KẾ TOÁN - ĐHKTQD Chuyên đề thực tập chuyên ngành - Khâu thu mua NVL: tại DN bộ phận kế toán vật tư có trách nhiệm giao dịch khai thác nguồn thu mua NVL. Khi có nhu cầu về mua NVL bộ phận này sẽ liên hệ ký kết hợp đồng mua NVL và thực hiện các thủ tục chúng từ có liên quan.
- Khâu dự trữ bảo quản NVL: Thủ kho có trách nhiệm trực tiệp trong việc quản lý và bảo quản NVL. Để quá trình SX - KD liên tục và sử dụng vốn tiết kiệm doanh nghiệp Anh Quyền đã quan tâm chú ý, xác định mức dự trữ tối đa, tối thiểu cho từng loại NVL đảm bảo không thiếu hụt và tránh ứ đọng. DN đã sử dụng kho dự trữ NVL ngay tại cơ sở của DN đủ tiêu chuẩn kỹ thuật, bố trí nhân viên thủ kho có đủ phẩm chất nghề nghiệp quản lý tốt đảm bảo dự trữ bảo quản NVL một cách tốt nhất, góp phần hạ thấp chi phí tồn kho, làm tăng vòng quay của vốn, đó cũng là cơ sở để xây dựng kế hoạch thu mua NVL. - Khâu sử dụng NVL: bộ phận sản xuất phụ trách sử dụng NVL một cách hiệu quả đồng thời cũng quản lý chặt chẽ sao cho sử dụng tiết kiệm trên cơ sở xác định các định mức dự toán về sử dụng NVL.
Dựa vào định mức NVL tiêu hao bộ phận sản xuất sẽ chịu trách nhiệm trong toàn bộ qua trình sản xuất ra sản phẩm. DN có các chế độ thưởng phạt nghiêm khắc đối với những người sử dụng và quản lý NVL, quy trách nhiệm cụ thể đối với từng cá nhân vi phạm, trừ trực tiếp vào lương nếu có vi phạm làm mất mát hoặc hư hỏng NVL. Nếu cá nhân có sáng kiến về việc quản lý và sử dụng NVL một cách triệt để hiệu quả cao sẽ được khen thưởng kịp thời.